Ný hlustpípa og hlaupaskór duga ekki til

Skurðaðgerð á Landspítala.
Skurðaðgerð á Landspítala. mbl.is/Ásdís

Umræðan um landflótta lækna og launamál þeirra er glannaleg, að mati heilbrigðisráðherra. Læknir sem miðlar hundruðum verktakastarfa á Norðurlöndum til íslenskra lækna í viku hverri segir hins vegar að taka verði mark á viðvörunarljósunum. Hagræðingu sé stýrt of mikið ofan frá án samráðs við lækna.

„Við erum að tala um fólk sem hefur lagt það á sig af að búa erlendis með fjölskyldur sínar í fleiri, fleiri ár til að leggja stund á nám og steypa sér í skuldir af hugsjón. Ég held það sé þess virði að hlusta á þetta fólk,“ segir Guðmundur Karl Snæbjörnsson, læknir.

Erfið tilhugsun að snúa heim

Árið 2009 stofnaði Guðmundur Karl vinnumiðlunina Hvíta sloppa, að eigin sögn til að gera íslenskum læknum það kleift að lifa af laununum hér á landi, með því að fara öðru hverju út að drýgja tekjurnar. 

Á þeim tæpu 5 árum sem liðin eru síðan hefur ekkert lát verið á spurninni eftir íslenskum læknum erlendis frá. Á sama tíma hefur dregið mjög úr starfsánægju lækna á Landspítala, samkvæmt könnunum og laun lækna hafa dregist aftur úr launum sambærilegra stétta á almennum vinnumarkaði og ríkinu.

Kristján Þór Júlíusson heilbrigðisráðherra fékk afhenta yfirlýsingu frá 141 lækni búsettum erlendis, á aðalfundi Læknafélags Íslands fyrir helgi. Í yfirlýsingunni segir að það sé afar erfið tilhugsun fyrir sérfræðilækna erlendis að snúa heim í þá óvissu sem nú ríki. Óskuðu læknarnir eftir skýrum línum frá stjórnvöldum um aðgerðir til bjargar Landspítalanum og heilbrigðiskerfinu.

Launamálin fíllinn í stofunni

Í ávarpi sínu á fundi Læknafélagsins gagnrýndi Kristján Þór að umræðan um heilbrigðismálin væri lausbeisluð á köflum og stóru orðin ekki spöruð, sérstaklega þegar rætt væri um landflótta og launamál.

„Það er ekkert nýtt að íslenskir læknar starfi erlendis og við vitum að margir sem fara í sérfræðinám úti ílengjast þar – sem er í sjálfu sér ekkert óeðlilegt,“ sagði heilbrigðisráðherra. Hann sagðist auðvitað vilja halda í lækna og annað fagfólk en að hægt sé að laða það til starfa með ýmsum hætti. Hins vegar sjái hann ekki fyrir sér launatölur, sambærilegar við þær sem þekkjast á Norðurlöndum.

Guðmundur Karl segir launamálin vera fílinn í stofunni sem horfast þurfi í augu við og bendir á að dagvinnulaun aðstoðarlæknis á Landspítala séu oft 340-350 þúsund á mánuði. Fyrir sambærilega stöðu í Svíþjóð séu launin tvöfalt hærri.

Þá má geta þess að laun læknanema á Landspítala eftir 5 ára háskólamenntun í læknisfræði er um 289 þúsund krónur og 6. árs nemar eru með 300 þúsund krónur í dagvinnulaun.

Alls staðar keppst um lækna

„Halda menn að það myndi breyta stöðunni ef niðurstaða komandi kjarabaráttu verði sú að læknar geti keypt sér nýja hlustpípu eða NIKE-skó til að hlaupa hraðar milli deilda? Ég held ekki. Ef við getum ekki borgað hærri laun, þá erum við bara að segja að þetta verði óbreytt ástand,“ segir Guðmundur Karl. Að óbreyttu sé það borin von að íslenskt heilbrigðiskerfi geti boðið læknum upp á nokkuð sem önnur Evrópulönd bjóði ekki margfalt betur.

