Skaftárhlaup er hafið

Skaftá. Úr safni.
Skaftá. Úr safni. mbl.is/Jónas

Veðurstofa Íslands hefur sent frá sér viðvörun, en rennsli Skaftár við Sveinstind hefur verið að aukast síðasta sólarhring og rafleiðni hefur einnig aukist. Þessar athuganir þýða að Skaftárhlaup er mjög líklega hafið. Rennslið við Sveinstind er nú um 370 m3/s.

Veðurstofunni hafa borist tilkynningar um að brennisteinslykt finnist í Skaftárhreppi. Einnig hefur borist staðfesting á að hlaupvatn hafi náð niður í byggð, að því er segir í tilkynningu frá Veðurstofu Íslands.

Hlaupið kemur líklegast úr vestari Skaftárkatlinum, sem síðast hljóp úr í september 2012. Það fæst ekki staðfest fyrr en með sjónrænni athugun úr flugi yfir katlana.

Möguleg vá

Upplýsa þarf almenning og erlenda ferðamenn um mögulega náttúruvá:

  • Næstu daga munu flóðaðstæður ríkja við bakka Skaftár. Mögulegt er að Skaftá flæði yfir vegi sem liggja nærri árbökkum.
  • Brennisteinsvetni berst með hlaupvatninu þegar það kemur undan jökli. Styrkur þess er þá svo mikill að það getur skaðað slímhúð í augum og öndunarvegi. Ferðafólki er því eindregið ráðlagt að halda sig fjarri jöðrum Skaftárjökuls, Tungnárjökuls og Síðujökuls á meðan hlaupið stendur yfir.
  • Sprungur munu myndast mjög hratt í kringum ketilinn, því ætti ferðafólk á Vatnajökli að halda sig fjarri kötlunum, sem og jöðrum Skaftárjökuls, Tungnárjökuls og Síðujökuls þar sem hlaupvatn gæti brotið sér leið upp á yfirborðið. 

Bakgrunnur

Upptök hlaupa í Skaftá eru undir tveimur jarðhitakötlum í Vatnajökli. Þegar hleypur úr þeim rennur vatnið fyrst um 40 km undir jöklinum og síðan 20 km eftir farvegi Skaftár áður en það kemur að fyrsta vatnshæðarmæli, sem er viðvörunarmælir við Sveinstind. Söfnunarhraði í katlana er nokkuð jafn, því er langur tími á milli flóða jafnan ávísun á stór flóð. Hlaup úr eystri katlinum eru jafnan stærri en þau sem koma úr vestari katlinum. Úr hvorum katli hleypur að jafnaði á tveggja ára fresti. Hámarksrennsli í hlaupum úr vestri katlinum hefur mest orðið um 900 m3/s, en venjulega á bilinu frá 200 til 700 m3/s. Vatn tekur nokkurn tíma að ná niður að þjóðvegi, en það mun flæða út á hraunið neðan Skálarheiðar. Útbreiðsla þess nær þó ekki hámarki fyrr en nokkru eftir að það tekur að draga úr rennsli við Sveinstind.

English version

Warning

Within the past 24 hours, the level of the Skaftá river at Sveinstindur has risen. Additionally electrical conductivity readings from the same location have increased. These observations signify that a glacial outburst flood (jökulhlaup) is in progress. It is likely that the flood originated from the western Skaftá ice cauldron, which last drained in September 2012; however this is unconfirmed until visual observations are made. The discharge of Skaftá at Sveinstindur is presently 370 m3/s.

Possible hazards:

  • Flood conditions are expected in Skaftá over the next two to three days. Some flooding of unpaved roads close to Skaftá is possible.
  • Hydrogen sulphide is released from the floodwater as it drains from the Vatnajökull ice-cap. The gas is particularly potent at the ice margin, where concentrations will reach poisonous levels. Travellers must stay away from the edges of Skaftárjökull, Tungnaárjökull and Síðujökull while the flood occurs.
  • Crevasses will develop rapidly around the ice cauldron, so travellers on Vatnajökull should stay away from the region, including the lower part of Skaftárjökull and Tungnárjökull, where floodwater could burst through the surface.

Background

Floods in Skaftá are sourced from two ice cauldrons, formed due to persistent geothermal activity beneath Vatnajökull. On average, the cauldrons drain every two years, producing floods of up to 1,500 cubic metres per second. When the interval between floods is short the flood tends to be smaller. The eastern cauldron is responsible for the largest floods.

mbl.is

Innlent »

Niðurskurður hefur ekki skilað sér

09:03 Við efnahagshrunið 2008 voru fjárveitingar úr ríkissjóði til Reykjalundar skornar niður um 300 milljónir króna. íkissjóður hefur á undanförnum misserum aukið mjög útgjöld til málaflokks velferðarmála en ekkert af þeim fjármunum sem skornir voru niður til Reykjalundar hafa skilað sér heim aftur. Meira »

Álfkonusteinn grafinn upp

08:18 Í ágústmánuði í fyrra, eftir rigningarnar miklu í Siglufirði, var í ógáti mokað að stórum hluta yfir Álfkonustein sem þar er að finna neðarlega í Selgili á Hvanneyrarströndinni. Meira »

Leita húsnæðis undir legokubba

07:57 Bæjarráð Hafnarfjarðar hefur beint því til umhverfis- og skipulagsþjónustu bæjarins að kanna hvort bærinn hafi til umráða húsnæði sem geti hentað undir sýningu á legokubbum. Meira »

