Skaftárhlaup er hafið

Skaftá. Úr safni. stækka

Skaftá. Úr safni. mbl.is/Jónas

Veðurstofa Íslands hefur sent frá sér viðvörun, en rennsli Skaftár við Sveinstind hefur verið að aukast síðasta sólarhring og rafleiðni hefur einnig aukist. Þessar athuganir þýða að Skaftárhlaup er mjög líklega hafið. Rennslið við Sveinstind er nú um 370 m3/s.

Veðurstofunni hafa borist tilkynningar um að brennisteinslykt finnist í Skaftárhreppi. Einnig hefur borist staðfesting á að hlaupvatn hafi náð niður í byggð, að því er segir í tilkynningu frá Veðurstofu Íslands.

Hlaupið kemur líklegast úr vestari Skaftárkatlinum, sem síðast hljóp úr í september 2012. Það fæst ekki staðfest fyrr en með sjónrænni athugun úr flugi yfir katlana.

Möguleg vá

Upplýsa þarf almenning og erlenda ferðamenn um mögulega náttúruvá:

  • Næstu daga munu flóðaðstæður ríkja við bakka Skaftár. Mögulegt er að Skaftá flæði yfir vegi sem liggja nærri árbökkum.
  • Brennisteinsvetni berst með hlaupvatninu þegar það kemur undan jökli. Styrkur þess er þá svo mikill að það getur skaðað slímhúð í augum og öndunarvegi. Ferðafólki er því eindregið ráðlagt að halda sig fjarri jöðrum Skaftárjökuls, Tungnárjökuls og Síðujökuls á meðan hlaupið stendur yfir.
  • Sprungur munu myndast mjög hratt í kringum ketilinn, því ætti ferðafólk á Vatnajökli að halda sig fjarri kötlunum, sem og jöðrum Skaftárjökuls, Tungnárjökuls og Síðujökuls þar sem hlaupvatn gæti brotið sér leið upp á yfirborðið. 

Bakgrunnur

Upptök hlaupa í Skaftá eru undir tveimur jarðhitakötlum í Vatnajökli. Þegar hleypur úr þeim rennur vatnið fyrst um 40 km undir jöklinum og síðan 20 km eftir farvegi Skaftár áður en það kemur að fyrsta vatnshæðarmæli, sem er viðvörunarmælir við Sveinstind. Söfnunarhraði í katlana er nokkuð jafn, því er langur tími á milli flóða jafnan ávísun á stór flóð. Hlaup úr eystri katlinum eru jafnan stærri en þau sem koma úr vestari katlinum. Úr hvorum katli hleypur að jafnaði á tveggja ára fresti. Hámarksrennsli í hlaupum úr vestri katlinum hefur mest orðið um 900 m3/s, en venjulega á bilinu frá 200 til 700 m3/s. Vatn tekur nokkurn tíma að ná niður að þjóðvegi, en það mun flæða út á hraunið neðan Skálarheiðar. Útbreiðsla þess nær þó ekki hámarki fyrr en nokkru eftir að það tekur að draga úr rennsli við Sveinstind.

English version

Warning

Within the past 24 hours, the level of the Skaftá river at Sveinstindur has risen. Additionally electrical conductivity readings from the same location have increased. These observations signify that a glacial outburst flood (jökulhlaup) is in progress. It is likely that the flood originated from the western Skaftá ice cauldron, which last drained in September 2012; however this is unconfirmed until visual observations are made. The discharge of Skaftá at Sveinstindur is presently 370 m3/s.

Possible hazards:

  • Flood conditions are expected in Skaftá over the next two to three days. Some flooding of unpaved roads close to Skaftá is possible.
  • Hydrogen sulphide is released from the floodwater as it drains from the Vatnajökull ice-cap. The gas is particularly potent at the ice margin, where concentrations will reach poisonous levels. Travellers must stay away from the edges of Skaftárjökull, Tungnaárjökull and Síðujökull while the flood occurs.
  • Crevasses will develop rapidly around the ice cauldron, so travellers on Vatnajökull should stay away from the region, including the lower part of Skaftárjökull and Tungnárjökull, where floodwater could burst through the surface.

