8. mars 2000 | Minningargreinar | 3170 orð

Jón Dan Jónsson

Jón Dan Jónsson rithöfundur og fyrrverandi ríkisféhirðir fæddist á Brunnastöðum á Vatnsleysuströnd 10. mars 1915. Hann lést á heimili sínu í Reykjavík 27. febrúar síðastliðinn. Foreldrar hans voru Margrét Pétursdóttir frá Nýjabæ í Vogum, f. 24.7.1878, d. 19.11.1918 í spönsku veikinni, og Jón Einarsson útvegsbóndi á Efri-Brunnastöðum, f. 8.1.1875, d. 30.1.1920. Fóstra Jóns eftir lát Margrétar var Valgerður Pétursdóttir, f. 15.1.1865, d. 28.7.1940. Bræður Jóns eru Einar Haukur, f. 28.11.1906, Erlingur, f. 3.4.1908, Matthías, f. 3.3.1911, Guðmundur Björgvin, f. 1.10.1913, og Pétur Guðlaugur, f. 9.10.1912, sá eini bræðranna sem lifir Jón. Uppeldisbróðir bræðranna var Stefán Elísson, f. 21.7.1900, hann er látinn.

Jón Dan kvæntist 18.12.1943 Halldóru Elíasdóttur húsfreyju í Reykjavík, f. 16.7.1925. Foreldrar hennar voru Elías Eyjólfsson kennari í Reykjavík, f. 25.11.1887, d. 1.9.1975, og Þuríður Pálsdóttir húsfreyja, f. 6.1.1894, d. 3.11.1994. Börn Jóns og Halldóru eru: 1) Valgerður Dan, f. 1.12.1944, gift Þorsteini Gunnarssyni, þeirra börn eru: a) Jón Gunnar kvæntur Margréti Gunnarsdóttur og eiga þau tvö börn, Þorstein Gunnar og Valgerði, b) Bjarni Þór og c) Elín Jóna. 2) Þuríður Dan, f. 25.9.1947, gift Guðmundi Rúnari Brynjarssyni, þeirra börn eru: a) Katrín, gift Halldóri Jörgen Jörgenssyni og eiga þau dótturina Dorotheu, b) Dóra, gift Ragnari Jónssyni og eiga þau soninn Davíð Fannar, c) Brynjar, hann á dótturina Kolbrúnu Emmu með Gerði Ósk Jóhannsdóttur. 3) Þórir Dan, f. 22.10.1951, kvæntur Auði Ingólfsdóttur, þeirra börn eru: a) Ásdís Dan, gift Ben Frank Boyce og eiga þau tvö börn, William Dan og Fjólu Dan, b) Margrét Dan og c) Ingólfur Dan. 4) Margrét Dan, f. 24. 8.1962, gift Jóni Hróbjartssyni, þeirra börn eru: a) Halla Kristín, b) Jón Dan og c) Arnar Freyr.

Jón útskrifaðist úr Verzlunarskóla Íslands 1933. Að loknu skólanámi vann hann í átta ár við afgreiðslustörf í Sælgætis- og efnaverksmiðjunni Freyju, þá verksmiðjustjóri í Vífilfelli hf. í fimm ár uns hann árið 1945 fór að vinna á skrifstofu ríkisféhirðis og tók við því embætti 1.1.1959. Hann lét af starfi ríkisféhirðis í árslok 1977 en starfaði sem framkvæmdastjóri Söfnunarsjóðs lífeyrisréttinda til ársins 1984, hóf störf hjá sjóðnum 1974, sem þá nefndist Biðreikningur lífeyrissjóðsiðgjalda. Jón gaf út sína fyrstu bók árið 1956, smásagnasafnið Þytur um nótt og tveimur árum síðar skáldsöguna Sjávarföll. Árið 1960 komu út skáldsögurnar Nótt í Blæng og Bréf að austan undir samheitinu Tvær bandingjasögur, og sex árum síðar fyrsta ljóðabók hans Berfætt orð. Þekktastur er Jón fyrir skáldsögur sínar, en auk frumraunanna eru þessar helstar: Atburðirnir á Stapa (1973), Síðasta kvöld í hafi (1977), Stjörnuglópar (1980), Viðjar (1982), Bréf til afa (1985), 1919 - Árið eftir spönsku veikina (1987) og smásagnasafnið Sögur af sonum (1989). Einnig skrifaði Jón nokkrar barnabækur og samdi leikrit, þ. á m. Brönugrasið rauða sem sýnt var hjá Leikfélagi Akureyrar (1969).

