Skaftárhlaup er hafið

Skaftá. Úr safni. stækka

Skaftá. Úr safni. mbl.is/Jónas

Veðurstofa Íslands hefur sent frá sér viðvörun, en rennsli Skaftár við Sveinstind hefur verið að aukast síðasta sólarhring og rafleiðni hefur einnig aukist. Þessar athuganir þýða að Skaftárhlaup er mjög líklega hafið. Rennslið við Sveinstind er nú um 370 m3/s.

Veðurstofunni hafa borist tilkynningar um að brennisteinslykt finnist í Skaftárhreppi. Einnig hefur borist staðfesting á að hlaupvatn hafi náð niður í byggð, að því er segir í tilkynningu frá Veðurstofu Íslands.

Hlaupið kemur líklegast úr vestari Skaftárkatlinum, sem síðast hljóp úr í september 2012. Það fæst ekki staðfest fyrr en með sjónrænni athugun úr flugi yfir katlana.

Möguleg vá

Upplýsa þarf almenning og erlenda ferðamenn um mögulega náttúruvá:

  • Næstu daga munu flóðaðstæður ríkja við bakka Skaftár. Mögulegt er að Skaftá flæði yfir vegi sem liggja nærri árbökkum.
  • Brennisteinsvetni berst með hlaupvatninu þegar það kemur undan jökli. Styrkur þess er þá svo mikill að það getur skaðað slímhúð í augum og öndunarvegi. Ferðafólki er því eindregið ráðlagt að halda sig fjarri jöðrum Skaftárjökuls, Tungnárjökuls og Síðujökuls á meðan hlaupið stendur yfir.
  • Sprungur munu myndast mjög hratt í kringum ketilinn, því ætti ferðafólk á Vatnajökli að halda sig fjarri kötlunum, sem og jöðrum Skaftárjökuls, Tungnárjökuls og Síðujökuls þar sem hlaupvatn gæti brotið sér leið upp á yfirborðið. 

Bakgrunnur

Upptök hlaupa í Skaftá eru undir tveimur jarðhitakötlum í Vatnajökli. Þegar hleypur úr þeim rennur vatnið fyrst um 40 km undir jöklinum og síðan 20 km eftir farvegi Skaftár áður en það kemur að fyrsta vatnshæðarmæli, sem er viðvörunarmælir við Sveinstind. Söfnunarhraði í katlana er nokkuð jafn, því er langur tími á milli flóða jafnan ávísun á stór flóð. Hlaup úr eystri katlinum eru jafnan stærri en þau sem koma úr vestari katlinum. Úr hvorum katli hleypur að jafnaði á tveggja ára fresti. Hámarksrennsli í hlaupum úr vestri katlinum hefur mest orðið um 900 m3/s, en venjulega á bilinu frá 200 til 700 m3/s. Vatn tekur nokkurn tíma að ná niður að þjóðvegi, en það mun flæða út á hraunið neðan Skálarheiðar. Útbreiðsla þess nær þó ekki hámarki fyrr en nokkru eftir að það tekur að draga úr rennsli við Sveinstind.

English version

Warning

Within the past 24 hours, the level of the Skaftá river at Sveinstindur has risen. Additionally electrical conductivity readings from the same location have increased. These observations signify that a glacial outburst flood (jökulhlaup) is in progress. It is likely that the flood originated from the western Skaftá ice cauldron, which last drained in September 2012; however this is unconfirmed until visual observations are made. The discharge of Skaftá at Sveinstindur is presently 370 m3/s.

Possible hazards:

  • Flood conditions are expected in Skaftá over the next two to three days. Some flooding of unpaved roads close to Skaftá is possible.
  • Hydrogen sulphide is released from the floodwater as it drains from the Vatnajökull ice-cap. The gas is particularly potent at the ice margin, where concentrations will reach poisonous levels. Travellers must stay away from the edges of Skaftárjökull, Tungnaárjökull and Síðujökull while the flood occurs.
  • Crevasses will develop rapidly around the ice cauldron, so travellers on Vatnajökull should stay away from the region, including the lower part of Skaftárjökull and Tungnárjökull, where floodwater could burst through the surface.

