Óli Anton Bieltvedt er fæddur á Akureyri 1962. Hann er stúdent frá Verzlunarskóla Íslandi, stundaði síðan nám í viðskiptafræðum við University of Miami og brautskráðist þaðan með MBA gráðu árið 1990. Hann hefur búið í Hong Kong frá árinu 1995 og sér um rekstur verslunarfyrirtækisins Strax þar. Hann er kvæntur Írisi Hreinsdóttur og eiga þau tvö börn.
VERK:: SAFN'SDGREIN DAGS.:: 990530 \: SLÖGG:: Strax/Hong Kong STOFNANDI:: TDFA \: \:

SÓLIN SEST ALDREI

HJÁ STRAX

Óli Anton Bieltvedt er fæddur á Akureyri 1962. Hann er stúdent frá Verzlunarskóla Íslandi, stundaði síðan nám í viðskiptafræðum við University of Miami og brautskráðist þaðan með MBA gráðu árið 1990. Hann hefur búið í Hong Kong frá árinu 1995 og sér um rekstur verslunarfyrirtækisins Strax þar. Hann er kvæntur Írisi Hreinsdóttur og eiga þau tvö börn.

Eftir Kjartan Magnússon

SKRIFSTOFA Strax eru á sautjándu hæð í myndarlegu háhýsi á Hong Kong-eyju. Húsið þætti stórt á íslenskan mælikvarða og er mitt í frumskógi háhýsa, sem einkennir viðskiptahverfið í Hong Kong. Brosmildur og hressilegur maður býður blaðamanni inn og er þar kominn Óli Anton Bieltvedt, framkvæmdastjóri og annar aðaleigenda Strax. Vísað er til sætis á huggulegri skrifstofu Strax á milli skjalabunka og kassa fullum af varningi, sem bíða sendingar til Bandaríkjanna. Húsnæði er dýrt í Hong Kong og allt rými er því gjarnan nýtt til hins ýtrasta.

Alþjóðlegt umhverfi

Innan um tölvur, blaðastafla og vörubirgðir vinnur Óli ásamt dönskum sölumanni, enskum verkfræðingi, tveimur kínverskum aðstoðarstúlkum og íslenskum markaðsfræðingi, Finni Guðmundssyni. Er því óhætt að segja að umhverfið sé alþjóðlegt.

Sumir hafa viðskiptin í blóðinu og það er óhætt að segja að það gildi um Óla. Hann hóf ungur að vinna við fyrirtæki föður síns og alnafna sem var umsvifamikill í innflutningi hljómtækja og sjónvarpstækja til Íslands. Seinna hófu þeir feðgar í sameiningu viðskipti með rafmagnstæki í Þýskalandi en þau snerust aðallega um að kaupa og framleiða vörur í Austurlöndum fjær og selja þær á Evrópumörkuðum.

Óli hefur búið erlendis síðan hann lauk námi og komið víða við og er þar ef til vill komin skýringin á því af hverju hann veigraði sér ekki við að setjast að í Hong Kong ásamt fjölskyldu sinni fyrir fjórum árum og freista gæfunnar. Í hinni fjarlægu heimsborg ákvað hann að stunda viðskipti á því sviði sem hann þekkti vel til á, þ.e.a.s. í viðskiptum með rafmagnstæki af ýmsum gerðum. Þetta var árið 1995.

"Í fyrstu gekk allt vel. Ég hafði réttu samböndin og gat því keypt vörur á góðu verði í Asíu og selt þær á evrópskum mörkuðum. Þá gerðist það að Evrópusambandið ákvað að setja háa refsitolla á ýmis raftæki, t.d. sjónvarpstæki, framleidd í Kína. Með þessu lokaðist hjá mér hugmynd mín um viðskipti frá Kína til Evrópu, en hún var upphaflega ástæðan sem dró mig til Hong Kong, og setti það heldur betur strik í reikninginn. Við Íris vorum nýkomin til Hong Kong með lítið barn og tiltölulega lítið fjármagn sem fljótt gekk á enda Hong Kong ein af dýrustu borgum heims. Við gátum samt ekki hugsað okkur að fara frá Hong Kong, við vorum ekki tilbúin að gefast upp, og ég fór því að líta í kringum mig eftir öðrum möguleikum."

