Íslenskir stafir orðnir gjaldgengir í lénnöfnum á Netinu vegna stuðnings vafra: Allir geta skráð íslenskar útgáfur þekktra lénnafna

Lén á Netinu hafa fengist skráð með séríslenskum stöfum frá 1. júlí í fyrra. Með séríslenskum stöfum er átt við á, é, í, ó, ú, ý, ð, þ, æ og ö. Lén á borð við morgunblaðið.is, hæstiréttur.is og rúv.is eru því orðin gjaldgeng.

Hlaða þarf niður sérstöku forriti á tölvur til að algengir vafrar á borð við Internet Explorer styðji íslensku stafina í lénnöfnum en t.d. Firefox-vafrinn styður þá nú þegar.

Annarra að dæma um réttmæti

Internet á Íslandi (ISNIC) skráir lén með endingunni .is. Að sögn Helga Jónssonar framkvæmastjóra byrjaði ISNIC að taka við skráningum léna með íslenskum stöfum í lénnöfnum hinn 1. júlí í fyrra. Fram að því var einungis hægt að nota stafi úr svonefndri ASCII-stafatöflu. "Þeir sem áttu lén sem var hægt að varpa yfir í íslenskt nafn nutu forgangs í hálft ár að skrá slík lén," sagði Helgi. Hann segir að lénin með íslensku stöfunum séu ný lén og því seld sem slík. Ekki sé í verkahring ISNIC að kanna hvort verið er að skrá lénnöfn sem bera sömu heiti og skráð vörumerki eða annað.

"Við skráum lén á ábyrgð þess sem sækir um," sagði Helgi. "Við erum ekki dómstóll eða neitt þvílíkt í svona málum." Hann sagði að umsækjendum léna væri bent á það í umsóknarferlinu að kanna vel hvort heiti lénsins, sem sótt væri um, væri líkt lénnafni sem þegar væri skráð. Hugsanlega gæti gengið gegn samkeppnislögum að sækja um slík lén. "Þetta settum við inn í samráði við Samkeppnisstofnun á sínum tíma. Það eru mýmörg dæmi um það í íslenskunni að hægt er að hafa lén í ýmsum föllum og með eða án greinis. Það er matsatriði í hvert sinn hvort lén er líkt einhverju léni sem fyrir er og hvort það er þekkt lén."

Aðspurður sagðist Helgi ekki sjá ástæðu til að breyta söluferli léna. "Skráningarferlið er rafrænt. Við viljum ekki hverfa aftur til þess kerfis að við séum einhvers konar dómstóll sem ákveður hver geti sótt um tiltekið lén. Slíkar aðferðir við skráningu léna hafa hvarvetna verið lagðar af vegna þess að ókostir hafa reynst vega þyngra en kostir. Ef við færum út í það væri sennilega ekki hægt að finna neina algilda reglu þar um.

Fólk sækir um lén á eigin ábyrgð. Síðan er það annarra en okkar að meta hvort lén hafi lent hjá réttmætum eiganda eða ekki. Það er fag út af fyrir sig," sagði Helgi.

Helgi segir að töluvert hafi verið skráð af lénum með íslenskum stöfum, meðan forkaupsréttur lénaeigenda gilti til síðustu áramóta, en hafði ekki tiltækan fjölda þeirra. Erfitt væri að segja til um hvað menn væru áfjáðir í að skrá séríslensk lén við hlið þekktra léna.

ISNIC bendir á það á heimasíðu sinni að lén með séríslenska stafi hafi enn sem komið er mjög takmörkuð not. Enn vanti stuðning við slík sértákn í almennan netsamskiptahugbúnað. Til dæmis sé ekki hægt að nota séríslenska stafi í netföng og þar með erfiðleikum bundið að senda eða taka á móti tölvupósti komi séríslensk tákn fyrir í lénnafnshluta netfangs.

Vegna ófullkominnar virkni léna, sem innihalda séríslenska stafi, hefur stjórn ISNIC ákveðið að veita 50% afslátt af stofngjaldi og árgjaldi slíkra léna frá 1. jan. 2005 til ársloka 2006. Venjulegt stofngjald léns er 12.450 krónur og innifelur það árgjald fyrsta árið. Árlegt endurnýjunargjald vegna léns er 7.918 krónur.

Aðspurður sagðist Helgi ekki hafa orðið var við mótmæli lénaeigenda vegna þess að einhverjir óviðkomandi hefðu eignast lén með íslenskum rithætti lénaheita þeirra. Hann hafði séð að athygli var vakin á þeim möguleika og taldi það hafa ýtt við mönnum. "Það hafa ýmsir verið að skrá íslensk lén nú eftir páskana. Þeir hafa séð að þetta væri eitthvað sem þeir ættu að gera, því einhvern tímann verða þessi lén fullgild. Það er hægt að fletta upp heimasíðum í velflestum vöfrum, en erfiðara að nota íslensk heiti í netföngum."

