Rökstuddur grunur um 10 mansalsmál

AFP

Á síðustu tveimur árum hafa komið um 10 mál þar sem rökstuddur grunur hefur verið um mansal. Mun fleiri mál hafa komið upp þar sem talið var líklegt að slíkt ætti sér stað en ekki var hægt að fylgja málunum eftir. Hvert og eitt mál er sérstakt og getur reynst mjög erfitt að sannfæra þolendur að þeir séu í aðstæðum sem þeir þurfi að komast úr.

Þetta segir Snorri Birgisson, rannsóknarlögreglumaður hjá lögreglustjóranum á höfuðborgarsvæðinu og sérfræðingur í rannsóknum mansalsmála. Hann hefur farið fyrir svokölluðum mansalshóps lögreglunnar sem kom meðal annars að málinu í Vík í vikunni. Mbl.is ræddi við hann um mansalsmál hér á landi og verklag í kringum slík mál.

Mansal ekki bara í vændi
Mansal ekki bara í vændi AFP

Þurfa að sannfæra þolendur að koma „úr klóm kvalara sinna“

Þegar upp koma mál þar sem grunur er um mansal segir Snorri að númer eitt, tvö og þrjú sé að koma þolendum í öruggt skjól. Það snúist oft um að að sannfæra þolendur um að þeir séu í raun þolendur og að koma þurfi þeim „úr klóm kvalara sinna,“ segir hann. Það sem spilar inn í svona mál eru tilfinningar fólks og segir Snorri að fólk trúi því oft ekki að það séu þolendur.

Þegar þetta fyrsta skref hefur verið yfirstigið segir Snorri að stundum þurfi að meðhöndla geranda í málinu, en í því getur m.a. falist nálgunarbann eða handtaka.

Viðamikil verklag þegar kemur að mansalsmálum

Á sama tíma þarf að fara yfir möguleg úrræði fyrir þolendur. Segir hann hvert og eitt mál metið sérstaklega, en fólk fái réttargæslumann og þá sé oft horft til sálfræðilegrar aðstoðar. Úrræði fyrir brotaþola mansalsmála er á könnu velferðarráðuneytisins, en ábyrgð á verklaginu er á höndum innanríkisráðuneytisins.

Snorri segir að hjá velferðarráðuneytinu sé starfandi hópur sem greini hver þörfin sé. Þar séu aðilar frá ráðuneytinu, mannréttindaskrifstofu Íslands og Reykjavíkur, Útlendingastofnun, lögreglunni og félagsþjónustunni. Auk sálfræðiaðstoðar er meðal annars horf til þess hvort viðkomandi þurfi læknisaðstoð o.s.frv.

Snorri Birgisson, rannsóknarlögreglumaður hjá lögreglustjóranum á höfuðborgarsvæðinu og sérfræðingur í ...
Snorri Birgisson, rannsóknarlögreglumaður hjá lögreglustjóranum á höfuðborgarsvæðinu og sérfræðingur í rannsóknum mansalsmála. Mynd/Snorri Birgisson

Oftast er farið með þolendur mansals fyrst í Kvennaathvarfið og segir Snorri það einstaka þjónustu sem þar sé veitt og gríðarlega mikilvæga. Því miður er ekki enn til slíkur staður fyrir karlkyns þolendur, en Snorri segir að það standi víst til bóta á næstunni. Þrátt fyrir góða aðstöðu segir Snorri að Kvennaathvarfið sé ekki framtíðarlausn fyrir þolendur og sé það hlutverk viðkomandi sveitarfélags þar sem mál koma upp um að tryggja að húsnæði sé til staðar.

Aðspurður hvort slíkt eigi við jafnvel þótt um lítil sveitarfélög sé að ræða segir Snorri að þá sé stundum þörf að „hugsa út fyrir kassann.“ Þá getur verið að velferðarráðuneytið komi að málinu og aðstoði með húsnæði fyrir viðkomandi.

