Tengja fjölgun dauðsfalla við brennisteinsmengun

Gufustrókur frá Hellisheiðarvirkjun. Brennisteinsvetni er á meðal þeirra lofttegunda sem ...
Gufustrókur frá Hellisheiðarvirkjun. Brennisteinsvetni er á meðal þeirra lofttegunda sem virkjunin losar. Rannsókn Ragnhildar bendir til að samband sé á milli aukningar í styrk brennisteinsvetnis í lofti og fjölgunar dauðsfalla á höfuðborgarsvæðinu. mbl.is/Golli

Samband er á milli fjölgunar dauðsfalla á höfuðborgarsvæðinu og hækkunar á styrk brennisteinsvetnis frá jarðhitavirkjunum í nágrenni þess samkvæmt niðurstöðum nýrrar rannsóknar. Ragnhildur Finnbjörnsdóttir, höfundur hennar, segir niðurstöðurnar vísbendingu sem gefi ástæðu til að kanna málið betur.

Í rannsókninni, sem Ragnhildur vann sem hluta af doktorsnámi sínu við miðstöð í lýðheilsuvísindum við Háskóla Íslands, voru tengsl fjölda dauðsfalla á höfuðborgarsvæðinu á árunum 2003 til 2009 og aukningar í styrk brennisteinsvetnis í lofti frá Hellisheiðar- og Nesjavallavirkjunum könnuð. Í ljós kom að dauðsföllum fjölgaði marktækt yfir sumartímann einum til tveimur dögum eftir að meira mældist af brennisteinsvetni í lofti og einnig hjá fólki yfir áttræðu óháð árstíð sama dag eða daginn eftir aukninguna.

Ragnhildur segir að eldri rannsóknir hafi gefið vísbendingar um að samband væri á milli þessara þátta en ekki hafi fengist nein afgerandi niðurstaða. Á Íslandi sé til góður gagnagrunnur yfir mælingar frá Umhverfisstofnun og því hafi hún ákveðið að ráðast í rannsóknina.

„Þá kom í ljós að það var samband á milli þessara þátta. Það er ekki hægt að alhæfa eitthvað út frá einni rannsókn. Þessi rannsókn gefur vísbendingu um að það sé eitthvað að gerast og það þurfi að skoða þetta betur,“ segir Ragnhildur.

Sjálf vinnur hún nú að annarri rannsókn á því hvort samband sé á milli aukningar í styrk brennisteinsvetnis, komu fólks á bráðamóttöku og innlagna á sjúkrahús. Þá rannsókn vonast hún til að birta fyrir lok þessa árs.

Kuldinn gæti falið áhrifin yfir vetrarmánuðina

Almennt eru gildi brennisteinsvetnis afar lág á höfuðborgarsvæðinu að sögn Ragnhildar. Þau fari einstaka sinnum yfir 150 míkrógrömm á rúmmetra en fólk byrji að finna lyktina af menguninni við um 7 míkrógrömm. Það þurfti hins vegar aðeins litla aukningu í styrk brennisteinsvetnisins í lofti til þess að það sæist í fjölgun dauðsfalla. Aukningin í dauðsföllum nemur um 5% yfir sumartímann en rétt um 2% hjá eldra fólki. Ragnhildur segir erfitt að segja til um hvað geti valdið þessu sambandi.

„Erfitt er að alhæfa hvort að um raunverulegt orsakasamband sé að ræða en rannsóknir benda til að brennisteinsvetni geti haft áhrif á æðakerfið og öndunarfærasjúkdóma. Þar sem við vorum að skoða heildardauðsföll, öll dauðsföll nema slys, þá er brennisteinsvetni kannski ekki endilega að valda einhverjum sjúkdómi heldur er það frekar að ýta undir einkenni á sjúkdómum sem einstaklingarnir eru með fyrir,“ segir hún.

Ekki fannst samband á milli dauðsfallanna og aukningar í styrk brennisteinsvetnis á ársgrundvelli. Ragnhildur segir að styrkur brennisteinsvetnis í loftinu sé yfirleitt minni á sumrin en á veturna og því hafi komið á óvart að samband hafi komið fram þá. Ástæðan fyrir því gæti veri sú að aðrir þættir sem hafi sterkari áhrif, eins og kuldi yfir veturinn, geti falið áhrif sem koma fram vegna brennisteinsvetnis. Þegar kuldinn sé tekinn úr samhenginu byrji áhrif efnasambandsins að sjást.

