Dagurinn sem öllu breytti

Ragnar Þór Ingólfsson býður sig fram til formanns VR.
Ragnar Þór Ingólfsson býður sig fram til formanns VR.

„Ef ein­hver hefði sagt mér fyr­ir 15 eða 20 árum að ég myndi bjóða mig fram til for­manns VR hefði ég lík­lega hlegið mig mátt­laus­an. Ef ein­hver hefði sagt að ég ætti eft­ir að skrifa grein­ar og blogg­p­istla sem hlaupa nú á hundruðum, ásamt því að koma reglu­lega fram í fjöl­miðlum til að gagn­rýna líf­eyr­is­sjóðakerfið, fjár­mála­kerfið, hús­næðismál­in, grunnþjón­ust­una og verka­lýðshreyf­ing­una hefði ég talið viðkom­andi með miklu óráði og jafn­vel beðið hann um að leita sér hjálp­ar. Svo fjar­lægt var það að skipta mér af póli­tík eða rétt­læt­is­bar­átt­unni að frek­ar hefði ég átt á dauða mín­um von,“ seg­ir Ragn­ar Þór Ing­ólfs­son, stjórn­ar­maður í VR og fram­bjóðandi til for­manns VR, í pistli: 

Sem þó varð raun­in þótt ekki hafi það verið ég.  

Mér fannst þetta ekki koma mér við!

Ég var einn af þeim sem pældi ekk­ert í því hverj­ir voru í for­svari fyr­ir verka­lýðshreyf­ing­una og var al­veg sama hverj­ir stjórnuðu land­inu. Var ég auðtamið fífl, sjálf­hverf­ur eða bara einn af þeim sem spá lítið í þessu öllu fyrr en maður lend­ir í ein­hverju sjálf­ur? Þeir sem lenda í áföll­um eða al­var­leg­um veik­ind­um hafa sterk­ari skoðanir á heil­brigðismál­um ef þraut­ar­gang­an um kerfið rist­ir á eig­in skinni.

Þetta byrjaði haustið 2007 eða þann 9. sept­em­ber til að vera ná­kvæm­ur og komið að ár­legri veiðiferð okk­ar fé­laga í Eystri-Rangá. Það var mik­ill spenn­ing­ur fyr­ir ferðinni og allt leit út fyr­ir að hollið okk­ar myndi slá met í heild­ar­fjölda veiddra laxa þetta árið. Við feng­um bú­stað við Syðra-Fjalla­bak eins og við höfðum gert áður og átt­um að byrja veiði morg­un­inn eft­ir. Dag­arn­ir á und­an höfðu verið eitt­hvað svo góðir. Við höfðum hist öll fjöl­skyld­an og borðað sam­an og ein­hver óút­skýrð værð var yfir öllu. Þegar við kom­um í bú­staðinn um kvöldið, erum rétt bún­ir að koma dót­inu fyr­ir og þegar við sett­umst við stofu­borðið gerðist eitt­hvað sem ég hefði aldrei getað trúað að gæti gerst.  

Ég sé að félagi minn tek­ur and­köf og baðar hönd­un­um út í loftið. Þó hann hafi átt það til að taka alls kon­ar risp­ur í gríni fann ég að eitt­hvað meiri hátt­ar mikið var að. Hann stend­ur upp og reyn­ir að kom­ast að svala­h­urðinni þar sem hann hníg­ur niður. Ég var staðinn upp líka og næ að grípa til hans og draga þannig úr fall­inu.

Hvernig gat þetta gerst? Ég var bara ekki að trúa þessu.

Með í för voru pabbi minn og annar vinur. Ég fann strax að hann var ekki að anda eðli­lega og ekki fannst púls. Ein­hvern veg­inn án þess að hugsa vor­um við komn­ir á fullt í end­ur­lífg­un. Mér fannst við hafa byrjað nán­ast sömu sek­úndu og hann hneig niður. Einn kom sér strax í sam­band við Neyðarlín­una á meðan pabbi hnoðaði og ég blés. Við vor­um stadd­ir fjarri manna­byggðum og var því biðin eft­ir hjálp heil ei­lífð í minn­ing­unni. Þyrl­an var kom­in af stað frá Reykja­vík og sjúkra­bíll á leiðinni.