Barist fyrir lífi Árnasafns

07:37 Sigurður Ingi Jóhannsson forsætisráðherra mun í fyrirhugaðri heimsókn sinni til Danmerkur 11. til 13. september nk. ræða áhyggjur starfsmanna Árnasafns í Kaupmannahöfn um framtíð stofnunarinnar við danska ráðamenn. Meira »

Strekkingsvindur og rigning

06:56 Útlit er fyrir rigningu eða rigningu með köflum víðast hvar á landinu í dag og þessu fylgir strekkingsvindur.   Meira »

Viðvörun í gildi vegna Múlakvíslar

06:20 Jarðhitavatn rennur í Múlakvísl. Aukin rafleiðni hefur mælst í ánni og gasmælingar á svæðinu sýna há gildi á brennisteinsdíoxíði og brennisteinsvetni. Engir jarðskjálftar hafa mælst í Mýrdalsjökli í nótt. Meira »

Ráðist á mann með barefli

05:42 Ráðist var á mann með með barefli í miðborginni rétt fyrir klukkan tvö í nótt. Hann slasaðist nokkuð og var fluttur á sjúkrahús, samkvæmt upplýsingum frá lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu. Meira »

Eldur í gámi

06:04 Slökkvilið og lögregla á Akureyri voru kölluð út að Súluvegi 2 rúmlega fimm í morgun vegna elds í gámi. Engin hætta er á ferðum en um er að ræða framleiðslu á eldsneyti úr plasti. Meira »

500 karlar í „herraklippingu“

05:30 Undanfarna áratugi hefur ófrjósemisaðgerðum á körlum, svokölluðum „herraklippingum“, fjölgað jafnt og þétt hér á landi og í fyrra fóru 495 karlar í slíka aðgerð. Meira »

Uppboð almennt ekki gengið vel

05:30 Uppboð á sjávarauðlindum hafa almennt ekki gengið nógu vel þar sem þau hafa verið reynd.  Meira »

Segir rök ráðherra ekki standast

05:30 Röksemd fjármálaráðherra um að áratugalöng stjórnskipunarvenja liggi til þess að ríkið megi afsala fasteignum á grundvelli fjárlagaheimildar fær ekki staðist. Meira »

Tálgað af lögboðnu hlutverki skóla

05:30 Skólastjórnendur í grunn- og leikskólum í Reykjavík funduðu í gær um ástandið í rekstri skóla borgarinnar.   Meira »

Hjúkrunarfræðingaskortur háir

05:30 Skortur á hjúkrunarfræðingum gæti leitt til þess að ekki verði hægt að opna sumar deildir á Landspítalanum aftur að fullu eftir sumarlokanir. Meira »

LBI samþykkti kaupauka

05:30 Áætlun um greiðslur kaupauka til stjórnar og lykilstarfsmanna eignarhaldsfélagsins LBI ehf., sem heldur utan um eignir gamla Landsbankans, var samþykkt með yfirgnæfandi meirihluta atkvæða á aðalfundi félagsins í vor, samkvæmt upplýsingum Morgunblaðsins. Meira »

Íslensku snúðarnir slá í gegn

Í gær, 21:19 Þegar Haukur Leifs Hauksson ákvað að opna íslenskt bakarí í bænum St. John's á Nýfundnalandi hafði hann áhyggjur af því að heimamenn myndu ekki falla fyrir íslensku bakkelsi. Móttökurnar hafa hins vegar verið vonum framar og sérstaklega hafa íslensku snúðarnir slegið í gegn. Meira »

Segir brotalamir á skýrslunni

05:30 Hörður Arnarson, forstjóri Landsvirkjunar, segir brotalamir hafa verið á vinnu verkefnisstjórnar á lokaskýrslu 3. áfanga verndar- og orkunýtingaráætlunar. Hann segir að rammaáætlun hafi mikla þýðingu fyrir hag þjóðarinnar. Meira »

„Komið að þolmörkum“

Í gær, 21:52 „Við teljum að við séum komin niður í óviðunandi ástand í rekstri grunnskólanna,“ segir Magnús Þór Jónsson, skólastjóri Seljaskóla. Skólastjórar í grunnskólum Reykjavíkurborgar hafa lýst yfir verulegum áhyggjum af fjárhagslegri stöðu grunnskólanna í borginni. Meira »

Vara við gasmengun við Múlakvísl

Í gær, 20:52 Veðurstofan og Almannavarnir ríkislögreglustjóra hafa varað fólk við að staldra lengi við í nágrenni við Múlakvísl vegna gasmengunarinnar. Aukin rafleiðni og mikil gasmengun hefur mælst í Múlakvísl dag. Þetta segir sérfræðingur á sviði jarðvár hjá Veðurstofu Íslands Meira »
Við aðstoðum við sölu og flutning á nýjum/notuðum vinnuvélum ofl tækjum frá Bretlandi til Íslands.
Það hefur aldrei verið hagstæðara að flytja inn vélar og tæki frá UK. Við aðst...
Pípulagnaþjónusta - Vatnshrúturinn
Pípulagnameistari getur tekið að sér ýmiskonar pípulagnavinnu. Upplýsingar gef...
Hnakkastólar á aðeins 25.000 svartur eða beige www.Egat.is
Hnakkastóll aðeins 25.000 svartur eða beige 100% visa raðgreiðslur. www.egat.is...
 
Samkoma
Félagsstarf
Samkoma kl. 20 í Kristniboðs- salnum. M...
Framhald
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naudungarsolu...
Framhald
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naudungarsolu...
Félagsstarf
Staður og stund
Aflagrandi 40 Hér í Vesturbænum er haust...