Í samræmi við samning um smíði á flugvélinni – sem síðar var gefið nafnið TF-SIF – voru 70% kaupverðsins greidd í júlí síðastliðnum. Greiðslan var ekki í samræmi við fjárlög ársins og segir í frumvarpi til fjáraukalaga, sem lagt var fyrir Alþingi í vikunni, að önnur áform hafi ekki gengið eftir og því komi lokagreiðslan til viðbótar.

Samkvæmt upplýsingum frá Landhelgisgæslunni var gert ráð fyrir umræddri greiðslu þegar frumvarp til fjárlaga 2009 var lagt fram. Það var í byrjun októbermánaðar. Þegar fram fór önnur umræða um fjárlögin var ástandið í þjóðfélaginu gjörólíkt enda höfðu bankarnir hrunið í millitíðinni.

Meðal annars komu fram hugmyndir um að selja flugvélina og leigja hana svo til baka. Raunar voru einnig hugmyndir um að fresta greiðslum vegna smíði nýs varðskips en sú smíði tafðist og kom ekki til þeirra greiðslna.

Flugvélin var aldrei auglýst til sölu en vinna við hugmyndina fór fram í ráðuneytum fjármála og dómsmála. Þreifað var á hugsanlegum kaupendum en fljótt kom í ljós að lítill sem enginn áhugi var á flugvélinni. Einnig höfðu verið greidd 30% kaupverðsins og því eflaust dýrara að selja vélina og leigja en eiga.

Landhelgisgæsla Íslands þarf eins og aðrar undirstofnanir dómsmálaráðuneytis að skera niður um 10% á næsta ári. Starfshópur á vegum ráðuneytisins er að störfum og verkefni hans að finna út hvernig hægt er að hagræða án þess að skerða þurfi þjónustu.

Meðal þess sem helst er skoðað er þyrlureksturinn. Flugdeild Gæslunnar starfrækir þrjár þyrlur, tvær þeirra leigir hún hins vegar. Frá því þyrlunar voru teknar á leigu hafa aðstæður breyst gríðarlega til hins verra. Og ofan í óhagstætt gengi hefur leiguverð fyrir þyrlur hækkað.

Af ofangreindum ástæðum er talið líklegt að þyrlum verði fækkað. Hins vegar verður enginn „stórkostlegur niðurskurður í starfsemi“.

Landhelgisgæslan hefur þegar skorið nokkuð vel niður, m.a. skömmu fyrir hrunið. Óvíst er hversu víðtækar aðgerðir verður farið í fyrir næsta ár til að mæta hagræðingarkröfu ríkisstjórnarinnar og ljóst að starfshópsins bíður ærið verkefni. Vert er að halda því til haga að fyrir tæpu ári lýstu fulltrúar sjómanna og útgerðarmanna yfir miklum áhyggjum vegna fjársveltis Gæslunnar.