Skýrslan ekki stóra svarið við lyktarvandanum

Rannsókninni á lyktarvanda kísilverksmiðju United Silicon er ekki lokið.
Rannsókninni á lyktarvanda kísilverksmiðju United Silicon er ekki lokið. mbl.is/RAX

Rannsókn á lyktarvanda kísilverksmiðju United Silicon í Helguvík er hvergi nærri lokið og skýrsla NILU, norsku loftgæðastofnunarinnar, er aðeins fyrsta skrefið í því ferli segir Þorsteinn Jóhannsson, sérfræðingur í loftgæðamálum hjá Umhverfisstofnun.

Umhverfisstofnun birti í morgun skýrslu NILU, þar sem fram kemur að um 200 efnasambönd hafi mælst í rannsókninni. Ekki sé hins vegar hægt að benda með óyggjandi hætti á að eitthvað eitt efnið hafi valdið lyktinni, en mælt er með frekari mælingum á formaldehýði og anhýdríðum.

„Þessar niðurstöður breyta því ekki að lyktin er stórt viðfangsefni og það þarf að vinna úrbótaáætlun í samræmi við það,“ segir Sigrún Ágústsdóttir, sviðsstjóri hjá Umhverfisstofnun. Ákvörðun Um­hverf­is­stofn­un­ar um stöðvun rekst­urs kísilverksmiðjunar standi því óbreytt og rekstr­araðila sé ekki heimilt að end­ur­ræsa ofn verk­smiðjunn­ar nema með skrif­legri heim­ild frá stofn­un­inni að lokn­um full­nægj­andi end­ur­bót­um og ít­ar­legu mati.

Getur verið um samlegðaráhrif að ræða

„Skýrslan gefur okkur ekki stóra svarið um hvaða efni hafi valdið þessu,“ segir Þorsteinn Jóhannsson, sérfræðingur í loftgæðamálum hjá Umhverfisstofnun. „Við erum kannski búin að útiloka einhver efni en við erum ekki komin með endanlegt svar við hvaða efni þetta séu.“ Ekki sé heldur öruggt að einungis sé um eitthvað eitt efni að ræða, mögulega geti lyktarvandinn verið til komin vegna samlegðaráhrifa tveggja eða fleiri efna sem magni hvert annað upp. „Rannsókn á þessu er hvergi nærri lokið og þetta er í raun bara fyrsta skrefið,“ segir Þorsteinn.

Mælingar NILU byggðu á svo nefndri „wide screening“ aðferð sem er notuð til að skanna fyrir öllu mögulegu. Þorsteinn segir að að lokinni slíkri rannsókn sé mögulega hægt að beina athygli nánar að einu eða fleirum efnum sem þá séu tekin til frekari mælinga, líkt og NILU mælir með að verði gert með formaldehýð og anhýdríðum.

„Gallinn við þessa aðferð [sem beitt var] er að þá er maður ekki með góða tímaupplausn,“ segir Þorsteinn. Fyrir vikið sé ekki hægt að útiloka að styrkur efnanna hafi ekki á einhverjum tímapunkti farið upp í styrk sem valdið hafi þeim óþægindum í augum og öndunarfærum sem íbúar í Reykjanesbæ hafa kvartað yfir.

Valda ertingu sem gæti passað við lýsingu íbúa

„Sýnunum var safnað yfir rúmlega vikutímabil,“ útskýrir hann. „Þeim er safnað í lítil hylki sem safna öllu í sig frá þeim tíma sem þau eru opnuð og þar til þeim er svo lokað og þau send í greiningu. Við vitum því ekki hvort efnin voru öll að berast í hylkin yfir allt tímabilið, eða hvort einhver efni komi kannski úr einum topp sem stóð mjög stutt.“

Þá hafi einnig komið fram í skýrslu NILU að mælitækin sem stofnunin notaði ráði ekki vel við formaldehýð sem fannst við grein­ing­ar­mörk í síuhúsi (reyksíu) verksmiðjunnar, en ekki í íbúabyggð. Eru taldar ákveðnar vísbendingar um að formaldehýð gæti verið til staðar í útblæstri frá verksmiðjunni, en um er að ræða lífrænt efnasamband sem er mjög rokgjarnt.