Background

Floods in Skaftá are sourced from two ice cauldrons, formed due to persistent geothermal activity beneath Vatnajökull. On average, the cauldrons drain every two years, producing floods of up to 1,500 cubic metres per second. When the interval between floods is short the flood tends to be smaller. The eastern cauldron is responsible for the largest floods.

  • Til baka
  • Blogga um frétt
  • Senda

Innlent »

Skoðaði ekki sérstaklega stöðu Gísla

14:50 Persónuvernd skoðaði ekki sérstaklega stöðu fyrrverandi aðstoðarmanns innanríkisráðherra í tengslum við vinnslu persónuupplýsinga vegna athugunar á miðlun greinargerðar um Tony Omos. Var það sökum þess að umboðsmaður Alþingis hafði áður sent forsætisráðherra ábendingu um aðstoðarmenn ráðherra. Meira »

Fjöldi fólks á Háskóladeginum

14:20 Mikill fjöldi fólks hefur sótt Háskóla Íslands og Háskólann í Reykjavík heim í dag en ótal viðburðir, kynningar og uppákomur sem sýna nýsköpun og vísindi í litríku og lifandi ljósi má finna á Háskóladeginum. Meira »

„Draga verður gerendur til ábyrgðar“

13:25 „Við fordæmum að sjálfsögðu morð á einstaklingi sem hefur verið áberandi í umræðu um frelsi og lýðræði. Það er mikilvægt að stjórnvöld geri allt sem þeir geti til að draga þá sem standa að þessu morði til ábyrgðar,“ segir utanríkisráðherra um morðið á stjórnmálamanninum Boris Nemtsov. Meira »

Staðreyndir um eldgosið

13:00 Eldgosinu í Holuhrauni er nú lokið en það hófst þann 31. ágúst 2014. Vel hefur verið fylgst með gosinu og margir vísindamenn að störfum. Mbl.is tók saman helstu staðreyndir um gosið. Meira »

Nær ekki í skottið á málahalanum

12:04 Alls liggja 245 óafgreidd sakamál á borði ríkissaksóknara og hefur reynst erfitt að ná í skottið á málahalanum sökum stöðugrar fjölgunar verkefna. Embættið biðlar til Alþingis um tvo nýja ákærendur. Meira »

Eldgosinu í Holuhrauni lokið

11:56 Vísindamannaráð almannavarna fundaði í morgun vegna umbrotanna í Bárðarbungu. Niðurstaða fundarins var að eldgosinu í Holuhrauni væri lokið. Meira »

„Þetta er nú meiri vitleysan í ykkur“

09:17 Viðbrögð lesenda Morgunblaðsins við „öfuga blaðinu“ í gær voru nokkuð sterk. Almennt voru þau jákvæð og skemmtilegar umræður sköpuðust á samfélagsmiðlum. Meira »

Grunsamlegur haugur í Kúagerði

11:29 Umhverfisverndarsinni fann á dögunum grunsamlegan haug í Kúagerði og birti af honum myndir á samfélagsmiðli. Færslan fékk mikil viðbrögð og þótti ýmsum margt benda til þess að ástæða þess að ekki var farið með hauginn í Sorpu væri vegna þess að þarna hafi verið um úrgang frá kannabisræktun. Meira »

Verið er að moka vegi á Vestfjörðum

08:48 Verið er að moka vegi á Vestfjörðum en þar er víða nokkur fyrirstaða á vegum. Til að mynda er ófært á Klettshálsi, Gemlufallsheiði og Þröskuldum en þungfært á Kleifaheiði og Steingrímsfjarðarheiði. Meira »

