Pia Backström, finnsk leirlistakona sem dvalið hefur hér á landi undanfarinn mánuð, segir Finna hafa samúð með Íslendingum vegna efnahagsástandsins. „Við þekkjum vel þær aðstæður sem þið búið við núna og mér finnst aðdáunarvert hve duglegt fólk er að koma skoðunum sínum á framfæri. Finnar eru auðmjúkari; þeir voru ekki svona reiðir og margir kenndu jafnvel sjálfum sér um að hafa orðið atvinnulausir.“

Harkaleg kreppa skall á Finnum í byrjun níunda áratugarins og Backström segir yfirvöld farin að búa landsmenn undir erfiðleika á næstu mánuðum, þó ekkert í líkingu við áfallið um árið. En áður en hún fór að heiman hafi t.d. forystumenn í byggingariðnaði sagt að 10 þúsund manns í þeim geira gætu misst vinnuna með vorinu.

Hún bendir á að ekki sé hægt að kenna stjórnmálamönnum alfarið um ófarirnar, ekki í Finnlandi og örugglega ekki hér. „Fólk verður að líta í eigin barm og spyrja hvað sé nóg. Alltof margir vilja eignast allt og helst strax. Það er stórt vandamál alls staðar á Vesturlöndum.“

Mikið hefur verið rætt um „finnsku leiðina“ út úr ógöngunum en Pia gagnrýnir hana að sumu leyti, eins og aðrir. Hún segir áberandi hve stéttaskipting hafi aukist í landinu á síðustu árum og niðurskurður í félagslega kerfinu hafi komið illa niður á mörgum. Sparnaður hafi líka bitnað á skólakerfinu. Hún ráðleggur Íslendingum að hugsa ekki einungis um peningaleg verðmæti og gleyma öðrum. Öflugt skólastarf sé til dæmis mikilvægt til framtíðar.

Backström stundar kennslu og segist hafa skynjað mikla hugarfarsbreytingu í Finnlandi á síðustu fimm árum. „Fram er komin kynslóð nokkurs konar nýrra hippa, en þessir eru á móti eiturlyfjum og áfengi, eru hins vegar margir grænmetisætur og leggja mikla áherslu á endurvinnslu. Það hefur gefið mér mikla von að umgangast þetta unga fólk því það trúir að hægt sé að breyta veröldinni,“ segir Bacström.