Fréttaskýring: Landið tekið að rísa þrátt fyrir Icesave

„Ég var nú eiginlega bara orðinn leiður á því að ...
„Ég var nú eiginlega bara orðinn leiður á því að hafa þetta hangandi yfir mér,“ sagði Svavar Gestsson. mbl.is/Kristinn
„Ég lofa þér því að það er í sjónmáli að hann, og hans fólk, landi glæsilegri niðurstöðu fyrir okkur,“ sagði Steingrímur J. Sigfússon, um samningaviðræður Svavars Gestssonar við Breta og Hollendinga um lausn Icesave-deilunnar, í viðtali við kosningasjónvarp mbl.is. Síðan hann lét ummælin falla, hinn 23. mars 2009, hafa tvennir samningar verið kynntir og Alþingi samþykkt annan. Þeim samningi var hafnað með fádæma afgerandi hætti í þjóðaratkvæðagreiðslu fyrr á þessu ári.

Áhersla á að ljúka málinu

Steingrímur sagðist í áðurnefndu viðtali bera ábyrgð á störfum „Svavarsnefndarinnar,“ hverrar niðurstöðu var hafnað af þjóðinni. Hann hefur verið ötull talsmaður þess að málinu sé lokið með samningum, og mikilvægt að það sé gert sem fyrst, þar sem það standi efnahagsbata Íslands fyrir þrifum.

Svavar Gestsson sagði í samtali við Morgunblaðið, í kjölfar þess að samningar náðust, að mikil áhersla hafi verið lögð á að klára málið, þar sem hann hafi verið orðinn „leiður á því að hafa þetta hangandi yfir [sér].“

Í umræðum um þann samning sagði Steingrímur þau lánskjör sem samningurinn fæli í sér þau hagstæðustu sem Ísland gæti fengið. Ef þingmenn felldu hann myndu öll aðgerðaplön stranda, „og þá [kæmi] október aftur“. Um svipað leyti lét hann hafa það eftir sér að málið væri of flókið til þess að því yrði vísað í þjóðaratkvæðagreiðslu. Málið kom hins vegar á endanum til kasta þjóðarinnar, sem hafnaði samningunum.

Hætta á einangrun Íslands

Í stefnuræðu sinni við setningu Alþingis í október 2009 sagði Jóhanna Sigurðardóttir forsætisráðherra: „Ef við viljum ekki einangrast sem þjóð og loka öllum samskiptaleiðum við alþjóðasamfélagið er okkur nauðugur einn kostur að leiða Icesave-málið til lykta.“ Endurreisn atvinnulífsins yrði teflt í tvísýni og atvinnuleysi ykist stórum ef það yrði ekki gert. Tæpum þremur mánuðum síðar synjaði Ólafur Ragnar Grímsson, forseti Íslands, Icesave-lögunum staðfestingar. Ákvörðun sinni til stuðnings vísaði hann meðal annars til þess að ljóst væri að mikill meirihluti landsmanna væri andsnúinn lögunum. Ekki væri hægt að líta fram hjá vilja þjóðarinnar.

Ráðamenn lýstu miklum vonbrigðum með framferði forsetans, og sagði Steingrímur meðal annars að skammtímaverkefnið væri nú að „draga úr þeim skaða sem orðspor Íslands hefur beðið og byggja trúverðugleikann upp að nýju,“ en hann hefði tapast með synjun forseta. Paul Myners, þáverandi bankamálaráðherra Bretlands, gaf Íslendingum ekki ástæðu til bjartsýni, og var ómyrkur í máli. Hann sagði að ef Íslendingar myndu falla frá samkomulaginu jafngilti það því að Ísland væri „í raun að segja að það vildi ekki vera hluti af alþjóðakerfinu í stjórnmálum.“

Umskipti þrátt fyrir töf

Gylfi Magnússon, þáverandi efnahags- og viðskiptaráðherra, sagði ákvörðun forsetans koma til með að hafa slæm áhrif, einkum á atvinnuástand og hugsanlega kaupmátt. Þrátt fyrir þetta bakslag í baráttu stjórnvalda fyrir því að samningar næðust, tóku aðstæður í efnahagslífinu að skána eftir því sem á árið hefur liðið. Í greinaflokki sínum, „Landið tekur að rísa!“ færir Steingrímur í löngu máli rök fyrir því að umskipti hafi orðið í efnahagsmálum, og staðan smám saman að batna. Icesave-málið skipti fyrst og fremst máli hvað varði samskipti Íslands og annarra þjóða. Lausn málsins sé liður í að „koma á eðlilegu ástandi í samskiptum okkar við umheiminn, opna aðgang að erlendum fjármálamörkuðum og endurreisa orðspor okkar.“ Í þessu samhengi má til að mynda benda á það að þrautaganga ríkisstjórnarinnar vegna aðgerða í þágu skuldugra heimila og fyrirtækja hefur ekki verið tengd lausn Icesave-deilunnar.