Þegar hjálp­in barst var fljót­lega ljóst í hvað stefndi. Við vor­um bún­ir að láta vita heim hvað væri í gangi og beið fjöl­skyld­an með önd­ina í háls­in­um eft­ir frétt­um. Í einu af sím­töl­un­um heim á meðan lækn­ir og sjúkra­lið voru að vinna, kem­ur lækn­ir­inn til mín og til­kynn­ir að þetta sé búið og ekk­ert meira hægt að gera. Það var til­vilj­un að ég var í sím­an­um á þess­um tíma­punkti. Að bera sín­um nán­ustu slík­ar frétt­ir er eitt­hvað það erfiðasta sem ég hef gert. Þegar ég hugsa um sím­talið, jafn­vel enn í dag, finn ég að þetta hef­ur mjög sterk áhrif á mig, ang­istaróp­in og sorg­in var óbæri­leg.

Við vor­um auðvitað í miklu áfalli og í raun held ég að við höf­um slegið út til­finn­inga­lega þegar við vor­um í þess­um aðstæðum. Það var eng­inn tími til ann­ars, við unn­um sem einn maður í að reyna að ná hon­um til baka.

Hann var aðeins 35 ára og í blóma lífs­ins.

Það var skrýt­in til­finn­ing að koma heim. Ég var al­gjör­lega flatur til­finn­inga­lega og öll­um fannst við hafa gengið í gegn­um svo mikið. Eins og áfallið hafi verið allt okk­ar af því við vor­um á staðnum. Það var samt alls ekki þannig. 

Það sem stakk mig mest í kjöl­far frá­fallsins er að kona hans og dæt­ur sáu ekki fram á að geta staðið und­ir skuld­bind­ing­um þeirra hjóna eft­ir að síðasti launa­seðill­inn barst inn um lúg­una. Er það ekki frá­leitt og óboðlegt í vel­ferðarsam­fé­lagi að fjöl­skyld­um gef­ist ekki kost­ur á að tak­ast á við al­var­leg áföll og átak­an­leg­an missi án þess að hafa fjár­hags­legt þrot hang­andi yfir sér frá fyrsta degi? Eða að venju­legt fólk þurfi að standa í fjár­söfn­un vegna al­var­legra veik­inda?

Ég fór að átta mig á að líf­eyr­is­sjóðakerfið var ekki það bak­land sem ég taldi það vera. Ég byrjaði að lesa mér til um kerfið, hvernig rétt­ind­in verða til, hvernig þau eru reiknuð og á end­an­um skildi ég ná­kvæm­lega hvernig kerfið virkaði, hverj­ir stjórna því og bera ábyrgð á því.

Ég byrjaði á að skrifa þétt­skrifaða pistla sem ég dreifði með tölvu­póst­um. Fljót­lega fór ég að blogga um galla kerf­is­ins og hversu lítið við fáum út úr því þegar við verðum göm­ul eða ef áföll dynja yfir. Þegar banka­hrunið ríður yfir fer ég að sjá mikla mis­bresti í vinnu­brögðum sjóðanna og verka­lýðshreyf­ing­ar­inn­ar sem skipa helm­ing sæta í stjórn­um al­menna kerf­is­ins. Of­ur­laun, sjálf­taka, fjöl­skyldu­tengsl og spill­ing er eitt­hvað sem fór að fljóta upp á yf­ir­borðið. Ég hélt áfram að gagn­rýna, skrifa blaðagrein­ar og blogga sem skilaði mér tals­verðri at­hygli. Gagn­rýni á „Besta líf­eyr­is­sjóðakerfi í heimi“ var ákaf­lega illa séð af þeim sem stýrðu því.

