„Þetta er gríðarleg fötlun“

Össur býður upp á sérsmíði á gervifótum og -höndum. stækka

Össur býður upp á sérsmíði á gervifótum og -höndum. mbl.is/Þorvaldur

„Almenningur hefur oft miklar væntingar. Ef einhver missir útlim er viðhorfið oft á tíðum: „Já, já, þú færð góðan fót og þetta verður ekkert mál.“ En þó svo að fæturnir sem smíðaðir eru hjá Össuri séu afar góðir, þá er það að missa útlim heilmikið mál. Þetta er gríðarleg fötlun.“

Þetta segir Guðbjörg Kristín Ludvigsdóttir, endurhæfingarlæknir á Grensási, í samtali við mbl.is. Hún hélt í morgun tvo fyrirlestra á opnu málþingi á Læknadögum, sem fara fram þessa dagana í Hörpu. Hún ræddi annars vegar um raunveruleikann sem blasir við þeim sem missa útlim og hins vegar um draugaverki.

Tíðnin lægri hér en víða

Guðbjörg Kristín segir að á Íslandi séu á bilinu tíu til tuttugu manns aflimaðir á hverju ári. Tíðnin sé heldur sveiflukennd en mest hafi það verið árið 2011, þegar 25 manns voru aflimaðir.

„Í Bandaríkjunum eru um 185 þúsund manns aflimaðir á ári og ef þær tölur eru yfirfærðar á Ísland ættu um 185 manns að vera aflimaðir hér á landi árlega. Þannig að við erum með mun lægri tíðni en margar aðrar þjóðir, sem betur fer,“ segir hún.

Huga þarf að mörgu eftir aflimun. Guðbjörg Kristín segir að fyrst þurfi stúfurinn að gróa en hann er oft mjög bólginn fyrstu vikurnar eftir aðgerð. Móta þurfi stúfinn svo hann komist í gervifótinn og fer mikið púður í það. Þá þurfi viðkomandi að venjast því að vera ekki með fót og aðlagast stúfnum.

Ekki létt verk

Það er heldur ekki létt verk að læra að ganga á gervifæti, sérstaklega þegar aflimunin er ofan við hné. „Þú þarft að læra að ganga upp á nýtt, þú þarft að læra að treysta fætinum, þú þarft að læra hvernig þú átt að bregðast við þegar þú ert að detta, þú þarft að læra að fara upp og niður stiga, sinna hulsunni og hugsa um fótinn,“ segir hún.

„Þetta er heilmikil fræðsla og fjöldamargir hlutir sem fólk þarf að aðlagast og læra. Síðan þarftu að vera sjálfbjarga á annað hvort hækjum eða í hjólastól,“ útskýrir hún.

Í upphafi endurhæfingar eru því allir þjálfaðir í að verða sjálfbjarga í hjólastól. „Það er grunnfærnin sem fólk þarf að hafa.“

Guðbjörg Kristín segir að oftast sé það eldra fólk sem missir útlim. Um 80% þeirra sem eru aflimaðir séu sextíu ára og eldri. Þá séu verkjavandamál einnig stórt vandamál. Segir hún að um 80% þeirra sem eru aflimaðir séu með verki í stúf eða draugaverki. Sumir glími jafnvel við bæði.

Draugatilfinning og draugaverkir

Hvað felst í draugaverkjum?

„Flestallir sem missa útlim hafa það enn þá á tilfinningunni að fóturinn sé til staðar, þó svo að hann sé farinn. Heilinn fattar það einfaldlega ekki. Þér getur fundist sem svo að fóturinn sé í allskonar stellingum, eins og að snúið sé upp á hann og svo framvegis. Þér getur jafnvel fundist að þú sért að hreyfa tærnar, þó svo að þú sért ekki að gera það,“ segir hún.

„Það er draugatilfinning, sem flestallir sem missa útlim kannast við. En þegar þú færð verki í fótinn, sem geta verið mjög slæmir, þá erum við að tala um draugaverki.“

Mjög misjafnt sé hvenær verkirnir komi fram. Það geti verið eftir nokkra daga eða jafnvel mánuði. „Sumir hafa þá alla ævi meðan þeir dofna hjá sumum eftir vissan tíma,“ segir hún.