Ótrúlegur uppgangur í farsímaiðnaði

Á þessum tíma var að hefjast hinn ótrúlegi uppgangur í framleiðslu á hvers konar farsímum, sem enn sér ekki fyrir endann á. Alþjóðleg stórfyrirtæki eru leiðandi í þróun og framleiðslu á farsímum en til hliðar við þessa miklu vaxtargrein hefur sprottið upp ábatasamur markaður fyrir margvíslega fylgihluti, t.d. rafhlöður, hulstur, beltisklemmur o.s.frv. Megnið af þessum fylgihlutum er framleitt í Asíu. "Með mína þekkingu á raftækjageiranum, sem er í rauninni næsti bær við þessi símtækjaviðskipti, ákvað ég að láta reyna á þetta, enda er Hong Kong hjarta þessarar framleiðslu."

Á þessum tíma, síðla árs 1995, var mikill uppgangur í Suður-Ameríku. Óli setti sig í samband við gamlan félaga frá Bandaríkjunum, Ingva Tý Tómasson, sem bjó í Miami. Varð úr að þeir stofnuðu Strax í sameiningu. Fyrirtækið var stofnað árið 1996 og hafa þeir félagar starfað á þessum grunni síðan. "Ég stjórna framleiðsluhliðinni hér í Hong Kong en Ingvi Týr hefur yfirumsjón með markaðssetningunni frá Miami ásamt Birgi Erni Birgissyni hagfræðingi," segir Óli.

Meginþátturinn í starfseminni er framleiðsla á fylgihlutum fyrir flestar tegundir og gerðir farsíma, í upphafi með áherslu á vinsælustu gerðirnar fyrir markaðina í Norður- og Suður-Ameríku, en nú er einnig vaxandi áhersla lögð á Evrópu. Vörusala til Íslands er einnig vaxandi þáttur í starfseminni. "Það er ótrúlegt hvað hægt er að selja heim," segir Óli. "Íslendingurinn þarf alltaf að hafa það nýjasta og besta, bæði í farsímum og fylgihlutum."

Milljarður farsíma árið 2004

Heildarvelta Straxfyrirtækjanna nam um 230 milljónum króna á síðastliðnu ári og var meginhluti hennar vegna vörusölu til Bandaríkjanna og Suður-Ameríku að sögn Óla. "Það ríkir að vísu nokkur óvissa með þróun mála í Suður- Ameríku og þar eru miklar sveiflur í efnahagslífinu, en samt er gífurleg söluaukning á farsímum. Talið er að nú séu um 300 milljónir farsíma í notkun í heiminum en því er spáð af sérfræðingum í símaiðnaðinum að þeir verði um 600 milljónir árið 2001 og komnir yfir milljarð árið 2004. Það gefur augaleið að þessi gífurlegi vöxtur hefur ótal tækifæri í för með sér og það hyggjumst við nýta okkur.

- Hvernig sérðu fjarskiptamarkaðinn fyrir þér ef þú skyggnist enn lengra fram í tímann?

"Ég sé fyrir mér að í nálægri framtíð muni hver einstaklingur hafa sinn eigin síma og sitt persónulega númer hvar sem hann er og hvert sem hann fer."

Starfsemi í þremur heimsálfum

- Munuð þið áfram leggja svo ríka áherslu á Ameríkumarkaðinn?

"Við höfum lagt mikla vinnu í að ná fótfestu þar en látið aðra markaði, t.d. Evrópu, mæta afgangi á meðan. Markaðsstarfið í Ameríku hefur skilað sér svo vel að við treystum okkur nú jafnframt til að hefja öfluga sókn inn á Evrópumarkaðinn. Í júlí eða ágúst munum við opna skrifstofu í Englandi og þar verða höfuðstöðvar Strax í Evrópu. Þá höfum við litla söluskrifstofu á Kýpur, sem Valur Bergsveinsson er í forsvari fyrir. Framtíðarhugmyndin er sú að setja upp útibú í löndum Austur-Evrópu og Afríku en þessir markaðir eiga eftir að vaxa gífurlega á næstu árum. Eftir sem áður mun Hong Kong armur Strax annast framleiðslu og vöruþróun."

