Lánin bera neikvæða raunvexti

Forstjóri Fjármálaeftirlitsins og seðlabankastjóri mættu á fund efnahags- og viðskiptanefndar ...
Forstjóri Fjármálaeftirlitsins og seðlabankastjóri mættu á fund efnahags- og viðskiptanefndar Alþingis sem hófst kl. 17. mbl.is/Golli

Dómur Hæstaréttar í dag í máli sem hjón höfðuðu gegn Frjálsa fjárfestingabankanum kemur til með að hafa víðtæk áhrif. Flest bendir til að bankarnir komi til með að tapa tugum milljarða króna á dómum. Niðurstaðan þýðir jafnframt að mikill munur verður á stöðu þeirra sem tóku gengistryggt lán og þeirra sem tóku innlent verðtryggt lán.

Erlendu gengislánin voru dæmd ólögmæt af Hæstarétti árið 2010. Þar með var ekki allri réttaróvissu um þessi lán eytt. Ein af þeim spurningum sem deilt hefur verið um er hvaða vexti á að miða við fyrst sú viðmiðun sem upphaflega var byggt á stóðst ekki. Átti að miða við erlenda vexti eða innlenda vextir og átti lánið að vera verðtryggt eða óverðtryggt?

Niðurstaðan varð sú að miða við óverðtryggða vexti Seðlabankans eins og þeir voru á hverjum tíma. Til að styrkja þessa niðurstöðu setti Alþingi lög árið 2010 þar sem segir að miða skuli við þessa vexti við uppgjör á lánunum.

Meirihluti Hæstiréttar telur að þessi lög standist ekki og vísar m.a. til 72. greinar stjórnarskrárinnar um eignaréttindi. Ekki sé með almennum lögum unnt, „með svo íþyngjandi hætti sem á reynir í málinu, að hrófla með afturvirkum hætti við réttarreglum um efni skuldbindinga og greiðslur skulda frá því sem gilti þegar til þeirra var stofnað og af þeim greitt,“ eins og segir í dómnum.

Ef öll gengistryggð lán verða afgreidd með sama hætti og þetta lán ber bönkunum að miða við óverðtryggða erlenda vexti, sem voru á bilinu 2-5%, en ekki óverðtryggða vexti Seðlabankans sem hæstir fóru upp í 20%. Munurinn á vaxtaprósentunni er mikill.

Mikill munur á gengistryggðum og óverðtryggðum lánum

Þessi niðurstaða þýðir að gengistryggðu lánin, sem eftir gengisfall krónunnar á árinu 2008 voru að sliga þá sem lánin tóku, koma til með að bera neikvæða raunvexti því verðbólga hefur verið mikil hér á landi síðustu ár. Hún var t.d. yfir 12% á árunum 2008-2009. Staða lántakenda batnar mikið en staða bankanna versnar.

Í umræðum um þessi mál eftir gengislánadóm hæstaréttar 2010 kom fram það sjónarmið að eðlilegt væri að miða við óverðtryggða vexti Seðlabankans en ekki Libor-vexti vegna þess að annars yrði munur á stöðu þeirra sem tóku gengistryggð lán og þeirra sem tóku innlend verðtryggð lán svo mikill. Hætt er við að þessi niðurstaða ýti enn undir umræðu um stöðu þeirra sem tóku verðtryggð lán. Mikill meirihluti allra lána heimilanna eru verðtryggð lán.

Dómur Hæstaréttar í dag fjallar um gengistryggt lán sem tekið var til húsnæðiskaupa. Algengast var hins vegar að þessi lán væru notuð til bílakaupa. Dómurinn kemur því væntanlega bæði til með að hafa áhrif á bankana og bílalánafyrirtækin. Um er að ræða tug þúsunda lána sem þarf að endurreikna. Búið var að endurreikna lánin, en nú þurfa bankarnir sem sé að reikna aftur miðað við breytta forsendu.

Þegar bankarnir voru endurreistir eftir hrun tóku þeir yfir lán til einstaklinga og fyrirtækja. Þessi yfirfærsla byggði á þeirri forsendu að gengistryggðu lánin væru lögleg.  Sú spurning kann því að vakna hvort bankarnir geta gert einhverja nýja kröfur á þrotabú gömlu bankanna. Hætt er við að það geti orðið erfitt því kröfulýsingarfrestur er löngu liðinn.

