Miðlarar í kauphöllinni á Wall Street. Reuters

Lánshæfismatsfyrirtækið Standard & Poor's segir stjórnmálamenn í Bandaríkjunum hafa sýnt sig ófæra um að takast á við mikinn hallarekstur ríkisins og skuldabyrðina sem hleðst upp.

S&P hefur lækkað lánshæfiseinkunn Bandaríkjanna í AA+ og metur horfurnar þar að auki neikvæðar. Líkur séu á að einkunnin verði færð frekar niður innan tveggja ára nái umbætur ekki fram að ganga.

Matsfyrirtækið segir framkomu stjórnmálamanna undanfarna mánuði sýna að stjórn landsins sé „óstöðugri, óskilvirkari og ófyrirsjáanlegri,“ sem auki líkurnar á því að einn daginn geti landið ekki staðið við skuldbindingar sínar.

Lækkunin var gerð þrátt fyrir kröftug mótmæli úr Hvíta húsinu, sem segir matið meingallað og að á því sé pólitísk slagsíða.

Talsmaður fjármálaráðuneytisins segir S&P skeika um tvö þúsund milljarða dala í útreikningum sínum.

John Chambers, formaður þjóðarskuldbindinganefndar S&P varði niðurstöðuna.

„Þetta er spurning um fjárlög Bandaríkjanna til meðallangs og langs tíma. Koma verður böndum á þau,“ sagði Chambers í samtali við CNN. „Þetta er vandamál sem hefur orðið til á löngum tíma undir núverandi stjórn og þeirri sem á undan kom.“

Hann vísaði til langrar baráttu forsetans og löggjafa úr báðum flokkum, en hún hafi leitt til þes að landið var skyndilega komið að barmi greiðslufalls síðastliðinn þriðjudag. Á síðustu stundu tókst að komast að samkomulagi sem kom í veg fyrir það. Markaðir um allan heim fylgdust agndofa með.

Fyrstu viðbrögð annars staðar í heiminum voru yfirveguð. Japanir og Ástralir brugðust rólegir við, og sagði forsætisráðherra síðarnefnda landsins, Julia Gillard, að horfa ætti til undirliggjandi þátta.

Kínverjar segjast á hinn bóginn eiga fullan rétt á því að krefjast þess að Bandaríkjamenn leysi úr skuldavanda sínum. Á hinum opinbera fréttavef Xinhua segir að yfirvöld í Washington verði að „horfast í augu við það að hinir gömlu góðu dagar þegar þau gátu tekið lán til þess að koma sér út úr vandræðum eru liðnir.“

Sumir sérfræðingar segja að lækkunin muni engin áhrif hafa. Þrátt fyrir yfirvofandi greiðslufall gekk Bandaríkjunum vel að bjóða út tugi milljarða í nýjum skuldabréfum í vikunni. Þá náði ávöxtunarkrafa á skuldabréf landsins metlægðum í vikunni, en það er til marks um mikla eftirspurn fjárfesta.