Útför Jóns fór fram í kyrrþey.

Hratt flýgur stund. Við andlát Jóns Dan lít ég til baka um fjóra áratugi. Ég hafði þá um nokkurra mánaða skeið verið starfsmaður hjá ríkisendurskoðun og nú var ég sendur þeim reyndu til aðstoðar við að telja hjá ríkisféhirði. Ásta Magnúsdóttir var að láta af störfum og Jón Dan Jónsson að taka við. Maðurinn varð strax minnisstæður. Mér, sem þá var rétt skriðinn upp úr unglingsárunum, þótti hann alltof unglegur til að fá svo virðulegan titil sem ríkisféhirðir. Svo kvikur var hann í hreyfingum að hann minnti á fimleikamann. Og hann hafði skrifað bækur. Ég hafði meira að segja nýlesið Sjávarföll. Síst af öllu kom mér til hugar, að ég ætti eftir að eiga nána samvinnu við þennan mann í tæpa tvo áratugi.

Jón Dan hóf störf hjá ríkisfjárhirslunni 1945. Hann var því enginn nýgræðingur, þegar hann tók við embætti ríkisféhirðis. Hann var margreyndur að kunnáttu og nákvæmni. Eðli máls samkvæmt eru störf í ríkisfjárhirslunni felld í fastar skorður. Þau eru þó ekki óbreytanleg og það kom í hlut Jóns Dan að leiða embættið í gegnum breytingar, sem til firna hefðu talist við upphaf ferils hans sem féhirðis. Þá var sá mátinn í Reykjavík, að á greiðsludegi launa sóttu flestir ríkisstarfsmenn laun sín til ríkisféhirðis þar sem þau voru af nákvæmni talin í hendur hverjum og einum. Varð þá oftar en ekki þröng í Arnarhvoli jafnvel svo að raðir náðu út úr húsi. Svo furðulegt, sem það kann að virðast, voru þessi mannamót hjá ríkisféhirði slík hefð, að löngu eftir að farið var að afhenda vélprentaðar ávísanir, kom fjöldi fólks í afgreiðslu ríkisféhirðis til þess eins að framselja ávísunina og fá peninga talda sér í hendur. En tíminn vinnur jafnvel á hefðum. Þegar þess var völ að leggja laun inn á bankareikning fækkaði ferðum í Arnarhvol.

Ætla mætti að í fjárhirslu ríkisins væri aðeins það, sem ríkisins væri eða a.m.k. á þess ábyrgð. En engin regla er án undantekningar. Einu sinni á ári hverju kom kona utan úr bæ á skrifstofu ríkisféhirðis. Hann opnaði hirslur sínar og tók út léreftspoka, eða öllu heldur lak, leysti hnúta og fram voru dregnir nokkrir munir, handrit og teikningar, sem konan skoðaði og taldi, setti þá svo aftur í lakið og batt á hnút. Þessi kona hafði margt reynt í lífinu. Hér var það dýrmætasta í laki og ríkisféhirði einum treyst til gæslu.

Jón Dan var ekki maður íburðar. Hann var ekki kröfuharður sjálfs sín vegna en vann embætti sínu af metnaði. Ég hef ástæðu til að ætla, að þær breytingar, sem hann vann að á rekstri embættisins, hafi ekki allar verið honum kærar sem einstaklingi. Fólk var honum áhugaverðara en vélar. Það, að vera í persónulegu sambandi við fleiri starfsmenn ríkisins en nokkur annar, var honum meira að skapi en þurrar skrár yfir innlögn á bankareikninga.

Jón Dan lét af störfum í lok árs 1977 eftir 32 ára veru í ríkisfjárhirslunni. Það var engin skyndiákvörðun. Hann átti gnótt áhugamála, ritstörf sem biðu, sumarbústað og gróðurvin og fjölskyldu sem fór stækkandi. Auk þess hafði honum verið falið smá aukastarf árið 1974 þegar Biðreikningur lífeyrissjóðsiðgjalda var stofnaður. Biðreikningurinn - nú Söfnunarsjóður lífeyrisréttinda - var lífeyrissjóður þeirra, sem ekki áttu aðild að öðrum sjóði. En það, sem hófst smátt, óx og dafnaði og að eindregnum óskum stjórnar sjóðsins, féllst Jón Dan á að verða framkvæmdastjóri hans í hlutastarfi, þegar hann væri laus úr fjárhirslunni. Því starfi sinnti hann fram á árið 1984. Öll voru þau verk unnin af dugnaði og nákvæmni er seint verður fullþökkuð. Þeir, sem fengu Jón til þessara starfa, sitja reyndar uppi með samviskubit, yfir þeim erli og áhyggjum, sem á hann voru lagðar, eftir að hann gaf upp lífsstarf sitt í þeim tilgangi einum að sinna skriftum og sköpun, sem hugur hans stóð til alla ævi.