Formaldehýð og anhýdríðum, sem NILU mældi með frekari mælingum á, eru bæði rokgjörn efni sem valdið geta ertingu í augum og öndunarfærum. „Lýsingar íbúar varðandi sviða í augum og öndunarfærum  gætu passað við einkenni frá báðum þessum efnum,“ segir Þorsteinn.

Stóri vandinn eftir sem áður sé hins vegar enn óstöðugleiki ljósbogaofns kísilverksmiðjunnar. „Þessi lykt er ekki þegar ofninn er á réttu álagi, en þegar hitastigið lækkar þá ná þessi efni ekki að brenna,“ segir Þorsteinn. „Þessi skýrsla gefur okkur ekki stóra svarið um hvaða efni hafi valdið þessu. Við erum þó kannski búin að útiloka einhver efni, en við erum ekki komin með svar endanlega hvaða efni þetta séu.“

mbl.is

Innlent »

Varð gjöf í lífi séra Örnu

10:01 Drengur sem fæddist á eldhúsgólfinu í móttökumiðstöð fyrir hælisleitendur 1994 varð gjöf í lífi Örnu Grétarsdóttur, sóknarprests á Reynivöllum. Því hann er tengdasonur hennar og faðir dótturdóttur hennar. Arna gerði flóttafólk og Me too byltinguna að umtalsefni við setningu Alþingis í gær. Meira »

Gefur mjólk í skóinn

09:58 „Að mínu mati er meira en nóg drasl í heiminum,“ segir jólasveinninn Þvörusleikir um ákvörðun sína að gefa Sannar gjafir UNICEF í skóinn þetta árið. Meira »

„Rosalega ertu komin með stór brjóst“

09:41 „Gætir þú sleppt brjóstahaldaranum á morgun? Ég elska að sjá þau hossast,“ sagði yfimaður heilbrigðisstofnunar við kvenkyns samstarfsmann. „Við erum hættar að þegja til að halda friðinn,“ segir í yfirlýsingu 627 kvenna í heilbrigðisþjónustu. Meira »

Refsingin þyngd verulega

09:13 Hæstiréttur hefur tvöfaldað refsidóm yfir manni sem hefur ítrekað komist í kast við lögin. Nú var hann dæmdur fyrir tvær líkamsárásir og brot gegn valdstjórninni en önnur líkamsárásin var framin sérstöku öryggisúrræði á vegum geðdeildar Landspítalans. Meira »

Flugvirkjar bíða eftir góðu útspili

08:47 „Við vonum að það komi gott útspil í dag,“ segir Gunnar R. Jónsson, formaður samninganefndar flugvirkja um fund Flugvirkjafélags Íslands og Samtaka atvinnulífsins klukkan 14 í dag vegna Icelandair. Meira »

Kennsla verði eftirsóknarvert starf

07:57 Tíu manna starfshópur um nýliðun og bætt starfsumhverfi grunnskólakennara í Reykjavík skilaði í gær borgaryfirvöldum tillögum sínum. Þær eru í 31 lið og eru flokkaðar í bætt vinnuumhverfi, aukna nýliðun í kennaranámi, kennaramenntun og starfsþróun. Meira »

Flugu með sjúkling til Reykjavíkur

07:01 Þyrla Landhelgisgæslunnar sótti sjúkling á Snæfellsnes í nótt sem þurfti að komast með hraði á sjúkrahús í Reykjavík.  Meira »

Von á rysjóttri tíð

07:05 Spáð er hægum vindi í dag, björtu veðri og köldu, en dálitlum éljum norðaustantil fram eftir degi. Von er á rysjóttri tíð en um leið hlýnandi veðri. Meira »

Skemmdist illa í bruna

06:55 Tilkynnt var um eld í nýlegri bifreið við Víkingsheimilið Fossvogi um kvöldmatarleytið í gærkvöldi. Vegfarendur reyndu að slökkva með handslökkvitækjum en ekkert gekk fyrr en slökkvilið mætti á vettvang. Meira »