Í mörgum tilfellum vilja þolendur bara komast í burtu

Eitt af vandamálum sem geta komið upp í mansalsmálum er að í þeim er þolandinn oft erlendur aðili. Segir Snorri að þá þurfi að selja viðkomandi að þeir geti treyst yfirvöldum, en slíku sé ekki alltaf að skipta þaðan sem þolendurnir komi frá. Samkvæmt lögum eiga þolendur mansals rétt á sex mánaða mansalsdvalarleyfi, en það er umþóttunartími sem viðkomandi hefur eftir að mál kemur upp. Segir Snorri að það sé svo í höndum Útlendingastofnunar að ákveða framhaldið og hvort dvalarleyfi sé gefið út.

Í mörgum tilfellum er þó vilji þolandans að komast bara í burtu og segir Snorri að í slíkum málum sé ekki hægt að þröngva aðstoð upp á fólk sem ekki vilji hana. Í slíkum tilfellum getur oft verið erfitt að fylgja málum eftir að fullu.

Mansal getur átt sér stað í fjölmörgum atvinnugreinum
Mansal getur átt sér stað í fjölmörgum atvinnugreinum AFP

Mansal ekki bara í vændi

Undanfarin ár hefur verið mikil vakning í málefnum tengdum mansali og segir Snorri að fyrir tveimur árum síðan hafi meðal annars verið farin hringferð á vegum mansalshópsins þar sem þau hafi hitt heilbrigðisstarfsfólk, starfsmenn verkalýðsfélaga, skattayfirvöld og alla þá sem koma mögulega að málefnum þar sem aðstæður fólks eru skoðaðar.

Hann segir marga hafa horft til baka eftir þetta og gert sér grein fyrir að mál sem komu upp áður gætu vel hafa verið mansalsmál. Segir hann það blinda marga að staðalímynd mansals sé vændiskona og sala vændis. Það sé reyndar stærsti hluti mansals í heiminum, en menn gleymi oft vinnumansali, sem kallast öðru nafni þrældómur.

Segir hann vinnumansal geta verið á fjölmarga vegi, allt frá störfum þar sem réttindi séu sniðgengin og yfir í hreina kúgun þar sem fólki er haldið föngum. Þá séu líka dæmi um húsþræla í gegnum svokallað au-pair starf.

Ætlum við að gera eitthvað eða horfa til hliðar?“

Snorri segir að málum fari fjölgandi. Aðspurður hvort það þýði að mansal sé núna algengara en áður segist hann fyrst og fremst telja að vitneskja og skilningur á málaflokknum sé núna að skila sér í að fleiri mál komi upp. „Þetta er neðanjarðarstarfsemi sem hefur því miður viðgengist og mun gera áfram. En hvaða afstöðu ætlum við að taka til þeirra brota? Ætlum við að gera eitthvað eða horfa til hliðar?“ spyr Snorri og svarar því sjálfur að miðað við fjölmiðlaumfjöllun undanfarna daga virðist sér ljóst að Íslendingar séu ekki tilbúnir að láta þetta líðast hér á landi.

AFP
mbl.is

Bloggað um fréttina

Innlent »

Þingmenn skora á HB Granda

Í gær, 23:56 Þingmenn Norðvesturkjördæmis hafa sent frá sér áskorun til stjórnar HB Granda um að fresta fyrirhuguðum áformum sínum um að loka botnfiskvinnslu fyrirtækisins á Akranesi og taka þess í stað upp viðræður við bæjaryfirvöld á staðnum um áform sem verið hafi í undirbúningi um framtíðaruppbyggingu fyrirtækisins þar. Meira »

Víðast hvar greiðfært á vegum

Í gær, 23:46 Vegir eru greiðfærir á Suður- og Vesturlandi samkvæmt upplýsingum frá Vegagerðinni en á Vestfjörðum er sums staðar snjóþekja, hálka eða hálkublettir á heiðum og hálsum en að mestu autt á láglendi. Meira »