Helgi taldi að íslensk heiti yrðu ekki gjaldgeng í tölvupóstföngum á næstunni.

Stendur í vegi íslenskunnar

Hermann Páll Jónsson, framkvæmdastjóri Netvistunar ehf. í Reykjavík, er ósáttur við að Internet á Íslandi (ISNIC) skuli selja hverjum sem er lénnöfn sem eru íslensk útgáfa lénnafna þegar þekktra léna. Til að vekja athygli á málinu keypti Hermann 7. mars síðastliðinn lénin morgunblaðið.is, en morgunbladid.is er í eigu Morgunblaðsins, ísland.is, en Island.is er í eigu forsætisráðuneytisins, rúv.is, en ruv.is er í eigu Ríkisútvarpsins, vísir.is, en visir.is er í eigu 365 prentmiðla, reykjavík.is, en reykjavik.is er í eigu Reykjavíkurborgar. Hermann hefur sett upp heimasíðu til að vekja athygli á málinu og má nálgast hana gegnum lénið www.netvistun.is, eða einhver ofantalinna léna með íslensku stöfunum.

Hermann telur að það hafi farið framhjá mörgum þegar ISNIC fór að selja lén með íslenskum stöfum 1. júlí í fyrra. Málið hafi fyrst og fremst verið kynnt á heimasíðu ISNIC. Eins segist hann vita af eigendum léna, rituðum með alþjóðlegum hætti (þ.e. ASCII-stafatöflu), sem blöskraði þessi framgangsmáti ISNIC og neituðu að kaupa sérstaklega lén með íslenskum rithætti nafna sem þeir töldu sig þegar eiga. Í einhverjum tilvikum telur Hermann að vitneskja um þessa nýjung hjá ISNIC hafi stoppað í tölvudeildum fyrirtækja og ekki komist til stjórnenda þeirra. Hann hefur talað við stjórnendur fyrirtækja og ríkisstofnana sem vissu ekki af þeim möguleika að skrá lén með íslenskum rithætti.

Hermann bendir á að þrátt fyrir að nöfn léna hafi verið rituð án íslensku stafanna til 1. júlí í fyrra hafi skapast sú venja að tala um íslensk lén samkvæmt íslenskum heitum þeirra. Fólk segi "Vísir.is", en ekki "visir.is". Það segi "Flugfélag.is", en ekki "flugfelag.is" o.s.frv. "Flugfélag Íslands stendur frammi fyrir því nú að einhver maður í Kópavogi á lénið flugfélag.is," sagði Hermann.

Hermann sagðist hafa haft samband við Internet á Íslandi síðastliðið sumar og lýst furðu sinni á því að lénaeigendum væri stillt upp við vegg. Annaðhvort keyptu þeir lén með íslenskum rithætti lénnafna í þeirra eigu eða nýju lénin yrðu seld einhverjum öðrum. "Þá fékk ég þau svör að svona væri þetta bara."

Hermann telur að forkaupsréttur eigenda léna að íslenskri útgáfu lénnafna þeirra hefði átt að vera varanlegur. Þannig hefði Flugfélag Íslands átt víst að öðrum yrði ekki selt lénið flugfélag.is. "Hvernig er hægt að markaðssetja þetta sem nýtt lén," spurði Hermann. "Þegar markaðurinn fer að spyrja eftir íslenska rithættinum munu núverandi eigendur léna hvort eð er kaupa lénin með íslenska rithættinum."

Hann telur málið mikilvægt, því það hafi áhrif á hvernig Netið kemur til með að þróast hér á landi. "Viljum við nota íslensku eða ekki? Ég fæ ekki séð að ritháttur léna geti þróast yfir á íslensku, ef ekki eru bein tengsl á milli þekktra léna með alþjóðlega rithættinum og lénnafna þeirra með íslensku stöfunum. Ef það verður ekki stöðvað að selja óviðkomandi aðilum íslenskar útgáfur nafna þekktra léna eigum við á hættu að íslensku lénin verði ekki notuð sem skyldi."

Hermann hefur haldið mörg námskeið fyrir byrjendur í netnotkun. Þegar hann segir nemendum sínum að fara inn á vefi Ríkisútvarpsins, Morgunblaðsins eða Vísis sé mjög algengt að þeir skrifi lénaheitin með íslenskum stöfum. Við núverandi aðstæður lendi þeir inni á vef Netvistunar. Hættan á misskilningi og misnotkun lénnafna muni aukast eftir því sem fleiri vafrar styðji íslensku stafina.

