Íslenskir stafir orðnir gjaldgengir í lénnöfnum á Netinu vegna stuðnings vafra: Allir geta skráð íslenskar útgáfur þekktra lénnafna

Lén á Netinu hafa fengist skráð með séríslenskum stöfum frá 1. júlí í fyrra. Með séríslenskum stöfum er átt við á, é, í, ó, ú, ý, ð, þ, æ og ö. Lén á borð við morgunblaðið.is, hæstiréttur.is og rúv.is eru því orðin gjaldgeng.

Hlaða þarf niður sérstöku forriti á tölvur til að algengir vafrar á borð við Internet Explorer styðji íslensku stafina í lénnöfnum en t.d. Firefox-vafrinn styður þá nú þegar.

Annarra að dæma um réttmæti

Internet á Íslandi (ISNIC) skráir lén með endingunni .is. Að sögn Helga Jónssonar framkvæmastjóra byrjaði ISNIC að taka við skráningum léna með íslenskum stöfum í lénnöfnum hinn 1. júlí í fyrra. Fram að því var einungis hægt að nota stafi úr svonefndri ASCII-stafatöflu. "Þeir sem áttu lén sem var hægt að varpa yfir í íslenskt nafn nutu forgangs í hálft ár að skrá slík lén," sagði Helgi. Hann segir að lénin með íslensku stöfunum séu ný lén og því seld sem slík. Ekki sé í verkahring ISNIC að kanna hvort verið er að skrá lénnöfn sem bera sömu heiti og skráð vörumerki eða annað.

"Við skráum lén á ábyrgð þess sem sækir um," sagði Helgi. "Við erum ekki dómstóll eða neitt þvílíkt í svona málum." Hann sagði að umsækjendum léna væri bent á það í umsóknarferlinu að kanna vel hvort heiti lénsins, sem sótt væri um, væri líkt lénnafni sem þegar væri skráð. Hugsanlega gæti gengið gegn samkeppnislögum að sækja um slík lén. "Þetta settum við inn í samráði við Samkeppnisstofnun á sínum tíma. Það eru mýmörg dæmi um það í íslenskunni að hægt er að hafa lén í ýmsum föllum og með eða án greinis. Það er matsatriði í hvert sinn hvort lén er líkt einhverju léni sem fyrir er og hvort það er þekkt lén."

Aðspurður sagðist Helgi ekki sjá ástæðu til að breyta söluferli léna. "Skráningarferlið er rafrænt. Við viljum ekki hverfa aftur til þess kerfis að við séum einhvers konar dómstóll sem ákveður hver geti sótt um tiltekið lén. Slíkar aðferðir við skráningu léna hafa hvarvetna verið lagðar af vegna þess að ókostir hafa reynst vega þyngra en kostir. Ef við færum út í það væri sennilega ekki hægt að finna neina algilda reglu þar um.

Fólk sækir um lén á eigin ábyrgð. Síðan er það annarra en okkar að meta hvort lén hafi lent hjá réttmætum eiganda eða ekki. Það er fag út af fyrir sig," sagði Helgi.

Helgi segir að töluvert hafi verið skráð af lénum með íslenskum stöfum, meðan forkaupsréttur lénaeigenda gilti til síðustu áramóta, en hafði ekki tiltækan fjölda þeirra. Erfitt væri að segja til um hvað menn væru áfjáðir í að skrá séríslensk lén við hlið þekktra léna.

ISNIC bendir á það á heimasíðu sinni að lén með séríslenska stafi hafi enn sem komið er mjög takmörkuð not. Enn vanti stuðning við slík sértákn í almennan netsamskiptahugbúnað. Til dæmis sé ekki hægt að nota séríslenska stafi í netföng og þar með erfiðleikum bundið að senda eða taka á móti tölvupósti komi séríslensk tákn fyrir í lénnafnshluta netfangs.

Vegna ófullkominnar virkni léna, sem innihalda séríslenska stafi, hefur stjórn ISNIC ákveðið að veita 50% afslátt af stofngjaldi og árgjaldi slíkra léna frá 1. jan. 2005 til ársloka 2006. Venjulegt stofngjald léns er 12.450 krónur og innifelur það árgjald fyrsta árið. Árlegt endurnýjunargjald vegna léns er 7.918 krónur.

