Skortir á skilning lækna vegna ófrjósemi

Að sögn Kolbrúnar mæta þær konur sem eru með endómetríósu, ...
Að sögn Kolbrúnar mæta þær konur sem eru með endómetríósu, eða legslímuflakk, enn litlum skilningi lækna er kemur að tæknifrjóvgunum. Ljósmynd/Thinkstock

„Staðan fyrir konur með endómetríósu er ekkert voðalega góð upp á að fá aðstoð við frjósemina,“ segir Kolbrún Stígsdóttir, formaður Samtaka um endómetríósu sem standa fyrir málþingi um endómetríósu og ófrjósemi.

Að sögn Kolbrúnar mæta þær konur sem eru með endómetríósu, eða legslímuflakk, enn litlum skilningi lækna er kemur að tæknifrjóvgunum. „Þar erum við ekki í neitt rosalega góðum málum,“ segir hún. Einungis ein læknastofa á landinu sérhæfi sig í tæknifrjóvgunum. Samkeppnin sé því engin og segir hún samtökin heyra á konum með endómetríósu að þær upplifi að ekki sé hlustað á þær eða tekið með í myndina hvaða sjúkdóm þær eru með.

„Við erum ekki að mæta skilningi lækna hér,“ bætir Kolbrún við.

Legs­límuflakk verður þegar frum­ur úr innra lagi legs­ins fara úr leg­inu við blæðing­ar og setj­ast á yf­ir­borðsþekju á líf­fær­un­um í kviðar­hol­inu. Þetta veld­ur oft mjög mikl­um sam­vöxt­um og vex inn í líf­færi eins og endaþarm eða blöðru, og er ófrjósemi líka einn af fylgifiskum endómetríósu. 

Þurfa sérhæfða frjósemismeðferð

Kolbrún segir rannsóknir erlendis frá sýna fram á að margt við endómetríósuna geti truflað frjósemi og því henti þeim sem með hana eru ekki alltaf hefðbundin tæknifrjóvgum. „Þetta heyrum við frá erlendum sérfræðingum, sem segja  konur með endómetríósu þurfa mjög sérhæfða meðferð, sem jafnframt þarf að vera einstaklingsbundin. Þær eru svo ólíkar og vandamálin ólík,“ segir Kolbrún, en samtökin hafa sent fulltrúa á erlendar ráðstefnur um endómetríósu.

Kolbrún Stígsdóttir, formaður Samtaka um endómetríósu, konur nú farnar að ...
Kolbrún Stígsdóttir, formaður Samtaka um endómetríósu, konur nú farnar að fá aðstoð vegna endómetríósu yngri en áður. Ljósmynd/Aðsend

Þá þurfi konur með endómetríósu að fara í fjölda rannsókna sem ekki eru gerðar hér heima.

Kolbrún segir líka nokkuð hafa verið um það undanfarin ár að konur með endómetríósu leiti út fyrir landssteinana til að komast í tæknifrjóvgun og hafi þær m.a. farið til Prag í Tékklandi og Aþenu í Grikklandi. „Þar eru þær fara í fleiri rannsóknir, það er hlustað betur á þær og þær ná þá jafnvel betri árangri.“ Segir Kolbrún dæmi um konur sem voru búnar að fara í nokkrar  meðferðir hér heima, en ná svo að verða óléttar eftir 1-2 meðferðir erlendis.

Ófrjósemismeðferðir utan landsteinanna eru hins vegar ekki niðurgreiddar af Sjúkratryggingum Íslands. „Það er dýrt að fara í meðferð og enn dýrara að fara í meðferð erlendis, þar sem mögulega þarf að vera úti í einhvern tíma.“

Margar sem greinast aldrei

Félagar í Samtökum um endómetríósu eru nú um 220, en Kolbrún hefur ekki nákvæma tölu yfir hve margar konur hér á landi hafa verið greindar með endómetríósu. „Það er talað um 5-10%  og ég veit að á árunum 2001-2015 þá voru rétt yfir 1.300 nýgreiningar. Síðan eru líka margar konur sem greinast aldrei, af því að það er mismundandi hvað einkennin eru mikil,“ segir hún.

Varðandi meðferð við sjúkdóminum sjálfum er aðstaðan hins vegar betri en varðandi ófrjósemisaðgerðir og mun betri en hún var fyrir tíu árum. Endómetríósuteymi er nú starfrækt á  kvennadeild Landspítalans og þar starfa að sögn Kolbrúnar færustu endrómetríósu-læknar landsins. „Þau eru svo að fá tilvísanir frá kvensjúkdómalæknum og heimilislæknum og það er stór breyting frá því sem var,“ segir hún.