 „Það er ekki einu sinni hægt að leita til atvinnulausra lækna í Grikklandi, Póllandi eða á Spáni, því Svíþjóð er líka búin að herja á þá lækna í mörg ár. Öll þessi lönd eru að keppast um lækna og á Norðurlöndum eru íslenskir læknar einna eftirsóttastir til vinnu. Þeir fá hæstu einkunn meðal sjúklinga í Svíþjóð og það er talað um þá sem ótrúlega sveigjanlega og jákvæða.“

Fram að eða fram af bjargbrúninni?

Guðmundur Karl lét hafa eftir sér í viðtali við Rúv fyrir nokkru að bjarga þurfi því sem sé í rúst í íslensku heilbrigðiskerfi eða komið fram af bjargbrúninni margumræddu. Kristján Þór vék sérstaklega að þessum ummælum í ræðu sinni á fundi Læknafélagsins og sagði gífuryrði ganga fram af sér.

Aðspurður segist Guðmundi Karli ekki líka þetta líkingamál um heilbrigðiskerfið á hengiflugi, en hann standi þó við orð sín. „Þegar nánast hver einasti unglæknir er að leita að leið til að komast í burtu, þegar læknanemar vilja ekki koma inn á stofnanirnar og þegar læknar þurfa að taka steralyf vegna myglusvepps í vinnunni, þegar öll von er horfin úr kerfinu, þá erum við fyrir töluverðu síðan farin fram af hengifluginu.“

Af umræðunni undanfarin misseri má ráða að starfsfólk, stjórnendur og ráðamenn í heilbrigðiskerfinu greini á um nákvæmlega hversu nálægt bjargbrúninni Landspítalinn sé eða hvort hann sé farinn fram af henni.

Guðmundur Karl er þó ekki einn um að telja spítalann farinn fram af, því í febrúar á þessu ári sagði Sigurður Guðmundsson, fyrrverandi landlæknir, að í heilbrigðismálum séum við „ekki komin fram að þessari títtnefndu bjargbrún, heldur fram af henni“.

Erfitt að tjá sig í litlu landi með einn vinnustað

Heilbrigðiskerfið þarf á því að halda að von sé blásið í það, að mati Guðmundar Karls. Sjálfur er hann þeirrar skoðunar að opna þurfi kerfið þannig að heilbrigðisstofnanir megi auglýsa eftir læknum til verktakavinnu. Nauðsynlegt sé að skoða fjölbreyttara rekstrarform í heilbrigðiskerfinu, ekki síst til þess að starfsfólk geti haf áhrif á sína vinnustaði og stjórn þeirra.

„Það er erfitt að tjá sig í svona litlu landi með bara einn vinnustað fyrir sjúkrahúslækna,“ segir Guðmundur Karl og bætir því við að of lengi hafi viðgengist að ekki sé hlustað á þá lækna sem tjái sig.

„Enginn læknir vill gera heilbrigðiskerfinu illt. Við læknar erum í þessu starfi fyrir lífstíð, þetta er ævistarf og hugsjón. Það er almennur velvilji meðal lækna, bæði þeirra sem starfa hér og erlendis, og þó þeir láti einhverja gagnrýni út úr sér er það ekki vegna þess að þeir séu að reyna að klekkja á ráðherrum og heilbrigðisyfirvöldum, síður en svo. Þeir eru að reyna að ná eyrum fólks. Þetta er eins og þegar það blikkar ljós í bílnum hjá þér, þetta eru varúðarperur sem við verðum að taka mark á.“

Guðmundur Karl segir ekki hægt að byggja heilbrigðiskerfið upp að ofan heldur verði að gera það með samráði við heilbrigðisstarfsfólk. 

„Við verðum að hlusta á gagnrýni og taka hana til greina, það þýðir ekki að sópa henni undir teppið. Ég held að það sé því fyrr því betra að við áttum okkur á því hvernig staðan er, þó það sé sársaukafullt, því þá kannski höfum við möguleika á að vinna okkur út úr því.“

Landspítalinn
Landspítalinn mbl.is/Ómar
Guðmundur Karl Snæbjörnsson læknir.
Guðmundur Karl Snæbjörnsson læknir.
Kristján Þór Júlíusson heilbrigðisráðherra á fundi með læknaráði Landspítala.
Kristján Þór Júlíusson heilbrigðisráðherra á fundi með læknaráði Landspítala. mbl.is/Rósa Braga
Á Landspítalanum.
Á Landspítalanum. mbl.is/Rósa Braga
Læknar á Landspítala að störfum.
Læknar á Landspítala að störfum. mbl.is/Eggert Jóhannesson
mbl.is

