Sigurður Loftsson formaður Landssambands kúabænda. mbl.is

Sigurður Loftsson, formaður Landsambands kúabænda, gagnrýndi stjórnvöld harðlega á aðalfundi samtakanna. Hann segir að kúabændur fái óljós skilaboð frá stjórnvöldum, annars vegar um að auka frjálsræði og hins vegar að um minni þörf sé á skipulagsbreytingum en verið hefur.

„Tæplega er von að kúabændur átti sig á því til hvers er ætlast af þeim frá stjórnvöldum þessa lands. Engu er líkara en innan stjórnvalda séu tvennskonar öfl að verki sem togi greinina til sinnhvorrar áttar. Annars vegar eru þeir sem telja eðlilegt að losa allar hömlur og setja greinina í óhefta samkeppni með inngöngu í Evrópusambandið. Hins vegar eru það hinir sem telja minni þörf á skipulagsbreytingum en verið hefur. Það er óneitanlega sérstök staða,“ sagði Sigurður.

Fram kom á fundinum að markaðssetning mjólkurafurða hefði gengið bærilega og mjólkurvörur haldið nokkuð sínum hlut á sama tíma og verulegur samdráttur sé á dagvörumarkaði almennt. Sama gildi hvað nautakjötið varðar en aukning varð á sölu nautakjöts sem nemur nálægt 3% og verð til framleiðenda hækkuðu á árinu sem nemur 8 – 13%.

Sigurður gagnrýndi harðlega Alþingi vegna meðferðar þess á frumvarpsdrögum um breytingar á búvörulögum. „Forsenda þess að hægt sé að tryggja bændum það lögboðna lágmarksverð sem Verðlagsnefnd ákveður er sú að jafnvægi sé á markaði og þar leikur greiðslumarkskerfið lykil hlutverk. Greiðslumarkskerfið er einn helsti hornsteinn samningsins um starfsskilyrði mjólkurframleiðslunnar og eru búvörulög afar skýr hvað þetta varðar, þó ákvæði um eftirfylgni hafi þar vantað... Með frumvarpinu var áætlað að styrkja ákvæði 29. og 52. gr. laganna sem snúa að forgangi mjólkur innan greiðslumarks að innanlandsmarkaði. Málið fékk í meðförum Alþingis tvær umræður en var ekki afgreitt...  Búvörulög eins og önnur lög landsins eiga að vera skýr og afdráttarlaus og gilda eins gagnvart öllum landsins þegnum. Alþingi Íslendinga ber að tryggja að svo verði, að öðrum kosti er grundvöllur mjólkurframleiðslunnar eins og við þekkjum hana í mikilli hættu. Sé það hinsvegar reyndin að löggjafinn hafi ekki þrótt eða vilja til að setja inn í landslög skilvirk ákvæði um eftirfylgni þeirra laga sem Alþingi hefur sett, hlýtur að leika vafi á getu hans til að sinna verkefni sínu að öðru leyti“.

50% samdráttur gangi Ísland í ESB

Sigurður lagði áherslu á starfsöryggi fyrir búgreinina og sagði umsókn íslenskra stjórnvalda um aðild að Evrópusambandinu raski þessu öryggi. „Komi til aðildar er ljóst að það mun hafa veruleg óafturkræf áhrif á greinina. Íslenskur mjólkurvörumarkaður er afar lítill og ekki þarf mikið magn umfram þarfir til að raska mjög afkomu bænda. Ekkert bendir til annars en að markaðssamdráttur mjólkurafurða yrði mjög mikill a.m.k. 40 – 50% komi til aðildar, tekjusamdrátturinn yrði meiri,“sagði Sigurður.