Marokkó og ESB deila um veiðar
Kort sem sýnir Vestur-Sahara
Evrópuþingið hefur samþykkt að framlengja ekki samning Evrópusambandsins við Marokkó um veiðar skipa ríkja ESB í efnahagslögsögu Marokkós.
Samkvæmt samningi ESB og Marokkó hefur sambandið greitt Marokkó fyrir fiskveiðiréttindi í efnahagslögsögu landsins. Marokkó hefur svarað þessari ákvörðun Evrópuþingsins með því að krefjast þess að öll skip sem eru á veiðum í efnahagslögsögu landsins, á grundvelli samningsins við ESB, hætti veiðum.
Evrópuþingið telur samninginn við Marokkó ólöglegan þar sem íbúar ríkja Vestur-Sahara njóta ekki ávinnings af samningnum en veiðarnar fara að mestu fram við þeirra strandlengju.
Spánverjar, sem hafa veitt mest ESB-ríkjanna á grundvelli samningsins við Marokkó, eru ævareiðir og krefjast nú bóta úr hendi ESB vegna veiðibannsins.
Í yfirlýsingu frá stjórnvöldum í Marokkó kemur fram að ákvörðun Evrópuþingsins geti haft alvarlegar afleiðingar varðandi samstarf Marokkós og ESB í sjávarútvegi.
ESB hefur greitt Marokkó 36 milljónir evra, 5,7 milljarða króna, á ári fyrir fiskveiðiréttindin við strandlengju Vestur-Sahara. Samningurinn rann formlega út í febrúar en ESB hafði lýst yfir áhuga á að framlengja hann til febrúar á næsta ári.
Evrópuþingið kom hins vegar í veg fyrir að það yrði gert á grundvelli Lissabon-sáttmálans á grundvelli þess að samningurinn skilaði ekki íbúum Vestur-Sahara ávinningi. Eins hafa gagnrýnendur samkomulagsins bent á að hann væri eyðsla á opinberu fé og leiddi til ofveiði. Alls samþykktu 326 þingmenn Evrópuþingsins að framlengja ekki samninginn en 296 vildu heimila endurnýjun hans, segir í frétt BBC.
Vestur-Sahara var áður spænsk nýlenda en var innlimað í Marokkó árið 1975 og hefur íbúum verið boðin sjálfsstjórn í héraðinu. Frelsishreyfing Vestur-Saharamanna, Polisario, hefur barist fyrir sjálfstæði landsins en án árangurs.
Polisario vill þjóðaratkvæðagreiðslu um sjálfstæði eða tengsl við Marokkó meðal V-Saharamanna, þeirra sem búa við hernám og hinna sem eru í útlegð. Alþjóðadómstóllinn í Haag úrskurðaði 1976 að Marokkó ætti enga kröfu til V-Sahara. Íbúarnir ættu sjálfir að ákveða framtíð sína í kosningum.