Innlent »

Nagdýrið líklega með spínatinu

Í gær, 23:33 Samkvæmt úttekt Heilbrigðiseftirlits Reykjavíkur eftir að tilkynnt var um nagdýr í spínati á veitingastaðnum Fresco er talið líklegt að dýrið hafi komið með hráefninu frá Spáni. Spínatið er flutt óhreinsað til landsins og hafði ekki verið hreinsað á veitingastaðnum. Meira »

Íbúum verði ekki mismunað eftir hverfum

Í gær, 22:27 Sjálfstæðismenn vilja að opnunartími sé lengdur í öllum sundlaugum í Reykjavík, ekki bara sumum líkt og borgarráð samþykkti fyrr í haust. Tillögu þessa efnis var vísað til fjárhagsáætlanagerðar næsta árs á borgarstjórnarfundi í vikunni. Meira »

Segir dómgreind Katrínar hafa brjálast

Í gær, 22:25 „Það virðist nokkuð ljóst að VG og Sjálfstæðisflokkurinn ætla að gera einbeitta tilraun til þess mynda ríkisstjórn eftir skyndikosningarnar í næsta mánuði. Það er út af fyrir sig ekkert heimskuleg hugmynd.“ Meira »

11 mánuðir fyrir ítrekuð brot

Í gær, 21:45 Héraðsdómur Reykjavíkur hefur kveðið upp 11 mánaða fangelsisdóm yfir manni á fimmtugsaldri fyrir ítrekuð umferðarlagabrot og brot á fíkniefnalögum. Þá verði maðurinn sviptur ökuréttindum ævilangt. Meira »

„Ég stóð varla í fæturna“

Í gær, 21:30 Fjölskylda Signýjar Bergsdóttur þurfti að flýja heimili sitt eftir að jarðskjálfti upp á 7,1 reið yfir Mexíkóborg í gær og eru sprungur í húsi þeirra. Hún stóð varla í fæturna er skjálftinn reið yfir og sá fjölda hruninna og skemmdra húsa á leið sinni heim. Signý segir hús enn vera að falla saman. Meira »

Djúp lægð á leiðinni

Í gær, 20:35 Mikil úrkoma var á sunnanverðum Austfjörðum og á Ströndum í dag. Það er haustveður í kortunum en djúp lægð er á leið í átt til landsins og má búast við stormi á laugardaginn. Meira »

Ungir vísindamenn í víking

Í gær, 20:00 Herdís Ágústa Kristjánsdóttir Linnet og Vífill Harðarson halda í lok vikunnar til Tallinn þar sem þau taka þátt í Evrópukeppni ungra vísindamanna. Þau sigruðu í landskeppni ungra vísindamanna sem fór fram í Háskóla Íslands í vor. Meira »

Fresta landsfundi til næsta árs

Í gær, 20:28 Ákveðið var á fundi miðstjórnar Sjálfstæðisflokksins í dag að fresta landsfundi flokksins þar til í byrjun næsta árs. Þetta staðfestir Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir, þingmaður og ritari Sjálfstæðisflokksins, í samtali við mbl.is. Meira »

Rákust saman í háloftunum

Í gær, 19:40 Tvær litlar flugvélar rákust saman í háloftunum í íslenskri lofthelgi fyrir um tveimur vikum. Atvikið átti sér stað í um 3.000 feta hæð vestan við Langjökul 5. september og er málið til rannsóknar hjá rannsóknarnefnd samgönguslysa. Meira »

Stöðvuðu för bílaþjófs

Í gær, 19:10 Lögreglan á höfuðborgarsvæðinu með aðstoð sérsveitar ríkislögreglustjóra stöðvaði för bílaþjófs í grennd við Bústaðaveg fyrr í kvöld. Vitni segist hafa séð lögreglubíl og bíl sérsveitarinnar aka á eftir bílnum í forgangsakstri og að annarri lögreglubifreiðinni hafi verið ekið utan í bílinn. Meira »

