Kvikusöfnun meiri í Heklu en árið 2000

Hekla séð frá Gunnarsholtsvegi stækka

Hekla séð frá Gunnarsholtsvegi mbl.is/Sigurður Bogi

„Hekla fór fram úr sjálfri sér 2006,“ sagði Páll Einarsson, prófessor í jarðvísindum við Háskóla Íslands. Frá því hefur mátt vænta eldgoss í þessu sögufrægasta eldfjalli Íslands.

Hekla sígur saman í eldgosum þegar þrýstingur minnkar í kvikuhólfinu undir fjallinu. Svo safnar hún aftur kviku í hólfið og rís hægt og rólega þar til hún gýs næst. Tvö síðustu eldgos, árið 2000 og 1991, komu um það bil sem þenslan var að fara fram úr því sem hún hafði farið hæst fyrir síðasta gos þar á undan. Árið 2006 fór Hekla fram úr þenslunni sem hún var komin upp í fyrir gosið árið 2000. Landrisið hefur haldið áfram í átta ár fram yfir það sem hún reis hæst áður og er orðið talsvert meira en áður hafði mælst.

Hnotskurn

  • Hekla er 1.480 metra há. Hún telst vera eldkeila og er ungt og mjög virkt eldfjall.
  • Vitað er um meira en 20 gos í Heklu á sögulegum tíma. Eldstöðvakerfi Heklu er talið vera um 40 km langt og 7 km breitt, samkvæmt eldgos.is.

„Þetta eru ekki stórar tölur og ekki rosalegt ris í sjálfu sér,“ sagði Páll. Hann sagði að við landrisið myndist eins og nokkuð víðfeðm bunga á landinu í kringum Heklu. Ástæða umfangsins er hvað upptökin standa djúpt í jörð. Kvikuhólfið undir Heklu er fyrir neðan 15 kílómetra dýpi. Það er dýpra en þekkist hjá öðrum íslenskum eldfjöllum. Landrisið verður því ekki mikið en þess gætir á stóru svæði.

Páll sagði að það hve lengi land hefur risið við Heklu sé ekki endilega vísbending um að næst megi vænta stærra eldgoss en þeirra sem urðu 1991 og 2000. „Kvika sem hefur safnast fyrir næsta gos er orðin umtalsvert meiri en hún var við tvö síðustu gos. En hvort hún skilar sér öll upp á yfirborðið er annað mál og ekki alveg ljóst hvað stjórnar því,“ sagði Páll. Hekla er þekkt fyrir að láta lítið á sér kræla fyrr en skömmu áður en hún gýs.

„Hún gefur langtímamerki, sem við höfum fylgst með, og svo gefur hún skammtímamerki um það bil sem kvikan er á leiðinni upp. Við erum nokkuð viss um að við munum sjá þau, ef hún gýs, en þá verður fresturinn orðinn stuttur,“ sagði Páll. Þegar Hekla gaus 2000 liðu einungis 79 mínútur frá því að fyrsti skjálftinn varð og þar til gosið byrjaði. Þó var það lengsti fyrirvari sem þekkist hjá Heklu. Í fyrri gosum var fyrirvarinn styttri, að sögn Páls.

Varasamt að ganga á Heklu

Hekla er vel vöktuð með jarðskjálftamælum og fleiri mælitækjum. Mælabúnaðurinn er betri og fullkomnari nú en nokkru sinni fyrr. Hægt er að staðsetja jarðskjálftana mun betur en áður. Jarðskjálftamælar voru komnir í kringum Heklu í tveimur síðustu gosum. Þeir sýndu smáskjálftavirknina vel og hvenær hún byrjaði í báðum tilvikum.

Páll sagði að skammur fyrirvari á eldgosum í Heklu valdi því að ferðir fólks á fjallið og í næsta nágrenni þess séu áhyggjuefni. „Það er ekki sérlega heppilegt að vera utan í Heklu eða uppi á henni þegar gos byrjar,“ sagði Páll. „Fresturinn er of stuttur til þess að hægt sé að gefa fólki á staðnum viðvaranir. Því hefur verið mælst til þess að fólk sé ekki að ganga á fjallið á meðan það er í þessu ástandi.“

Nánar um málið
í Morgunblaðinu
Áskrifendur:
Lesa blaðið hér
Ekki með áskrift?
Skoða áskriftarleiðir
  • Til baka
  • Blogga um frétt
  • Senda

Bloggað um fréttina

Loka

Innlent »

Sjö vilja í Grafarvogskirkju

08:18 Sjö umsækjendur eru um embætti prests í Grafarvogsprestakalli Reykjavíkurprófastsdæmi eystra, þrjár konur og fimm karlar.   Meira »

Byggja lúxushótel við Geysi

08:11 Í dag verður byrjað að steypa upp 77 herbergja glæsihótel við Geysi í Haukadal. Stefnt er að opnun hótelsins árið 2017. Nýbyggingin verður um 7 þúsund fermetrar. Kostnaður við framkvæmdina er trúnaðarmál. Meira »

Meira drukkið en minna reykt

07:55 Meira er drukkið af áfengi en minna er reykt hér á landi í upphafi árs en í fyrra ef miðað er við sölustölur ÁTVR frá janúar til apríl samanborið við sama tímabil árið 2014. Meira »

Lenti í holu og missti stjórn á hjóli

07:31 Um kl. 20 í gærkvöldi var tilkynnt um umferðaróhapp á Höfðabakka þar sem ökumaður bifhjóls hafði misst stjórn á bifhjóli sínu eftir að hafa lent í holu. Lögregla og sjúkralið var sent á vettvang. Ökumaðurinn var fluttur til aðhlynningar á slysadeild en áverkar hans eru taldir minni háttar. Meira »

