„Löngu farið úr höndunum á okkur“

Fjölskyldan hlýddi á málflutninginn í Hæstarétti í gær og í ...
Fjölskyldan hlýddi á málflutninginn í Hæstarétti í gær og í dag. mbl.is/Sólrún

„Á meðan Tryggvi lifði þá vildi hann ekki gera þetta. Hann sagði að það væri ekki tími en að einhvern tíma kæmi þetta. Þetta hefur verið mjög löng leið og við erum búin að vinna mikið í þessu,“ segir Sjöfn Sigurbjörnsdóttir, ekkja Tryggva Rúnars Leifssonar, sem var einn dómfelldu í Guðmundar- og Geirfinnsmálinu. Endurupptaka málsins var tekin fyrir í Hæstarétti í gær og í dag, en blaðamaður hitti Sjöfn og Kristínu Önnu, dóttur hennar og Tryggva, eftir að málflutningi lauk og málið var dómtekið. Þær hlýddu báðar á málflutninginn ásamt Tryggva Rúnari Brynjarssyni, syni Kristínar Önnu.

Tryggvi Rúnar var dæmdur í 13 ára fangelsi í Hæstarétti árið 1980 fyrir að hafa banað Guðmundi Einarssyni í janúar árið 1974, ásamt Sævari Ciesielski og Kristjáni Viðari Viðarssyni. Tryggvi Rúnar lést árið 2009, en glataði aldrei voninni um að nafn hans yrði hreinsað einn daginn.

Dagbækur sem hann hélt á meðan hann sat í gæslu­v­arðhaldi í Síðumúlafang­els­inu eru meðal mik­il­vægra nýrra gagna í mál­inu. En þær litu dagsins í árið 2011 þegar þær Sjöfn og Kristín Anna stigu fram í viðtali á Stöð 2. Skömmu síðar skipaði Ögmundur Jónasson, þáverandi innanríkisráðherra, starfshóp til að fara yfir málið.

Ákváðu saman að farga dagbókunum

Í raun hafði þó komist skriður á málið árið áður þegar Sjöfn rifjaði málið upp í viðtali í DV. „Mjög stuttu eftir að Tryggvi dó, eftir að hafa barist við krabbamein í fimmtán mánuði, þá var hringt í mig og ég spurð hvort ég væri til í að koma í viðtal í DV. Fyrst var ég ekki til en ákvað að láta slag standa og þá byrjaði boltinn að rúlla.“

Nokkru síðar, eða árið 2011, var Sjöfn svo beðin um að koma í viðtal á Stöð 2 og bað dóttur sína um að vera viðstadda á meðan viðtalið fór fram. „Þá kom hún upp um sig með þessar dagbækur, sem var alveg æðislegt. Við ákváðum það saman, ég og Tryggvi, að farga dagbókunum á sínum tíma,“ segir Sjöfn, en hún hafði þá ekki hugmynd um að Kristín Anna hefði nokkrar bækur enn í fórum sínum. „Hún spurði mig hvort hún mætti koma með þær fram. Þetta voru auðvitað mínar bækur, en á þessum tíma var kominn hugur í mig og ég vildi sjá þetta fara í gang aftur.“ Leyfið var því gefið og dagbækurnar komu fyrir sjónir almennings í fyrsta skipti.

Jón Magnússon og Jón Steinar Gunnlaugsson ræða hér við barnabarn ...
Jón Magnússon og Jón Steinar Gunnlaugsson ræða hér við barnabarn Tryggva Rúnars og nafna. mbl.is/​Hari

Sjöfn segir fjölskylduna hafa fengið ótrúlegan meðbyr á öllum vígstöðvum alveg frá því dagbækurnar komu fram. Hún er því að vonum sátt við ákvörðun sína um að rifja upp sögu Tryggva Rúnars í DV árið 2010. Með því var atburðarásinni, sem nú er að ljúka, hrundið af stað. „Ég er mjög ánægð með mig,  dóttur mína og dótturson, við höldum minningu hans á lofti og það er æðislegt,“ segir Sjöfn, en dóttursonur hennar, Tryggvi Rúnar Brynjarsson, skrifaði einmitt ritgerð um dagbækur afa síns sem hluta af háskólanámi sínu.

Niðurstaðan þarf ekki að verða sú sem þau vilja

Kristín Anna segist hafa upplifað blendnar tilfinningar fyrir endurupptökunni í Hæstarétti. „Að einhverju leyti upplifi ég þetta sem einhvers konar serimóníu, eins og þetta sé hátíðleg athöfn til að binda utan um málið og klára það. En það þarf ekki endilega að vera svoleiðis. Niðurstaðan þarf ekkert að vera eins og við viljum,“ segir hún og móðir hennar tekur undir. „Við getum samt ekki gert neitt meira,“ bætir hún við.

