Ellefu ár í almyrkva á Íslandi

Almyrkvinn gæti litið einhvern veginn svona út. Ragnar Axelsson ljósmyndari ...
Almyrkvinn gæti litið einhvern veginn svona út. Ragnar Axelsson ljósmyndari Morgunblaðsins tók þessa einstæðu mynd á flugi fyrir austan Grænland, í 40 þúsund feta hæð. mbl.is/Rax

Hafi landsmenn ekki fengið fylli sína af sólmyrkvum geta þeir hughreyst sig með þeirri staðreynd að 11 ár eru þangað til almyrkvi verður hér á landi. Verður hann þann 12. ág­úst 2026 og nær slóð hans í gegn­um Reykja­vík.

Mun leið myrkvans liggja yfir norðurheimskautið, Grænland, þá Ísland, yfir Atlantshafið og loks að Norður-Spáni. Myrkvinn mun ná hámarki við vesturströnd Íslands og þar mun myrkrið vara lengst. Verður það fyrsti almyrkvinn sem sést frá Íslandi síðan 30. júní 1954. Fólk mun þó þurfa að bíða öllu lengra eftir þeim næsta þar sem hann verður árið 2196.

Ferillinn yfir Ísland vestanvert

Samkvæmt almanaki Háskóla Íslands, mun ferill skuggans, sem verður tæplega 300 km á breidd, liggja yfir Ísland vestanvert, eins og áður sagði. Í Reykjavík mun almyrkvinn standa yfir í 1 mínútu og 10 sekúndur, en á Ísafirði í 1 mínútu og 36 sekúndur. Á Norðfirði verður deildarmyrkvi, og mun tungl hylja 95% af þvermáli sólar þaðan séð. Segir á vef almanaksins að almyrkvi á sólu sé einhver tilkomumesta sjón sem fyrir augu geti borið í náttúrunnar ríki.

Sjá má slóð myrkvans hér fyrir neðan og ljóst er að Íslendingar munu ekki þurfa að vera árrisulir þennan dag árið 2026 til að njóta myrkvans. Verður hann við vesturströndina laust fyrir klukkan sex um kvöld.

Almyrkvinn verður sýnilegur í spænsku borgunum Valencia, Zaragoza, Palma og Bilbao, en bæði Madríd og Barcelona verða utan slóðar almyrkvans og munu því aðeins njóta deildarmyrkva. Þá mun meira en 90% deildarmyrkvi verða á Írlandi, Bretlandi, Portúgal, Frakklandi, Ítalíu og á Balkanskaganum. Bestu aðstæðurnar til að sjá myrkvann verða þó við vesturströnd Íslands.

Hvað er sól­myrkvi?

Sól­myrkvi verður þegar tunglið fer á milli sól­ar og jarðar þannig að það varp­ar skugga á jörðina og sól­in myrkv­ast að hluta eða í heild frá jörðu séð. Frá jörðu séð eru tunglið og sól­in álíka stór, þótt sól­in sé um 400 sinn­um stærri en tunglið. Ástæðan er sú að sól­in er um 400 sinn­um lengra frá jörðu en tunglið.

Hylji tunglið alla sól­ina er talað um al­myrkva, en deild­ar­myrkva þegar skífa sól­ar­inn­ar hylst að hluta. Við hring­myrkva fer tunglið fyr­ir sól­ina, en er það langt frá jörðu að það nær ekki að myrkva alla skífu sól­ar. Sól­myrkv­ar verða ein­ung­is þegar jörðin, tunglið og sól­in eru í beinni línu. Þeir geta því aðeins orðið þegar tungl er nýtt.

Næsti deildarmyrkvi hér á landi verður árið 2017 en næsti tunglmyrkvi verður þann 28. september næstkomandi, þegar jörðin mun að fullu skýla tunglinu fyrir ljósi sólarinnar.

