Óljóst hvernig bóka á Hörpu
Tónleikar í Hörpu. mbl.is/Ómar Óskarsson
Ríkið og Reykjavíkurborg hafa gert samning um framlög til Hörpu – tónlistar- og ráðstefnuhúss en ekki liggur fyrir að mati Ríkisendurskoðunar hvernig bóka eigi skuldbindingu ríkisins vegna samningsins í ríkisreikningi.
Ríkisendurskoðun telur að fást þurfi niðurstaða um hvort breyta eigi umfjöllun um tilteknar fjárhagslegar skuldbindingar ríkissjóðs í fjárlögum og ríkisreikningi. Hér er átt við skuldbindingar vegna verk-, leigu- og þjónustusamninga sem gerðir eru til langs tíma, lífeyrisskuldbindingar og skuldbindingar sem tengjast einkaframkvæmdum og styrkveitingum.
Í byrjun síðasta árs fór forsætisnefnd Alþingis, að frumkvæði Péturs H. Blöndals alþingismanns, fram á að Ríkisendurskoðun gerði skýrslu um ríkisábyrgðir og fjárhagslegar skuldbindingar ríkisins sem ekki koma fram í fjárlögum eða fjáraukalögum. Í skýrslu stofnunarinnar, sem nú liggur fyrir, kemur fram að Alþingi fari með fjárstjórnarvald ríkisins samkvæmt stjórnarskránni og því verði ríkissjóður ekki skuldbundinn nema með samþykki þess. Hins vegar hafi þingið framselt hluta af þessu valdi sínu til ráðherra. Hann geti upp að vissu marki stofnað til fjárhagslegra skuldbindinga án þess að þingið hafi samþykkt þær áður. T.d. geti hann samkvæmt heimild í lögum um fjárreiður ríkisins gert samninga til margra ára við aðila utan ríkisins um verkefni sem feli í sér greiðslur úr ríkissjóði gegn tiltekinni þjónustu, s.s. í sambandi við verklegar framkvæmdir. Í mörgum slíkum samningum er fyrirvari um að Alþingi þurfi að samþykkja umsamdar greiðslur í fjárlögum hvers árs. Ríkisendurskoðun telur að Alþingi eigi að fjalla um og afgreiða með formlegum hætti fjárveitingar sem samningar af þessu tagi kveða á um, t.d. með því að samþykkja við afgreiðslu fjárlaga sérstaka fjárfestingaráætlun sem nái til lengri tíma en eins árs.
Í skýrslunni er fjallað um nokkur mál þar sem ríkissjóður hefur eða gæti átt eftir að taka á sig fjárhagslegar skuldbindingar. Einnig er rakið hvernig um þessar skuldbindingar hefur verið fjallað í fjárlögum og ríkisreikningi. Um er að ræða yfirlýsingar stjórnvalda um ríkisábyrgð á innstæðum í bönkum, skuldbindingar vegna Lífeyrissjóðs starfsmanna ríkisins og Lífeyrissjóðs hjúkrunarfræðinga, leigusamninga sem ráðuneyti og stofnanir hafa gert, samninga um svokallaðar einkaframkvæmdir og um styrki.