37 þúsund heimili með gengistryggð lán

Samkvæmt fréttatilkynningu efnahags- og viðskiptaráðuneytisins frá árinu 2010 er áætlað heildarvirði gengistryggðra lána 841 milljarður króna, en lán til einstaklinga um 186 milljarðar króna. Stór hluti fyrirtækjalána eru til aðila með tekjur í erlendri mynt. Um 37 þúsund heimili voru með gengistryggð lán.

Talsmenn bankanna voru ekki tilbúnir til að tjá sig efnislega um dóminn þegar eftir því var leitað í dag. Þeir sögðust vera að fara yfir dóminn og meta áhrif hans.

Samkvæmt upplýsingum mbl.is voru forstjóri Fjármálaeftirlitsins og seðlabankastjóri beðnir að mæta á fund efnahags- og viðskiptanefndar Alþingis, sem hófst kl. 17.

Hæstiréttur dæmdi í dag að gengistryggð lán ættu að bera ...
Hæstiréttur dæmdi í dag að gengistryggð lán ættu að bera erlenda óverðtryggða vexti, sem eru 2-5%. mbl.is / Hjörtur
mbl.is

Innlent »

Snarpar vindhviður á Snæfellsnesi

22:55 Gert er ráð fyrir snörpum vindhviðum á norðanverðu Snæfellsnesi fram eftir kvöldi samkvæmt upplýsingum frá Veðurstofu Íslands. Þá er ennfremur varað við áframhaldandi vatnavöxtum á Snæfellsnesi og sunnanverðum Vestfjörðum. Meira »

Hættuástand við Dettifoss

22:15 Vegna hláku og vatnavaxta hefur myndast hættuástand á útsýnissvæðinu við Dettifoss samkvæmt upplýsingum frá Vegagerðinni. Fyrir vikið hefur vegi 862, Dettifossvegi, verið lokað þar til ástandið skánar. Meira »

175 nemendur brautskráðir

21:15 Brautskráning Fjölbrautaskólans við Ármúla fór fram í gær en brautskráðir voru 175 nemendur af 14 námsbrautum. Þar af 88 stúdentar og 79 úr heilbrigðisgreinum. Meira »

Hvatti nemendur til þátttöku í lýðræðinu

20:34 Verzlunarskólanum var slitið í 111. sinn í dag og 296 nemendur útskrifaðir af því tilefni, 182 stúlkur og 114 piltar. Þar af sex nemendur með stúdentspróf úr fjarnámi skólans. Í ræðu sinni til útskriftarnema minnti Ingi Ólafsson skólastjóri nemendur á að lýðræðislegur atkvæðisréttur er ekki sjálfsagður og hvatti nemendur til þess að taka virkan þátt í lýðræðissamfélaginu og nýta atkvæðisrétt sinn í þeim kosningum sem fram undan eru. Meira »

Dúxinn er þrítug móðir

20:04 „Ég bjóst nú ekki við þessu og var í hálfgerðu losti þarna í gær,“ segir Anna Kristín Ólafsdóttir sem í gær dúxaði við Tækniskólann, en hún útskrifaðist með einkunnina 9,85. Anna Kristín er þrítug móðir og lærði grafíska miðlun við skólann. Meira »

Tveir fengu annan vinninginn

19:42 Tveir heppnir lottóspilarar skipta með sér öðrum vinningi lottósins í kvöld en fyrsti vinningurinn, sem hljóðaði upp á tæpar 34 milljónir króna, gekk ekki út. Meira »

Harður árekstur við Hveragerði

19:13 Tvær bifreiðar lentu í hörðum árekstri á þjóðvegi eitt við Hveragerði í kvöld. Fimm voru samtals í bifreiðunum og voru tveir fluttir á sjúkrahús með minni háttar meiðsl til læknisskoðunar. Meira »

Vilja draga úr tollvernd landbúnaðar

19:38 Í búvörusamningunum, sem liggja nú fyrir Alþingi, skortir hvata til aukinnar samkeppni. Stjórnvöld verða að marka skýra stefnu um hvernig draga megi úr tollvernd í landbúnaðarframleiðslu og tryggja að framlag landbúnaðar til landsframleiðslu aukist frá því sem nú er. Meira »

