Ein helsta heilbrigðisógnin í dag

Sífellt fleiri stofnar fjölónæmra baktería, sem eru ónæmar fyrir nánast ...
Sífellt fleiri stofnar fjölónæmra baktería, sem eru ónæmar fyrir nánast öllum sýklalyfjum, berast hingað til lands iStockphoto

Sífellt fleiri stofnar fjölónæmra baktería, sem eru ónæmar fyrir nánast öllum sýklalyfjum, berast hingað til lands. Karl G. Kristinsson, prófessor og yfirlæknir sýklafræðideildar Landspítalans, hélt erindi um ónæmi baktería og sýklalyfjanotkun á Læknadögum í Hörpu í gær. Þar sagði hann að um væri að ræða raunverulega og vaxandi ógn. Alþjóðaheilbrigðismálastofnunin, WHO, segir að verði ekkert að gert gæti ástandið í heilbrigðismálum orðið eins og það var fyrir tilkomu sýklalyfjanna og skilgreinir aukið ónæmi fyrir sýklalyfjum sem eina helstu heilbrigðisógnina sem heimurinn stendur frammi fyrir í dag.

Karl segir ónæmi fyrir sýklalyfjum talsvert minna hér en í flestum öðrum löndum. Það megi einkum skýra með tvennu. Annars vegar að hér á landi sé tiltölulega minni notkun sýklalyfja fyrir fólk en í mörgum öðrum löndum, hins vegar sé Ísland í sérflokki hvað varðar litla sýklalyfjanotkun í landbúnaði.

Að sögn Karls er um að ræða þrjár tegundir baktería; „Multiresistant“, sem eru ónæmar fyrir þremur flokkum sýklalyfja eða fleirum, „Extensively resistant“ og „Panresistant“.

„Extensively resistant“ eru ónæmar fyrir öllum þekktum sýklalyfjum nema einu eða tveimur og heitir annað þeirra Colistin. Þær eru mjög útbreiddar í Asíu, á austurströnd Bandaríkjanna, Grikklandi og Ítalíu. Vegna þessarar miklu útbreiðslu hefur notkun Colistins aukist mikið, t.d. í landbúnaði í Kína og víðar og finnst ónæmið nú í 15-20% kínverskra landbúnaðarafurða sem greindar voru og í um 1% fólki í Kína sem aldrei hefur tekið lyfið. Karl segir það vera mikið áhyggjuefni ef þetta ónæmi berist í fjölónæmu bakteríurnar á þennan hátt, því þannig verða þær ónæmar fyrir öllum sýklalyfjum. Eftir að þessar niðurstöður frá Kína voru birtar hefur sams konar ónæmi fundist í fólki og kjúklingum í Danmörku, Englandi, Hollandi og Portúgal. Í Danmörku og Englandi var um að ræða innflutt kjúklingakjöt.

Í fyrra fundust bakteríur ónæmar fyrir nánast öllum sýklalyfjum í þremur einstaklingum hér á landi.

Við erum á tánum

Gegn þeirri síðastnefndu, „Panresistant“, dugar ekkert sýklalyf. Þessar bakteríur hafa ekki greinst hér á landi. „Þær eru sem betur fer sjaldgæfar, en ef þær breiðast út áður en við finnum ný sýklalyf er voðinn vís,“ segir Karl. „Við erum á tánum til að koma í veg fyrir að þessar bakteríur berist hingað til Íslands og breiðist hér út og við skimum fyrir þeim hjá fólki sem kemur á Landspítalann og kemur frá tilteknum löndum eða hefur verið á sjúkrahúsum erlendis.“

Slíkar skimanir voru um 12.000 í fyrra, þær hafa hátt í fjórfaldast á fáum árum og skýra má það að hluta með auknum ferðalögum Íslendinga til Asíu og annarra fjarlægra slóða.

Nýtt tæki leitar að bakteríum

– Hvað gerist ef bakteríur sem þessar ná að breiðast út? „Það þýðir að horfur sjúklinga með alvarlegar sýkingar versna. Yfirleitt hefur fólk ekki hugmynd um að það beri þessar bakteríur fyrr en það fær sýkingu af einhverju tagi, en þá virka sýklalyf ekki. Þær geta þannig verið hluti af örveruflóru okkar og við vitum ekki af þeim fyrr en eða ef við sýkjumst af þeim.“

Um áramótin var tekið í gagnið nýtt tæki á spítalanum sem leitar að fjölónæmum bakteríum með því að leita að ónæmisgenunum í bakteríunum, en þannig finnast þær fyrr en með öðrum aðferðum. Karl segir þessa aðferð dýrari en þær sem áður voru notaðar og því sé það einkum notað hjá þeim sem séu í einangrun.

