Minni virkni humars með styttri sólargangi

Hljóðmerki límt á humar í skímunni í Jökuldýpi.
Hljóðmerki límt á humar í skímunni í Jökuldýpi. Ljósmynd/Svanhildur Egilsdóttir

Niðurstöður nýrrar rannsóknar á hegðun humars sýna greinilega dægursveiflu tengda við sólargang, hegðun eftir dýpi og takmarkað far einstaklinganna. Allt eru þetta nýjar upplýsingar sem varpa ljósi á margt sem grunur lék á en hefur ekki verið rannsakað eða kynnt áður á sambærilegan hátt, segir m.a. í skýrslu um verkefnið, sem unnið var af sérfræðingum Hafrannsóknastofnunar undir verkefnisstjórn Jónasar P. Jónassonar fiskifræðings.

Atferli leturhumars var kannað haustið 2020 á tveimur svæðum í Jökuldjúpi, á 115 metra og 195 metra dýpi. Á hvorri slóðinni voru merktir 16 humrar með smáum hljóðmerkjum, límdum á bakskjöld dýranna. Á hvoru svæði var sett niður net níu hlustunardufla með 100 metra bili, auk straumsjár. Humrarnir voru merktir í lok ágúst og duflin tekin upp í lok nóvember, en fáar beinar athuganir í náttúrulegu umhverfi hafa verið gerðar á atferli leturhumars. Upplýsingar bárust frá öllum merkjum en tíu humrar af 16 voru metnir lifandi á hvorum stað. Sex dýr á hvorum stað voru með viðveru innan hlustunarsvæðisins mestallan tímann.

Nýtist við skipulagningu

Atferli eða virkni dýranna var mismunandi á hvoru svæði fyrir sig en dægursveifla var mjög greinanleg og tímabil virkni styttist þegar leið á haustið samfara styttri sólargangi.

Við humarveiðar er yfirleitt togað í nokkuð langan tíma á svæðum frá um 100 metrum niður á 250 metra dýpi. Upplýsingar um mestu virkni innan hvers dýptarbils, innan árstíða geta þannig nýst við skipulagningu veiða, þar sem hægt er að toga á mismunandi dýpi yfir daginn, segir í skýrslunni. Mikilvægt er þó að kanna og vakta fleiri umhverfisþætti líkt og þörungablóma sem stjórnar miklu varðandi birtuskilyrði og veiðanleika.

Áður óþekkt hegðun

Leturhumar er mikilvæg nytjategund í hlýsjónum við Ísland. Humarinn dvelur í holum á leirbotni sem hann grefur og viðheldur. Hann er einungis veiðanlegur þegar hann yfirgefur holuna en aflabrögð geta verið mjög sveiflukennd. Hingað til hafa upplýsingar um virkni dýranna einkum byggst á upplýsingum frá veiðum og tilraunum við eldisaðstæður.

„Niðurstöður rannsóknarinnar hafa opnað sýn á áður óþekkt hegðunarmynstur mikilvægrar nytjategundar við Ísland,“ segir í skýrslunni. Jónas verkefnisstjóri segir að atferlið yfir vormánuði og sumarnóttina þegar vertíð stendur hvað hæst kalli á frekari rannsóknir.

Nánar um málið
í Morgunblaðinu
Áskrifendur:
Nánar um málið
í Morgunblaðinu
Áskrifendur:
Kauptu vikupassa

Lestu meira með vikupassa!

Fáðu þér vikupassa fyrir 1.990 kr. og þú færð aðgang að öllu efni úr blaði dagsins í dag og næstu 6 daga.

Kaupa vikupassa

Aðrar áskriftarleiðir »

Afurð Dags. Meðalverð
Þorskur, óslægður 12.4.21 277,55 kr/kg
Þorskur, slægður 12.4.21 368,46 kr/kg
Ýsa, óslægð 12.4.21 378,29 kr/kg
Ýsa, slægð 12.4.21 322,48 kr/kg
Ufsi, óslægður 12.4.21 146,08 kr/kg
Ufsi, slægður 12.4.21 169,03 kr/kg
Djúpkarfi 6.4.21 30,00 kr/kg
Gullkarfi 12.4.21 191,20 kr/kg
Litli karfi 5.3.21 10,00 kr/kg
Blálanga, óslægð 17.2.21 279,00 kr/kg

Fleiri tegundir »

12.4.21 Hlökk ST-066 Grásleppunet
Grásleppa 7.480 kg
Þorskur 224 kg
Rauðmagi 20 kg
Skarkoli 11 kg
Samtals 7.735 kg
12.4.21 Einar Hálfdáns ÍS-011 Landbeitt lína
Þorskur 47 kg
Skarkoli 6 kg
Hlýri 3 kg
Samtals 56 kg
12.4.21 Hafbjörg ST-077 Grásleppunet
Þorskur 164 kg
Samtals 164 kg
12.4.21 Hafbjörg ST-077 Grásleppunet
Grásleppa 3.993 kg
Samtals 3.993 kg

Skoða allar landanir »

Afurð Dags. Meðalverð
Þorskur, óslægður 12.4.21 277,55 kr/kg
Þorskur, slægður 12.4.21 368,46 kr/kg
Ýsa, óslægð 12.4.21 378,29 kr/kg
Ýsa, slægð 12.4.21 322,48 kr/kg
Ufsi, óslægður 12.4.21 146,08 kr/kg
Ufsi, slægður 12.4.21 169,03 kr/kg
Djúpkarfi 6.4.21 30,00 kr/kg
Gullkarfi 12.4.21 191,20 kr/kg
Litli karfi 5.3.21 10,00 kr/kg
Blálanga, óslægð 17.2.21 279,00 kr/kg

Fleiri tegundir »

12.4.21 Hlökk ST-066 Grásleppunet
Grásleppa 7.480 kg
Þorskur 224 kg
Rauðmagi 20 kg
Skarkoli 11 kg
Samtals 7.735 kg
12.4.21 Einar Hálfdáns ÍS-011 Landbeitt lína
Þorskur 47 kg
Skarkoli 6 kg
Hlýri 3 kg
Samtals 56 kg
12.4.21 Hafbjörg ST-077 Grásleppunet
Þorskur 164 kg
Samtals 164 kg
12.4.21 Hafbjörg ST-077 Grásleppunet
Grásleppa 3.993 kg
Samtals 3.993 kg

Skoða allar landanir »