Full fríverslun ekki fengist í gegnum EES

Guðlaugur Þór Þórðarson utanríkisráðherra.
Guðlaugur Þór Þórðarson utanríkisráðherra. mbl.is/Kristinn Magnússon

Evrópusambandið hefur þráast við að koma á fullri fríverslun með sjávarafurðir í gegnum samninginn um Evrópska efnahagssvæðið (EES). Þetta kom fram í ræðu sem Guðlaugur Þór Þórðarson utanríkisráðherra flutti á málstofu um áhrif EES-samningsins á íslenskt samfélag sem fram fór í Háskólanum í Reykjavík á miðvikudaginn.

„Það er einnig okkar markmið að koma á fullri fríverslun með fisk en ESB hefur þráast við að fella niður tolla á tilteknar fiskafurðir,“ sagði utanríkisráðherra þar sem hann fjallaði um það hvar Íslendingar þyrftu að gæta betur að hagsmunum sínum vegna aðildarinnar að EES-samningnum. Fyrir ári lét Guðlaugur Þór hliðstæð orð falla á Alþingi þar sem hann sagði sambandið ekki hafa tekið lægri tolla fyrir Ísland inn á markað þess í mál.

Ráðherrann ræddi þar um fyrirhugaða útgöngu Bretlands úr Evrópusambandinu og sagði tækifæri felast í útgöngunni fyrir Ísland til þess að ná betri viðskiptakjörum við Bretland en landið nyti í dag í gegnum EES-samninginn. Þessi orð Guðlaugs Þórs eru í samræmi við skýrslu utanríkisráðuneytisins um útgöngu Breta sem kom út í nóvember 2017:

„Jafnvel þótt EES-samningurinn feli í sér góð viðskiptakjör fyrir útflutning til Bretlands og að stærstur hluti íslensks útflutnings til Bretlands njóti annað hvort tollfrelsis eða tollaívilnana þá tryggir EES-samningurinn ekki fullt tollfrelsi í viðskiptum með sjávarafurðir,“ segir í skýrslunni. Þar með sköpuðust tækifæri til betri viðskiptakjara við Bretland.

Hefur ekki enn skilað árangri

Fyrir ári var greint frá því í Morgunblaðinu að Evrópusambandið hefði samið um víðtækan fríverslunarsamning við Kanada þar sem gert væri ráð fyrir 100% tollfrelsi fyrir sjávarafurðir og 98% tollfrelsi fyrir innflutning til sambandsins í heild sem eru betri kjör en felast í EES-samningnum. Síðan hefur sambandið samið um hliðstæð kjör við Japan.

Guðlaugur Þór sagði við Morgunblaðið af þessu tilefni að málið hefði verið tekið upp við Evrópusambandið í nóvember 2017. „Það er auðvitað orðið svolítið sérstakt þegar Kanada hefur betri aðgang fyrir sjávarafurðir en EFTA/​EES-ríkin. Við erum að sækja á þá með þetta.“ Sérstök kjör inn á innri markað Evrópusambandsins fyrir sjávarafurðir voru ein af helstu rökunum fyrir aðild Íslands að EES-samningnum fyrir aldarfjórðungi.

Samkvæmt orðum utanríkisráðherra á málþinginu um EES-samninginn, sem fram fór í Háskólanum í Reykjavík, er ljóst að sú vinna hefur að minnsta kosti enn sem komið er ekki skilað árangri.

mbl.is
Afurð Dags. Meðalverð
Þorskur, óslægður 17.2.19 268,11 kr/kg
Þorskur, slægður 17.2.19 338,56 kr/kg
Ýsa, óslægð 17.2.19 249,72 kr/kg
Ýsa, slægð 17.2.19 255,36 kr/kg
Ufsi, óslægður 17.2.19 89,15 kr/kg
Ufsi, slægður 17.2.19 155,35 kr/kg
Djúpkarfi 4.2.19 109,00 kr/kg
Gullkarfi 17.2.19 175,92 kr/kg
Litli karfi 13.2.19 0,00 kr/kg
Blálanga, óslægð 14.2.19 147,00 kr/kg

Fleiri tegundir »

17.2.19 Vesturborg ÍS-320 Línutrekt
Þorskur 80 kg
Langa 10 kg
Ýsa 6 kg
Skarkoli 5 kg
Samtals 101 kg
17.2.19 Vesturborg ÍS-320 Línutrekt
Þorskur 1.645 kg
Ýsa 433 kg
Steinbítur 226 kg
Samtals 2.304 kg
17.2.19 Sandfell SU-075 Lína
Steinbítur 2.230 kg
Þorskur 1.847 kg
Ýsa 254 kg
Keila 54 kg
Karfi / Gullkarfi 8 kg
Samtals 4.393 kg

Skoða allar landanir »