Á stolinni vespu og með dóp

06:21 Lögreglan hafði afskipti af pari á vespu í Kópavogi um klukkan 22 í gærkvöldi. Maðurinn viðurkenndi að vespan væri stolin og við leit á heimili hans fundust fíkniefni. Lögreglan þurfti einnig að hafa afskipti af öðru pari í Árbænum skömmu fyrir átta í gærkvöldi. Meira »

Villtust í Glerárdal

05:59 Björgunarsveitarfólk var kallað út upp úr klukkan 20 í gærkvöldi til að leita að pari sem hafði villst í Glerárdal við Akureyri. Að sögn varðstjóra í lögreglunni á Akureyri hafði fólkið lagt af stað fótgangandi síðdegis og ætlað sér að ganga í skálann Lamba en villst af leið enda skyggni lélegt. Meira »

Starfsfólki bankanna fækkar hratt

05:30 Á síðasta áratug hefur starfsfólki í bönkum og sparisjóðum fækkað um tæplega 1.500 og bankaútibúum fækkað um rúmlega 60.   Meira »

Tryggi góð lífskjör

05:30 Katrín Jakobsdóttir forsætisráðherra sagði í stefnuræðu sinni á Alþingi í gærkvöld að ríkisstjórnin myndi kappkosta að skila betra búi en hún tók við í heilbrigðisþjónustu, löggæslu, húsnæðismálum, samgöngum og fleiri innviðum. Meira »

Gæti seinkað fram í miðjan janúar

05:30 Unnið er að allsherjarviðgerð á vél Breiðafjarðarferjunnar Baldurs á þrennum vígstöðvum; í Danmörku, Englandi og hjá Framtaki í Garðabæ. Meira »

Kaupaukagreiðslur verði teknar til baka

05:30 Stjórn Klakka ákvað í gær að mæla með því við hluthafa félagsins að fyrirhugaðar kaupaukagreiðslur, sem samþykkar voru á hluthafafundi síðastliðinn mánudag, verði dregnar til baka. Meira »

Launaskriðið heldur áfram

05:30 Laun hinna ýmsu hópa sem starfa hjá ríkinu hafa hækkað um 1,4% til 6,3% í ár. Laun félagsmanna hjá ASÍ hækkuðu hlutfallslega mest, eða um tæplega 30 þúsund krónur. Meira »

Myndin mun auka á ferðamannastraum

05:30 „Kvikmyndinni mun örugglega fylgja aukinn ferðamannastraumur og sannarlega verður Jennifer Lawrence tekið fagnandi ef hún birtist hér í Húnaþingi,“ segir Guðný Hrund Karlsdóttir, sveitarstjóri Húnaþings vestra. Meira »

Á heimavelli í Hollandi

Í gær, 23:05 Ólafur William Hand, upplýsingafulltrúi Eimskips og stjórnarmaður í Golfklúbbi Reykjavíkur, er á leið til Rotterdam í Hollandi, þar sem hann mun sinna markaðs- og samskiptamálum fyrir alþjóðasvið félagsins. Meira »

Börnin sem kerfið gleymdi

Innfluttningur á enn betra verði fyrir alla
Hjálpum fólki að útvega allt frá Bretlandi á mun lægra verði sem viðkemur vinnu...
Vatnshitarar fyrir sumarhús.
Ýmsar gerðir af vatnshiturum 3300w til 21000w fyrir sumarhús, þessi búnaður er f...
Sumarbústaðalóðir til sölu í Vaðnesi
Til sölu fallegar sumarhúsalóðir með aðgangi að heitu og köldu vatni í vinsælu s...
Viðhald fasteigna
Við þjónustum þig með lítil sem stór verk. Tímavinna eða tilboð. sími: 544-44...
 
Félagsstarf aldraðra
Staður og stund
Aflagrandi 40 Opin vinnustofa kl. 9, gön...
Deiliskipulag
Tilkynningar
Skútustaðahreppur Auglýsing um deilis...
Kröflulína
Tilkynningar
Mynd af auglýsingu ...
Samkoma
Félagsstarf
Söngsamkoma kl. 20 í Kristni- boðssalnu...