Hermann telur að nú standi lénaeigendur, sem misst hafa af íslenskaðri útgáfu af lénheitum sínum, frammi fyrir því að reyna að verja sinn rétt frammi fyrir dómstólum eða jafnvel að kaupa íslensku lénin dýrum dómum. Á vef Netvistunar er safnað undirskriftum gegn því hvernig staðið er að sölu léna með íslenskum rithætti. Að sögn Hermanns höfðu um 100 aðilar skráð sig þar sl. föstudag þar á meðal margir talsmenn umsvifamikilla léna.

Lagaákvæði um auðkenni

SIGURJÓN Heiðarsson, lögfræðingur hjá Samkeppnisstofnun, segir að mál þar sem nýskráð lén eru svo lík eldri lénum að misskilningi og skaða gæti valdið hafi verið afgreidd á grundvelli 25. gr samkeppnislaga (8/1993) þar sem segir. "Óheimilt er að nota í atvinnustarfsemi firmanafn, verslunarmerki eða því líkt sem sá hefur ekki rétt til er notar eða rekur atvinnu undir nafni sem gefur villandi upplýsingar um eignarrétt eða ábyrgð atvinnurekanda. Enn fremur er sérhverjum bannað að nota auðkenni, sem hann á tilkall til, á þann hátt að leitt geti til þess að villst verði á því og öðru einkenni sem annað fyrirtæki notar með fullum rétti."

Innlent »

Ekki miklar áhyggjur af „þristum“

20:59 Nokkrir jarðskjálftar riðu yfir í Bárðarbungu snemmkveldis, sá stærsti þeirra 3,2 að stærð. Rólegt hefur verið yfir eldstöðinni síðan. „Svona einn og einn þristur, við fáum ekki miklar áhyggur af þeim,“ segir Sigurdís Björg Jónasdóttir, náttúruvársérfræðingur hjá Veðurstofu Íslands. Meira »

Makar sessunautar á framboðslista

20:24 Héraðsdómslögmennirnir Lárus Sigurður Lárusson og Sævar Þór Jónsson sitja hlið við hlið á lista Framsóknarflokksins í Reykjavíkurkjördæmi norður fyrir komandi þingkosningar. Sævar og Lárus eru giftir og eiga saman einn son en báðir gefa þeir kost á sér til setu á Alþingi í fyrsta sinn. Meira »

Þreföldun íbúðafjölda í nýrri Vogabyggð

18:50 Fjölga á íbúðum á aðalskipulagi í Vogabygg í Reykjavík úr 400 í 1.300 samkvæmt nýrri auglýsingu Reykjavíkurborgar. Gert er ráð fyrir að breytingum á húsa- og gatnafyrirkomulagi. Reisa á skóla, göngubrú og nýtt torg og hafa um fjórðung íbúða leigu­íbúðir, stúd­enta- og bú­setu­rétta­r­í­búðir. Meira »

Viðbúnaður vegna neyðarboða frá flugvél

18:47 Mikill viðbúnaður var virkjaður í dag þegar stjórnstöð Landhelgisgæslunnar hóf að berast neyðarboð frá íslenskri flugvél yfir landinu. Samhæfingarstöðin í Skógarhlíð var virkjuð, björgunarsveitir kallaðar út og sömuleiðis áhafnir TF-SYN og TF-SIF. Meira »

Annasamur sunnudagur lögreglu

17:43 Þrír menn í annarlegu ástandi komu við sögu hjá lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu í dag, en um var að ræða þrjú aðskilin tilvik. Meira »

Reyndu að lauma sér um borð

17:32 Tveir erlendir menn, sagðir 16 og 17 ára, voru handteknir við Skarfabakka um kl. 12 í dag þar sem þeir voru að reyna að komast um borð í erlent skemmtiferðaskip. Drengirnir voru komnir inn á lokað svæði við skipið og voru að reyna að komast um borð þegar þeir náðust. Meira »

Áfram milt veður næstu daga

16:40 Veðurstofa Íslands spáir hægri norðlægri eða breytilegri átt og dálítilli rigningu austanlands en annars skýjuðu með köflum og stöku skúrum. Vestlægri á morgun og dálítilli vætu norðvestan til en léttir til fyrir austan. Vaxandi austanátt og fer að rigna syðst á landinu annað kvöld. Hiti 6-15 stig, hlýjast syðst en hlýnar fyrir norðan og austan á morgun. Meira »

Styrkur vegna bragga nemur 41 milljón

16:47 Kostnaður Reykjavíkurborgar vegna uppbyggingar á bragga í Nauthólsvík, sem er í eigu borgarinnar, og að leigja hann út næstu 10 árin til HR nemur núvirt 41 milljón. Horft er á slíkan kostnað sem styrk til skólans í tengslum við samvinnu borgarinnar og HR um eflingu þekkingarþorps í Vatnsmýri. Meira »