Í betri aðstöðu en aðrar þjóðir

Karl segir að fyrir um tveimur árum hafi Sóttvarnastofnun Evrópusambandsins, ECDC, áætlað að um 400.000 sýkingar vegna ónæmra baktería kæmu upp í Evrópu árlega. Dauðsföll vegna þeirra hefðu verið um 25.000. „Á síðasta ári samþykkti WHO ályktun um að yrði ekki gripið til tafarlausra aðgerða stefndi lýðheilsa í heiminum í að við værum að komast á sama stað og fyrir heimstyrjöldina síðari þegar fólk lést úr einföldum sýkingum. Það hefur verið varað við þessu í áratug, jafnvel lengur, og stjórnvöld gætu t.d lagt sitt af mörkum með því að hvetja lyfjafyrirtækin til að þróa ný sýklalyf.“

Er þetta eitthvað sem almenningur á Íslandi þarf að hafa áhyggjur af? „Þetta virðist geta breiðst hratt út og spurningin er hvort það takist að þróa ný sýklalyf í tæka tíð. Við erum í betri aðstöðu en flest önnur lönd til að hefta útbreiðsluna; Við erum eyja, erum með eigin landbúnaðarframleiðslu og getum stjórnað innflutningi á þeim. En það er ekkert hægt að líta framhjá því að þetta er ein alvarlegasta ógn sem við stöndum frammi fyrir varðandi lýðheilsu. Ég hef stundum líkt þessu við gróðurhúsaáhrifin.“

Karl G. Kristinsson prófessor og yfirlæknir á Landspítalanum í ræðustól ...
Karl G. Kristinsson prófessor og yfirlæknir á Landspítalanum í ræðustól á Læknadögum í Hörpu í gær. Golli / Kjartan Þorbjörnsson

Innlent »

365 sektað vegna áfengisauglýsinga

13:31 Fjölmiðlanefnd hefur komist að þeirri niðurstöðu að þrjú hefti íslenskrar útgáfu af tímaritinu Glamour hafi innihaldið áfengisauglýsingar og hafi 365 miðlar brotið gegn lögum um fjölmiðla með birtingu þeirra. Er fyrirtækið sektað um eina milljón króna vegna brotanna. Meira »

Skoða kosti og galla á SA

13:30 Á aðalfundi Samtaka fyrirtækja í sjávarútvegi (SFS) í lok síðasta mánaðar var samþykkt tillaga þess efnis að skoðaðir yrðu kostir og gallar veru SFS í Samtökum atvinnulífsins. Meira »

Þurfa að líta til annarra landa

13:15 Birgir Jakobsson landlæknir segir að stefnumörkun heilbrigðisráðuneytisins taki ekki á rót vanda heilbrigðiskerfisins. Ábyrgðin á kerfislægum vanda liggi alfarið hjá ráðuneytinu sem þurfi að líta í auknum mæli til reynslu annarra landa. Meira »

Eldur í þaki Hrafnistu

12:55 Talsverður viðbúnaður var hjá slökkviliði höfuðborgarsvæðisins vegna elds í þaki Hrafnistu við Hraunvang í Hafnarfirði á tólfta tímanum. Greiðlega gekk að slökkva eldinn en iðnaðarmenn voru að störfum á þakinu þegar eldurinn kviknaði. Meira »

Hafa safnað yfir 16 milljónum

12:35 Yfir 16 milljónir íslenskra króna hafa safnast í áheitasöfnun WOW Cyclothon hér er komið í keppninni.   Meira »

Dældu upp úr bát sem var að sökkva

12:21 Björgunarsveitin Lífsbjörg í Snæfellsbæ var kölluð út í morgun vegna leka sem kom að bátnum Sæljós GK.  Meira »

Tíu þúsund kallinn ekki á förum

11:56 „Tíu þúsund kallinn“ er ekki að fara neitt. Þetta segir fjármálaráðherra en í tillögum starfshóps um skattaundanskot sem kynntar voru í gær var boðað átak gegn reiðufé, meðal annars með því að taka stóru seðlana úr umferð, fyrst „tíu þúsund kallinn“ og síðar fimm þúsund króna seðilinn. Meira »

Nýr Audi á Bessastaði

12:00 Embætti forseta Íslands hefur keypt nýjan jeppa af gerðinni Audi. Kemur bíllinn í stað eldri jeppa af gerðinni Toyota Landcruiser, sem kominn var nokkuð til ára sinna og orðinn dýr í rekstri vegna viðhalds. Meira »

Verða leiddir fyrir dómara eftir hádegi

11:38 Mennirnir tveir sem grunaðir eru um að hafa orðið Arn­ari Jóns­syni Asp­ar að bana fyr­ir tveim­ur vik­um í Mos­fells­dal og hafa setið í gæsluvarðhaldi í 15 daga verða leiddir fyrir dómara laust eftir hádegi í dag. Lögreglan mun krefjast áframhaldandi gæsluvarðhalds yfir mönnunum. Meira »

Dregur úr vinsældum Guðna Th.