Tveir slösuðust í hörðum árekstri

18:50 Harður árekstur varð skömmu eftir klukkan 17:00 í dag á mótum Hafnarfjarðarvegar og Álftanesvegar. Voru sjúkrabílar og tækjabíll sendir á staðinn samkvæmt upplýsingum frá slökkviliði höfuðborgarsvæðisins. Meira »

Ræddi símanotkun nemenda

18:43 Brautskráning fór fram við hátíðlega athöfn í Fjölbrautaskóla Garðabæjar í dag að viðstöddu fjölmenni. Dúx skólans varð Helga Margrét Höskuldsdóttir sem útskrifaðist af tveimur brautum skólans, bæði listnáms- og alþjóðabraut, með einkunnina 9,04 að meðaltali. Meira »

„Hvaða kynfæri ertu með? Má ég sjá?“

18:07 Tvíhyggjan sem er ráðandi í hvernig samfélagið hugsar um kyn er skaðleg, þrúgandi og óraunhæf fyrir fólk og henni verður að breyta. Í TEDx-erindi sínu sagði Ugla Stefanía Kristjönudóttir Jónsdóttir engan geta skilgreint mann sjálfan nema maður sjálfur. Meira »

Hvers virði er mannslífið?

17:36 Mikil framþróun hefur verið í gerð lyfja sem geta læknað lifrarbólgu C á síðustu árum, sem hefur veitt þeim milljónum sem eru með sjúkdóminn von um lækningu. Lyfin eru hins vegar dýr og heilbrigðiskerfi efnameiri ríkja hika við að veita nema þeim allra veikustu lyfin. Meira »

Interpol lýsir eftir Íslendingi

17:33 Alþjóðalögreglan Interpol lýsir eftir Íslendingi á vefsíðu sinni. Maðurinn er eftirlýstur vegna alvarlegrar líkamsárásar en það eru yfirvöld á Íslandi sem lýsa eftir honum. Meira »

Vill framlengja innflutningsbannið

16:01 Rússnesk stjórnvöld gætu framlengt innflutningsbann á matvælum frá Vesturlöndum, þar á meðal Íslandi, til loka árs 2017, að sögn Dmitry Medvedev, forsætisráðherra Rússlands. Vilji hans stendur til þess. Meira »

Fundum aflýst vegna veikinda móður Davíðs

15:06 Davíð Oddsson forsetaframbjóðandi hefur aflýst áætluðum fundum í dag og næstu daga vegna alvarlegra veikinda móður sinnar.  Meira »

Formannskjör Samfylkingarinnar hafið

16:15 Kosning um það hver verður næsti formaður Samfylkingarinnar hófst á hádegi í dag og stendur yfir til föstudagsins 3. júní þegar landsfundur flokksins hefst. Kosningin fer aðallega fram rafrænt en á kjörskrá eru um 17 þúsund manns. Meira »

Fjölmenning í Hörpu í dag

15:48 Fjölmenningardagurinn er haldinn hátíðlegur í dag, en hann hófst formlega með fjölþjóðlegri skrúðgöngu frá Skólavörðuholti klukkan 13. Þátttakendur voru margir hverjir klæddir þjóðbúningum frá hinum ýmsu löndum sem lífgaði upp á gönguna, samkvæmt tilkynningu frá Reykjavíkurborg. Meira »

Salernistankur olli seinkun

14:43 Fimm tíma seinkun var á flugi Icelandair frá Keflavík til Schiphol-flugvallar í Amsterdam í morgun. Um farþegaþotu Icelanda­ir af gerðinni Boeing 767 er að ræða, þá sömu og festist í Amsterdam á mánudag vegna bilunar í rafeindakerfi síðastliðinn mánudag og í Boston mánudaginn þar áður vegna bilunar í hjólabúnaði. Meira »
30x60 cm. Granít flísar 4 litir eitt gott verð.
Ítalskar labicere granít flísar 30x60 4 litir,verð á ferm, 4,200kr.henta til hús...
Ónotuð 37" Baja Claw radial
Til sölu 4 fullnegld Baja Claw radial dekk, 37-13,5x15. Dekkin hafa verið sett u...
 
Sölufulltrúi/ tæknimaður
Önnur störf
Framtíðarstörf Óskum eftir að ráða st...
Framhald
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naudungarsolu...
Útboð
Tilboð - útboð
Hveragerðisbær ÚTBOÐ Hvera...
Lögmenn
Önnur störf
??? ????????????? ????? ????? ?? ???...