„Við erum líka  að sjá það að konur séu yngri að fara inn að fá aðstoð og við vitum jafnvel um tilfelli þar sem stúlkur á grunnskólaaldri eru komnar í eftirlit.“ Þetta segir hún veita ástæðu til bjartsýni því mikilvægt sé að greina stúlkur strax á grunnskólaaldri upp á frjósemina. „Um leið og það er farið að halda blæðingunum niðri, þá valda þær ekki jafn miklum skemmdum.“

Málþingið er haldið í Hringsal Landspítalans við Hringbraut kl. 17 í  dag og er öllum opið. Frekari upplýsingar um endómetríósu og ófrjósemi er svo að finna að vefsíðunum www.endo.is og www.tilvera.is

mbl.is

Innlent »

Bongóblíða á sumardaginn fyrsta

22:23 Rjómablíða verður um mest allt landið á morgun, sumardaginn fyrsta, ef spár ganga eftir. Samkvæmt þeim fer hitinn hæst í 17 gráður, á höfuðborgarsvæðinu og á Vesturlandi. Meira »

Stafræn Sturlungaöld

21:48 „Sturlungaöldin á Íslandi er sveipuð ævintýraljóma þó að hún hafi auðvitað einkennst af miklum átökum, ofbeldi og mannvígum,“ segir Áskell Heiðar Ásgeirsson, framkvæmdastjóri 1238 – Baráttan um Ísland. Meira »

Efling varar við nýrri starfsmannaleigu

21:24 Efling varar við nýstofnaðri starfsmannaleigu, Seiglu, og hvetur fólk til að eiga ekki viðskipti við hana. Þetta kemur fram í færslu á vef Eflingar þar sem fullyrt er að leigan sé á vegum starfsmannaleigunnar Manna í vinnu. Meira »

Sjávarútvegur gæti gert enn betur

20:30 Orkuskipti og notkun umhverfisvænni kælimiðla gætu hjálpað til að draga enn frekar úr losun íslensks sjávarútvegs á gróðurhúsalofttegundum. Meira »

Áhrif gjaldþrotsins ekki komin fram

20:18 Mjög erfitt er að spá fyrir um það hvernig sumarvertíðin verður hjá ferðaþjónustufyrirtækjum landsins. Afleiðingarnar af gjaldþroti WOW air komi ef til vill ekki að fullu fram fyrr en í haust. Þá er ekki hægt að segja að greinin hafi náð jafnvægi eftir þá dýfu sem fylgdi brotthvarfi flugfélagsins. Meira »

Alvarlegt vinnuslys í álveri Fjarðaáls

19:47 Alvarlegt vinnuslys varð í álveri Alcoa Fjarðaáls á Reyðarfirði um klukkan tvö í dag þegar karlmaður féll fjóra metra á merktri gönguleið í skautsmiðju álversins. Meira »

Hækkanir ógn við hagsmuni neytenda

18:46 Stjórn Neytendasamtakanna lýsir yfir furðu á ákvörðun fyrirtækja sem hafa gefið út að þau hyggist hækka vöruverð í kjölfar nýgerðra kjarasamninga. Neytendur muni ekki sætta sig við óábyrgar verðhækkanir. Meira »

Norðmaður og Dani duttu í lukkupottinn

18:14 Eng­inn var með all­ar töl­urn­ar rétt­ar í Vík­ingalottó­inu í kvöld en í pott­in­um voru rúm­ir 406 milljónir króna. Tveir hlutu ann­an vinn­ing og fengu í sinn hlut 30,9 milljónir króna. Vinningsmiðarnir voru keyptir í Danmörku og Noregi. Meira »

„Þetta er risastór dagur“

18:09 Í dag hefst Lenovo-deildin í rafíþróttum, fyrsta deild sinnar tegundar hér á landi. Mikil spenna er á meðal áhugafólks um tölvuleiki en hægt verður að fylgjast með keppni í beinni útsendingu. „Þetta er risastór dagur,“ segir formaður Rafíþróttasambandsins um tilefnið en mbl.is kom við í stúdíóinu. Meira »