Background

Floods in Skaftá are sourced from two ice cauldrons, formed due to persistent geothermal activity beneath Vatnajökull. On average, the cauldrons drain every two years, producing floods of up to 1,500 cubic metres per second. When the interval between floods is short the flood tends to be smaller. The eastern cauldron is responsible for the largest floods.

  • Til baka
  • Blogga um frétt
  • Senda

Innlent »

Um 250 skjálftar frá miðnætti

06:59 Um 250 jarðskjálftar hafa mælst á í og við norðanverðan Vatnajökul frá miðnætti. Að sögn Martins Hensch, jarðskjálftafræðings á Veðurstofu Íslands. Blaðamaður og ljósmyndari mbl.is sem eru staddir á gosstöðvunum segja gosið sjást vel og töluverðir gufustrókar komi frá því. Meira »

Áfram gýs en dregur úr skjálftum

06:03 Litlar breytingar hafa orðið á eldgosinu í Holuhrauni, skammt norður af Dyngjujökli, í nótt og er gosóróinn lítill. Enn skelfur jörð í og við norðanverðan Vatnajökul en dregið hefur úr fjölda skjálftanna. Enn mælast stærstu skjálftarnir við Bárðarbungu, samkvæmt upplýsingum frá Veðurstofu Íslands. Meira »

Andlát: Gunnar Finnsson

05:30 Gunnar Finnsson, rekstrarhagfræðingur og stofnandi Hollvinasamtaka Grensáss, er látinn. Gunnar fæddist í Reykjavík 1. nóvember 1940. Meira »

Glóandi eldveggur minnti á dreka

05:30 „Við erum búin að átta okkur aðeins betur á þessu og það er komið réttara mat á því hversu mikið flæðir þarna upp, en að meðaltali renna fram um 200 til 300 rúmmetrar af hrauni á sekúndu.“ Meira »

Túnfiskurinn vakti athygli í Japan

05:30 Túnfiskur frá Íslandi sem seldur var á fiskmarkaði í Tókíó í síðustu viku vakti nokkra athygli.  Meira »

„Verið að grauta í stjórnkerfinu“

05:30 „Nú er það sem sagt forgangsverkefni nýrrar borgarstjórnar sem kemur saman á þriðjudaginn að búa til nýtt ráð fyrir Pírata.“  Meira »

Öryggismyndavél á Selfossi

05:30 Ný öryggismyndavél hefur verið tekin í notkun á Selfossi og er hún staðsett við Biskupstungnabraut.   Meira »

Ný ferja ekki komin með leyfi

05:30 Siglingar ferjunnar Baldurs, sem siglir milli Stykkishólms og Brjánslækjar með viðkomu í Flatey, falla niður frá og með 6. september. Meira »

Hvellurinn kerfinu ofviða

05:30 Slökkviliðið á höfuðborgarsvæðinu fékk tæplega 40 útköll vegna vatnstjóns í íbúðum í óveðrinu sem gekk yfir landið í gærmorgun og fyrranótt. Þá voru iðnaðarmenn víða kallaðir til aðstoðar. Meira »

Námskeið hefjast aftur í Sæbjörgu

05:30 Sæbjörg, skólaskip Slysavarnaskóla sjómanna, kom til Reykjavíkur í fyrradag eftir hringferð um landið sem hófst fyrir um tveimur mánuðum, en eftir helgi hefjast námskeið að nýju í skipinu. Meira »

Mikilli rigningu spáð suðaustanlands

Í gær, 23:17 Veðurstofa Íslands segir að búist sé við mikilli rigningu suðaustanlands fram á nótt og er hætt við skriðum á þeim slóðum.   Meira »

