„Þetta er gríðarleg fötlun“

Össur býður upp á sérsmíði á gervifótum og -höndum. stækka

Össur býður upp á sérsmíði á gervifótum og -höndum. mbl.is/Þorvaldur

„Almenningur hefur oft miklar væntingar. Ef einhver missir útlim er viðhorfið oft á tíðum: „Já, já, þú færð góðan fót og þetta verður ekkert mál.“ En þó svo að fæturnir sem smíðaðir eru hjá Össuri séu afar góðir, þá er það að missa útlim heilmikið mál. Þetta er gríðarleg fötlun.“

Þetta segir Guðbjörg Kristín Ludvigsdóttir, endurhæfingarlæknir á Grensási, í samtali við mbl.is. Hún hélt í morgun tvo fyrirlestra á opnu málþingi á Læknadögum, sem fara fram þessa dagana í Hörpu. Hún ræddi annars vegar um raunveruleikann sem blasir við þeim sem missa útlim og hins vegar um draugaverki.

Tíðnin lægri hér en víða

Guðbjörg Kristín segir að á Íslandi séu á bilinu tíu til tuttugu manns aflimaðir á hverju ári. Tíðnin sé heldur sveiflukennd en mest hafi það verið árið 2011, þegar 25 manns voru aflimaðir.

„Í Bandaríkjunum eru um 185 þúsund manns aflimaðir á ári og ef þær tölur eru yfirfærðar á Ísland ættu um 185 manns að vera aflimaðir hér á landi árlega. Þannig að við erum með mun lægri tíðni en margar aðrar þjóðir, sem betur fer,“ segir hún.

Huga þarf að mörgu eftir aflimun. Guðbjörg Kristín segir að fyrst þurfi stúfurinn að gróa en hann er oft mjög bólginn fyrstu vikurnar eftir aðgerð. Móta þurfi stúfinn svo hann komist í gervifótinn og fer mikið púður í það. Þá þurfi viðkomandi að venjast því að vera ekki með fót og aðlagast stúfnum.

Ekki létt verk

Það er heldur ekki létt verk að læra að ganga á gervifæti, sérstaklega þegar aflimunin er ofan við hné. „Þú þarft að læra að ganga upp á nýtt, þú þarft að læra að treysta fætinum, þú þarft að læra hvernig þú átt að bregðast við þegar þú ert að detta, þú þarft að læra að fara upp og niður stiga, sinna hulsunni og hugsa um fótinn,“ segir hún.

„Þetta er heilmikil fræðsla og fjöldamargir hlutir sem fólk þarf að aðlagast og læra. Síðan þarftu að vera sjálfbjarga á annað hvort hækjum eða í hjólastól,“ útskýrir hún.

Í upphafi endurhæfingar eru því allir þjálfaðir í að verða sjálfbjarga í hjólastól. „Það er grunnfærnin sem fólk þarf að hafa.“

Guðbjörg Kristín segir að oftast sé það eldra fólk sem missir útlim. Um 80% þeirra sem eru aflimaðir séu sextíu ára og eldri. Þá séu verkjavandamál einnig stórt vandamál. Segir hún að um 80% þeirra sem eru aflimaðir séu með verki í stúf eða draugaverki. Sumir glími jafnvel við bæði.

Draugatilfinning og draugaverkir

Hvað felst í draugaverkjum?

„Flestallir sem missa útlim hafa það enn þá á tilfinningunni að fóturinn sé til staðar, þó svo að hann sé farinn. Heilinn fattar það einfaldlega ekki. Þér getur fundist sem svo að fóturinn sé í allskonar stellingum, eins og að snúið sé upp á hann og svo framvegis. Þér getur jafnvel fundist að þú sért að hreyfa tærnar, þó svo að þú sért ekki að gera það,“ segir hún.

„Það er draugatilfinning, sem flestallir sem missa útlim kannast við. En þegar þú færð verki í fótinn, sem geta verið mjög slæmir, þá erum við að tala um draugaverki.“

Mjög misjafnt sé hvenær verkirnir komi fram. Það geti verið eftir nokkra daga eða jafnvel mánuði. „Sumir hafa þá alla ævi meðan þeir dofna hjá sumum eftir vissan tíma,“ segir hún.

„Þetta eru breytingar sem eiga sér stað í tauginni, þar sem skorið er á taugina, í mænunni og upp í heila. Þetta er frekar flókið samspil. Það er stórt svæði í heilanum sem er vant að stjórna og skynja þessi svæði sem búið er að fjarlægja og það svæði er enn til staðar.“

  • Til baka
  • Blogga um frétt
  • Senda

Innlent »

Stormviðvörun víða á landinu

07:08 Í dag má búast við allt að 18 m/s og snörpum vindhviðum sunnan Vatnajökuls og á sunnanverðum Austfjörðum. Síðdegis má einnig búast við allt að 18 m/s á Snæfellsnesi, við Breiðafjörð og á Vestfjörðum. Meira »

Flugu með veikt barn til Kaupmannahafnar

06:45 Flugvél Landhelgisgæslunnar, TF-SIF, kom til landsins um þrjú leytið í nótt eftir að hafa flogið með grænlenskt barn á sjúkrahús í Kaupmannahöfn í gær. Meira »

Í vímu á stolnum bíl

06:29 Lögreglan fékk tilkynningu um aðfinnsluvert aksturslag bifreiðar á Hringbraut við Bústaðaveg um níuleytið í gærkvöldi. Lögreglan stöðvaði bifreiðina skömmu síðar á við N1 Ártúnsholti. Meira »