„Þetta eru breytingar sem eiga sér stað í tauginni, þar sem skorið er á taugina, í mænunni og upp í heila. Þetta er frekar flókið samspil. Það er stórt svæði í heilanum sem er vant að stjórna og skynja þessi svæði sem búið er að fjarlægja og það svæði er enn til staðar.“

  • Til baka
  • Blogga um frétt
  • Senda

Innlent »

Slydda og rigning í kortunum

Í gær, 23:36 Gert er ráð fyrir sunnanátt 8-13 metrum á sekúndu á landinu næsta sólarhringinn með skúrum og éljum samkvæmt spá Veðurstofu Íslands. Þurrt verður hins vegar á Norður- og Austurlandi. Meira »

Ljósspírall gegn kynbundnu ofbeldi

Í gær, 21:55 Fjölmennt var á Klambratún í Reykjavík í dag þar sem gjörningur fór fram gegn kynbundnu ofbeldi. Landsnefnd UN Women stóð fyrir gjörningnum í tilefni af alþjóðlegum baráttudegi Sameinðu þjóðanna gegn kynbundnu ofbeldi. Meira »

Brýtur blað í íslenskri kvikmyndasögu

Í gær, 21:30 Heimildarmyndin Heild sem gefin var út á netinu seinustu helgi, er fyrsta íslenska „non-narrative“-kvikmyndin í fullri lengd. Að sögn Péturs Kristjáns Guðmundssonar, höfundar myndarinnar, er því enginn sögumaður sem segir áhorfendum hvað þeir eiga að hugsa á meðan þeir horfa á myndina. Meira »

Einkavæðingu fylgir aukin neysla

Í gær, 21:14 Einkavæðingu áfengissölu mun fylgja aukin neysla. Þetta er niðurstaða misserisverkefnis hóps nemenda við félagsvísindabsviði og viðskiptafræðisviði Háskólans á Bifröst en verkefnið þótti framúrskarandi og vann til verðlauna sem besta misserisverkefni nemenda. Meira »

Hálkublettir víða á landinu

Í gær, 20:58 Hálkublettir eru á Hellisheiði og Sandskeiði samkvæmt upplýsingum frá Vegagerðinni en hálka í Þrengslum. Hálkublettir eru einnig á Mosfells- og Lyngdalsheiði, en annars er greiðfært á Suður- og Suðausturlandi. Meira »

Borgar fyrir tjónið á jeppanum

Í gær, 20:51 Hundrað þúsund krónur munu dragast af mánaðarlegum greiðslum starfslokasamnings Reynis Jónssonar, fv. framkvæmdastjóra Strætó, vegna tjóns sem hann olli á jeppabifreið sem hann keypti fyrir sjálfan sig með fé fyrirtækisins. Þetta sagði stjórnarformaður Strætó í Kastljósi Ríkisútvarpsins nú í kvöld. Meira »

Gengur aftur á bak upp Esjuna

Í gær, 20:05 Þann 11. desember nk. ætlar fjallgöngugarpurinn Vilborg Arna Gissurardóttir að ganga í jólapeysu aftur á bak upp Esjuna. Hún reiknar með að gangan verði krefjandi og að hún verði um fimm klukkustundir að ná á toppinn. Meira »

Ferðaþjónustan leggst gegn náttúrupassa

Í gær, 20:34 Samtök ferðaþjónustunnar leggjast gegn náttúrupassa sem seldur yrði ferðamönnum. Frá þessu var greint í kvöldfréttum Ríkisútvarpsins en stjórnvöld hafa kynnt áform um að taka í notkun náttúrupassa og tekjur af honum nýttar til þess að sinna viðhaldi ferðamannastaða. Meira »

Fundað aftur á fimmtudaginn

Í gær, 19:56 Fundur fór fram í kjaradeilu Læknafélags Íslands í húsakynnum Ríkissáttasemjara í dag en stóð stutt samkvæmt upplýsingum frá embættinu eða í um eina og hálfa klukkustund. Meira »

Miðunarbúnaðurinn nýttist ekki

Í gær, 19:39 „Aðstæður voru með þeim hætti að GSM-leitin úr þyrlunni nýttist ekki,“ segir Baldvin Hansson hjá hugbúnaðarfyrirtækinu Rögg sem þróaði miðunarbúnað í þyrlu Landhelgisgæslunnar. Ekki reyndist unnt að þrengja leitarsvæði með búnaðinum aðfaranótt mánudags þegar pólsks karlmanns var leitað. Meira »