Eg­ill Helga sagði ein­hvern tíma við mig að hann hefði sjald­an fengið jafn­sterk viðbrögð við nokkr­um viðmæl­anda í Silfr­inu. Ég sem var bara að gagn­rýna kerfið og getu­leysi þess í að styðja okk­ur ef áföll dynja yfir. Vona að Agli sé sama um að ég minn­ist á þetta.

Árið 2009 voru uppi há­vær mót­mæli fyr­ir utan VR þar sem tveir fé­lags­menn, ásamt fleiri fé­lags­mönn­um, gagn­rýndu þáver­andi formann VR fyr­ir aðkomu sína að stjórn Kaupþings banka og Líf­eyr­is­sjóðs versl­un­ar­manna sam­hliða for­mennsku í VR. Þessi mót­mæli enduðu með hall­ar­bylt­ingu inn­an VR sem ég sjálf­ur tók þátt í. Það var ill­mögu­legt, nán­ast ómögu­legt, að hafa áhrif eða kom­ast í stjórn fé­lags­ins þar sem stjórn VR skipaði trúnaðarráð sem aft­ur kaus stjórn­ina. Með hall­ar­bylt­ing­unni brut­um við blað í sögu fé­lags­ins og náðum við nokk­ur inn í stjórn­ina. Í kjöl­farið fór­um við í að breyta kosn­inga­lög­um fé­lags­ins þannig að all­ir fé­lags­menn gætu kosið. Einnig fékk ég það inn í siðaregl­ur fé­lags­ins að stjórn­ar­menn eiga ekki að sitja leng­ur en í átta ár sam­fleytt til að koma í veg fyr­ir að sama fólkið geti setið ára­tug­um sam­an án þess að nokk­ur nýliðun eigi sér stað. En það var ein­mitt viðhorf þeirra sem höfðu stjórnað fé­lag­inu og litu á okk­ur nýja fólkið sem þjófa að stela fé­lag­inu. Þetta viðhorf er enn meðal ákveðins hóps inn­an VR.

Það er hins veg­ar ekki nóg að ná í gegn og kom­ast í stjórn. Inn­an verka­lýðshreyf­ing­ar­inn­ar er ekki pláss fyr­ir skoðanir þeirra sem fylgja ekki Já-fólk­inu og þeirri línu sem ASÍ set­ur fé­lag­inu.

Mér hef­ur alltaf gengið vel í þeim fjór­um kosn­ing­um sem ég hef boðið mig fram í. Helsta bar­áttu­mál mitt fyr­ir breyt­ing­um á líf­eyr­is­sjóðakerf­inu hef­ur samt aldrei skilað mér inn í nefnd­ir um stefnu­mót­un sjóðanna eða stjórn líf­eyr­is­sjóðsins því ein­göngu er valið fólk sem er hlynnt og já­kvætt gagn­vart kerf­inu eins og það er.

Það sem ég er þó stolt­ur af í vinnu minni í stjórn VR er jafn­launa­vott­un­in sem stjórn­in, und­ir for­ystu Stef­áns Ein­ars, kom á lagg­irn­ar á sín­um tíma. Fram­kvæmd­ir og mik­il upp­bygg­ing or­lofs­húsa, auk nýrra val­kosta eins og af­slátt­ar á flug­miðum eru verk­efni sem ég hef komið að svo dæmi séu nefnd. Ég hef lengst af verið í fram­kvæmda­stjórn or­lofs­mála VR. Þó hef ég átt sæti í fram­kvæmda­stjórn sjúkra­sjóðsins og gegnt fleiri trúnaðar­störf­um fyr­ir fé­lagið.

