Þrýstu á um að sleppa við að borga skatta af afskrifuðum skuldum
Tekið var út úr frumvarpi félagsmálaráðherra um skuldaaðlögun ákvæði sem hefði heimilað skattfrjálsa niðurfellingu skulda. Eggert Jóhannesson
Kaupþing og Glitnir veittu stjórnendum sínum há lán til hlutabréfakaupa. Kaupþing veitti t.d. 130 starfsmönnum bankans 47,3 milljarða að láni til hlutabréfakaupa. Stjórn bankans samþykkti skömmu fyrir hrun að fella niður persónulegar ábyrgðir að upphæð 10,5 milljarða króna, þar af fengu sjö æðstu stjórnendur bankans 4,9 milljarða fellda niður. Eftir að bankinn féll var þessi ákvörðun tekin til endurskoðunar. Tvær lögfræðilegar álitsgerðir voru lagðar fram þar sem komist var að þeirri niðurstöðu að stjórninni hefði verið heimilt að fella niður þessar ábyrgðir og að henni hefði ekki verið stætt á að ganga að persónulegum ábyrgðum starfsmanna.
Þessu máli hefur verið vísað til embættis sérstaks saksóknara og tók stjórn Nýja Kaupþings þá ákvörðun um að afgreiða málið ekki fyrr en niðurstaða væri komin í rannsókn saksóknara. Ekki liggur fyrir hvenær hún kemur.
En þó að bankarnir komi til með að afskrifa þau lán sem veitt voru til hlutabréfakaupanna stendur eftir hvernig á að fara með skattlagningu afskrifaðra skulda.
Aðalsteinn fjallar um þetta í Tíund, fréttablaði ríkisskattstjóra. Hann bendir á að þessi lán hafi oft verið veitt til einkahlutafélaga sem þýðir að menn gátu mögulega sótt sér skattalegt hagræði umfram aðra. „Sumir græddu á þessu fjárhæðir sem voru hærri en ævitekjur velflestra Íslendinga en aðrir lentu í hruninu og sátu uppi með skuldir og verðlitlar eða verðlausar eignir eða jafnvel fluttu eignir sínar yfir á nöfn ættingja eða vina.“
Vextir lægri en bankar buðu
Aðalsteinn bendir á að einkenni á þessum lánum sé að vextir af þeim hafi að jafnaði verið lægri en bankarnir buðu almennum viðskiptavinum sínum. Lántökukostnaður hafi stundum verið enginn, en stundum 5.000 krónur jafnvel þó að lánin næmu hundruðum milljóna króna. Þá hafi stjórnendur fyrirtækjanna ákveðið að ekki ætti að greiða stimpilgjöld þótt ekki verði ráðið af lögunum að þau hafi verið undanþegin gjaldinu.„Þrátt fyrir að þessi kjör hafi í samanburði við önnur lánakjör verið mjög hagstæð ganga nú lögmenn, ráðgjafar og stjórnmálamenn fram fyrir skjöldu til að fá þessi lán felld niður án þess að komi til skattskyldu.“
Aðalsteinn sagði í samtali við Morgunblaðið að hann væri að vísa til ákvæðis í frumvarpi félagsmálaráðherra um greiðsluaðlögun fyrir heimilin í landinu. „Ég varð var við að það voru menn að vinna í því að koma þessu í gegn. Það átti að keyra þetta í gegn á skömmum tíma.“