Skýringarmynd af sólmyrkva
Skýringarmynd af sólmyrkva Mynd/Stjörnufræðivefurinn
mbl.is

Innlent »

Fylgjast með fótspori ferðamannsins

Í gær, 22:00 Í ágúst árið 2010 voru um 30.000 ferðamenn staddir á Íslandi samstundis. Á sama tíma árið 2017 voru þeir orðnir 90.000. Út er komin ný skýrsla um vísa til þess að meta fótspor ferðamanna hér á landi. Meira »

Sara Nassim tilnefnd til Grammy-verðlauna

Í gær, 21:45 Þrítug íslensk kona, Sara Nassim Valadbeygi, er tilnefnd til Grammy-verðlaunanna sem framleiðandi tónlistarmyndbands söngkonunnar Tierra Whack, Mumbo Jumbo. Fjögur önnur myndbönd eru tilnefnd í sama flokki og Mumbo Jumbo. Grammy-verðlaunin verða afhent í Los Angeles 10. febrúar. Meira »

7 tilnefndir til Íslensku þýðingaverðlaunanna

Í gær, 21:33 Sex þýðingar og sjö þýðendur eru tilnefndar til Íslensku þýðingaverðlaunanna þetta árið. Verðlaunin, sem eru veitt fyrir vandaða þýðingu á fagurbókmenntaverki, hafa verið veitt árlega frá 2005 en til þeirra var stofnað til að vekja athygli á ómetanlegu framlagi þýðenda til íslenskra bókmennta. Meira »

Kaupendur vændis virðast ansi víða

Í gær, 21:23 „Þetta er ekki einstakt mál, það er mikilvægt að það komi fram,“ segir Ragna Björg Guðbrandsdóttir, verkefnastjóri hjá Bjarkarhlíð, miðstöðvar fyrir þolendur ofbeldis, um mál fatlaðrar konu sem talið er að um 50 karlmenn hafi keypt vændi af. Meira »

Brotist inn í hús í Borgarnesi

Í gær, 20:34 Lögreglan á Vesturlandi biður fólk að vera á varðbergi gagnvart mannaferðum eftir að brotist var inn í íbúðarhús í Borgarnesinu á áttunda tímanum í kvöld og m.a. stolið þaðan skartgripum. Meira »

Enginn forgangur fyrir Árneshrepp

Í gær, 20:30 Að fresta vegaframkvæmdum um Veiðileysuháls enn einu sinni yrði ákvörðun um að leggja Árneshrepp í eyði, segir í umsögn um tillögu að samgönguáætlun. Þingmenn kjördæmisins segjast tala máli hreppsins en hafi engan sérstakan forgang fengið. Meira »

Stærsta hlutverk Íslendings

Í gær, 20:20 Leikkonan Hera Hilmarsdóttir fer með aðalhlutverk í nýrri stórmynd Peter Jackson, Mortal Engines. Í gær var haldin sérstök Nexus-forsýning þar sem Hera mætti og tók við fyrirspurnum í lok sýningarinnar. Ragnar Eyþórsson, kvikmynda- og sjónvarpsrýnir síðdegisþáttar K100, var á staðnum. Meira »

Ísland færist ofar á lista yfir veiðar

Í gær, 20:00 Ísland er í 17. sæti á meðal stærstu fiskveiðiþjóða heims, með um 1,3% hlutdeild þess aflamagns sem veitt er á heimsvísu, og sú þriðja stærsta þegar litið er til ríkja Evrópu. Meira »

„Þetta gæti verið svo miklu verra“

Í gær, 19:42 „Við höfum ekki ástæðu til að ætla að samdráttur í ferðamennsku verði eitthvað í líkingu við það sem samdrátturinn hjá WOW verður á næsta ári. Að þetta muni þýða færri sæti fyrir ferðamenn á leið til Íslands. Auðvitað getur það verið en það er ekkert sem segir að þannig verði það.“ Meira »

Leggst gegn sölu Lækningaminjasafns

Í gær, 19:20 Samfylkingin á Seltjarnarnesi leggst gegn því að Lækningaminjasafnið verði selt til þriðja aðila. „Húsið hefur alla burði til þess að verða stolt og prýði bæjarins,“ segir í bókun flokksins um húsið, sem bærinn auglýsti til sölu í síðustu viku. Meira »