Aðspurður sagðist Helgi ekki hafa orðið var við mótmæli lénaeigenda vegna þess að einhverjir óviðkomandi hefðu eignast lén með íslenskum rithætti lénaheita þeirra. Hann hafði séð að athygli var vakin á þeim möguleika og taldi það hafa ýtt við mönnum. "Það hafa ýmsir verið að skrá íslensk lén nú eftir páskana. Þeir hafa séð að þetta væri eitthvað sem þeir ættu að gera, því einhvern tímann verða þessi lén fullgild. Það er hægt að fletta upp heimasíðum í velflestum vöfrum, en erfiðara að nota íslensk heiti í netföngum."

Helgi taldi að íslensk heiti yrðu ekki gjaldgeng í tölvupóstföngum á næstunni.

Stendur í vegi íslenskunnar

Hermann Páll Jónsson, framkvæmdastjóri Netvistunar ehf. í Reykjavík, er ósáttur við að Internet á Íslandi (ISNIC) skuli selja hverjum sem er lénnöfn sem eru íslensk útgáfa lénnafna þegar þekktra léna. Til að vekja athygli á málinu keypti Hermann 7. mars síðastliðinn lénin morgunblaðið.is, en morgunbladid.is er í eigu Morgunblaðsins, ísland.is, en Island.is er í eigu forsætisráðuneytisins, rúv.is, en ruv.is er í eigu Ríkisútvarpsins, vísir.is, en visir.is er í eigu 365 prentmiðla, reykjavík.is, en reykjavik.is er í eigu Reykjavíkurborgar. Hermann hefur sett upp heimasíðu til að vekja athygli á málinu og má nálgast hana gegnum lénið www.netvistun.is, eða einhver ofantalinna léna með íslensku stöfunum.

Hermann telur að það hafi farið framhjá mörgum þegar ISNIC fór að selja lén með íslenskum stöfum 1. júlí í fyrra. Málið hafi fyrst og fremst verið kynnt á heimasíðu ISNIC. Eins segist hann vita af eigendum léna, rituðum með alþjóðlegum hætti (þ.e. ASCII-stafatöflu), sem blöskraði þessi framgangsmáti ISNIC og neituðu að kaupa sérstaklega lén með íslenskum rithætti nafna sem þeir töldu sig þegar eiga. Í einhverjum tilvikum telur Hermann að vitneskja um þessa nýjung hjá ISNIC hafi stoppað í tölvudeildum fyrirtækja og ekki komist til stjórnenda þeirra. Hann hefur talað við stjórnendur fyrirtækja og ríkisstofnana sem vissu ekki af þeim möguleika að skrá lén með íslenskum rithætti.

Hermann bendir á að þrátt fyrir að nöfn léna hafi verið rituð án íslensku stafanna til 1. júlí í fyrra hafi skapast sú venja að tala um íslensk lén samkvæmt íslenskum heitum þeirra. Fólk segi "Vísir.is", en ekki "visir.is". Það segi "Flugfélag.is", en ekki "flugfelag.is" o.s.frv. "Flugfélag Íslands stendur frammi fyrir því nú að einhver maður í Kópavogi á lénið flugfélag.is," sagði Hermann.

Hermann sagðist hafa haft samband við Internet á Íslandi síðastliðið sumar og lýst furðu sinni á því að lénaeigendum væri stillt upp við vegg. Annaðhvort keyptu þeir lén með íslenskum rithætti lénnafna í þeirra eigu eða nýju lénin yrðu seld einhverjum öðrum. "Þá fékk ég þau svör að svona væri þetta bara."

Hermann telur að forkaupsréttur eigenda léna að íslenskri útgáfu lénnafna þeirra hefði átt að vera varanlegur. Þannig hefði Flugfélag Íslands átt víst að öðrum yrði ekki selt lénið flugfélag.is. "Hvernig er hægt að markaðssetja þetta sem nýtt lén," spurði Hermann. "Þegar markaðurinn fer að spyrja eftir íslenska rithættinum munu núverandi eigendur léna hvort eð er kaupa lénin með íslenska rithættinum."