Þröskuldurinn

Í stefnuræðu forsætisráðherra nú í október, réttu ári eftir hina fyrri, var Icesave-málið enn ekki komið út af borðinu. Jóhanna endurómar að miklu leyti framsetningu Steingríms í greinaflokki hans. Hún gerir fjármál ríkisins og fjármögnunarmöguleika þess að umtalsefni. Góður árangur hafi náðst á því sviði, en „Icesave-málið er því miður þröskuldur í þeim efnum. Það er og verður sameiginlegt verkefni okkar allra að ljúka því máli.“ Við sama tækifæri ræddi Steingrímur um skuldavanda heimila og fyrirtækja. Hann tengdi það hins vegar ekki Icesave að þessu sinni, en sagði það þó eitt af því sem helst stæði í vegi fyrir bata í hagkerfinu. Af ummælum að dæma virðist afstaða þeirra Steingríms og Jóhönnu til eðlis Icesave-málsins hafa breyst nokkuð með tímanum, og dregið úr vægi þess, þó að enn sé það vissulega mikilvægt. Þau hafa þó aldrei hvikað frá þeirri sannfæringu sinni að réttast sé að ljúka málinu með samningum, frekar en að láta til dæmis dómstólum eftir að skera úr um ábyrgð í málinu.

Önnur „Icesave-aðventa“

Nú þegar nýjum samningum hefur verið landað má gera ráð fyrir því að kapp verði lagt á að mæla fyrir frumvarpi um samþykkt þeirra á Alþingi. Að því gefnu að þingið samþykki frumvarpið munu böndin á ný berast að forsetanum. Erfitt er að meta mögulegar afleiðingar þess að hann synji lögunum staðfestingar, en ljóst er að það yrði ríkisstjórninni afar þungt. Sé mið tekið af rökstuðningi forsetans fyrir synjuninni í ársbyrjun er þó óhætt að gera ráð fyrir því að hann horfi til þjóðarinnar. Líklegt má telja að ófá jólaboðin litist af því – annað árið í röð.

Vissu ekki af ákvörðuninni

Stjórnvöld leggja mikla áherslu á lausn Icesave-málsins nú eins og áður. Óvíst er hvernig samskiptum ráðherra og Ólafs Ragnars Grímssonar, forseta Íslands, verður háttað þegar lögin, verði frumvarpið samþykkt, berast honum til staðfestingar. Jóhanna Sigurðardóttir, forsætisráðherra, sagði í kjölfar synjunar forseta í ársbyrjun: „Við áttum auðvitað samtöl við hann og fórum yfir stöðuna og lýstum yfir áhyggjum okkar af því að hann myndi láta þetta mál fara í þjóðaratkvæðagreiðslu.“

Samskiptin voru þó ekki nánari en svo að Jóhanna frétti ekki af niðurstöðu forseta fyrr en hann kynnti hana þjóðinni í fjölmiðlum. Forsetinn sagði hins vegar á blaðamannafundinum að hann hefði þegar kynnt forsvarsmönnum ríkisstjórnarinnar niðurstöðu sína.

Samúð með málstað Íslendinga

Icesave-málið hefur frá upphafi vakið mikla athygli erlendra fjölmiðla. Í mörgum tilfellum hefur samúð með málstað Íslendinga verið lýst í ritstjórnargreinum, þó það sé að sjálfsögðu ekki einhlítt.

„Íslendingar eru sannarlega óskammfeilnir. Þegar forseti þeirra stöðvaði samkomulag um að landið greiddi Bretum og Hollendingum 3,9 milljarða evra skuld sína skoruðu Íslendingar umheiminn á hólm. Sú ákvörðun hefur reynst þeim vel,“ á þessum orðum hefst ritstjórnarpistill í enska dagblaðinu Financial Times þann 26. febrúar síðastliðinn.

Þegar pistillinn birtist hafði þjóðin enn ekki greitt atkvæði um samninginn, en að mati pistlahöfundar hafði þróun mála frá synjun forseta reynst Íslendingum vel. Bretar og Hollendingar litu til dæmis út eins og yfirgangsseggir vegna framgöngu sinnar í málinu. Þrátt fyrir þetta sé hólmgangan ekki áhættulaus. Íslendingar gætu átt það á hættu að einangrast á alþjóðavettvangi ef alls engin niðurstaða fengist í málið.