Fjárskortur hjá Kvenfélagasambandinu

Í gær, 18:45 Kvenfélagasamband Íslands hefur þurft að segja upp báðum starfsmönnum sínum vegna fjárskorts. Við þurftum því að grípa til uppsagna áður en að það kæmi að því að við hefðum ekki efni á að borga launin,“ segir Bryndís Ásta Birgisdóttir, gjaldkeri sambandsins. Meira »

Íslendingur fær 35 milljónir í Víkingalottó

Í gær, 18:35 Fyrsti vinn­ing­ur gekk ekki út í Vík­ingalottó­inu í kvöld en tæpir þrír millj­arðar króna voru í pott­in­um að þessu sinni. Tveir hlutu hins vegar ann­an vinn­ing, sem var tæpar 35 milljónir króna og er annar þeirra búsettur hér á landi. Meira »

Fær afhent gögn úr eineltisskýrslu

Í gær, 18:31 Lögreglukona hjá embætti lögreglunnar á höfuðborgarsvæðinu fær aðgang að hluta af gögnum úr sálfræðilegri greinargerð sem embættið lét útbúa eftir kvörtun konunnar um meint einelti í sinn garð. Þetta er niðurstaða úrskurðarnefndar um upplýsingamála. Meira »

„Það er allt í hers höndum“

Í gær, 17:50 „Ástandið er eins og Franco hefði komið og tekið yfir. Það er allt í hers höndum. Þeir loka fyrirtækjum og nú [fyrr í dag] er Katalóníutorg fullt af fólki,“ segir Jón Arason, sem er búsettur skammt fyrir utan Barcelona. Meira »

„Vítavert gáleysi“ af hálfu hinnar látnu

Í gær, 17:32 Maðurinn ungi, sem ákærður hefur verið fyrir manndráp af gáleysi vegna slyss sem varð við Jökulsárlón árið 2015, neitar því að bera ábyrgð á andláti konunnar. Segir hann konuna hafa sýnt gáleysi. Meira »

Vinnur úr áföllum og sorg með listsköpun

Í gær, 18:20 Kolbrúnu Hörpu Kolbeinsdóttur er margt til lista lagt. Hún semur ljóð, skrifar sögur, skreytir kerti, þýðir og býr til gullkorn og margt fleira. Hún notar listsköpun til að tjá tilfinningar sínar og vinna úr áföllum sem hún hefur lent í. Meira »

Vestfirðingar fá að ræða við ráðamenn

Í gær, 17:40 „Þetta er fyrst og fremst tækifæri fyrir Vestfirðinga til þess að ræða við ráðamenn um þessi mikilvægustu uppbyggingarmál,“ segir Pétur G. Markan, formaður Fjórðungssambands Vestfirðinga um borgarafundinn sem haldinn verður næstkomandi sunnudag. Meira »

Stórt skref í erfðaráðgjöf

Í gær, 17:02 Íslensk erfðagreining greindi frá nýrri rannsókn í dag sem fjallar um áhrif aldurs foreldra á stökkbreytingar í börnum. Kári Stefánsson, forstjóri Íslenskrar erfðagreiningar, segir að með rannsókninni séu hann og samstarfsmenn hans að færa heiminum nokkuð gott tæki til að nota í erfðaráðgjöf. Meira »
Matreiðslubækur og fleiri góðgæti
Gott úrval af notuðum: orðabókum, matreiðslubókum, handbókum, skáldverkum og bar...
Hornstrandabækurnar fyrir fróðleiksfúsa!
Hornstrandabækurnar Allar 5 í pakka 7,500 kr. Upplögð afmælis og tækifærisgjöf....
Nýr og óupptekinn Infrarauður Saunaklefi á 234.000
- hiti 30-65 C - 2manna klefi - Interior Wood: Hemlock - Exterior Wood: Hemlo...
Lausar íbúðir ...Eyjasól ehf.
Fallegar 2-3ja herb. íbúðir í Reykjavik lausir dagar í sept/ okt. Allt til alls...
 
Eldri borgarar
Staður og stund
Aflagrandi 40 Hjá okkur er opin vinnusto...
Félagsfundur varðar
Fundir - mannfagnaðir
Vörður - fulltrúaráð sjálfstæðisf...
Félagsstarf
Staður og stund
Aflagrandi 40 Hjá okkur er opin vinnusto...
Eldri borgarar
Staður og stund
Aflagrandi 40 Það er opin vinnustofa hjá...