Hann telur málið mikilvægt, því það hafi áhrif á hvernig Netið kemur til með að þróast hér á landi. "Viljum við nota íslensku eða ekki? Ég fæ ekki séð að ritháttur léna geti þróast yfir á íslensku, ef ekki eru bein tengsl á milli þekktra léna með alþjóðlega rithættinum og lénnafna þeirra með íslensku stöfunum. Ef það verður ekki stöðvað að selja óviðkomandi aðilum íslenskar útgáfur nafna þekktra léna eigum við á hættu að íslensku lénin verði ekki notuð sem skyldi."

Hermann hefur haldið mörg námskeið fyrir byrjendur í netnotkun. Þegar hann segir nemendum sínum að fara inn á vefi Ríkisútvarpsins, Morgunblaðsins eða Vísis sé mjög algengt að þeir skrifi lénaheitin með íslenskum stöfum. Við núverandi aðstæður lendi þeir inni á vef Netvistunar. Hættan á misskilningi og misnotkun lénnafna muni aukast eftir því sem fleiri vafrar styðji íslensku stafina.

Hermann telur að nú standi lénaeigendur, sem misst hafa af íslenskaðri útgáfu af lénheitum sínum, frammi fyrir því að reyna að verja sinn rétt frammi fyrir dómstólum eða jafnvel að kaupa íslensku lénin dýrum dómum. Á vef Netvistunar er safnað undirskriftum gegn því hvernig staðið er að sölu léna með íslenskum rithætti. Að sögn Hermanns höfðu um 100 aðilar skráð sig þar sl. föstudag þar á meðal margir talsmenn umsvifamikilla léna.

Lagaákvæði um auðkenni

SIGURJÓN Heiðarsson, lögfræðingur hjá Samkeppnisstofnun, segir að mál þar sem nýskráð lén eru svo lík eldri lénum að misskilningi og skaða gæti valdið hafi verið afgreidd á grundvelli 25. gr samkeppnislaga (8/1993) þar sem segir. "Óheimilt er að nota í atvinnustarfsemi firmanafn, verslunarmerki eða því líkt sem sá hefur ekki rétt til er notar eða rekur atvinnu undir nafni sem gefur villandi upplýsingar um eignarrétt eða ábyrgð atvinnurekanda. Enn fremur er sérhverjum bannað að nota auðkenni, sem hann á tilkall til, á þann hátt að leitt geti til þess að villst verði á því og öðru einkenni sem annað fyrirtæki notar með fullum rétti."
Nánar um málið
í Morgunblaðinu
Áskrifendur:
Lesa blaðið hér
Ekki með áskrift?
Skoða áskriftarleiðir
  • Til baka
  • Blogga um frétt
  • Senda

Innlent »

Framsóknarfundi frestað

Guðni Ágústsson
Í gær, 23:21 Fundi kjördæmasambands framsóknarmanna í Reykjavík sem fara átti fram í fyrramálið hefur verið frestað en eins og fram kom á mbl.is í dag stóð til að leggja fram nýjan framboðslista á honum vegna borgarstjórnarkosninganna í lok maí með Guðna Ágústssyni í 1. sæti. Meira »

Páll Óskar leitar að Gutta

Páll Óskar og Gutti.
Í gær, 23:12 „Hefur þú séð köttinn minn? Hann heitir Gutti, ég elska hann mjög mikið og núna er hann týndur.“ Þannig hefst stöðufærsla tónlistarmannsins Páls Óskars Hjálmtýssonar á Facebook-síðu hans í kvöld. Meira »

Jarðskjálfti á Reykjaneshrygg

Í gær, 22:49 Jarðskjálfti að stærð 3,4 átti sér stað í kvöld á Reykjaneshrygg. Skjálftinn varð klukkan 19:41 samkvæmt upplýsingum á vefsíðu Veðurstofu Íslands og átti upptök sín um sex kílómetra norðaustur af Eldey. Meira »