Það sem hef­ur áunn­ist í bar­átt­unni fyr­ir breyt­ing­um á líf­eyr­is­sjóðakerf­inu er fyrst og fremst að við erum óhrædd­ari og mun dug­legri við að tala um og tjá okk­ur um aug­ljósa galla þess kerf­is. Fjöl­miðlar og fagaðilar eru farn­ir að sjá þetta bet­ur og þora að tjá sig með gagn­rýn­um hætti gagn­vart kerf­inu sem er orðið svo ógn­ar­stórt og valda­mikið.

Líf­eyr­is­sjóðirn­ir eru stærstu eig­end­ur fast­eignalána á Íslandi. Þeir eru sann­kallaðir ris­ar á leigu­markaði og stærstu eig­end­ur smá­sölu­versl­un­ar og þjón­ustu fyr­ir­tækja hér á landi. Það þýðir að sjóðirn­ir hafa bein­an og óbein­an hag af háu leigu­verði, háu hús­næðis­verði, háum vöxt­um sem og verðtrygg­ingu. Sjóðirn­ir hafa líka hag af lág­um laun­um og hárri álagn­ingu.

Við erum því orðin þræl­ar eig­in kerf­is sem þver­tek­ur fyr­ir að koma að sam­fé­lags­legri upp­bygg­ingu innviða sam­fé­lags­ins öðru­vísi en að græða sem mest á því.

Við get­um gert svo miklu bet­ur en það. Við eig­um að hafa metnað til að bæta lífs­kjör okk­ar frá degi til dags og alla æv­ina með aðkomu sjóðanna í stað þess að lifa sem þræl­ar kerf­is­ins til að hafa það hugs­an­lega gott eft­ir að vinnu­skyldu lýk­ur.

En ef við klár­um þessa yf­ir­ferð á upp­gjöri mínu á átta ára stjórn­ar­setu í VR þá þurfti ég að taka ákvörðun. Annaðhvort að hætta af­skipt­um af VR í bili eða fara fram gegn sitj­andi for­manni. Ég tók þá ákvörðun að bjóða mig fram. Það er svo ótal margt sem við eig­um eft­ir að gera til að bæta sam­fé­lagið okk­ar og lífs­gæði. Nú­ver­andi formaður VR styður for­seta ASÍ og hug­mynda­fræði þeirra sem þar stjórna. Hún tók sæti sem fyrsti vara­for­seti ASÍ til að styðja í verki veika stöðu Gylfa Arn­björns­son­ar.

Þarna get ég boðið fram krafta mína og góðan val­kost þar sem ég hef sjálf­ur lýst yfir van­trausti á hug­mynda­fræði ASÍ og SALEK-lág­launa­sam­komu­lag­inu. Mér finnst ASÍ for­yst­an með formann VR inn­an­borðs hafa brugðist okk­ur fólk­inu með svo marg­vís­leg­um hætti að of langt mál væri að telja það upp. Þetta er í raun eina leiðin fyr­ir hinn al­menna fé­lags­mann að fella nú­ver­andi for­ystu ASÍ. Að gera það í gegn­um stærstu stétt­ar­fé­lög­in sem styðja for­seta ASÍ.

Þessi bar­átta, sem staðið hef­ur í um 10 ár, stend­ur ekki og fell­ur með setu minni í stjórn VR. Ég tók þá ákvörðun fyr­ir löngu síðan að bar­átta mín fyr­ir bætt­um lífs­kjör­um okk­ar allra er köll­un mín og hug­sjón. Ég finn að ég hef út­hald sem end­ist mér alla ævi. Bar­átt­an var mín leið til að tak­ast á við sorg­ina. Og er kannski enn. Bar­átt­an er líka mín leið til að losna við gremj­una sem fylg­ir því að horfa upp á órétt­lætið, meðvirkni og græðgina í sam­fé­lag­inu.

Eitt af því eft­ir­minni­leg­asta sem ég hef gert er að eyðileggja bíl­flaut­una á bíln­um mín­um í mót­mæl­um gegn fjár­mögn­un­ar­fyr­ir­tækj­un­um þegar boðað var til flautu­mót­mæla vegna geng­islána og fram­komu fyr­ir­tækj­anna gagn­vart þeim sem lentu í víta­hring skulda þeim tengd­um.

