Ilse W. Árnason fæddist í Travemünde í Þýskalandi 13. febrúar 1922. Hún lést í Sjúkrahúsi Suðurlands 10. júní síðastliðinn og var útför hennar gerð frá Hraungerðiskirkju 16. júní.

Ég þekki veg,

hann viss og glöggur er,

ei villist neinn

sem eftir honum fer.

En þyrnar vaxa þessum vegi á,

hann þröngur er

en samt hann rata má.

Hann leiðir oss í frið, í frið

og flytur oss

að Drottins hægri hlið.

(Séra Steindór Briem í Hruna.)

Við vissum að lífsklukka Ilse væri að verða slitin. Þó var lífsvilji hennar það mikill að nú síðasta spölinn trekkti vinkonan klukkuna sína þrisvar upp og reyndi að ná bata. Óskin var að komast heim.

Ilse hét fullu nafni Ilse Wilhelmine Friderike Kristine Wallmann. Foreldrar Ilse voru Otto Wallman skipstjóri og Elsa Wallman. Systurnar voru þrjár, Ilse elst, Helga og Hildegard. Faðir Ilse var skipstjóri á lystisnekkju og ráku hann og Elsa kona hans strandkörfuleigu. Þetta voru handunnar körfur sem hún og dæturnar fléttuðu og saumuðu sessur í og hægt var að róla sér í. Allt var heimaunnið og leigt við ströndina í Travemunde.

Á þessum árum var stríð og allt snerist um það. Það sem fólk lærði snerist einnig um stríðið. Ilse fór til Hamborgar að vinna við hjúkrun og tók þá sjúkraliðapróf. Hún starfaði síðan við að taka á móti slösuðu fólki, þar sem hún sagði það hafa verið mikið kappsmál að fólki liði vel og það fengi ekki legusár, þrátt fyrir mikið álag og misjafnar aðstæður. Enda er kappsmál allrar hjúkrunarstéttarinnar að sjúklingar fái ekki legusár. Legusár kallaði Ilse vinkona "trassaskap". Hún sagði alltaf meiningu sína. Ilse var um 27 ára gömul þegar hér kemur sögu, ekkja og átti tveggja ára gamla dóttur, Angeliku. Þá bauðst ungum Þjóðverjum að koma til Íslands og vinna við landbúnaðarstörf. Ekki var flogið á milli landanna, en Ilse missti ekki móðinn heldur tók sér far með Esjunni til Íslands ásamt fleira fólki í sömu erindagjörðum. Þetta fólk hélt svo kunningsskap alla tíð.

Ilse var yfirleitt ekki margorð um hörmungar stríðsins eða ástandið á stríðsárunum. Eitt sinn sagði hún mér þó frá því er hún var að fara til vinnu sinnar. Sér hún þá konu hinumegin á götunni sem leiddi 6 til 7 ára gamalt barn. Á móti henni komu Gestapo-hermenn svo skyndilega að hún náði ekki að víkja. Þeir skutu því konuna umsvifalaust en barnið hljóp inn í skóginn. Ilse passaði sig á að líta hvorki til hægri né vinstri og ekki mátti hún hlaupa, þá hefði hún fengið sömu útreið. Hún vissi aldrei hvað varð af barninu.

Það var hvorttveggja atvinnuleysið og stríðið sem varð til þess að allt þetta duglega fólk kom til Íslands. Hinn 10. júní 1949 kemur Ilse að Oddgeirshólum. Þar sannaðist hið fornkveðna að enginn ræður sínum næturstað því nákvæmlega hinn 10. júní 2003 lét hún svo augun aftur eftir 54 ára Íslandsdvöl, lagði af stað í nýja langferð.

Ilse hafði svart fallegt hár, brún augu, var há og samsvaraði sér vel. Á hátindi lífsins var hún tilbúin að takast á við nýtt líf, ung og falleg stúlka eins og sést á myndinni. Um haustið kom svo Angelika litla með togara til Íslands. Þetta sýnir hvað það er mikill dugnaður og kjarkur að láta ekki bugast. Ilse hafði alltaf samband við sitt fólk. Mamma hennar kom oft í heimsókn og eins hafa systrabörn hennar komið oft og Hilde systir hennar einnig. Þegar Ilse kom til Íslands var heimilisfólkið Elín Steindórsdóttir Briem ásamt þremur ókvæntum sonum sínum, þeim Ólafi sem var elstur, Guðmundi og Jóhanni Briem. Seinna flutti svo fósturmóðir undirritaðrar, Elín, til dætra sinna, þeirra Ólafar á Selfossi og Katrínar í Hlíð.