Erfitt með samgöngur norður í Árneshrepp

08:34 Frá áramótum hafa flugsamgöngur gengið erfiðlega norður í Árneshrepp á Ströndum og oft hefur þurft að fresta eða aflýsa flugi. Meira »

Greiningardagur í Þjóðminjasafninu

08:10 Sérfræðingar Þjóðminjasafnsins taka á morgun á móti fólki með eigin gripi til greiningar. Hinir svokölluðu greiningardagar hafa verið mjög vel sóttir og margt merkilegt komið í ljós. Greiningar á gripum í einkaeign eru ekki aðeins fróðlegir fyrir eigendur gripanna heldur gefst Þjóðminjasafninu einnig einstakt tækifæri til að fá yfirsýn yfir þá mörgu áhugaverðu og dýrmætu gripi sem til eru á heimilum landsmanna. Meira »

Svipmiklir hegrar í Heiðmörk

08:07 Svipmiklir hegrar með mikið vænghaf hafa vakið athygli í Heiðmörk og víðar á suðvesturhorninu í vetur.  Meira »

Ágreiningur mæðgna endaði í fangaklefa

07:03 Lögreglan á höfuðborgarsvæðinu var kölluð út að heimili í Hafnarfirði á fimmta tímanum í nótt vegna ágreinings mæðgna. Ekki tókst að leysa úr þeim ágreiningi og sökum ölvunar og annarlegs ástands dótturinnar var hún tekin höndum og gistir hún í fangageymslu þar til víman rennur af henni. Meira »

Staða ríkissjóðs batnar

05:30 Arður sem rennur til ríkissjóðs af starfsemi Landsbankans vegna rekstrarársins 2014 verður 240% hærri en gert var ráð fyrir í fjárlögum sem samþykkt voru á Alþingi 16. desember síðastliðinn. Meira »

Fólk getur fengið mislingasprautu

05:30 Fullorðnir einstaklingar, sem ekki hafa verið bólusettir gegn mislingum eða eru í óvissu um það, geta farið á næstu heilsugæslustöð og óskað eftir bólusetningu. Meira »

Enginn látist í sex mánuði

05:30 Í dag eru liðnir sex mánuðir frá því að banaslys varð í umferðinni hér á landi, eða frá því 28. ágúst sl.  Meira »

Framboð ríflega tvöfaldast

05:30 Framboð gistirýma í Reykjavík og nágrenni á gistivefnum airbnb var 137% meira í janúar en í sama mánuði í fyrra og voru alls 1.300 rými í boði. Aukningin á landinu öllu var 133% og voru gistirýmin alls 1.500. Meira »

Fleiri hafa prófað rafrettur

05:30 Fleiri tíundubekkingar hafa prófað að reykja rafsígarettur en venjulegar sígarettur.  Meira »
Toyota Corolla 2005 ekinn 206 þús.
Toyota Corolla 2005 í góðu standi til sölu. Skoðaður 2015, beinskiptur. Tímakeðj...
HÚSGÖGN, HEIMILISTÆKI, SKRAUTMUNIR OG FLEIRA
VERÐ OG UPPLÝSINGAR UM VÖRUR Á HEIMASÍÐUNI. WWW.HUSGOGN.NET Enginn opnunartími....
*Spilaðu með í 40 stærstu Lottóum heims*
Þú getur spilað með í yfir 40 stærstu Lottóum heimsins. Í yfir 12 ár hafa lottó...
BOKIN.IS
Bækur skráðar á bokin.is síðustu daga. 24748. SYNTAGM...
 
Myndlistaskólinn í reykjavík: deildarstjóri
Grunn-/framhaldsskóla
Myndlistaskólinn í Reykjavík - deildarst...
Hlín
Félagsstarf
jHlín 6015022419 IV/V ...
Heilbrigðisstofnun vesturlands: yfirlæknir
Heilbrigðisþjónusta
Staða yfirlæknis við lyflækningadei...
Félagsstarf
Staður og stund
Aflagrandi 40 Opin vinnustofa kl. 9, gön...