Leggja ekki íbúð að veði aftur

Hljómsveitin Árstíðir. Nýlega fækkaði hljómsveitarmeðlimum um tvo og standa þá fjórir efitr.
Í gær, 22:33 Hljómsveitin Árstíðir ætlar sér að fara heldur óvenjulegar leiðir við fjármögnun á næstu plötu. Mun hún sækja sér styrki í gengum vefsíðuna Kickstarter, þar sem aðdáendum hljómsveitarinnar gefst kostur á að leggja henni lið með peningaframlagi. Meira »

Þrjár líkamsárásir á tveimur dögum

Hæstiréttur Íslands.
Í gær, 21:41 Hæstiréttur hefur staðfest úrskurð Héraðsdóms Reykjaness þess efnis að karlmaður sæti gæsluvarðhaldi til 13. maí næstkomandi. Maðurinn er undir rökstuddum grun um að hafa framið þrjár líkamsárásir, tvö eignaspjöll, líflátshótun og fíkniefnalagabrot á ríflega tveimur dögum frá 15. febrúar síðastliðinn. Meira »

Fangelsið Sogni tveggja ára

Starfsfólk fangelsisins að Sogni ásamt Margréti Frímannsdóttur forstöðumanni.
Í gær, 20:48 Rekstur Fangelsisins Sogni hófst 18. apríl 2012 og hefur fangelsið því verið starfrækt í tvö ár. Á Sogni er pláss fyrir tuttugu fanga og hafa um 60-70% þeirra verið í námi, bæði á framhaldsskólastigi og háskólastigi. Miðað er við að vistun í Fangelsinu Sogni geti að hámarki verið tvö ár. Meira »

Höfðu afskipti af rússneskum herflugvélum

Bresk Typhoon orrustuþota og rússnesk sprengjuflugvél af gerðinni Tupolev 95.
Í gær, 22:17 Breskar orrustuþotur voru í kvöld sendar til móts við tvær rússneskar sprengjuflugvélar sem voru á flugi rétt utan við lofthelgi Bretlands norðaustur af Skotlandi. Fram kemur á fréttavef Sky-sjónvarpsstöðvarinnar er talið að um hafi verið að ræða sprengjuflugvélar af gerðinni Tupolev 95 sem kallaðar eru Birnir. Meira »

Sumarhúsið gjörónýtt

Í gær, 21:02 Ekki var hægt að bjarga litlu sumarhúsi við Hafravatn sem varð eldi að bráð í kvöld. Þegar slökkvilið höfuðborgarsvæðisins kom á vettvang var húsið alelda. Eldurinn er nú slokknaður og unnið er að því að slökkva í glæðum. Húsið er gjörónýtt. Meira »

Virðist sem vín renni í stað vatns

Reykjanesbær
Í gær, 20:43 „Í Reykjanesbæ virðist allt vera að gerast og bráðlega muni drjúpa smjör af hverju strái og vín renna í stað vatns,“ sögðu bæjarfulltrúar Samfylkingarinnar í Reykjanesbæ við umræðu um ársreikning sveitarfélagsins á síðasta bæjarstjórnarfundi. „Flestir fjölmiðlar landsins taka þátt í þessum leik og loforðalistinn lengist með hverjum deginum sem líður.“ Meira »

Gert var að ljótu sári snæuglu

Komið var með snæugluna á Dýraspítalann í Víðidal í dag þar sem gert var að ...
Í gær, 20:06 Dýralæknir hjá Dýraspítalanum í Víðidal gerði í dag að ljótu sári á væng snæuglu sem komið var með á spítalann. Starfsmenn fiskeldis á Tálknafirði fundu snæugluna flækta í neti og komu starfsmenn Náttúrustofu Vestfjarða með hana til Reykjavíkur í kjölfarið. Uglan var þokkalega á sig komin á sér von. Meira »

Otaði hníf að ungri konu

Hnífur.
Í gær, 19:47 Héraðsdómur Reykjavíkur hefur dæmt karlmann á 23. aldursári í tíu mánaða fangelsi fyrir fjölmörg brot. Meðal annars dró hann í september síðastliðnum upp stunguhníf og otaði í átt að ungri konu og þegar konan forðaði sér á bak við hurð stakk maðurinn hnífnum í hurðina. Meira »