Vel látinn sóma- og dugnaðarmaður er genginn. Blessuð sé minning hans.

Eiginkonu, börnum og venslafólki eru færðar samúðarkveðjur. Veitist þeim styrkur á sorgarstundu.

Höskuldur Jónsson.

Jón Dan lést á heimili sínu 27. febrúar 2000 eftir stutta legu á sjúkrahúsi, tæplega 85 ára að aldri. Hann var fæddur 10. mars 1915 á Brunnastöðum á Vatnsleysuströnd, sonur Jóns Einarssonar útvegsbónda þar og konu hans Margrétar Pétursdóttur. Barn að aldri missti hann foreldra sína í spönsku veikinni og ólst upp hjá fóstru sinni Valgerði Pétursdóttur. Uppvaxtarárum sínum hefur hann lýst á eftirminnilegan hátt í sögunni 1919 - Árið eftir spönsku veikina, ævisögu í skáldsöguformi, sem út kom 1987 og margir telja prýðilegustu bók hans.

Skáldskap Jóns kynntist ég fyrst 1956 þegar hann las upp smásögu á sal Menntaskólans í Reykjavík ásamt fáeinum skáldbræðrum. Hann hafði þá nýlega gefið út fyrstu bók sína, smásagnasafnið Þytur um nótt, en áður vakið athygli fyrir hæfileika sína á þessu sviði þegar hann vann tvívegis til fyrstu verðlauna í smásagnasamkeppni sem efnt var til á vegum Samvinnunnar og Helgafells. Sagan sem Jón las upp fjallaði um ungan dreng sem veittist erfitt að ná fótfestu í heimi hinna fullorðnu. Hún var skrifuð af næmum skilningi á sálarlífi drengsins og snart þá sem á hlýddu, enda fór mér sem mörgum öðrum á þeim árum sem í hönd gengu, að ég beið hverrar nýrrar bókar Jóns með eftirvæntingu. Þegar við Valgerður dóttir hans felldum síðan hugi saman og giftum okkur 1967 kynntist ég manninum á bak við verkin. Er skemmst frá því að segja að þeir eru fáir, ef nokkrir, samferðamennirnir sem jafnað verður til Jóns að drengskap og heilindum.

Á unglingsárum stóð hugur Jóns til þess að fara í menntaskóla en atvikin höguðu því svo til að hann innritaðist í Verslunarskólann og lauk þaðan prófi 1933. Að loknu námi vann hann fyrst við afgreiðslustörf í sælgætisgerðinni Freyju og síðan sem verksmiðjustjóri í Vífilfelli, eða allt þar til er hann hóf störf í ríkisfjárhirzlunni 1945, þar sem hann starfaði óslitið til ársloka 1977, fyrst sem ritari og síðan sem ríkisféhirðir frá 1959. Það er almæli að Jón hafi verið einstakur embættismaður og vel látinn af samstarfsmönnum sínum háum og lágum, í senn ósérhlífinn og kröfuharður. Hann kunni þá list öðrum fremur að hafa með höndum mannaforráð og laðaði jafnan fram hið besta í fari undirmanna sinna með kurteisi og festu.