Gæslan sótti veikan á Snæfellsnes

15:46 Um kl. 14 í dag barst stjórnstöð Landhelgisgæslunnar beiðni um þyrlu vegna veiks einstaklings á utanverðu Snæfellsnesi. Þyrla Gæslunnar, TF-SYN, fór í loftið skömmu seinna og sótti sjúklinginn. Lenti þyrlan með sjúklinginn við Landspítala – háskólasjúkrahús um kl. 15.30. Meira »

Ráðherra í rjómatertukasti

15:39 Rjómatertukast milli fulltrúa stjórnmálaflokkanna var meðal nýrra dagskrárliða á Kjötsúpuhátíðinni á Hvolsvelli sem fram fór um helgina. Metfjöldi sótti hátíðina í ár en fjöldi afgreiddra kjötsúpuskammta er jafnan notaður sem mælikvarði á stærð hátíðarinnar. Meira »

„Fimleikar eru líf mitt“

15:00 Irina Sazonova er fyrsta konan til að keppa í fimleikum á Ólympíuleikum fyrir Íslands hönd. Hún er frá Rússlandi en flutti til Íslands árið 2013 og er nú íslenskur ríkisborgari og Íslandsmeistari í fimleikum. Irina þjálfar ungar stúlkur hjá Ármanni og æfir sjálf marga klukkutíma á dag. Meira »

„Leið eins ég væri í rústabjörgun“

14:00 „Á fyrstu dögunum mínum í ráðuneytinu leið mér eins og ég væri í rústabjörgun,“ sagði Kristján Þór Júlíusson heilbrigðisráðherra í umræðuþættinum Sprengisandi hjá Heimi Karlssyni á Bylgjunni í morgun. Meira »

„Fólki blöskrar þessar bónusgreiðslur“

13:40 „Fólki blöskrar svolítið þessar bónusgreiðslur,“ segir yfirlæknir Barnaspítalans en hann hefur gagnrýnt bónusgreiðslur til hóps starfsmanna hjá eign­ar­halds­fé­lagi Kaupþings. Meira »

Segir Gústaf Níelsson vera ný-rasista

12:34 „Gústaf er ekki fórnarlamb í þessu máli. Fórnarlömbin eru börn múslima hér á Íslandi sem þurfa að lifa við þennan viðbjóðslega málflutning dag eftir dag,“ sagði Gunnar Waage, ritstjóri Sandkassans, í umræðuþættinum Sprengisandi á Bylgunni í morgun. Meira »

Þorgerður Katrín ekki tekið ákvörðun

11:17 Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, fyrr­ver­andi mennta­málaráðherra og þingmaður Sjálf­stæðis­flokks­ins, segist ekki hafa tekið neina ákvörðun um að gefa kost á sér fyrir Viðreisn í komandi kosningum. Meira »

Staða fjölmiðla áhyggjuefni

13:29 „Ég get tekið undir með þeim sem hafa áhyggjur af stöðu fjölmiðla,“ sagði Katrín Jakobsdóttir, þingmaður Vinstri grænna, í umræðuþættinum Sprengisandi á Bylgjunni í morgun. Þar var rekstrarumhverfi fjölmiðla og staða Ríkisútvarpsins á auglýsingamarkaði rætt. Meira »

Greta Salóme bæjarlistamaður Mosfellsbæjar

11:55 Menningarmálanefnd Mosfellsbæjar hefur útnefnt Gretu Salóme Stefánsdóttur tónlistarkonu bæjarlistamann Mosfellsbæjar 2016. Viðurkenningin verður afhent við hátíðlega athöfn í Hlégarði í dag klukkan 14. Meira »

Líf og fjör á Seltjarnarnesi

11:00 Mikið var um gleði á Seltjarnarnesi um helgina þar sem bæjarhátíð Seltjarnarness fór fram. Hátíðin hefur nú verið haldin nokkur ár í röð en var hátíðin í ár sú umfangsmesta til þessa þar sem fjölbreytt dagskrá var á boðstólum. Meira »
Skutla
Feikilega vönduð og öflug rafskutla, til sölu ef fæst ásættanlegt verð. Sími 557...
VILTU VITA HVAÐ ER FRAMUNDAN.?
Segi þer það sem þeir sem farnir eru segja mer um framtíð þina - tatot lestur- b...
HONDA CR-V VARAHLUTIR 1998-2001+Hyunday Tuson hedd
Á til notaða varahluti í Honda CR-V 1997-2001 td. drif toppgrind,hedd afturljós ...
 
Framhald
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naudungarsolu...
Félagsstarf
Staður og stund
Árskógar 4 Smíðar og útskurður með leiðb...
Félagsstarf
Staður og stund
Árskógar 4 Opið hús, spilað vist og brid...
Deiliskipulag
Tilkynningar
Stykkishólmsbær Auglýsing um breyting...