Höfuðstöðvar Kaupþings við Borgartún. mbl.is/Golli

Eftir Þórð Snæ Júlíusson thordur@mbl.is

Skuldabréf útgefin af fyrirtækjum og bönkum voru keypt úr úr peningamarkaðssjóði Kaupþings með 44% afslætti. Alls voru keypt út bréf sem voru í októberbyrjun metin á 12,4 milljarða króna og greiddir fyrir um sjö milljarðar króna. Slík skuldabréf voru um þriðjungur af samsetningu sjóðsins en afgangurinn innlán sem voru greidd út að fullu.

Rúmlega 80% allra bankabréfa í sjóðnum voru útgefin af Kaupþingi sjálfu og helmingur skuldabréfa fyrirtækja í sjóðnum voru bréf frá Exista og Bakkavör. Exista var stærsti eigandi Kaupþings fyrir fall bankans og átti einnig Bakkavör. Því var um fimmtungur sjóðsins skuldabréf frá Kaupþingi og aðilum tengdum eigendum bankans. Sjóðnum var síðan slitið eftir að hafa greitt út eina heildargreiðslu til sjóðfélaga í lok október. Hlutfall útgreiðslunnar nam 85,3% af þeirri upphæð sem sjóðurinn var hinn 3. október.

Sjóðurinn var samtals 84,3 milljarðar króna að stærð í lok árs 2007. Þar af námu skuldabréf útgefin af fyrirtækjum 38,8 milljörðum króna, eða 46%. Innlán á þeim tíma námu samstals 15,5 milljörðum króna eða rúmlega 18% af heildarsamsetningu. Samsetning breyttist hins vegar töluvert á fyrstu mánuðum ársins 2008. Heimildir Morgunblaðsins herma að það hafi aðallega gerst vegna gjaldþrots Gnúps, en töluvert af skuldabréfum þess félags var í sjóðum Kaupþings. Þegar bréfin voru fjarlægð úr peningamarkaðssjóðnum tók hann á sig högg í ávöxtun og missti við það þónokkurn fjölda viðskiptavina. Í apríl hafði sjóðurinn minnkað niður í 49 milljarða króna og þar af voru skuldabréf fyrirtækja að andvirði 14,7 milljarðar, eða um 30%. Á sama tíma jukust innlán mikið og voru orðin 66% af heildarsamsetningu við slit sjóðsins. Sömu heimildir herma að í upphafi árs hafi skuldabréf frá Gnúpi verið að finna í peningamarkaðssjóðum allra stærstu bankanna. Hinir bankarnir hafi hins vegar ákveðið að kaupa þau út án þess að sjóðirnir tækju á sig högg og haldið áfram að vaxa allt fram að lokum.