Tækni & vísindi | mbl | 16.11.2007 | 15:18

Halastjarna orðin umfangsmeiri en sólin

Holmes-halastjarnan séð með sjónauka. Reuters

Halastjarna sem glatt hefur margan áhugastjörnuskoðarann undanfarnar vikur er nú orðin umfangsmeiri en sólin, eftir að mikil sprenging varð í stjörnunni. Má sjá þetta greinilega á samanburðarmyndum frá NASA. Stjörnufræðingar við Háskólann á Hawaii segja halastjörnuna orðna umfangsmesta hlutinn í sólkerfinu.

Sólin er þó lang-massamesti hluturinn í sólkerfinu, en halastjarnan, sem heitir Holmes, hefur losað svo mikið gas og ryk að heildarumfang andrúmslofts hennar er orðið stærra en þvermál sólarinnar.

Samkvæmt mælingum sem gerðar voru í Stjörnurannsóknastöð Háskólans á Hawaii fyrir viku var þvermál hjúps halastjörnunnar, eða höfuðs hennar, 1,4 milljónir kílómetra, en þvermál sólarinnar er 1,392 kílómetrar.

Enn má greina Holmes með berum augum hátt á norðausturhimni.

Samanburðarmynd

Tækni og vísindi »

Milljón klámneytendur afhjúpaðir

Í gær, 19:46 Yfir milljón notendur klámsíðunnar Youporn fengu þau ótíðindi í dag að hakkarar hefðu gert árás á síðuna til að komast yfir tölvupóstföng þeirra og lykilorð og birt upplýsingarnar á netinu. Meira

Stofnfrumur virkuðu á Parkinsons

í gær Apar, sem þjást af Parkinsonssjúkdóminum, hafa sýnt batamerki eftir að japanskir vísindamenn komu stofnfrumum manna fyrir í heila þeirra. Aparnir voru afar illa haldnir, útlimir þeirra hristust og þeir áttu í erfiðleikum með að stjórna líkama sínum. Meira

Ætlað að hamla gegn ólöglegu efni

í fyrradag Ólafur Ragnar Grímsson, forseti Íslands og sendiherra Bretlands, Ian Whitting, voru viðstaddir undirritun samkomulags íslenska hátækni- og nýsköpunarfyrirtækisins Videntifier Technologies og breska fyrirtækisins Forensic Pathways í dag. Meira

Eyrnamergur bannaður en opin sár í lagi

Notendur eru duglegir að benda stjórnendum Facebook á óæskilegt efni.

í fyrradag Bannað er að birta myndir af þvagi, saur, ælu, sæði og eyrnamerg á Facebook. Leyfilegt er að sýna djúp sár og höfuðkúpubrot svo lengi sem innyfli sjást ekki. Viðmiðunarreglur sem Facebook styðst við um hvað má og hvað ekki hafa verið birtar. Meira

Ræktuðu upp úr 30.000 ára ávexti

20.2. Rússneskum vísindamönnum hefur tekist að rækta plöntur úr vef ávaxta sem talið er að íkornar hafi safnað í sífrera fyrir yfir 30.000 árum. Ávextirnir fundust grafnir í bökkum Kolmya-árinnar í Síberíu, þar sem víðtæk leit hefur jafnframt verið gerð að beinum mammúta. Meira

Ný gerð reikistjörnu fundin

Ný fjarreikistjarna fannst með hubble-sjónaukanum

í fyrradag Með Hubbles-sjónauka NASA og ESA hafa stjörnufræðingar fundið nýja gerð reikistjörnu, vatnaveröld umlukta þykkum gufukenndum lofthjúpi. Meira

Fagnar 50 ára geimferðaafmæli

John Glenn minnist hálfrar aldrar geimferðaafmæli

21.2. Bandaríski geimfarinn John Glenn minntist þess í dag að hálf öld er liðin frá því að hann fór þrisvar sinnum umhverfis jörðu á geimfari sínu á fimm klukkustundum og á um 27358.848 kílómetra hraða á klukkustund. Hann var fyrsti Bandaríkjamaðurinn til að fara umhverfis jörðina á geimfari. Meira

