Barack Obama, forseti Bandaríkjanna, sagði í ræðu í dag að fangabúðirnar við Guantánamoflóa á Kúbu séu misheppnuð tilraun og klúður sem vinda þurfi ofan af.

Sagði Obama í ræðu, sem hann flutti um þjóðaröryggismál í þjóðskjalasafni Bandaríkjanna í Washington, að fangabúðirnar hefðu grafið undan þjóðaröryggi Bandaríkjanna og þjappað óvinum landsins saman.

Sagðist forsetinn vera staðráðinn í að loka búðunum fyrir janúar næstkomandi en myndi samt sem áður virða lög landsins. Bandaríkjaþing hafnaði hins vegar í vikunni tillögu forsetaembættisins um fjárveitingu svo loka mætti fangabúðunum. Þá hefur þingið ekki heldur tekið vel í tillögur um að fangar verði fluttir úr búðunum í fangelsi á meginlandinu. 

Obama sagðist í ræðunni vera því andvígur, að sett yrði á fót óháð rannsóknarnefnd til að fjalla um þær aðferðir, sem fyrri ríkisstjórn Bandaríkjanna beitti til að berjast gegn hryðjuverkastarfsemi.  

Sagði hann að þing landsins, dómsmálaráðuneytið og dómstólar gætu farið yfir málið og gripið til aðgerða komi í ljós að lög hafi verið brotin. 

Nauðsynlegt og árangursríkt

Dick Cheney, fyrrum varaforseti Bandaríkjanna, brást strax við ræðu Obama og varði þær aðferðir, sem ríkisstjórn Georges W. Bush beitti gegn hryðjuverkamönnum.

Hann rifjaði upp, að eftir hryðjuverkaárásirnar á Washington og New York 11. september 2001 hefði hann verið fluttur í sprengjubyrgi Hvíta hússins Sagði hann að sú reynsla hefði mótað afstöðu hans til embættisskyldna sinna. 

Hann varði einnig aðferðir, sem ríkisstjórn Bush heimilaði að beittar yrðu við yfirheyrslur á grunuðum hryðjuverkamönnum.  Sagði Cheney að þær aðferðir væru löglegar, nauðsynlegar, réttlætanlegar og árangursríkar.

„Ég var og er enn hlynntur yfirheyrslukerfi okkar. Yfirheyrslurnar voru yfir harðsvíruðum hryðjuverkamönnum og aðrar aðferðir hefðu ekki dugað," sagði hann.  

„Þeir sem gagnrýna stefnu okkar halda gjarnarn fyrirlestra um bandarísk gildi en engin siðferðileg gildi, sem bandaríska þjóðin heldur í heiðri, skikkar opinbera starfsmenn til að fórna saklausum borgurum svo handtekinn hryðjuverkamaður þurfi ekki verða fyrir óþægindum."