Skógarmítill, kvef og kynlíf

Í gær, 18:30 Vefurinn heilsuvera.is er samstarfsverkefni Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins og Embættis landlæknis. Vefnum er ætlað að koma á framfæri til almennings áreiðanlegum upplýsingum um heilsu, þroska og áhrifaþætti heilbrigðis, ásamt því að opna aðgengi einstaklinga inn á eigin sjúkraskrá. Meira »

Vill snúa vörn í sókn fyrir íslenskuna

Í gær, 18:13 Lilja Alfreðsdóttir mennta- og menningarmálaráðherra hefur mælt fyrir þingsályktunartillögu um að efla íslensku sem opinbert mál á Íslandi. Í tillögunni er lagt til að Alþingi álykti „um mikilvægi íslenskrar tungu og nauðsyn þess að tryggja að tungumálið verði áfram notað á öllum sviðum íslensks samfélags“. Meira »

Embættisskylda að senda málið áfram

Í gær, 18:00 Már Guðmundsson seðlabankastjóri segist hafa rætt við Þorstein Má Baldvinsson, forstjóra Samherja, í síma sumarið 2012 og þá hafi talið borist að því að svokallað Samherjamál yrði sett í sáttaferli. Það hefði þá falið í sér einhverjar breytingar á fyrirkomulagi og verklagi hjá Samherja. Meira »

Siðareglurnar nái varla yfir mál Ágústs

Í gær, 17:40 „Þessi mál eru að mörgu leyti ólík þó að bæði séu alvarleg. Ég held að siðareglur þingsins nái varla yfir hans mál,“ segir Jón Steindór Valdimarsson, þingmaður Viðreisnar, aðspurður hvort hann telji mál Ágústs Ólafs Ágústssonar þess eðlis að siðanefnd Alþingis ætti að taka það fyrir. Meira »

Hlaut 18 mánaða dóm fyrir nauðgun

Í gær, 17:21 Karlmaður var dæmdur í 18 mánaða fangelsi í Héraðsdómi Reykjavíkur á þriðjudag fyrir nauðgun sem átti sér stað í maí í fyrra, er hann var 17 ára gamall. Stúlkan sem hann braut gegn var þá ólögráða og hafði farið með frænku sinni, kærasta hennar og ákærða í skemmtiferð austur í sveitir. Meira »

Flokksskírteini í stað hæfni stjórnenda

Í gær, 16:06 Þorsteinn Víglundsson, þingmaður Viðreisnar, sagði í sérstakri umræðu á Alþingi um Íslandspóst að flestum hefði verið komið í opna skjöldu með hversu alvarleg staða fyrirtækisins væri orðin, sem sé sérstaklega alvarlegt vegna þess að það er í eigu ríkisins. Meira »

„Hef verið kurteis hingað til“

Í gær, 15:17 „Ég hef verið kurteis hingað til en nú krefst ég þess að þessari vanvirðingu við þing og þjóð verði hætt og að ég fái svar við þessum réttmætu spurningum mínum,“ sagði Þorsteinn Sæmundsson, þingmaður Miðflokksins, undir dagskrárliðnum störf þingsins. Meira »

„Rosalega mikið högg“

Í gær, 14:06 „Þetta er náttúrulega bara hörmulegt, það er bara þannig,“ segir Orri Þrastarson, varaformaður Flugfreyjufélags Íslands, í samtali við mbl.is um uppsagnir fjölda starfsmanna WOW air sem tilkynnt var um í dag. Meira »

Flestir brunar á heimilum í desember

Í gær, 13:46 Tölfræði tjóna hjá VÍS sýnir að flestir brunar á heimilum eiga sér stað í desember og þar fast á eftir fylgir janúar. Algengustu brunar á þessum tíma eru vegna kerta og eldavéla og eru nú þegar farnar að koma inn tilkynningar um bruna vegna kertaskreytinga. Meira »