Aftarlega á merinni í rannsóknum á áhrifum loftmengunar á heilsu

Rannsóknin er sú fyrsta sem gerð er á Íslandi um samband styrks brennisteinsvetnis og dauðsfalla en áður hefur verið rannsakað hvort fylgni sé á milli notkunar hjarta-, æða- og astmalyfja og aukins styrks efnisins í andrúmslofti. Samband reyndist á milli aukinnar notkunar astmalyfja og brennisteinsvetnis þar.

„Við erum í raun mjög aftarlega á merinni á Íslandi með að skoða áhrif loftmengunar á heilsu. Norðurlöndin eru miklu duglegri en þau eru aftur á móti ekki með þetta brennisteinsvetni sem við erum með,“ segir Ragnhildur.

Rannsókn Ragnhildar og félaga á sambandi dauðsfalla og brennisteinsvetnis

Ragnhildur Finnbjörnsdóttir, doktorsnemi við miðstöð í lýðheilsuvísindum við Háskóla Íslands.
Ragnhildur Finnbjörnsdóttir, doktorsnemi við miðstöð í lýðheilsuvísindum við Háskóla Íslands.
mbl.is

Innlent »

Aðgerðir standa yfir í alla nótt

00:48 Fjölmennt lið slökkviliðsmanna hefur í kvöld og nótt barist við mikinn eld sem logar í húsnæði við Hvaleyrarbraut 39 í Hafnarfirði. Aðstæður til slökkvistarfs hafa verið erfiðar enda bálhvasst á svæðinu. Þá er þak hússins fallið auk þess sem sprengingar hafa verið inni í því. Meira »

Gríðarlegar sprengingar í húsinu

Í gær, 23:32 „Þegar við komum á staðinn þá var efri hæð hússins alelda. Við fórum í að sækja okkur mikið vatn og verja næstu hús,” sagði Sigurður Lárus Fossberg, varðstjóri í Slökkviliði höfuðborgarsvæðisins og stjórnandi aðgerða á vettvangi stórbrunans í Hafnarfirði. Meira »

Stórbruni í Hafnarfirði

Í gær, 22:36 Allt tiltækt slökkvilið á höfuðborgarsvæðinu hefur verið kallað út vegna mikils elds í Glugga- og hurðasmiðju SB á Hvaleyrarbraut í Hafnarfirði. Mikill eldur er og berast sprengingar frá staðnum. Meira »

Leiðindaveður næstu tvo sólarhringana

Í gær, 22:27 Óveður var á Reykjanesbraut og fyrir botninum á Hvalfirði í kvöld samkvæmt merkingum Vegagerðarinnar og náðu hviður undir Hafnarfjalli 45 m/s. Töluverð röskun varð þá á flugi frá Keflavíkurflugvelli. Aðeins hefur dregið úr vindi, en það hvessir á ný strax í fyrramálið. Meira »

Föstudagskaffi með Dinnu og Lilju

Í gær, 22:01 Alþjóðlega glæpasagnahátíð, rithöfundar á Twitter, nýyrði sem Jónas Hallgrímsson fann upp og almenn stemning hjá rithöfundum sem standa í bókaútgáfu fyrir jólin var inntak umræðna í Föstudagskaffinu síðdegis hjá þeim Loga og Huldu. Meira »

Ómar Ragnarsson vill að fólk noti plast

Í gær, 21:00 Ómar Ragnarsson útbýtti plastpokum á útgáfuhófi í kvöld. Hann hvetur fólk til að endurnýta pokana og ekki bara einu sinni, heldur um aldur og ævi. Meira »

Fimm fengu 2,5 milljarð í Eurojackpot

Í gær, 20:47 Fimm hlutu fyrsta vinning í EuroJackpot-út­drætti kvölds­ins að þessu sinni og fá þeir rúma 2,5 milljarða króna hver í sinn hlut. Meira »

Bækurnar eru ekki aðalatriðið

Í gær, 20:45 „Bókasöfn eru að breytast; bækurnar eru vissulega áberandi en ekki lengur aðalatriðið,“ segir Pálína Magnúsdóttir borgarbókavörður í Reykjavík. Meira »

Aðskilnaði akstursstefna jafnvel flýtt

Í gær, 19:55 Ráðherra samgöngumála útilokar ekki að aðskilnaði akstursstefna á Reykjanesbraut við Hafnarfjörð verði flýtt, en hann fundaði með forsvarsfólki Stopp-hópsins svokallaða í fyrradag. Meira »