Andlát: Jensína Andrésdóttir

17:53 Jensína Andrésdóttir, sem var elst allra Íslendinga, lést á skírdag, 18. apríl síðastliðinn, 109 ára og 159 daga gömul. Í janúar á þessu ári náði hún þeim áfanga að verða elst allra Íslend­inga sem hafa búið hér á landi. Meira »

Dæmdur fyrir alvarlega líkamsárás

17:38 Héraðsdómur Norðurlands eystra dæmdi í síðustu viku karlmann á fertugsaldri í sex mánaða skilorðsbundið fangelsi fyrir líkamsárás. Maðurinn var ákærður fyrir að hafa slegið annan mann með glasi í höfuðið á skemmtistað. Meira »

Bergrún hlýtur Barnabókaverðlaun Guðrúnar Helgadóttur

17:35 Bergrún Íris Sævarsdóttir hlaut Barnabókaverðlaun Guðrúnar Helgadóttur, sem afhent voru í fyrsta sinn í dag í Reykjavík, bókmenntaborg UNESCO. Verðlaunin eru veitt fyrir frumsamið handrit að barna- eða ungmennabók og voru veitt samhliða Barnabókaverðlauna Reykjavíkur í Höfða í dag. Meira »

Hildur, Guðni og Rán verðlaunuð

17:25 Hildur Knútsdóttir, Guðni Kolbeinsson og Rán Flygering hlutu Barnabókaverðlaun Reykjavíkurborgar sem afhent voru af Degi B. Eggertssyni borgarstjóra við hátíðlega athöfn í Höfða í dag. Meira »

„Fólk kemur til að hlusta“

16:17 „Það er mjög skemmtilegt að spila í svona nánu umhverfi, fólk er nálægt og það myndast persónuleg stemning. Fólk kemur líka til að hlusta en ekki til að drekka bjór eða tala í símann,“ segir tónlistarkonan Ragna Kjartansdóttir, betur þekkt undir listmannsnafninu Cell7, sem kemur fram á tónlistarhátíðinni Heima í Hafnarfirði í kvöld. Meira »

Reiknar ekki með frekari breytingum

16:16 Ekki er von á frekari breytingum hjá Airport Associates, sem veit­ir flugaf­greiðsluþjón­ustu á Kefla­vík­ur­flug­velli og m.a. þjón­ustaði WOW air. Meira »

Unnið að nýrri Plánetu-þáttaröð

16:10 Dvöl Sir David Attenborough hér á landi tengist upptökum á nýrri þáttaröð sem mun bera heitið One Planet, Seven Worlds, samkvæmt svari almannatengsladeildar breska ríkisútvarpsins við fyrirspurn mbl.is. Þættirnir verða teknir til sýninga á BBC One og verða sjö talsins. Meira »

Tók myndir af konu í sturtu

15:58 29 ára gamall karlmaður var í gær dæmdur í tveggja mánaða skilorðsbundið fangelsi í Héraðsdómi Vestfjarða, fyrir að taka tvær ljósmyndir af konu sem var í sturtu og særa með því blygðunarsemi hennar. Meira »

Fleirum sagt upp í Fríhöfninni

15:54 Gripið verður til frekari uppsagna hjá Fríhöfninni á Keflavíkurflugvelli, en það má rekja til þeirra sviptinga sem átt hafa sér stað í flugrekstri hér á landi síðustu vikur. Meira »

Svana nýr formaður Verkfræðingafélagsins

15:31 Svana Helen Björnsdóttir rafmagnsverkfræðingur og framkvæmdastjóri Stika hefur verið kjörin nýr formaður Verkfræðingafélags Íslands. Niðurstöður kosninga til stjórna félagsins voru kynntar á aðalfundi 11. apríl síðastliðinn. Svana Helen tekur við formannsembættinu af Páli Gíslasyni sem gaf ekki kost á sér til áframhaldandi formennsku. Meira »
Giftingar- og trúlofunarhringar frá ERNU
Mikið úrval. Á mynd er silfurpar með alexandrite-steini sem gefur mikið litaflóð...
Kolaportið alltaf gott veður!
Góða veðrið og góða skapið er í KOLAPORTINU!...
110 fm sumarhús á Suðurlandi..
Sumarhús í Biskupstungum til sölu. Eru 2 hús, annað fullbúið og hitt með þrjú sé...
Vetur í Tungunum, Eyjasól ehf.
Nú er að skella sér í sumarbústað um helgina og eða næstu... Rúm fyrir 5-6. Tak...