- Það er að sjá að Strax hafi starfsemi svo víða að sólin setjist aldrei í starfstöðvum þess. Hefur það ekki viss vandkvæði í för með sér fyrir ekki stærra fyrirtæki að dreifast um allar jarðir ef svo má segja?

"Við erum að byggja upp lítið en öflugt alþjóðafyrirtæki og þurfum því að vera með starfsemi á ýmsum stöðum. Auðvitað eru flest alþjóðleg fyrirtæki stærri en í smæðinni liggur jafnframt okkar helsti styrkur. Með því að vera með starfsemi víða er auðveldara fyrir okkur að vera í milliliðalausu sambandi við framleiðendur og kaupendur sem skiptir gífurlegu máli. Einnig þurfa menn að vera á staðnum til að skilja markaðinn og komast í tengsl við þá aðila sem skipta máli. Með lágmarks yfirbyggingu og notkun nútíma tækni getum við tekið ákvarðanir hratt og verið í sambandi við mannskapinn hvar sem er í heiminum."

Nú vinna átján manns hjá fyrirtækinu, sex í Hong Kong, einn á Kýpur og ellefu á Miami. Með fyrirhugaðri útþenslu munum við væntanlega fjölga starfsmönnum í sjö til átta hér í Hong Kong og vera með í lok ársins um fimm starfsmenn í nýju skrifstofunni í Englandi. "

Búnir með grunninn

- Hvað stefnið þið á að auka veltuna mikið á milli ára?

"Við reiknum með að heildarvelta fyrirtækisins muni rúmlega þrefaldast frá síðasta ári og verði um 800-850 milljónir króna í ár. Þetta kann að hljóma ótrúlega en sannleikurinn er sá að þetta er fyrsta árið sem fyrirtækið starfar af fullum krafti. Það má líkja fyrirtæki sem þessu við húsbyggingu. Fyrst þarf að grafa grunn og klára kjallarann áður en hæðirnar eru byggðar. Fyrstu tvö árin fóru í að kanna markaðinn og byggja upp sambönd og nú er komið að því að láta reyna á þær hugmyndir, sem Strax byggist á. Þrátt fyrir mikla veltuaukningu reynum við að halda yfirbyggingu í lágmarki og að hafa ekki fleiri en 25 starfsmenn í lok ársins."

- Samkeppnin á farsímamarkaði er mikil og fer vaxandi. Hvernig hyggist þið ná viðunandi framlegð á þessum harða markaði?

"Það er rétt að á þessum markaði er ekki vandinn að ná mikilli veltu, heldur viðunandi framlegð. Viðskipti með sjálfa farsímana fara þó vaxandi hjá okkur. Og með tilkomu skrifstofunnar í Englandi sjáum við fram á mikla möguleika á símasölu inn til Hong Kong og Kína. Kínverjinn vill nefnilega miklu frekar kaupa farsíma framleidda í Evrópu en þá sem eru framleiddir í Kína. Okkar sérgrein er þó framleiðsla og þróun á fylgihlutum. Í upphafi seldum við aðallega hefðbundna hluti eins og flestir af okkar keppinautum gera. Nú leggjum við aukna áherslu að hanna og þróa ýmsar framandi vörur eins og t.d. beltisklemmur, sem við höfum framleitt fyrir risa eins og Samsung, Mitsubishi og nú nýverið Qualcomm í Bandaríkjunum. Þetta samstarf styrkir stöðu okkar í bransanum og gerir það að verkum að við erum ekki bara "venjulegir" farsímafylgihlutasalar og framleiðendur. Við erum að byggja upp orðstír sem gæðaframleiðendur á nýjum og áhugaverðum varningi, sem við teljum að eigi eftir að verða lykillinn að velgengni okkar í framtíðinni. Þá er það einnig okkar styrkur að vera með þá sérstöðu að geta blandað saman öllum þremur sölukjörnunum í þessum viðskiptum, þ.e. sölu á hefðbundnum fylgihlutum, nýjum hágæðavörum og svo hinum vaxandi viðskiptum í "original" fylgihlutum og símum. Við munum einnig leggja mikla áherslu á svokallaðan handfrjálsan búnað þar sem margar þjóðir munu brátt banna með lögum akstur með farsíma í lúkunni."

