Skýrslan ekki stóra svarið við lyktarvandanum

Rannsókninni á lyktarvanda kísilverksmiðju United Silicon er ekki lokið.
Rannsókninni á lyktarvanda kísilverksmiðju United Silicon er ekki lokið. mbl.is/RAX

Rannsókn á lyktarvanda kísilverksmiðju United Silicon í Helguvík er hvergi nærri lokið og skýrsla NILU, norsku loftgæðastofnunarinnar, er aðeins fyrsta skrefið í því ferli segir Þorsteinn Jóhannsson, sérfræðingur í loftgæðamálum hjá Umhverfisstofnun.

Umhverfisstofnun birti í morgun skýrslu NILU, þar sem fram kemur að um 200 efnasambönd hafi mælst í rannsókninni. Ekki sé hins vegar hægt að benda með óyggjandi hætti á að eitthvað eitt efnið hafi valdið lyktinni, en mælt er með frekari mælingum á formaldehýði og anhýdríðum.

„Þessar niðurstöður breyta því ekki að lyktin er stórt viðfangsefni og það þarf að vinna úrbótaáætlun í samræmi við það,“ segir Sigrún Ágústsdóttir, sviðsstjóri hjá Umhverfisstofnun. Ákvörðun Um­hverf­is­stofn­un­ar um stöðvun rekst­urs kísilverksmiðjunar standi því óbreytt og rekstr­araðila sé ekki heimilt að end­ur­ræsa ofn verk­smiðjunn­ar nema með skrif­legri heim­ild frá stofn­un­inni að lokn­um full­nægj­andi end­ur­bót­um og ít­ar­legu mati.

Getur verið um samlegðaráhrif að ræða

„Skýrslan gefur okkur ekki stóra svarið um hvaða efni hafi valdið þessu,“ segir Þorsteinn Jóhannsson, sérfræðingur í loftgæðamálum hjá Umhverfisstofnun. „Við erum kannski búin að útiloka einhver efni en við erum ekki komin með endanlegt svar við hvaða efni þetta séu.“ Ekki sé heldur öruggt að einungis sé um eitthvað eitt efni að ræða, mögulega geti lyktarvandinn verið til komin vegna samlegðaráhrifa tveggja eða fleiri efna sem magni hvert annað upp. „Rannsókn á þessu er hvergi nærri lokið og þetta er í raun bara fyrsta skrefið,“ segir Þorsteinn.

Mælingar NILU byggðu á svo nefndri „wide screening“ aðferð sem er notuð til að skanna fyrir öllu mögulegu. Þorsteinn segir að að lokinni slíkri rannsókn sé mögulega hægt að beina athygli nánar að einu eða fleirum efnum sem þá séu tekin til frekari mælinga, líkt og NILU mælir með að verði gert með formaldehýð og anhýdríðum.

„Gallinn við þessa aðferð [sem beitt var] er að þá er maður ekki með góða tímaupplausn,“ segir Þorsteinn. Fyrir vikið sé ekki hægt að útiloka að styrkur efnanna hafi ekki á einhverjum tímapunkti farið upp í styrk sem valdið hafi þeim óþægindum í augum og öndunarfærum sem íbúar í Reykjanesbæ hafa kvartað yfir.

Valda ertingu sem gæti passað við lýsingu íbúa

„Sýnunum var safnað yfir rúmlega vikutímabil,“ útskýrir hann. „Þeim er safnað í lítil hylki sem safna öllu í sig frá þeim tíma sem þau eru opnuð og þar til þeim er svo lokað og þau send í greiningu. Við vitum því ekki hvort efnin voru öll að berast í hylkin yfir allt tímabilið, eða hvort einhver efni komi kannski úr einum topp sem stóð mjög stutt.“

Þá hafi einnig komið fram í skýrslu NILU að mælitækin sem stofnunin notaði ráði ekki vel við formaldehýð sem fannst við grein­ing­ar­mörk í síuhúsi (reyksíu) verksmiðjunnar, en ekki í íbúabyggð. Eru taldar ákveðnar vísbendingar um að formaldehýð gæti verið til staðar í útblæstri frá verksmiðjunni, en um er að ræða lífrænt efnasamband sem er mjög rokgjarnt.

Formaldehýð og anhýdríðum, sem NILU mældi með frekari mælingum á, eru bæði rokgjörn efni sem valdið geta ertingu í augum og öndunarfærum. „Lýsingar íbúar varðandi sviða í augum og öndunarfærum  gætu passað við einkenni frá báðum þessum efnum,“ segir Þorsteinn.