Umhverfis hnöttinn með Lego

Í gær, 22:23 Nafnarnir Kristján Eggertsson og Kristján Örn Kjartansson hjá KRADS arkitektum hafa undanfarin fjögur ár nýtt sér Lego-kubba við kennslu í arkitektúr og þróun verkefna í listaháskólum víðsvegar um heiminn. Meira »

„Gætu verið komnir gígar á morgun“

Í gær, 21:31 Ármann Höskuldsson, jarðvísindamaður á Raunvísindastofnun, hefur verið við eldstöðvarnar í Holuhrauni í dag. Ármann segir gosið hafa verið kröftugt í allan dag. „Nú bíður maður eftir því að það fari að dragast saman og mynda einn gíg,“ segir Ármann. Til stendur að fljúga yfir svæðið í fyrramálið. Meira »

Smurstöðin opnuð í „húsinu þínu“

Í gær, 20:20 „Nafnið er dálítið djarft en við þurfum að standa undir þessu,“ segir Jóhannes Stefánsson, annar eigenda Smurstöðvarinnar sem opnuð verður í Hörpu á miðvikudag. Eflaust eiga margir erfitt með að ímynda sér smurstöð í Hörpu, en það kann að breytast þegar þeir heyra að um smurbrauðsstað er að ræða. Meira »

Tvennt slasað eftir að húsbíll splundraðist

Í gær, 19:24 Karl og kona voru flutt til Reykjavíkur á slysadeild eftir að húsbíll sem þau voru í splundraðist í miklu hvassviðri á Suðurlandsvegi við Hvamm undir Eyjafjöllum í morgun. Fólkið, sem eru erlendir ferðamenn, er ekki sagt vera alvarlega slasað. Meira »

Enginn vildi ráða hana í vinnu

Í gær, 20:58 Árið 1997 voru ekki margir asískir veitingastaðir á Íslandi. Því þótti það nokkuð sérkennilegt þegar einn slíkur spratt upp í Borgarnesi árið 1997. Meira »

Fluttur með þyrlu eftir vinnuslys

Í gær, 19:29 Vinnuslys varð í Landsveit í Rangárvallasýslu síðdegis í dag. Lögreglan á Hvolsvelli segir að einn maður hafi verið fluttur með þyrlu Landhelgisgæslunnar á slysadeild í Reykjavík. Meira »

Morgunblaðið til bjargar

Í gær, 18:50 Valur og Sigurður Sigurðssynir voru á gæsaveiðum í Mývatnssveit þegar bíllinn þeirra, Toyota Hilux eða „Gamli gráni“ eins og þeir kölluðu hann, varð rafmagnslaus. Þeir stóðu því uppi á vegi í kolvitlausu veðri, miklum vindi og gríðarlegri rigningu og biðu hjálpar. Enginn stoppaði hins vegar fyrr en fararskjóti Morgunblaðsins kom aðvífandi. Meira »
Fljúgðu um ÍSLAND sumarið 2014
Til leigu falleg Jodel Dr-1050M1 2+2. Mjög skemmtileg og hagkvæm. 20 klst. eða ...
15 fm gestahús - Tilboð kr. 659.250,-
Einstakt tilboð á 15 fm gestahúsum - aðeins kr. 659.250,- (áður 795.000,-) Allt ...
Sumarhúsalóð í Grímsnesinu til sölu
6.500 m2 lóð nálægt Borg í Grímsnesi. Rafmagn, heitt og kalt vatn að lóðarmörkum...
Til sölu er mjög fallegt rúmteppasett
Til sölu er þetta fallega rúmteppasett sem samanstendur af rúmteppi, pífum, 2 lö...
 
Samkoma
Félagsstarf
Háaleitisbraut 58â€"60, 3. ...
Skógarbær - eldhús
Heilbrigðisþjónusta
 Hjúkrunarheimili ...
Styrkur
Styrkir
NORA styrkir samstarf á Norður-Atlants...
Vörður
Önnur störf
ÍSLENSKA SIA.IS VOR 70351 08/14 VEISTU...