Jón lét sjálfur svo um mælt að hann hafi aldrei verið eindreginn í því að gefa upp borgaralega stétt og helga sig einvörðungu skáldskap og ritstörfum. Ábyrgðartilfinning var honum í brjóst borin og þörfin á því að vera bjargálna öllum draumum um líf í listum yfirsterkari. Það er deginum ljósara að til þess að geta sinnt list sinni í þeim mæli sem raunin varð á, eftir að borgaralegum tíma hans lauk í fjárhirzlunni, hefur Jón oft þurft að beita sig hörðu og aga sinn innri mann. En hann hafði þegið í vöggugjöf þolinmæði og einurð og ásamt konu sinni, Halldóru Elíasdóttur, sem reyndist honum traust stoð, reisti hann sér umgjörð lífs og starfs. Hann lifði að eigin sögn í tveimur heimum, hinum borgaralega heimi fram til klukkan fimm á daginn, þegar Arnarhvoli var lokað, að hann skipti um ham og tók til við ritstörfin heima fyrir, þar sem hann gat gengið að því vísu að njóta næðis og búið í þeim heimi sem stóð hjarta hans næst. Hann lét hvorki embættiserilinn raska ró heimilisins né enn heldur blandaði hann sér í umræður um skáldskap á vinnustað.

Á það hefur verið bent að Jón hafi í sagnagerð sinni beint sjónum að hinum innri öflum og umhverfi fremur en samfélaginu, manninum andspænis eigin tilfinningum og ástríðum og tengslum hans við átthagana. Hann var svo heppinn að finna sér snemma skoðanabróður í heimspekingnum Spinoza en úr verkum hans valdi hann fyrstu bók sinni svohljóðandi einkunnarorð: "Ánauð kalla ég vanmátt mannsins til að stjórna tilfinningum sínum eða halda þeim í skefjum. Því sá, sem er á valdi tilfinninga sinna, er ekki sjálfum sér ráðandi..." Þessi lífsskoðun gengur eins og rauður þráður gegnum verk Jóns - einkum framan af - skýrust dæmi um það eru skáldsögurnar Sjávarföll og Tvær bandingjasögur. En hennar gætir líka í einu sérstæðasta verki Jóns, skáldsögunni Atburðunum á Stapa, þar sem þjóðsögur og veruleiki mætast og mannleg náttúra etur kappi við sækýr og drauga suður með sjó. Af öðrum yrkisefnum Jóni hugleiknum er ekki úr vegi að nefna náttúruna og viðhorf mannskepnunnar til hennar, lands og gróðurs, en þar voru sjónarmið hans meira í ætt við fræðslustefnu 18. aldar en rómantíkina. Hann gerðist snemma mikill áhugamaður um skógrækt og jafnsnemma og þau Halldóra höfðu komið sér upp sumarbústað norðan Rauðavatns tóku þau að rækta af kappi skóg á landskika þeim sem bústaðnum fylgdi. Eftir því sem skógurinn óx varð þarna reitur hvíldar og unaðar þar sem dvalist var langdvölum á sumrin og aldrei þreyttist Jón á því að uppfræða fjölskylduna, börn sín og síðar barnabörn, hvernig haga bæri samneytinu við móður jörð.

Jón var glaðsinna að eðlisfari og vinmargur á árum áður, jafnt meðal skáldbræðra sem annarra, en eftir að föst skipan borgaralegra skyldustarfa reisti skorður við samkomum og vinamótum þrengdist hópurinn, samfara því að með aldrinum gerðist Jón dulur um eigin hagi. Góðan vin átti hann frá fornu fari sem var Ólafur Jóhann Sigurðsson rithöfundur. Þeir áttu það sammerkt að unna átthögum sínum, Grafningi og Vatnsleysuströnd, og gróðri jarðar, grösum og blómum, og það mun hafa verið bjargföst trú beggja að engum væri hollt að rjúfa svo tengslin við uppruna sinn að allar brýr væru brotnar. Það er í ljósi þessa sem mig langar að hafa yfir kvæði sem Ólafur Jóhann orti á sjötugsafmæli Jóns og birtist í ljóðabókinni Að lokum undir heitinu Á afmæli vinar:

Verði mér hugsað

að veðrahami lægðum

í undarlegri kyrrð

um óbuganleikans blóm:

Ljósbera á mel,

lilju á strönd,

bláhvíta í fjörumöl,

eða burnirót á syllu:

þá veit ég ekki fyrr til,

vinur minn góður,

en ég hugsa til þín

og heimti seigluna aftur.

Beri mig í eftirleit

að upprunans lindum

og reyni þar að lesa

af lifandi vatninu

lögmál þolgæðis

og lögmál drengskapar:

hvað niðar þá í hlustum

nema nafn þess vinar,

sem lögmál þau bæði

borið hefur ófölskvuð

dýpra flestum mönnum

í dulu brjósti.

Og hvenær fáum við þakkað

sem þessa höfum notið?