Sumarhús alelda við Hafravatn

Í gær, 19:36 Tilkynning barst slökkviliðinu á höfuðborgarsvæðinu um klukkan sjö í kvöld um alelda sumarhús við Hafravatn. Þrír dælubílar voru sendir á staðinn og eru þeir þar núna. Unnið er að því að slökkva eldinn og tryggja að eldurinn berist ekki í gróður. Meira »

Laun grunnskólakennara óásættanleg

Úr myndasafni.
Í gær, 19:23 Stjórn Skólastjórafélags Íslands hefur sent frá sér ályktun þar sem skorað er á Samband íslenskra sveitarfélaga að ganga strax til samninga við grunnskólakennara. Meira »

Andrés bæjarlistamaður Hafnarfjarðar

Andrés Þór Gunnlaugsson gítarleikari.
Í gær, 19:14 Hafnarfjarðarbær hefur útnefnt Andrés Þór Gunnlaugsson gítarleikara sem bæjarlistamann ársins 2014. Það var gert við hátíðlega athöfn í Hafnarborg í dag. Ennfremur voru veittir tveir hvatningarstyrkir til listamanna sem lengi hafa unnið ötullega að listsköpun sinni og þá hlutu myndlistarmennirnir Kristbergur Pétursson og Ólöf Björg Björnsdóttir. Meira »

Ingunn hlaut þýðingaverðlaunin

Ingunn Ásdísardóttir og Illugi Gunnarsson við afhendingu verðlaunanna í dag.
Í gær, 18:08 Ingunn Ásdísardóttir hlaut Íslensku þýðingaverðlaunin fyrir þýðingu á erlendu skáldverki við hátíðlega athöfn á Gljúfrasteini í dag. Illugi Gunnarsson menntamálaráðherra afhenti verðlaunin en þau voru veitt fyrir þýðingu á færeysku skáldsögunni Ó - Sögur um djöfulskap eftir Carl Jóhan Jensen. Meira »

Viðræðum frestað um óákveðinn tíma

Leifsstöð
Í gær, 19:23 Samninganefndir flugvallastarfsmanna hafa í dag og í gær fundað í húsakynnum Ríkissáttasemjara með samninganefnd Samtaka atvinnulífsins og Isavia. Tilboðum samninganefndanna fyrrnefndu um lausn á kjaradeilunni hefur verið hafnað og frestaði Ríkissáttasemjari viðræðum um óákveðinn tíma í kvöld. Meira »

Þrír fá 100 milljónir hver

Í gær, 18:37 Þrír voru með allar tölur réttar í Víkingalottóinu í dag og fær hver tæpar eitt hundrað milljónir króna í sinn hlut. Tölurnar sem dregnar voru út voru 10, 14, 15, 19, 27 og 47. Bónustölurnar voru 3 og 33 og ofurtalan 38. Meira »

Brutu gegn lögum um fjölmiðla

365 miðlar.
Í gær, 18:00 Fjölmiðlanefnd hefur komist að þeirri niðurstöðu að 365 miðlar brutu gegn ákvæðum fjölmiðlalaga með birtingu auglýsinga frá veðmálasíðunni PokerStarfs.com á Stöð2Sport. Engu að síður ákvað fjölmiðlanefnd að falla frá sektarákvörðun í málinu. Meira »
Sófi til sölu
Sofinn kostardi 400.000.- Naestum eins og nyr Mjukur, yndislegur, pussa tharf...
Gamalt antik útvarp síðan 1960 í topp standi, verð 25þús
Gamalt antik útvarp síðan 1960 eða fyrr. er í TOPP standi og svaka góður hljóm...
NOTAÐ&NÝTT
NOTAÐ&N;ÝTT er ný verslun á Skemmuvegi 6 á bak við Byko. Mikið úrval af fallegum...
Til sölu dekk og felgur undan Landcruse 100 18"
Til sölu dekk og felgur Cooper Discover ATR LT 275-70- "18 góð dekk verð ...
 
Framhald uppboðs
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naud...
L glitnir 6014042319 i vor-fundur
Félagsstarf
l GLITNIR 6014042319 I Vor- fundur ...
Framhald uppboðs
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naud...
Starfsmaður óskast til starfa á hjólbarð
Önnur störf
Starfsmaður óskast til starf...