Ákærð fyrir tæp 30 þjófnaðarmál

Í gær, 19:33 Framlengt gæsluvarðhald konu ákærðrar fyrir hátt í 30 stuldi hefur verið staðfest af Landsrétti. Landsréttur taldi ólíklegt að hin ákærða myndi hætta að brjóta af sér áður en niðurstaða fengist í málinu. Meira »

Veita 100 milljónir til neyðaraðstoðar í Jemen

Í gær, 19:14 Utanríkisráðuneytið ætlar að verja 100 milljónum til neyðaraðstoðar í Jemen. Mun framlagið skiptast jafnt milli tveggja stofnana Sameinuðu þjóðanna sem eru í landinu og sinna neyðaraðstoð. „Neyðin er slík að hver mínúta skiptir máli,“ segir Guðlaugur Þór Þórðarson utanríkisráðherra. Meira »

Tóku landganga úr notkun vegna veðurhams

Í gær, 18:56 Taka þurfti alla landganga úr notkun á Keflavíkurflugvelli nú síðdegis vegna vindhraða. Stigabílar eru heldur ekki í notkun af sömu ástæðu og segir Guðjón Helgason, upplýsingafulltrúi Isavia, 12 flugvélar frá Icelandair sem fara áttu í loftið síðdegis nú bíða þess að komast af stað. Meira »

Eldur í verkstæði á Neskaupstað

Í gær, 17:55 Tveir voru fluttir með sjúkrabíl á sjúkrahúsið í Neskaupstað vegna gruns um reykeitrun, eftir að eldur kviknaði í litlu verkstæði á Norðfirði um klukkan 15:30 í dag. Meira »

Kærðu sölu á kjöti af heimaslátruðu til lögreglu

Í gær, 17:51 Matvælastofnun hefur óskað eftir að lögregla taki til rannsóknar markaðssetningu á lambakjöti af heimaslátruðu á bændamarkaði sem haldinn var á Hofsósi í lok septembermánaðar. Meira »

Kópavogsbær sýknaður af kröfum Lauga

Í gær, 17:30 Landsréttur hefur sýknað Kópavogsbæ af skaðabótakröfum Lauga vegna ákvörðunar bæjarins um að hafna tilboði fyrirtækisins í leigu á líkamsræktaraðstöðu við sundlaugar í bænum. Þar með staðfesti Landsréttur sýknudóm Héraðsdóm Reykjaness síðan í febrúar síðastliðnum. Meira »

Segir tillögur Miðflokksins fjármagnaðar

Í gær, 17:28 „Það er ekki hægt að leggja alla pósta saman og segja að verið sé að auka útgjöld, það er ekki rétt aðferð,“ segir Birgir Þórarinsson, þingmaður Miðflokksins, í samtali við mbl.is um breytingartillögur flokksins við fjárlagafrumvarpið. Meira »

Unnið að því að meta skemmdirnar

Í gær, 17:04 Ekkert liggur enn fyrir um umfang skemmdanna sem urðu á farþegaþotu WOW air á flughlaði St. Louis flugvallarins í gær, né hversu langan tíma mun taka að gera við vélina. Að sögn upplýsingafulltrúa WOW air er nú unnið að því að meta skemmdirnar og hvert framhaldið verði. Meira »

Tími aðgerða að renna upp

Í gær, 16:52 Ríkisstjórnin hefur samþykkt að skipa starfshóp til þess að útfæra sértækar aðgerðir sem eiga að gera ungu og tekjulágu fólki kleift að kaupa sér íbúðarhúsnæði, en félags- og jafnréttismálaráðherra lagði fram tillögu þess efnis á fundi ríkisstjórnarinnar í dag. Meira »

Hika ekki við að svíkja gefin loforð

Í gær, 16:36 „Í vikunni varð ljóst að stjórnvöld ætla ekki að eiga frumkvæði að því að jafna kjörin og beita skatt- og bótakerfinu til jöfnuðar. Slíkar breytingar þarf greinilega að sækja fast og eru það vonbrigði.“ Þannig hefst pistill Drífu Snædal, forstjóra ASÍ. Meira »
Húsaviðgerðir
https://www.husco.is/...
Til sölu Musso Sport pallbíll árg.2004
Tilboð óskast í bílinn - gangfær en óskoðaður. Upplýsingar: 5531049 Ólafur Heið...
Lincoln Capri Landau árg. 1957
Bíllinn er lítið ekinn og aðeins tveir eigendur frá upphafi í USA og einn hér he...
Hauststemning í Biskupstungum...
Eigum laust sumarhús í okt/nóv. Hlý og kósí hús með heitum potti.. Besti vinur...