- Hafið þið bolmagn einir og sér til að auka umsvifin og hrinda hugmyndum ykkar í framkvæmd?

- "Smæð fyrirtækisins hefur stundum staðið því fyrir þrifum og nokkrum sinnum höfum við átt í erfiðleikum með að fjármagna stórar pantanir, þ.e. að brúa bilið á milli framleiðslu og sölu. Þetta er í sjálfu sér "gott" vandamál en vandamál eigi að síður. Vegna þessa og þar sem við sjáum fram á mikinn vöxt í okkar viðskiptum í náinni framtíð höfum við ákveðið að leita að áhugasömum fjárfestum. Þrátt fyrir að vera með tvo fjársterka og áhugasama aðila í Bandaríkjunum, ákváðum við að athuga þessi mál heima á Íslandi. Í framtíðinni er líka möguleiki að sameinast eða að tengjast einhverju af þeim stóru símafyrirtækjum, sem við eigum í samstarfi við. Ef áætlanir okkar ganga eftir reiknum við með að skrá fyrirtækið á bandarískum hlutabréfamarkaði eftir þrjú til fimm ár. Við erum nú að leggja aukna áherslu á vörusölu á Internetinu en þar eru möguleikarnir gífurlegir í framtíðinni. Með því að blanda saman framtíðarviðskiptagrein, sem farsímageirinn er, og netviðskiptum, teljum við okkur hafa áhugaverðan pakka fyrir fjárfesta."

Lífið er viðskipti í Hong Kong

- Er mikill munur á því að stunda viðskipti í Hong Kong og á Íslandi? "Já, það er óhætt að segja það. Lífið er viðskipti í Hong Kong. Hér eru miklir peningar og meiri hraði í öllum sviðum. Í Evrópu er maður yfirleitt búinn í vinnunni um kvöldmatarleytið en hér er unnið allan sólarhringinn ef vel á að vera. Yfirleitt, þegar maður er að klára kvöldmatinn um tíu leytið, byrjar Miami að hringja. Þeir eru þá að komast á morgunskrið og verða að vita stöðu mála í framleiðslu- og afhendingarmálum. Maður þarf því að leggja harðar að sér í viðskiptum hér en víða annars staðar. Menn koma jú hingað til að vinna og geta yfirleitt unnið sér inn meiri peninga hér en í Evrópu og jafnvel Bandaríkjunum. Asíubúar vilja helst kynnast útlendingi persónulega áður en þeir treysta honum og viðskiptin geta farið fram og það tekur að sjálfsögðu tíma. Þrátt fyrir að Hong Kong sé nú komið yfir til Kína hefur lítil sem engin breyting orðið á lífs- eða starfsskilyrðum."

Óli segir að það séu að mörgu leyti kjöraðstæður til fyrirtækjarekstrar í Hong Kong. Hér eru góðar samgöngur, virkur fjármálamarkaður og þjálfað starfslið og staðsetningin er auðvitað frábær fyrir útflytjendur og framleiðendur. Á móti kemur að laun og verð á húsnæði er hærra en víða annars staðar í heiminum. Nauðsynjavörur eru einnig nokkuð dýrar hér því þær eru að mestu leyti fluttar inn," segir Óli að lokum.

Morgunblaðið/Kjartan Magnússon LÍFIÐ er viðskipti í Hong Kong, segir Óli Anton Bieltvedt, framkvæmdastjóri Strax, sem er með starfsemi í þremur heimsálfum.

Ég sé fyrir mér að í nálægri framtíð muni hver einstaklingur hafa sinn eigin síma og sitt persónulega númer hvar sem hann er og hvert sem hann fer.