Ólæs en tísta daglega

Foreldrar leikskólabarna í Frakklandi fylgjast með tísti barna sinna á Twitter

20.2. Frönsk leikskólabörn á Albert-Camus leikskólanum í Talence í suðvesturhluta landsins setja daglega inn færslur á Twitter samskiptavefinn án þess að kunna að lesa né skrifa. Meira

eBay blæs út í Bretlandi

20.2. Bretar nýta sér í auknum mæli uppboðsvefinn eBay og er svo komið að markaðurinn þar í landi vex hraðast á heimsvísu með tilliti til notkunar uppboðsvefjarins. Meira

Gönguhraði tengist elliglöpum

Silvio Berlusconi fer hér fremstur í hópi þjóðarleiðtoga í göngutúr á ströndinni í Georgíu.

16.2. Gönguhraði kann að vera vísbending um það hversu líklegt er að fólk fái elliglöp síðar á ævinni, samkvæmt nýrri bandarískri rannsókn. Niðurstöðurnar benda einnig til þess að styrkleika grips um miðjan aldur megi tengja við líkurnar á heilablóðfalli. Meira

Gagarín fær verkefni í Kanada

17.2. Margmiðlunarfyrirtækið Gagarín hefur verið ráðið til að hanna og þróa þrenns konar gagnvirka hugbúnaðarlausn fyrir Mannréttindasafn Kanada í Winnipeg. Mannréttindasafnið í Kanada verður mjög tæknilegt og geta gestir safnsins fengið upplýsingar um nánast allt sem viðkemur mannréttindum í heiminum. Meira

Áhrif bólusetninga rannsökuð

Miðeyrnabólga er algengasta tilefni sýklalyfjanotkunar barna.

14.2. Fyrirhugað er að rannsaka ýmsa þætti í faraldsfræði pneumókokka á Íslandi og áhrif bólusetninga gegn þeim á heilsu manna, sýklalyfjaónæmi, kostnað og útbreiðslu bakteríunnar. Meira

Bann dregur úr reykingum

13.2. Tóbaksvarnarlög í nokkrum ríkjum Evrópu hafa ýtt undir það að fólk banni reykingar á heimilum sínum og um leið dregið úr reykingum hjá reykingafólki, samkvæmt nýrri rannsókn sem birt er í tímaritinu Tobacco Control. Meira

Dönsk börn bryðja vítamín eins og nammi

13.2. Á ári hverju þurfa a.m.k. 150 dönsk börn læknisaðstoð vegna þess að þau hafa tekið of margar vítamíntöflur. Töflurnar eru litríkar og bragðgóðar og mörg börn borða þær eins og nammi, að sögn Politiken. Í fyrra dó 15 ára stúlka vegna járneitrunar eftir að hafa borðað of margar járntöflur. Meira

Árás á vefsvæði CIA

10.2. Vefsvæði bandarísku leyniþjónustunnar, CIA, er óaðgengilegt eftir tölvuárás samtakanna Anonymous fyrr í dag. Meðlimir samtakanna hafa fagnað sigri á samfélagsvefnum Twitter á sama tíma og talsmaður CIA sagði við fréttaveituna AFP að málið væri í rannsókn. Meira

Mikilvæg atvinnugrein

13.2. Íslenskum fyrirtækjum sem selja hugbúnaðalausnir fjölgar sífellt og hafa mörg náð mjög góðum árangri bæði hérlendis og erlendis. Nýverið var haldin upplýsingatæknimessa á Grand Hóteli í Reykjavík þar sem fyrirtækjum gafst kostur á að kynna starfsemi sína. Meira

Íranar komast ekki á netið

12.2. Írönsk stjórnvöld hafa undanfarna daga takmarkað aðgang borgara sinna að netinu svo þeir geta til dæmis ekki komist í tölvupóst í gegnum Gmail, Yahoo og Hotmail. Meira

Norðurljósin utan úr geimnum

10.2. Alþjóðlega geimstöðin náði nýverið mögnuðum myndum af norðurljósum á fleygiferð yfir jörðinni. Norðurljós sjást allt frá Mexíkó til Kanada í janúar. Meira