Ég sem þessar línur skrifa var í Oddgeirshólum daginn sem Ilse kom. Það ríkti mikil tilhlökkun á heimilinu. Það var að koma ung stúlka til að vera starfsstúlka "eða kannske" eitthvað meira, því varð Guð og lukkan að ráða. Við Ilse urðum strax vinkonur. Reyndum að tala saman en það gekk nú svona og svona. Hún var samt ótrúlega fljót að láta okkur skilja sig. Eins og áður var getið kom Angelika strax um haustið eða áður en Guðmundur og Ilse giftu sig 26. nóvember 1949. Guðmundur gekk Angeliku, sem býr nú í Kópavogi, í föður stað og þau Ilse og Guðmundur eignuðust þrjá drengi, Árna Oddgeir, sem er búsettur á Selfossi, Magnús Guðmann og Steinþór, sem búsettir eru á Oddgeirshólum. Barnabörnin voru fimmtán, en tvö þeirra eru látin, og barnabarnabörnin eru fjögur.

Nú ljómar vorsins ljós

um loftin heið og blá,

og allt er þrungið ilmi

og ævintýraþrá.

Nú göngum við til skógar

hinn græna mjúka veg,

við stefnum út í ævintýrið,

stúlkan mín og ég.

(Jón frá Ljárskógum.)

Ilse var mikil húsmóðir, m.a. mjög dugleg að sauma á strákana. Hún spretti sundur gamalli úlpu eða frakka og daginn eftir voru þeir mættir í nýjum úlpum. Hún hafði ákaflega gaman af að taka á móti gestum og var sérlega smekkleg í að setja fram veisluborð. Það var oft mannmargt hjá þeim Ilse og Guðmundi. Börn undirritaðrar, Sigrún og Haukur, voru ekki gömul þegar þau fóru að vera langdvölum, sérstaklega á sumrin, á Oddgeirshólum. Haukur minn var ekki gamall þegar hann vildi vera með bræðrunum á traktornum og ekki skemmdi þegar Ilse hafði kjötbollur. Þá varð hann að borða jafnmargar bollur og hinir strákarnir. Steini var yngstur svo hann keppti aðallega við hann. Það var alltaf nóg að borða hjá Ilse.

Hún var virkur þátttakandi í þýsk-íslenska félaginu og kvenfélagi hreppsins. Þau hjónin ferðuðust mikið innanlands og utan og fóru í bændaferðir, meðal annars til Þýskalands. Eins og áður sagði hafði Ilse gott samband við sitt fólk og það kom einnig hingað. Dóttir Helgu og maður hennar komu hér og fylgdu Ilse síðasta spölinn.

Við áttum margar skemmtilegar stundir ásamt vinkonu okkar Hilde Guðleifsson sem einnig er farin. Við ferðuðust saman og þær gistu hjá mér þegar þær komu til Reykjavíkur. Þá voru nú sungin þýsku lögin eins og "Eine kleine Monika" þar sem fjallað var um ástina, blómin og fegurð lífsins. Það var á þeim árum þegar enginn átti bíla, bara farið með Jóni í Túni. Svo komu seinni árin, börnin urðu stór, flugu úr hreiðrinu, allir eiga bíla og allir eru að fýta sér. Núna síðustu tvö árin var Ilse mín það lasin að hún þurfti að dvelja á Ljósheimum á Selfossi. Hún þráði alltaf að vera heima. Þegar góður vinur er kvaddur er það of oft sem samviskan nagar, þegar heimsóknirnar hafa ekki verið eins margar og maður hefði viljað og alltaf berum við tímaleysi fyrir. Angelika og dætur hennar, Margrét tengdadóttir og Ólöf á Selfossi hafa verið svo duglegar að heimsækja hana og fara með hana heim og sjálfsagt margir fleiri. Fyrir það er ég þakklát. Fyrirhugað ættarmót hjá Oddgeirshólafólkinu er núna 26. júlí og þar ætlaði Ilse mín að mæta í sínu fínasta pússi. Mér þykir því vel við hæfi að þessi litla grein komi í blaðinu í dag.

Þegar komið er að kveðjustund um sinn þá er mér efst í huga þakklæti fyrir góða vináttu og tryggð alla tíð við mig og fjölskyldu mína.

Ég kveð með sálmaversi úr fjórða Passíusálmi Hallgríms Péturssonar:

Wach' du, mein Jesu, wach' selbst du in mir!

Wachen lass mich aber auch in dir!

Dich schaue die Seele, wenn schlafend der Leib,

Dass schlafend und wachend ich in dir bleib'!

Veri elsku Ilse mín kært kvödd og Guði í hendur falin. Hafi hún hjartans þökk fyrir allt og allt.

Jónína Björnsdóttir

frá Oddgeirshólum.