Wolfgang Hansson, pistlahöfundur hjá Aftonbladet, einu mest lesna blaði Svíþjóðar, sagði í aðdraganda þjóðaratkvæðagreiðslunnar að hann gæti „á vissan hátt skilið [Íslendinga],“ sem hefðu þegar þjáðst vegna hruns bankakerfisins. Innstæðueigendur hefðu fengið greitt í kjölfar pólitískrar ákvörðunar yfirvalda Bretlands og Hollands, sem hafi óttast pólitískar afleiðingar þess að gera það ekki. „Kannski ættu þeir að taka á sig hluta kostnaðarins.“

Steingrímur J. Sigfússon
Steingrímur J. Sigfússon mbl.is/Eggert
Jóhanna Sigurðardóttir.
Jóhanna Sigurðardóttir.
Gylfi Magnússon.
Gylfi Magnússon. mbl.is/Ómar

Innlent »

Heppin að vera heil á húfi

Í gær, 22:44 „Við erum í rauninni heppin, við erum heil á húfi,“ segir Signý Bergsdóttir sem býr í Mexí­kó­borg ásamt eiginmanni sínum og syni. Fjölskyldan þurfti að yfirgefa heimili sitt í kjölfar járðskjálftans og halda nú til hjá ættingja. Meira »

Heil öld í starfi hjá Hrafnistu

Í gær, 22:18 Mikil gleði ríkti á Björtuloftum í Hörpu í gærkvöldi þegar Hrafnistuheimilin heiðruðu 43 starfsmenn sem unnið hafa 25 ár eða lengur hjá heimilunum. Slíkar heiðranir fara fram á þriggja ára fresti. Tveir starfsmenn, Þórdís Hreggviðsdóttir og Guðlaug Sigurbjörnsdóttir, eiga samanlagt 100 ára starfsafmæli. Meira »

10 vikna kvikmyndanámskeið í Hinu húsinu

Í gær, 20:56 Námskeið í kvikmyndagerð og vídeólist fyrir ungt fólk á aldrinum 16 til 25 ára fer af stað í sjötta sinn hér á landi þann 28. september. Námskeiðið stendur í 10 vikur og er haldið í Hinu húsinu og er á vegum Lee Lynch og Þorbjargar Jónsdóttur, sem saman stofnuðu Teenage Wasteland of the Arts úti í Los Angeles þar sem þau bjuggu um árabil. Meira »

Kleif öll hæstu fjöll heims á 9 ára tímabili

Í gær, 20:52 Spænska fjallgöngukonan Edurne Pasaban hlaut í dag Landkönnunarverðlaun Leifs Eiríkssonar við hátíðlega athöfn á Húsavík. Fjallgöngugarpurinn Vilborg Arna Gissurardóttir afhenti Padaban verðlaunin. Meira »

Mátti búast við ofbeldi ef hún var sýnileg

Í gær, 20:51 „Ef að ég var sýnileg í vinnunni minni þá vissi ég að þegar ég kom heim að kvöldi þá mátti ég búast við hverju sem var. Þetta fór að hafa áhrif, ekki bara á mitt sjálfstraust og mína tilveru, heldur líka á starfið mitt. Ég fór að hætta að vera í mynd og fór að lesa texta.“ Meira »

„Ég er Reykvíkingur og Íslendingur“

Í gær, 20:15 Lina Ashouri er tannlæknir frá Sýrlandi. Hún kom hingað sem flóttamaður ásamt sonum sínum en eiginmaður hennar lést á flóttanum. Hún vildi komast til lands þar sem drengirnir gætu gengið menntaveginn og hún unnið við sitt fag. Ísland hefur tekið vel á móti þeim. „Ég er Reykvíkingur og Íslendingur.“ Meira »

Vann tæpar 24 milljónir króna í Lottó

Í gær, 19:52 Einn heppinn Lottóspilari var með allar tölur réttar í Lottó útdrætti vikunnar og er orðinn 23,8 milljónum króna ríkari. Lukku-Lottómiðann sinn keypti hann í 10-11 við Suðurfell í Reykjavík. Þá var einnig einn miðaeigandi með bónusvinninginn. Meira »

Andúð og fordómar ýta undir frekari brot

Í gær, 19:57 Brotalamir eru á betrun fanga á Íslandi. Mannekla, fjárskortur og samfélagið sjálft eru hindranirnar.  Meira »

Sósíalistaflokkurinn býður ekki fram

Í gær, 19:45 Sósíalistaflokkur Íslands mun ekki bjóða fram lista í komandi alþingiskosningum. Þetta var niðurstaða félagafundar flokksins sem greint er frá í tilkynningu. Meira »