Þegar Jón Dan dó hafði hann spornað við ásókn dauðans í tæpa tvo mánuði. Það var um rismál sunnudaginn 27. febrúar að hann sofnaði til drottins síns, þess hins sama sem hann hafði heitið liðveislu sinni til deyjanda dags.

Þorsteinn Gunnarsson.

Við skulum líta upp til Guðs

og virða fyrir okkur dásemdir hans.

Kurteislega skulum við berja að dyrum

og halda á húfunni í hendinni.

Við skulum þurrka vel af okkur

til þess að spora ekki hvítskúrað gólfið.

Hljóðlega skulum við ganga inn

til þess að vekja ekki Guð -

hann gæti hafa lagt sig í rökkrinu.

Við skulum læðast inn að kommóðu

þar sem englaspilið ymur

og tveir gylltir englar snúast hring eftir hring;

ó, hvílík dásemd.

Og ef við snertum ekki á nokkrum hlut

fáum við að koma aftur þegar við erum orðnir gamlir.

(Jón Dan.)

Gæfa mín var sú að báðir afar mínir voru rithöfundar.

Frá því ég komst til vits og ára hafa bækur þeirra veitt mér mikið yndi. Nú eru þeir báðir farnir og missir minn er mikill.

Afi Jón Dan, eins og við barnabörnin kölluðum hann, var mjög fróður maður og yndislegt skáld. Alltaf var gott að setjast við hlið hans og umræðurnar ætíð áhugaverðar.

Ég er búin að vera búsett erlendis í ellefu ár og því erfitt að hitta ekki fjölskyldu og ástvini eins oft og maður óskar. Þegar ég kom til Íslands um síðustu jól gat ég ekki vitað að þær stundir sem ég átti þá með afa yrðu þær síðustu.

Ég færði afa pennasett í von um að það yrði mikið notað við skriftir til þess að gleðja mig og aðra.

Þær skriftir verða því miður ekki fleiri í þessum heimi.

Það er erfitt fyrir okkur sem eftir stöndum, en ég veit, elsku afi, að þú ert kominn á góðan stað og þér líður vel.

Elsku amma, pabbi, Magga, Þurý og Vallý, megi góður guð styrkja ykkur.

Ásdís Dan.

Ég átti því láni að fagna að ganga lífsgönguna í tæp sextíu ár í nánum tengslum við mág minn Jón Dan.

Hann hafði mikil áhrif á mig bæði innan fjölskyldunnar og sem yfirmaður á vinnustað. Ég vann eitt sumar undir hans stjórn í verksmiðjunni Vífilfelli hf. þar sem hann var verksmiðjustjóri og síðar um tíma í ríkisfjárhirslunni. Stjórn hans á vinnustað var til fyrirmyndar. Hann gerði miklar kröfur til starfsfólksins en ekki síður til sjálfs sín.

Hann var einlægur áhugamaður um garðrækt og nutum við góðs af því í fjölskyldu minni. Áttum við hvort sinn sumarbústaðinn á samliggjandi lóðum í nágrenni Reykjavíkur. Börnin mín sem ólust upp í návist hans, lærðu af honum að umgangast náttúru landsins og stunda garðrækt. Þeim fannst gott að koma við hjá "afa Jóni Dan" eftir erfiða fjallgöngu, fjallið var reyndar ekki annað en hæðardrag ofan við brekkuna, og fá hjá honum rófu eða næpu og um leið örlítinn fyrirlestur um vistvæna ræktun. En það voru ekki bara börnin mín sem lærðu af honum. Ég minnist þess að hafa eitt sinn talið mig vera búna að undirbúa holur fyrir trjáplöntur sem hann hafði gefið mér þegar hann kom í hægðum sínum til að líta eftir hvort allt væri í lagi. Ég fékk þá hollu lexíu, að holan ætti að vera dýpri, áburðurinn ívið betur útilátinn og plantan sjálf mátulega djúpt sett niður. "Það þarf að undirbúa jarðveginn vel," sagði hann, "það skilar sér síðar." Þessi orð báru lífssýn hans vitni.

Þá var ekki síður lærdómsríkt fyrir mig og aðra í fjölskyldunni að leita til hans ef eitthvað þurfti að spyrja um íslenskt mál. Hann var mjög áhugasamur um gott og rétt málfar og leiðrétti okkur óspart ef honum þótti nauðsyn bera til.

