40% heimila með neikvæða stöðu
mbl.is/Rax
Hlutfall heimila með neikvæðan eiginfjárstofn hefur farið stigvaxandi frá árinu 2008 en í fyrra voru 40% fjölskyldna með neikvæðan eiginfjárstofn. Þetta kemur fram í markaðspunktum Arion banka.
Þetta bendir til þess að í dag séu um 60% íslenskra heimila, sem eru handhafar rúmlega einnar vergrar landsframleiðslu í landinu, séu með jákvæða eiginfjárstofn. Í Markaðspunktunum segir að á árunum fyrir hrun hafi hlutföllin milli jákvæðrar og neikvæðrar eiginfjárstöðu að jafnaði verið 80/20, en þetta hlutfall sé núna 60/40. Þetta sé skýrt merki um aukna misskiptingu eigna sem hrunið hefur haft í för með sér meðal íslenskra heimila.
Í Markaðspunktunum er bent á að á árunum 2002 til 2008 hækkaði raunverði fasteigna um 70% á meðan ráðstöfunartekjur heimilanna jukust um 30%.
„Ef tölur yfir fasteignir heimila á árabilinu 2002-2011 eru skoðaðar kemur í ljós að raunvirði meðalfasteignar sem var seld á markaði jókst úr tæplega 20 m.kr. í 35 m.kr. á tímabilinu. Þeir sem keyptu fasteign árið 2007 leystu að sjálfsögðu einhvern annan út, sumir náðu e.t.v. stórum hluta af raunaukningunni til sín. Sum heimili seldu þannig á toppnum og minnkuðu ýmist eða stækkuðu við sig. Þau heimili sem hafa átt eign sína frá því fyrir 2006 sitja í dag, að meðaltali, uppi með svipað verðmæta eign og þegar þau keyptu hana.
Í dag eru um 60 þús. heimili með neikvæðan eignarskattstofn. Þeir sem eru í verstum málunum í dag keyptu hins vegar ýmist á toppnum, skuldsettu sig um of, eða bæði.“
Í markaðspunktunum eru dregnar eftirfarandi ályktanir af því sem gerðist fyrir hrun.
1. Sum heimili sem keyptu á tímabilinu 2002-2007 keyptu á „of“ háu verði (74 þús. kaupsamningar, þ.e. 37 þús. kaupendur)
2. Öll heimili sem keyptu á árunum 2006-2008 keyptu á toppnum (28 þús. kaupsamningar, þ.e. 14 þús kaupendur)
3. Sum heimili skuldsettu sig um of (samanber 43% útlánaaukningu að raunvirði á tímabilinu)
4. Sum heimili voru í vandræðum fyrir hrun (samanber lífskjarakönnun Hagstofu Íslands)