Stóri vandinn eftir sem áður sé hins vegar enn óstöðugleiki ljósbogaofns kísilverksmiðjunnar. „Þessi lykt er ekki þegar ofninn er á réttu álagi, en þegar hitastigið lækkar þá ná þessi efni ekki að brenna,“ segir Þorsteinn. „Þessi skýrsla gefur okkur ekki stóra svarið um hvaða efni hafi valdið þessu. Við erum þó kannski búin að útiloka einhver efni, en við erum ekki komin með svar endanlega hvaða efni þetta séu.“

mbl.is

Innlent »

Í farbanni vegna gruns um smygl á fólki

18:40 Hæstiréttur hefur staðfest úrskurð Héraðsdóms Reykjaness um að karlmaður sem grunaður er um smygl á fólki sæti farbanni allt til föstudagsins 10. nóvember næstkomandi. Við komu mannsins hingað til lands fundust á honum skilríki annars fólks, í tösku, sem hann sagðist svo ekki eiga. Meira »

Lögbannsmál geta tekið nokkrar vikur

18:35 Næsta skref í lögbannsmálinu er að Glitnir HoldCo fái útgefna réttarstefnu hjá héraðsdómi en frestur til að fá stefnu útgefna er vika. Engin gögn eru til um meðaltíma málsmeðferðar í lögbannsmálum. Meira »

Frysta ástand meðan málið er hjá dómstólum

18:24 Með því að fallast á lögbannskröfu er embætti sýslumanns að frysta tiltekið ástand á meðan að málið er til meðferðar hjá dómstólum. Þetta segir í yfirlýsingu frá Þórólfi Halldórssyni, sýslumanninum á höfuðborgarsvæðinu, vegna lögbanns sem lagt var á fréttir Stundarinnar og Reykjavík Media sem unnar voru úr gögnum sem komu innan úr Glitni. Meira »

Gamli Iðnaðarbankinn jarðsunginn

18:10 Stórhýsi Iðnaðarbankans við Lækjargötu 12, sem reis á árunum 1959-1963, verður jarðsungið á fimmtudaginn kl. 18. „Okkur langar að heiðra minningu byggingarinnar,“ segir Anna María Bogadóttir arkitekt og einn af skipuleggjendum jarðsöngsins. Meira »

„Setur málin í undarlegt samhengi“

17:55 „Ég fór hvorki fram á lögbannið sjálfur, né átti aðild að þessu,“ segir Bjarni Benediktsson, forsætisráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins, um lögbann sem sett var frekari umfjöllun Stundarinnar og Reykjavík Media, upp úr gögnum innan úr Glitni. Meira »

Taskan í vélinni en eigandi ekki

17:40 Seinka þurfti flugtaki hjá vél flugfélagsins WOW air um rúmlega klukkustund í gærmorgun. Þegar vélin var komin út á flugbraut kom í ljós að farþegi sem hafði skráð tösku með í flugið var ekki um borð. Meira »

Össur segir kjósendur VG vilja í ESB

17:18 Össur Skarphéðinsson segir dauðafæri á ESB aðild fyrir Ísland í færslu á Facebook síðu sinni þar sem hann ræðir nýja könnun sem sýni að meirihluti kjósenda VG styðji aðild að ESB. Það skapi dauðafæri á ESB aðildarviðræðum. Meira »

Önnur vél send til að sækja farþega

17:29 Ákveðið hefur verið að senda aðra flugvél til Alicante á Spáni til að sækja farþega Primera Air sem voru um borð í vél sem snúið var til baka til flugvallar skömmu eftir flugtak um miðjan dag í dag. Við skoðun kom í ljós bilun kom í ljós í olíusíu í öðrum hreyfli vélarinnar. Meira »

Miðflokkurinn fær enga sérmeðferð

16:59 Miðflokkurinn mun ekki koma við sögu í neinum þeirra fjögurra málefnaþátta sem RÚV sýnir vegna komandi alþingiskosninga. „Ef við ætlum að setja upp sérstakar tökur fyrir Miðflokkinn værum við að brjóta jafnræði sem við erum að beita gagnvart öllum flokkum,“ segir Heiðar Örn, kosningaritstjóri RÚV. Meira »

Í varðhaldi vegna lífshættulegrar árásar

16:55 Hæstiréttur staðfesti í dag að karlmaður muni sæta gæsluvarðhaldi til 7. nóvember vegna hnífstungu­árás­ar í Æsu­felli í Breiðholti 3. október. Meira »