Ísland næstbest í Evrópu

Í gær, 21:15 Ísland hafnaði í öðru sæti yfir þau Evrópulönd sem lesendur breska blaðsins The Telegraph njóta helst að sækja heim. 75.000 lesendur tóku þátt í því að velja uppáhaldslandið sitt á síðasta ári. Meira »

Farið yfir málin á morgun

Í gær, 21:02 „Við munum bara fara yfir þessi mál á morgun,“ segir Vilhjálmur Vilhjálmsson, forstjóri HB Granda, vegna viljayfirlýsingar bæjarstjórnar Akraness sem samþykkt var einróma á bæjarstjórnarfundi í dag um uppbyggingu hafnarmannvirkja á staðnum. Meira »

„Helmingurinn hérna inni vill ríða þér“

Í gær, 20:50 „Ég er búin að vera í tónlistarbransanum frá því að ég byrjaði að spila með Stuðmönnum 16 ára og get eiginlega talið á fingrum mér hversu oft ég hef fengið einhver komment sem stinga mig,“ segir tónlistarkonan Stefanía Svavarsdóttir. Hún lenti þó nýlega í uppákomu sem hún er ekki til í að leiða hjá sér. Meira »

Saka þingmann um rangfærslur

Í gær, 20:48 „Hjá United Silicon hf. starfa í dag 65 manns auk þess sem keypt er þjónusta af fjölmörgum fyrirtækjum víða í Reykjanesbæ. Við teljum það ekki rétta lýsingu á störfum alls þessa fólks þegar þingmaðurinn segir fyrirtækið hvorki vinna fyrir né með samfélaginu í Reykjanesbæ.“ Meira »

Lögreglan braut jafnréttislög

Í gær, 20:32 Héraðsdómur Reykjavíkur dæmdi í dag íslenska ríkið til að greiða lögreglukonu 800.000 krónur í miskabætur. Hún stefndi ríkinu eftir að þrír karlar voru skipaðir í embætti aðstoðaryfirlögregluþjóna hjá lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu fyrir þremur árum. Meira »

Flestir geta tengt við unglingana í SKAM

Í gær, 20:37 Frásögnin í norsku unglingaþáttunum SKAM er hrein og bein án þess að ofbjóða og flestir geta tengt við sögurnar og það sem persónur þáttana eru að glíma við. Þetta segir markaðsstjóri Norræna hússins í samtali við mbl.is en síðar í vikunni hefst þar fjögurra daga SKAM-hátíð. Meira »

Sóttu of seint um styrkinn

Í gær, 20:25 Helgafell við Stykkishólm hefur hlotið styrk úr Framkvæmdasjóði ferðamannastaða en eigendur jarðarinnar sóttu of seint um styrk úr sjóðnum vegna þessa árs. Landeigendurnir hafa ákveðið að innheimta 400 króna gjald á staðinn. Meira »

Dósasöfnun er della Guðna

Í gær, 19:30 „Sjálfsagt væri oft tími til heimspekilegra hugleiðinga á þessu rölti en ég kýs frekar að njóta útiverunnar og teyga að mér súrefni. Bíð svo eftir því að finna næstu dollu – rétt eins og veiðimaðurinn er spenntur eftir því að fiskur bíti á öngulinn,“ segir Guðni Guðmundsson, sem býr á bænum Þverlæk í Holtum í Rangárvallasýslu. Meira »

Skallaði starfsmann verslunar

Í gær, 19:20 Héraðsdómur Reykjavíkur dæmdi í dag karlmann í sex mánaða fangelsi fyrir þjófnað og líkamsárás fyrir að hafa stolið matvöru úr verslun í Reykjavík fyrir rúmlega þrjú þúsund krónur og í kjölfarið skallað starfsmann verslunarinnar, sem veitti honum eftirför, í andlitið með þeim afleiðingum að sá hlaut blóðnasir og skrámu á nefi. Meira »

Styrkir félagasamtök um 72 milljónir

Í gær, 19:04 Óttarr Proppé heilbrigðisráðherra hefur ákveðið úthlutun velferðarstyrkja, samtals um 72 milljónir króna. Styrkirnir renna til 28 verkefna á vegum íslenskra félagasamtaka sem starfa á sviði heilbrigðismála og lúta einkum að forvarnar-, fræðslu- og ráðgjafarstarfi. Meira »

