Víðar vandamál en hér
Glitnir segir getu íslenska ríkisins til að greiða niður skuldir nokkuð góða. mbl.is/Jim Smart
Hin alþjóðlega fjármálakreppa er ekki bara að leggja byrðar á komandi kynslóðir hér á landi heldur víðast hvar í nálægum löndum. Í Morgunkorni greiningardeildar Glitnis segir að ríkisstjórnir hafi verið í kostnaðarsömum björgunaraðgerðum í fjármálakerfinu og reki sig nú með ríflegum halla til að spyrna fótum við samdrætti og kreppu sem sé vaxandi í flestum löndum umhverfis okkur.
Er í Morgunkorninu bent á að reiknað sé með því að skuldir breska ríkisins fari úr 44% af landsframleiðslu í upphafi árs 2008 í 71% árið 2010. Fjármálakerfið breska sé afar stórt í samanburði við stærð hagkerfisins, vandamál sem svipi á margan hátt til þess íslenska fyrir hrunið.
„Írar eru annað ESB ríki sem hefur þurft að taka erfiða glímu við hina alþjóðlegu fjármálakreppu undanfarið og hefur írska ríkið farið út í miklar björgunaraðgerðir til að verja almenning og fyrirtæki fyrir afleiðingum kreppunnar. Framkvæmdastjórn ESB reiknar með því að skuldir írska ríkisins muni fara úr 25% af landsframleiðslu í upphafi síðastliðins árs í 68% af landsframleiðslu í lok árs 2010. Aukningin er 43 prósentustig. Skuldatryggingaálag írska ríkisins hefur einnig verið að hækka undanfarið og stendur nú í 290 punktum.“
Býr að góðærinu
Segir greiningardeildin að í átökum sínum við bankahrunið hér á landi búi ríkisstjórnin afar vel af því að hluti afrakstrar mikils hagvaxtar síðustu ára hafi verið nýttur til að greiða niður skuldir. Þannig standi í raun nokkuð eftir af því sem útrásin og uppgangurinn skilaði á þeim tíma. Lágt skuldahlutfall nýtist nú vel í varnarbaráttunni. Hafi íslenska ríkið þannig staðið mun betur við upphaf bankakreppunnar en þau írsku og bresku.
„Skuldir hins opinbera námu 29% af landsframleiðslu hér á landi í upphafi síðasta árs. Mikil óvissa er um hvernig þær koma til með að þróast núna í ölduróti bankahrunsins. Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn áætlar að skuldirnar munu vera komnar í 104% af landsframleiðslu í lok næsta árs. Aukningin er 75 prósentustig og er það mesta stökkið í skuldum sem sést meðal ríkja EES á þessu tímabili fjármálaóstöðugleika. Skuldatryggingaálag íslenska ríkisins er, m.a. á grundvelli væntinga um þessa þróun, afar hátt í samanburði þróaðra ríkja og stendur nú í 949 punktum. Að sama skapi hafa lánshæfismatsfyrirtæki lækkað lánshæfiseinkunnir ríkissjóðs hratt undanfarið. “
Þrátt fyrir þetta segir greiningardeildin að geta ríkisins til að greiða niður skuldir á næstu árum sé nokkuð góð. Í samanburði milli EES ríkjanna hafi íslenska ríkið það m.a. með sér að lífeyrissjóðakerfið hér á landi sé afar öflugt og íslenska þjóðin ung. Þá séu auðlindir hér miklar og hagkerfið afar sveigjanlegt. Með markvissum aðgerðum ætti að vera hægt að greiða skuldirnar nokkuð hratt niður