Í ferðalögum okkar Gunnars með þeim hjónum, Halldóru og Jóni, var hann ævinlega hrókur alls fagnaðar og kunni þá list að gera greinarmun á starfi og einkalífi. Hann var góður hlustandi og ráðhollur.

Guð gefi honum góða himnaríkisvist.

Ingibjörg Elíasdóttir.

Kæri Jón Dan. Ég á eftir að sakna þess að geta ekki tölt yfir til þín og fengið góð ráð í garðyrkjumálum eða uppörvun þegar ég er búin að missa stjórn á arfanum.

Mig langar að þakka þér fyrir allt það sem þú hefur kennt mér í lífinu.

Þó ég sé látinn,

harmið mig ekki með tárum.

Hugsið ekki um dauðann

með harmi og ótta;

ég er svo nærri að

hvert eitt ykkar tár

snertir mig og kvelur.

En þegar þið hlægið

og syngið með glöðum hug.

lyftist sál mín upp í mót til ljóssins:

Verið glöð og þakklát

fyrir allt sem lífið gefur, og ég,

tek þátt í gleði ykkar yfir lífinu.

(Höf. ók.)

Þórdís Gunnarsdóttir.

Elsku Jón Dan. Guð blessi þig og megi allir englar vaka yfir þér. Gangi þér vel með nýja starfið þarna uppi og þar verður þú frískur og glaðlegur. Mér þykir leitt að ég skuli ekki geta komið í þína elskulegu jarðarför. Mér hefur alltaf fundist þú frábær og laglegur en nú ferð þú til "Nangijala" og lifir þar góðu lífi þar eins og hér á jörðinni.

Ég man uppi í sumó þar sem þú undir þér best en í "Nangijala" eignastu fínan sumarbústað en hann heitir Epladalur. Þar verður þú hressari en nokkur mannvera.

Vertu sæll, afi Jón Dan, og gangi þér vel.

Sunneva Einarsdóttir.

Nú er Jón Dan horfinn úr hópnum, þeim hópi sem ég var ungur dreginn inní fyrir fjórum áratugum. Þeir eru reyndar margir horfnir á undan honum þessir hógværu menn sem gerðu ekki kröfur nema til sjálfra sín og urðu þessvegna að sinna því sem hendi var næst sér til viðurværis. Þá voru menn ekki á föstum ríkislaunum við að framleiða sögur.

Jón Dan hafði ungur komist í verslunarskóla og fékk starf á skrifstofu ríkisféhirðis. Sagt hefur verið að erfiðara sé að gæta fengins fjár en að afla þess. Svo vel gætti Jón Dan fjárhirslunnar að honum var falin forstaða embættisins. Þrátt fyrir annir og ábyrgð hélt hann áfram ritstörfum. Eftir hann standa allmargar skáldsögur, eftirminnilegastar eru mér Atburðirnir á Stapa og Árið eftir spönsku veikina þar sem drjúg heimildakönnun liggur að baki. En bestar þykja mér smásögurnar. Mikill verður orðinn vegur smásagnagerðar hér ef Blautu engjarnar í Brokey, Kaupverð gæfunnar eða Jörð í festum finnast ekki lengur í úrvali íslenskra smásagna. Auk þess gaf Jón Dan út eina ljóðabók, Berfætt orð, árið 1967.

Jón Dan tjáði mér eitt sinn, þá kominn á eftirlaun, að nú gæti hann ekkert skrifað framar einsog hann þó hafði vonað og raunar hlakkað til loksins laus við allar skyldur. Embættið hafði tekið sinn ríflega toll og það var sorglegt. Hér er engin úttekt gerð á störfum nafna míns, en honum þökkuð við leiðarlok ánægjuleg kynni og ljúft viðmót. Ekki aðeins var íþrótt hans vammi firrt, heldur einnig hann sjálfur.

Jón frá Pálmholti.

Aðgangsupplýsingar

Notandi:Þú ert ekki innskráð(ur).
Greinin: Þessi grein er ókeypis þar sem hún er eldri en þriggja ára.
Morgunblaðið - fyrsta forsíðan

Morgunblaðið hjá Landsbókasafni

Á vefnum timarit.is er að finna stafrænt safn Landsbókasafns yfir helstu dagblöð og tímarit landsins. Þetta er eina leiðin til að leita að efni úr Morgunblaðinu frá því fyrir 1986.