Afkoman í frjálsu falli

Í gær, 18:45 Sterkt gengi krónunnar hefur veruleg áhrif á rekstur þeirra fyrirtækja sem fara með vinnslu botnfisks hér á landi. Ferðaþjónustan ryður öðrum greinum frá sér og afkoma sjómanna og útgerða er í frjálsu falli. Þetta segir Guðmundur Smári Guðmundsson, framkvæmdastjóri G.Run í Grundarfirði. Meira »

Eldur í bruggverksmiðju

Í gær, 18:27 Eldur kom upp í bruggverksmiðjunni Segull 67 á Siglufirði um klukkan sex og var slökkviliðið á staðnum að berjast við eldinn þegar mbl.is náði í slökkviliðsstjórann Ámunda Gunnarsson. Sagði hann vel ganga að slökkva eldinn. Meira »

Fáir valkostir eftir áratugastörf

Í gær, 18:00 „Kannski að maður setjist á skólabekk eða kannski ég verði heimavinnandi amma,“ segir Skúlína Hlíf Guðmundsdóttir, starfsmaður HB Granda á Akranesi, vegna stöðunnar sem komin er upp þar. „Vonandi get ég fengið einhverja vinnu,“ segir Jóhann Þór Sigurðsson en þau hafa unnið í 22 og 39 ár í fiskvinnslunni. Meira »

Draumurinn um svefn

Í gær, 18:30 „Segja má að við fæðumst með tvöfaldan ríkisborgararétt, í landi svefns og landi vöku. Hvort sem okkur líkar betur eða verr dveljum við flest um það bil helming æskuáranna og þriðjung fullorðinsáranna í landi svefnsins og ekki að ástæðulausu,“ skrifar dr. Erla Björnsdóttir í formála nýútkominnar bókar sinnar, Svefn. Sjálf er hún vakin og sofin í báðum löndum. Meira »

Vill bæta aðstöðu fyrirtækisins

Í gær, 18:19 „Bæjarstjórn Akraness lýsir yfir eindregnum vilja til að ganga frá samkomulagi við HB Granda og Faxaflóahafnir um gerð landfyllingar og nauðsynlegar endurbætur á hafnaraðstöðu við Akraneshöfn til að unnt sé að koma til framkvæmda áformum fyrirtækisins frá 2007 og 2014 um uppbyggingu á Akranesi.“ Meira »

Gætu slegið í gegn eftir 4-5 vikur

Í gær, 17:55 Vaðlaheiðargöng lengdust um 58,5 metra síðustu viku en eftir á að grafa 321 metra. Vel hefur gengið undanfarið, eftir að þykkt setlag, sem komið var að í desember, tafði för. Valgeir Bergmann, framkvæmdastjóri Vaðlaheiðarganga, segir ekki ólíklegt að slegið verði í gegn eftir 4-5 vikur. Meira »
Náttföt
...
VOLVO
Óska eftir lítið eknum volvoxc70D5wdsjsk eða xc90 greiðslugeta ca 3milljónir sím...
Bókhaldsþjónusta
Skattframtöl, bókhald, ársreikningar, vsk uppgjör & launauppgjör, stofnun félaga...
Malbiksviðgerðir - bílastæðamálun - vélsópun
Frá því 1988 hafa BS verktakar boðið heildarlausnir á viðhaldi bílastæða og umhv...
 
Félagsstarf
Staður og stund
Aflagrandi 40 Opin vinnustofa kl. 9, bin...
Hádegisfundur ses
Fundir - mannfagnaðir
ses.xd.is Samtök eldri sjálfstæði...
Starfsmaður óskast
Önnur störf
Starfsmaður óskast Vegna mikilla v...
M helgafell 6017032919 vi
Félagsstarf
? HELGAFELL 6017032919 VI Mynd af aug...