„Útmálaður mesti hrokagikkur landsins“

Í gær, 19:35 Brynjar Níelsson, þingmaður Sjálfstæðisflokksins, segir það mikinn misskilning að þeir sem hæst hafa látið í málum tengdum uppreist æru sé meira annt um brotaþola og aðstandendur þeirra en öðrum. Hann segir það einfaldlega mikilvægt hjá sumum að þyrla upp moldviðri til að koma pólitísku höggi á Sjálfstæðisflokkinn. Meira »

Ásmundur Einar fer á móti Gunnari Braga

Í gær, 18:37 Ásmundur Einar Daðason hefur ákveðið að gefa kost á sér í fyrsta sæti á lista Framsóknarflokksins í Norðvesturkjördæmi. Hann greindi frá ákvörðun sinni á aukakjördæmaþingi flokksins sem fór fram fyrr í dag. Áður hafði Gunnar Bragi Sveinsson, oddviti flokksins, gefið kost á sér. Meira »

Fólk úr öðrum flokkum meðal frambjóðenda

Í gær, 18:14 Samvinnuflokkurinn, ný stjórnmálahreyfing sem skilgreinir sig frá miðju til hægri á hinum pólitíska skala, stefnir á að bjóða fram í öllum kjördæmum í komandi alþingiskosningum. Meðal frambjóðenda flokksins verða fyrrverandi, og hugsanlega núverandi þingmenn annarra stjórnmálaflokka. Meira »

Elsa Lára stígur til hliðar í Norðvestur

Í gær, 17:40 Elsa Lára Arnardóttir, þingmaður Framsóknarflokksins í Norðvesturkjördæmi, hefur ákveðið að stíga til hliðar og gefa ekki kost á sér á tvöföldu kjördæmisþingi Framsóknarflokksins í kjördæminu þar sem kosið verður um fimm efstu sæti á lista. Meira »

Stóð ekki til að styðja eigin fjárlög

Í gær, 16:47 Páll Magnússon, þingmaður Sjálfstæðisflokksins, segir aldrei hafa staðið til að Sjálfstæðisflokkurinn samþykkti þær skattahækkanir sem fram komu í fjárlagafrumvarpi ríkisstjórnarinnar. Meira »

Björn Ingi stofnar nýjan flokk

Í gær, 15:45 Björn Ingi Hrafnsson fjölmiðlamaður hefur stofnað lénið samvinnuflokkurinn.is, en þvertekur þó fyrir að vera á leið í framboð. Vísir.is greinir frá þessu. Hægt er að fletta léninu upp á isnic.is og þar sést að hann er skráður rétthafi þess. Meira »

„Raddir fólksins“ á Austurvelli

Í gær, 17:05 „Raddir fólksins“ komu saman til útifundar á Austurvelli í dag þar sem helstu mál á dragskrá voru umræður um stjórnarskrána og stjórnarslitin í síðustu viku. Ræðumenn voru þau Auður Jónsdóttir rithöfundur og Bergur Þór Ingólfsson leikari og leikstjóri. Meira »

Íslandsmót sleðahunda haldið í dag

Í gær, 16:42 Íslandsmeistaramót Sleðahundaklúbbs Íslands var haldið við Rauðavatn í Reykjavík í dag. Keppt var í ýmsum greinum svosem hjólatogi, sem á ensku nefnist bikejoring. Þá er hundur bundinn við hjól og togar það áfram líkt og um sleða væri að ræða. Meira »

Rafræn prófkjör Pírata hafin

Í gær, 15:28 Kosning í prófkjörum Pírata fyrir alþingiskosningar 2017 er hafin, en framboðsfrestur rann út klukkan 15.00 í öllum kjördæmum og hófst kosning í kjölfarið. Aðildarfélög Pírata ráða formi kosninga. Meira »
Atvinnuhúsnæði til leigu í 108 Reykjavík
Gott skrifstofuhúsnæði á jarðhæð um 190 m2. Í sama húsi er til leigu 200 m2 lage...
Harðviður til húsbygginga
Harðviður til húsabygginga Sjá nánar á www.vidur.is Vatnsklæðning, panill, palla...
Getum útvegað allt frá Bretlandi á mun lægra verði........
Getum útvegað allt frá Bretlandi á mun lægra verði sem viðkemur vinnuvélum, trak...
Íslensk fornrit og Saga Íslands
Íslensk fornrit til sölu, Íslendingasögur og Landnáma, bindi 1-12 og 14. Saga ...
 
Fundarboð
Fundir - mannfagnaðir
Kjördæmisráð Sjálfstæðisflokksins ...
Framhald uppboðs
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naudungarsolu...
Utankjörfundaratkvæða- greiðsla uta
Tilkynningar
Utankjörfundaratkvæðagreiðs...
Eldri borgarar
Staður og stund
Aflagrandi 40 Það er opin vinnustofa hjá...