„Við höfum auðvitað mörgum sinnum upplifað það að geta ekki gert neitt meira, en samt erum við komin hingað. Lítil þúfa veltir stóru hlassi og þetta kemur. Það eru svo margir sem eru búnir að koma að þessu. Fjölmiðlafólk hefur ýtt undir, almenningur, innanríkisráðherra á sínum tíma gaf okkur góðan meðbyr og Alþingi veitti fjármagni í þetta á ákveðnum tímapunkti. Það hafa allir lagst á eitt og þrýstingurinn er allur í sömu átt. Það kemur ekki bara frá okkur, aðstandendum og sakborningum. Þetta er löngu farið úr höndunum á okkur,“ segir Kristín Anna.

Aðstandendur Guðmundar og Geirfinns mega ekki gleymast

Í málflutningi Jóns Magnússonar, lögmanns ættingja Tryggva Rúnars við endurupptöku málsins, kom fram að öll fjölskyldan hefði tekið út mikla þjáningu vegna málsins. Tryggvi Rúnar hefði verið hrifinn frá fjölskyldu sinni í miðjum jólaundirbúningi á Þorláksmessu árið 1975 og átti ekki afturkvæmt heim fyrr en mörgum árum síðar. Kristín Anna var þá aðeins nokkurra mánaða gömul. Jón sagði að skjólstæðingi sínum hefði verið mjög umhugað um að nafn hans yrði hreinsað. Jafnvel á banabeðinum.

Sjöfn segir það heldur ekki mega gleymast að þarna úti eru fjölskyldur tveggja manna sem vita ekkert um afdrif þeirra. „Það hefur enginn spáð í hvað kom fyrir þá, því þetta kom ekki fyrir þá,“ segir hún og vísar til atburðarásarinnar sem rannsakendur lýstu fyrir dómi á sínum tíma og leiddi til sakfellingar í málinu.

Verða að eiga ranglætið við sig

Kristín Anna segir að ef einhverjir sem komu að málinu á sínum tíma hafi komið óheiðarlega fram þá verði þeir að eiga það við sig. Þeir hafi fyrir löngu verið spurðir út í ýmsa þætti og fengið tækifæri til að svara þeim spurningum. „Ef það er einhver þarna úti sem finnst hann hafa gert rangt þá verður hann að eiga það við sig og sína. Okkur fannst við beitt ranglæti og við fórum fram fyrir því.“

Hæstiréttur hefur nú fjórar vikur til að kveða upp dóm í málinu, en fjölskyldan segist alveg róleg. „Við erum orðin meistarar í að bíða. Lífið heldur bara áfram. Það fer ekkert að koma skjálfti í mann fyrr en eftir þrjár og hálfa viku,“ segir Kristín Anna.

mbl.is

Innlent »

Fundu gró og sveppahluti í Vörðuskóla

21:55 „Það var farið í skoðun á húsnæðinu í janúar/febrúar til þess að kanna raka og mögulega myglu, þetta er gamalt hús. Fyrstu niðurstöður gáfu fullt tilefni til þess skoða húsnæðið nánar og ákveðin rými betur,“ segir Hildur Ingvarsdóttir, skólameistari Tækniskólans, í samtali við mbl.is. Meira »

Kom Blikum fyrir

21:30 Blikinn Guðmundur Þórðarson, sem setið hefur sem varamaður eða aðalmaður í knattspyrnudómstóli KSÍ í 45 ár, tengist íslenskri knattspyrnu á margan hátt og hefur víða látið að sér kveða í íþróttinni. Meira »

Ekkert til að kippa sér upp við 2019

21:09 „Það er svolítið sérstakt að fólk sé að kippa sér upp við þetta árið 2019, sérstaklega þar sem kvennafótboltinn var orðinn sterkur langt á undan karlafótboltanum,“ segir Guðrún Bergsteinsdóttir lögmaður, eini kvenkyns umboðsmaðurinn sem skráður er hjá Knattspyrnusambandi Íslands. Meira »

Smíða nýja göngubrú eftir hrun

20:00 Vegagerðin stefnir á að ljúka við smíði nýrrar göngubrúar yfir Jökulsá í Lóni við Kollumúla í júní. Gert er ráð fyrir því að verkið kosti nokkuð yfir tuttugu milljónir króna. Meira »

Konum í iðngreinum þarf að fjölga

19:45 „Við þurfum fleira fólk í iðngreinarnar, þar sem duglegu og hæfileikaríku fólki bjóðast mörg frábær tækifæri til náms og starfa. Vissulega er iðnnemum að fjölga en slíkt mun ekki gerast að neinu marki fyrr en konur koma þarna inn til jafns við karlana,“ segir Þóra Björk Samúelsdóttir, formaður Félags fagkvenna. Meira »

Grásleppuvertíðin hafin

19:30 Hugur er í smábátasjómönnum við upphaf grásleppuvertíðar, sem byrjaði klukkan sjö í morgun. Það verð sem gefið hefur verið út er hærra en það sem sást á sama tíma í fyrra að sögn Arnar Pálssonar, framkvæmdastjóra Landssambands smábátaeigenda. Meira »

Sýrlenskri flóttakonu vísað úr landi

19:20 Leikskólinn Vinagarður varð í síðustu viku einum starfsmanni fátækari. Sá var sýrlensk kona á flótta sem hefur nú verið vísað frá Íslandi og til Grikklands. Á flóttanum og í Grikklandi hafði hún lent í miklum hremmingum og verið hótað lífláti. Meira »