11:26 Ánægja landsmanna með störf forseta Íslands, Guðna Th. Jóhannessonar hefur minnkað en í nýrri könnun MMR kemur fram að ánægja landsmanna með störf Guðna mælist nú 81,1% og hefur minnkað aðeins frá því hún náði hámarki og mældist 85% í apríl og 83,9% í maí. Meira »

„Stórhættulegt samfélagsmein“

11:16 „Þetta er stórhættulegt samfélagsmein og stórhættulegt fyrir þá sem lifa við þetta,“ segir Sema Erla Serdar, verkefnastýra Æskulýðsvettvangsins, en hún var fulltrúi UMFÍ á ráðstefnu um hatursorðræðu í Noregi á dögunum. Meira »

Kjúklingaþjófur dæmdur í fangelsi

11:11 Tæplega þrítugur karlmaður hefur verið dæmdur í 18 mánaða fangelsi og sviptur ökuréttindum ævilangt fyrir á annan tug þjófnaðar- og umferðarlagabrota. Fyrsta brotið var vorið 2016 en flest brotanna voru framin frá september í fyrra fram til maí á þessu ári. Meira »

Gögn yfir ofbeldi gegn börnum vannýtt

11:01 Ekki eru tölur frá Íslandi yfir kynferðislegt ofbeldi gagnvart stúlkum undir 15 ára í nýútkominni skýrslu UNICEF um stöðu barna í efnameiri ríkjum þar sem borin eru saman 41 ríki. Tölur vantar reyndar frá fleiri ríkjum hvað þetta varðar. Meira »

Meira yrði prentað af verðminni seðlum

10:38 Meira yrði prentað af verðminni seðlum ef tillögurnar um að taka tíu þúsund króna seðilinn og fimm þúsund króna seðilinn úr umferð gengju eftir. Áhrif á peningamagn í umferð yrðu mjög lítil. Þetta kemur fram í svari Seðlabanka Íslands við fyrirspurnum mbl.is. Meira »

„Þungt áfall fyrir litla þjóð“

10:09 Landssöfnunin vegna hamfaranna í Grænlandi fer vel af stað og hefur Reykjavíkurborg samþykkt að leggja til 4 milljónir króna. Hrafn Jökulsson, talsmaður söfnunarinnar, segir viðbrögð Íslendinga skipta sköpum fyrir Grænlendinga. Meira »

Minnast þeirra sem féllu í árás á skipalest

10:40 Herskip safnast saman í dag á Faxaflóa og sigla í fylkingu inn Hvalfjörð og minnast þeirra sem létust í árásum þýskra herskipa og kafbáta á skipalestirnar, og þeirra sem lögðu líf sitt í hættu við að koma björgum til Rússlands í stríðinu. Meira »

Mikil stemning við Hvaleyravatnsveg

10:23 Mikil stemning er við endamark WOW Cyclothon á Hvaleyravatnsvegi í Hafnarfirði þar sem fyrstu sjö lið í B-flokki eru komin í mark. Meira »

Farin til Los Angeles

08:49 Flugvél WOW air frá Keflavík til Los Angeles tók á loft klukkan 7:31 í morgun, rúmum hálfum sólarhring á eftir áætlun. Svanhvít Friðriksdóttir, upplýsingafulltrúi WOW air, segir að smávægileg vélarbilun hafi komið upp. Meira »

Wow Cyclothon

Eyjasol íbúðir og sumarhús.....
Fallegar 2- 3ja herb. íbúðir fyrir ferðafólk og íslendinga á faraldsfæti. Allt ...
Ford Transit Rimor árg. 2008
Ford Transit Rimor húsbíll. Nýskr 30.05.2008. Ekinn 84 þús. Vél 2.2, 5 gíra,...
Kaupi notaðar hljómplötur. Sími 696 1909.
Kaupi notaðar hljómplötur. Sími 696 1909....
 
Framhald
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naudungarsolu...
Skipulagsauglýsing
Tilkynningar
Borgarbyggð Skipulagsauglýsingar Sv...
Eldri borgarar
Staður og stund
Árskógar 4 Félagsstarfið er með opið í s...
Félagsstarf aldraða
Staður og stund
Árskógum 4 Félagsstarfið er með opið í s...