Verkfalli prófessora frestað

Í gær, 19:14 Fulltrúar Félags prófessora skrifuðu undir kjarasamning í húsakynnum Ríkissáttasemjara skömmu fyrir klukkan 19:00 í kvöld. Fyrir vikið hefur boðuðu verkfalli prófessora í 1.-15. desember verið frestað. Meira »

Vetrarfærð á Vestfjörðum

Í gær, 18:42 Hálka er á Hellisheiði, Sandskeiði og í Þrengslum samkvæmt upplýsingum frá Vegagerðinni. Ennfremur er snjóþekja á Mosfellsheiði, en annars er greiðfært á Suður og Suðausturlandi. Meira »

30% matvæla fer í ruslið

Í gær, 18:30 Matarsóun var mál málanna á málþingi í Norræna húsinu í dag. Sigríður Bylgja Sigurjónsdóttir hjá Landvernd segir engar rannsóknir á matarsóun Íslendinga en að leiða megi líkur að því að um 30% matvæla endi í ruslinu. Meira »

Frjó útfærsla svæða í Úlfarsárdal

Í gær, 17:58 Hópur frá VA arkitektum, Landmótun og Eflu verkfræðistofu áttu vinningstillöguna í hönnunarsamkeppni Reykjavíkurborgar vegna Úlfarsárdals. Í umsögn dómnefndar segir að styrkur tillögunnar sé frjó útfærsla útivistarsvæða og innirýma og innbyrðis tengsl þeirra. Meira »

Vilja sérstakar vískiverslanir

Í gær, 16:32 Samtökin Scotch Whisky hafa sent Alþingi umsögn um frumvarp Vilhjálms Árnasonar sem felur í sér að gera sölu á áfengi frjálsa. Samtökin eru mótfallin því að sterkt áfengi eigi að fela í matvöruverslunum á meðan léttvín og bjór má vera fyrir allra augum. Meira »

„Mjög nálægt því að komast í höfn“

Í gær, 18:11 „Þetta er allt að skýrast betur. Við bíðum enn eftir nokkrum atriðum en þetta er mjög nálægt því að komast í höfn hjá okkur. Vonandi getur það gengið í kvöld en það er allavega ekki komið enn,“ segir Rúnar Vilhjálmsson, formaður Félags prófessora. Meira »

Fjölbreytt hönnun hlaut styrki

Í gær, 17:06 Úthlutað var úr Hönnunarsjóði Auroru í dag en það var í 12. sinn sem það er gert. Sjóðnum bárust 50 umsóknir að þessu sinni úr öllum greinum hönnunar en markmið hans er að efla framgang og gildi góðrar hönnunar. Samtals hluti sjö verkefni styrki. Meira »

Tvö óhöpp vegna ísingar á vegi

Í gær, 15:51 Tvö minniháttar umferðaróhöpp urðu við Goðafoss eftir hádegi í dag. Önnur bifreiðin hafnaði utan vegar en hinn skautaði aftan á aðra bifreið. Meira »
PLAST- OG TRÉMÓDEL
Nýkomin sending með plast- og trémódel til samsetningar...
Akureyri - Vönduð íbúðagisting
Vel útbúnar og rúmgóðar íbúðir. Uppábúin rúm fyrir sjö manns, handklæði og þráðl...
KAUPMANNAHÖFN YNDISLEGAR ÍBÚÐIR
Kaupmannahöfn â€" yndislegar íbúðir. Tvær fullbún...
Hamraborg útsýnisskrifst. húsnæði 4. hæð
Til leigu gott skrifst.húsnæði ca 25-70 fm. Laust strax. Næg bílastæði. Sameigin...
 
Bókauppboð
Tilkynningar
Bókauppboð Bókin ehf ...
Hlín
Félagsstarf
jHlín 6014112519 IV/V...
Stuðlar: starfsmaður á lokaða deild
Önnur störf
Fossaleynir 17 (Grafarvogi), 112 Reykjav...
Aflagrandi 40 opin vinnustofa kl. 9, gön
Staður og stund
Aflagrandi 40 Vinnustofa kl. 9, gönguh...