Von á orkupakkanum innan 10 daga

18:50 „Það er auðvitað markmiðið að fara með þau mál og þeim tengd fyrir þann frest,“ svarar Guðlaugur Þór Þórðarson, utanríkisráðherra, þegar mbl.is spyr hvort ríkisstjórnin hyggist leggja fram frumvarp um þriðja orkupakka Evrópusambandsins áður en frestur til slíks rennur út 30. mars. Meira »

„Fimm verkefni upp á milljarð“

18:30 „Eigum við eitthvað að ræða skýrslu innri endurskoðanda sem var birt í borgarráði síðastliðinn fimmtudag þar sem fjögur verkefni voru framúr sem nemur heilum bragga. Fimm verkefni upp á milljarð,“ sagði Vigdís Hauksdóttir, borgarfulltrúi Miðflokksins, í borgarstjórn í gærkvöldi. Meira »

Vekja athygli á nýrri gerð netglæpa

18:08 Lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu vekur á Facebook-síðu sinni athygli á því að henni hafi undanfarið borist tilkynningar um nýja gerð netglæpa. Að þessu sinni er í póstinum látið líta út fyrir að viðtakandi póstsins tengist rannsókn CIA á barnaklámi „og er pósturinn að því leiti frekar ógeðfelldur,“ segir í færslunni. Meira »

Sund eða svefn?

17:50 Ungt íslenskt sundfólk, á aldrinum 10 til 24 ára, sefur að meðaltali í sex og hálfa klukkustund á sólarhring, nokkuð minna en minna en jafnaldrar þeirra. Þetta kemur fram í nýrri rannsókn á svefnvenjum ungra íslenskra sundmanna. Meira »

Segja málflutning Ásmundar villandi

17:30 Málflutningur Ásmundar Friðrikssonar, þingmanns Sjálfstæðisflokksins, á Alþingi í dag var bæði rangur og villandi, segir í yfirlýsingu Öryrkjabandalags Íslands sem segir sorglegt að hlýða á fullyrðingar um að ÖBÍ leggist gegn afnámi krónu-á-móti krónu skerðingarinnar. Meira »

Hvatti þingmenn til að líta í eigin barm

16:58 „Ég hef velt því fyrir mér þar sem ég hef fylgst með umræðunni hvort sumum þeirra sem hafa haft hvað hæst um þann meinta sóðaskap og fleira í þá veru og talað um virðingu í því samhengi sé meira annt um virðingu líflausrar styttu en lifandi fólks.“ Meira »

Stjórnvöld leysi úr réttaróvissu

16:56 Stjórn Lögmannafélags Íslands vill að stjórnvöld leysi úr þeirri réttaróvissu sem er uppi vegna dóms Mannréttindadómstóls Evrópu varðandi skipan dómara í Landsrétt. Meira »

Skaðabótaábyrgð ráðherra ekki útilokuð

16:35 Ekki er lögfræðilega útilokað að Sigríður Á. Andersen, fyrrverandi dómsmálaráðherra, beri einhverja fjárhagslega skaðabótaábyrgð á skipunum sínum í embætti dómara við Landsrétt. Meira »

Siðferðisgáttin og sálfræðistofa í samstarf

16:34 Hagvangur mun hér eftir vísa þeim málum sem koma í gegnum Siðferðisgáttina til sálfræðistofunnar Lífs og sálar ehf., séu málin þess eðlis að það þurfi að fara fram formleg athugun á einelti, kynferðislegri áreitni, kynbundnu ofbeldi eða annarskonar ofbeldi, óski viðkomandi fyrirtæki með Siðferðisgátt starfrækta eftir tilvísun. Meira »

Ætla sér að slá í gegn

16:30 Dömurnar í The Post Performance Blues Band ætla að gefa sér eitt ár til að slá í gegn. Ekki aðeins á Íslandi heldur á heimsvísu. Fyrst er meiningin að koma sér á kortið í London. „Ef fyrirætlunin gengur ekki eftir leggjum við árar í bát og hættum,“ segir Álfrún Helga Örnólfsdóttir. Meira »

Gætu verið byrjuð að afnema skerðinguna

16:28 „Ég vek athygli á því að á sama tíma og Öryrkjabandalagið ætlar að fara í mál við ríkið vegna þessara ömurlegu skerðinga þá hafnaði Öryrkjabandalagið og þingmaðurinn þessari tillögu,“ sagði Ásmundur Friðriksson, þingmaður Sjálfstæðisflokksins, á Alþingi í dag í umræðum um störf þingsins. Meira »

Segja verkföll bara ná til félagsmanna

16:19 Verkfall Eflingar nær einungis til félagsmanna verkalýðsfélagsins. Þetta segja Samtök atvinnulífsins á vef sínum og ítreka að boðuð verkföll nái einungis til þeirra starfsmanna sem eiga aðild að þeim stéttarfélögum sem hafa boðað verkföll. Meira »