Styggur hestur á Ölfusárbrú

07:16 Rétt fyrir kl. 5 í morgun barst lögreglu á Suðurlandi tilkynning um hest á gangi yfir Ölfusárbrú og stefndi hann í vestur. Ef hestamenn sakna hests er svarar til lýsingar er þeim ráðlagt að hefja leit sína í Hellisskógi. Meira »

Var til vandræða í Hafnarfirði

07:13 Nokkuð var um hávaðaútköll vegna samkvæma víðsvegar um höfuðborgarsvæðið í nótt. Karlmaður var handtekinn um kl. 4 í nótt í annarlegu ástandi við verslun á Reykjavíkurvegi í Hafnarfirði. Meira »

Kvennaklíníkin opnuð 19. júní

05:30 19. júní næstkomandi verður fyrsta sérhæfða kvennaklíníkin opnuð hér á landi. Hún er hluti af starfsemi Klíníkurinnar Ármúla. Meira »

Tímamót í kjarasamningum

05:30 „Það einkenndi þessa samningalotu að þar voru aðilar að semja saman sem ekki hafa áður átt samleið í samningum, almennt verkafólk á höfuðborgarsvæðinu og verslunarmenn. Reynsla okkar af því samstarfi var góð,“ segir Sigurður Bessason, formaður stéttarfélagsins Eflingar. Meira »

Hlýtt um helgina

05:30 Um helgina má búast við hægum vindi, 3-8 m/s og dálitlum skúrum á Norðurlandi en fyrir sunnan verður léttskýjað framan af.  Meira »

Sumarfrí gætu tafið þinglýsingu

05:30 Alls 8.568 skjöl biðu þinglýsingar hjá Sýslumanninum á höfuðborgarsvæðinu í gærmorgun og er meirihlutinn vegna kaupsamninga með fasteignir. Meira »

20 milljónir úr sjó á dag

05:30 Tuttugu milljón matarskammtar eru veiddir úr sjó á degi hverjum og því er eftir miklu að slægjast ef hægt er að auka verðmæti sjávarafurða. Meira »

Síendurtekin stöðubrot hækka sektir

05:30 Bílastæðasjóður Reykjavíkur hefur tekið ákvörðun um að hækka gjald vegna stöðubrota úr 5.000 kr. í 10.000 krónur.  Meira »

Nýr miðbæjarkjarni við Smáralind

05:30 Fasteignafélagið Reginn hyggst reisa blandaða byggð sunnan Smáralindar þar sem stefnt er að því að til verði nýr miðbæjarkjarni Kópavogs, m.a. með menningarhúsi. Meira »

Fékk tvöfaldan lífstíðardóm

Í gær, 23:15 Höfuðpaur fíkniefnavefsíðunnar Silk Road sem hýst var á Íslandi fékk í dag þyngstu mögulegu refsingu fyrir alríkisdómstól Bandaríkjana í New York. Íslensk lögregluyfirvöld gegndu lykilhlutverki í málinu og sá rannsakendum fyrir ýmsum gögnum um notendur síðunnar. Meira »

Enginn vann 2.434.636.440 krónur

Í gær, 21:51 Enginn hlaut hinar 2.434.636.440 krónur sem í boði voru fyrir allar tölur réttar í Eurojackpot í kvöld en tveir hlutu þó rúmar 86 milljónir í 2. vinning. Voru það heppnir miðaeigendur í Finnlandi og Þýskalandi. Einn heppinn vinningshafi á Ítalíu náði svo í 3. vinning, tæpa 61 milljón króna. Meira »

Strandblaksvöllurinn tilbúinn

Í gær, 23:32 Nú er unnið hörðum höndum að lokafrágangi við nýjan strandblaksvöll við Laugardalslaug. Völlurinn er reistur fyrir Smáþjóðaleikana 2015 sem verða settir mánudagskvöldið 1. júní. Meira »

Margt breyst á þremur áratugum

Í gær, 21:57 20 starfsmenn Olís voru í dag heiðraðir fyrir góð störf og tryggð við félagið um árabil. Jón Ólafur Halldórsson, forstjóri Olís, afhenti starfsmönnunum viðurkenningarnar í sérstökum hátíðarkvöldverði á veitingastaðnum Nauthól. Meira »

„Ég kenndi sjálfri mér um“

Í gær, 21:30 Á Facebook hópnum Beauty Tips hefur í allan dag staðið yfir sérstakt átak undir myllumerkinu #þöggun þar sem ungar konur greina frá upplifunum sínum af kynferðisofbeldi. Upphaf þessa gjörnings má rekja til þess þegar umsjónarmaður síðunnar, Áslaug María Agnarsdóttir, tók út þráð á síðunni þar sem umræða um lögfræðinginn Svein Andra Sveinsson fór fram. Meira »
INNI- OG ÚTISKILTI
Samskipti - prentlausnir fyrir skapandi fólk...
RÚM, SKRIFSTOFUHÚSGÖGN, SKÁPAR OG FLEIRA
WWW.HUSGOGN.NET VERÐ OG UPPLÝSINGAR UM VÖRUR Á HEIMASÍÐUNI. WWW.HUSGOGN.NET En...
GLERFILMUR
Glerfilmur, gluggafilmur, sand& sólarfilma. Merkismenn, sími 544- 2030 www.merk...
SKÍRTEINI OG PLASTKORT
Samskipti - prentlausnir fyrir skapandi fólk...
 
Framhald uppboðs
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naud...
Aðalfundur
Fundir - mannfagnaðir
Aðalfundur Félagar ...
15807 útboð keflavíkurflugvöllur
Tilboð - útboð
15860 - Vopnafjarðarflugvöllur...