Hert lög um sinubruna

05:30 Alþingi samþykkti fyrir þinghlé ný lög um eld á víðavangi. Taka þau m.a. til sinubruna í landbúnaði, en mikið hefur dregið úr tíðni þeirra á seinni árum og afraksturinn af þeim er almennt talinn umdeilanlegur. Meira »

Mikið um hörð efni í Dalnum

05:30 Meira fannst af sterkari efnum í fíkniefnaeftirliti lögreglunnar í Vestmannaeyjum um helgina en fyrri ár, en í tilkynningu lögreglunnar kemur fram að eftirlitið hafi verið hert til muna í ár. Meira »

Vel upplýstir um kortaöryggi

05:30 Íslenskir korthafar eru almennt varari um sig þegar kemur að öryggi kortaupplýsinga í netviðskiptum, að sögn Bergsveins Sampsted, framkvæmdastjóra kortalausna hjá Valitor, en framin kortasvik hér á landi eru einungis þriðjungur af sambærilegum tilvikum erlendis. Meira »

Bang & Olufsen-verslun opnuð

05:30 Samningur milli Ormsson og danska raftækjaframleiðandans Bang & Olufsen var undirritaður í mars og verður sérstök Bang & Olufsen-verslun opnuð í Lágmúla 8 í Reykjavík næstkomandi laugardag. Meira »

Verð á olíu lækkar áfram

05:30 Hráolíuverð hefur lækkað um nærri helming á undanförnum 12 mánuðum og svo virðist sem ekkert lát sé á þeirri þróun.   Meira »

Tíðni þungbura hefur lækkað

05:30 Tíðni svonefndra þungbura hér á landi hefur lækkað eftir að farið var að skima fyrir meðgöngusykursýki.  Meira »

Fimm metra grindhvalur í fjörunni

05:30 Fimm metra langan grindhval rak á land í Víkurfjöru í gær. Að sögn Guðmundar Kr. Ragnarssonar, íbúa í Vík, fundu erlendir ferðamenn dýrið, sem lítur út fyrir að hafa drepist fyrir nokkru. Meira »

Afþakkaði Snickers

Í gær, 22:21 Franski ferðamaðurinn sem var týndur á Hornströndum fannst rétt eftir klukkan tíu í kvöld. Á svæðinu var lítið skyggni sem olli líklega villu mannsins. Meira »

Hvessir sumstaðar á morgun

Í gær, 21:16 Búast má við hvassvirði sumstaðar á landinu á morgun. Varasamt verður fyrir farartæki sem viðkvæm eru fyrir vindi.  Meira »

„Fólk fer stundum of snemma af stað“

Í gær, 20:48 „Fólk er búið að blása í bunkum í allan dag. Við höfum verið með mannskap í Landeyjahöfn og einnig uppi á þjóðvegi,“ segir Sveinn K. Rúnarsson, yfirlögregluþjónn á Suðurlandi, við mbl.is. Lögreglan á Suðurlandi hefur fylgst vel með því í dag að enginn aki undir áhrifum og fólk aki ekki of snemma af stað eftir skemmtanir helgarinnar. Meira »

Á fjögur börn en hefur aðeins tvö

Í gær, 20:30 Ragnheiður Ýr Guðjónsdóttir hleypur 10 kílómetra í Reykjavíkurmaraþoni til styrktar Gleym-mér-ei. Það er styrktarsjóður sem styrkir málefni tengd missi á meðgöngu. 15. október á hverju ári er haldin sérstök minningarstund. Sjálf á hún fjögur börn en hefur aðeins tvö þeirra hjá sér. Meira »

Bílvelta á Suðurstrandarvegi

Í gær, 19:23 Bílvelta varð á Suðurstrandarvegi við Þorlákshöfn rúmlega sex í dag. Samkvæmt upplýsingum frá lögreglunni á Suðurlandi urðu ekki alvarleg slys á fólki. Meira »

Flautar á 10 mínútna fresti

Í gær, 20:43 Fleiri munu bráðum bætast í hóp fjörtíu björgunarsveitamanna sem leita af frönskum ferðamanni sem er týndur á Hornströndum.  Meira »

Golfarar söfnuðu milljón - Myndir

Í gær, 19:41 Aron Snær Júlíusson sigraði í Einvíginu á Nesinu að viðstöddu fjölmenni í blíðskaparveðri í dag. Einvígið er árlegt góðgerðarmót Nesklúbbsins og DHL Express á Íslandi. Meira »

Þung umferð í bæinn

Í gær, 19:06 Umferð til höfuðborgarinnar er farin að þyngjast, samkvæmt upplýsingum frá lögreglunni í Borgarnesi. Allt hefur þó gengið áfallalaust fyrir sig. Meira »
Camp Let tjaldvagn 1991
Mikið endurnýjaður og vel með farinn Camp Let tjaldvagn til sölu. Verð 200.000 ...
SANDBLÁSTURSFILMUR
Samskipti - prentlausnir fyrir skapandi fólk...
Sumarhús í Hvalfirði 55 km frá Reykjavík
Til leigu vel útbúin 2-4 manna sumarhús með heitum potti og gasgrilli. Frábært ú...
DEKK - MATADOR
Matador heilsárs- og vetrardekk 175/65 R 14 kr. 12.950 195/65 R 15 kr. 15...
 
Félagsstarf eldri borgara
Staður og stund
Árskógar 4 Opin smí...
Framhald uppboðs
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naud...
Útboð mjólkárvirkjun
Tilboð - útboð
Orkubú Vestfjarða ohf. www.o...
Félagsstarf
Staður og stund
Árskógar 4 Opin smí...