mbl.is/Rax

Rúnar Pálmason runarp@mbl.is

Matvælastofnun hefur ekki mælt kadmíum-innihald í fóðri á þeim bæjum þar sem áburður frá Skeljungi með of hátt kadmíum-gildi var borinn á tún. Ekki hefur verið tekin ákvörðun um hvort það verði gert á þessu ári.

„Við höfum ekki tekið ákvörðun um þetta ennþá,“ segir Sigurður Örn Hansson, forstöðumaður matvælaöryggis og neytendamála hjá Matvælastofnun. Hann bendir á að kadmíum í því magni sem var í áburðinum frá Skeljungi sé ekki hættulegt ef um eitt einangrað tilvik sé að ræða. Þess vegna séu afar litlar líkur á að mörk kadmíums mælist hærri í fóðri eða búfjárafurðum. Sigurður Örn minnir jafnframt á að mörkin hér á landi séu lægri en annars staðar í þeim Evrópulöndum sem hafa sett reglur um hámarksinnihald kadmíums í áburði.

„Eðli kadmíums er að hann hleðst upp í jarðvegi og í vistkerfum. Þó að í eitt skipti sé borinn á áburður sem er með umframmagni af kadmíum, sem ekki er meira en þetta þó var, þá mun það ekki hafa áhrif. Ef þetta gerist hvað eftir annað, ár eftir ár, þá fer það að hafa áhrif,“ segir Sigurður.

Innihald kadmíums í áburðinum var ríflega tvöfalt til þrefalt meira en leyfilegt er.

Reykingamenn fá sér kadmíum

Kadmíum er eitraður þungmálmur sem m.a. er notaður í rafhlöður. Hann finnst þó víða í náttúrunni, í mismiklu magni, og hann er eitt af þeim fjölmörgum eiturefnum sem leynast í tóbaksreyk.

Reykingar eru algengasta leið almennings til að ná sér í kadmíum, ef svo má segja. Rannsóknir hafa sýnt að reykingamenn eru að meðaltali með 4-5 sinnum meira af kadmíum í blóði en þeir sem ekki reykja og 2-3 sinnum meira magn í nýrum.