Slagveður suðvestanlands á morgun

15:51 Heldur fer að hvessa í kvöld suðvestanlands en í nótt og fyrramálið má gera ráð fyrir hviðum allt að 30 m/s á Reykjanesbraut samfara slagveðursrigningu. Gert er ráð fyrir 30-35 m/s á Kjalarnesi, undir Hafnarfjalli og undir Eyjafjöllum. Meira »

Afar óheppileg tímasetning lögbanns

15:42 Bjarni Benediktsson forsætisráðherra segir lögbann sýslumannsins í Reykjavík, á um­fjöll­un Stund­ar­inn­ar og Reykja­vík Media unna úr gögn­um inn­an úr Glitni, út í hött. Meira »

„Óviðunandi í lýðræðisríki“

15:25 Kristján Þór Júlíusson, menntamálaráðherra og æðsti yfirmaður fjölmiðla á Íslandi, segir að fjölmiðlar eigi ekki að þola inngrip af hálfu ríkisvaldsins vegna ritstjórnarstefnu, efnistaka eða heimildarmanna sinna. „Slíkt er að minni hyggju óviðunandi í lýðræðisríki“. Meira »

Óþolandi árás á tjáningarfrelsið

15:22 PEN á Íslandi, samtök rithöfunda, þýðenda og ritstjóra sem vilja standa vörð um tjáningarfrelsið, fordæma lögbann sýslumannsins í Reykjavík á frekari umfjöllun Stundarinnar og Reykjavík Media um tengsl stjórnmálamanna og fjármálastofnanna sem unnin er upp úr gögnum þrotabús Glitnis. Meira »

Styrkja þjónustu við þolendur ofbeldis

15:09 Þorsteinn Víglundsson, félags- og jafnréttismálaráðherra, hefur veitt Landspítalanum og Sjúkrahúsinu á Akureyri samtals 15 milljónir króna til að fjármagna stöður sálfræðinga sem sinna þjónustu við þolendur ofbeldis. Meira »

Vél Primera snúið við vegna bilunar

15:23 Flugvél Primera Air Nordic var fyrr í dag snúið til baka til Alicante á Spáni skömmu eftir flugtak vegna tæknibilunar. Vélin, sem hefur flugnúmerið 6F108, var á leið til Keflavikur frá Alicante og skömmu eftir flugtak kviknuðu varúðarljós sem bentu til bilunar í öðrum hreyfli vélarinnar. Meira »

Sjáðu hvort nafnið þitt var notað

15:22 Nú getur þú farið í pósthólfið þitt á mínum síðum á Ísland.is til að kanna hvort nafn þitt hafi verið skráð á meðmælendalista einhvers framboðanna sem hugðust bjóða fram til Alþingis þann 28. október 2017. Þetta kemur fram á heimasíðu Þjóðskrár Íslands. Meira »

Fær bætur eftir vistun í fangaklefa

14:52 Héraðsdómur Reykjavíkur hefur dæmt íslenska ríkið til að greiða konu 300 þúsund krónur í miskabætur fyrir að hafa verið vistuð í fangaklefa í tæpa sex klukkutíma án þess að nægilegt tilefni væri til. Meira »

Skoðanakannanir

[ Nánar | Allar kannanir í CSV-skrá ]

2ja daga Lightroom námskeið 30.+ 31.okt.
LIGHTROOM NÁMSKEIÐ 30. OG 31. OKT. 2ja daga byrjenda námskeið í LIGHTROOM ...
Mitsubishi Outlander 2007 dekurbíll til sölu
1 eigandi frá upphafi, ekinn aðeins 75.000 km. 5 gíra, bensín, 4WD, ný dekk, nýj...
INTENSIVE ICELANDIC and ENGLISH f. foreigners - ÍSLENSKA f.útl - ENSKA -
START/BYRJA: 30/10, 27/11 - 2018: 8/1, 5/2, 5/3, 2/4, 30/4, 28/5, 25/6: 4 weeks...
Nýr og ónotaður Infrarauður Saunaklefi á 234.000
- hiti 30-65 C - 2manna klefi - Interior Wood: Hemlock - Exterior Wood: Hemlo...
 
L edda 6017101719 iii
Félagsstarf
? EDDA 6017101719 III Mynd af auglýsi...
Félagsstarf aldraðra
Staður og stund
Aflagrandi 40 Dagurinn byrjar á opinni v...
Eldri borgarar
Staður og stund
Aflagrandi 40 Hjá okkur er opin vinnusto...
Framhald uppboðs
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naudungarsolu...