En ég hafði aldrei tekið bíla­lán.

Af hverju að taka þátt í ein­hverju svona þegar það snerti ekki sjálf­an mig.

Þetta snerti marga sem ég þekki og ég þoldi ekki órétt­lætið. Hver á að taka stöðu með mér ef á mig er sótt eða ég sjálf­ur lendi í áfalli sem skerðir getu mína til að sjá fyr­ir fjöl­skyldu minni? Er það ÉG gætu ein­hverj­ir sagt í gríni.

Við verðum aldrei sterk­ari, sem heild, en okk­ar veik­ustu bræður og syst­ur.

Ég óska þess heit­ast að við byggj­um upp sam­fé­lag á þess­um gild­um. Og lát­um okk­ur mál­in varða þótt það snerti okk­ur ekki beint þann dag­inn eða þá vik­una. Lífs­kjör okk­ar og staða get­ur breyst á svip­stundu. Hver á að taka upp hansk­ann fyr­ir okk­ur ef við lát­um ekki vel­ferð ná­ung­ans okk­ur varða.

Við eig­um að standa sam­an sem ein heild í að bæta kjör allra þjóðfé­lags­hópa í stað þess að nöldra yfir því ef ein­hver fær meira.

Að hygla rík­asta minni­hlut­an­um á kostnað heild­ar­inn­ar er jafn­mik­ill val­kost­ur og að gera það ekki.

  1. sept­em­ber 2007 var dag­ur­inn sem breytti lífi mínu. Ég vona að þeir sem hafa lesið alla leið hingað þurfi ekki að eiga slík­an dag.

Reyn­um að skipta máli, alltaf og alls staðar. Það mun borga sig að lok­um fyr­ir okk­ur sjálf og af­kom­end­ur okk­ar.

Ég vona að sem flest­ir taki þátt í kosn­ing­un­um þannig að niðurstaðan verði af­drátt­ar­laus og skýr skila­boð um hvert við vilj­um stefna með fé­lagið og verka­lýðshreyf­ing­una.

Við skul­um ekki bíða eft­ir okk­ar degi. Tök­um þátt og ver­um virk í að móta framtíðina því að hún er okkar! 

mbl.is

„Enginn fullorðinn vill láta skipa sér fyrir“

13:15 „Það sem eldra fólk er að fást við er að stórum hluta að aðlagast breyttum aðstæðum og vinna sig í gegnum söknuð. Sem dæmi eru margir búnir að missa maka sinn, missa hreyfigetuna, sumir þurfa að aðlagast að flytja á hjúkrunarheimili og búa þá ekki í sínu húsi eins og þau eru vön. Breytingar þegar við verðum eldri, getur komið út í reiði.“ Meira »

Heimilislíf: Miklu rómantískari en áður

10:15 Elín Hirst býr ásamt eiginmanni sínum í fallegu einbýlishúsi á Seltjarnarnesi. Eftir að hjónin fluttu varð Elín miklu rómantískari. Hún keypti til dæmis kristalsljós á veggina og speglaborð úr Feneyjagleri. Meira »

Íslenskur karl berst við einmanaleika

07:00 „Er rúmlega þrítugur og aldrei verið í sambandi og hef verið að berjast við gífurlegan einmanaleika. Ég hef reynt allnokkrum sinnum að tengjast einhverjum en fæ höfnun á eftir höfnun. Ég reyni að halda höfði en það er farið að reynast erfitt.“ Meira »

Skortir kynlíf en vill ekki halda fram hjá

Í gær, 23:59 „Ef ég stunda ekki kynlíf verð ég slæmur í skapinu en kynlífið með kærustunni er alveg dottið niður. Ég vil ekki vera náinn einhverjum öðrum, ég vil bara meira kynlíf með kærustunni minni.“ Meira »

Ófrjósemi er ekkert til að skammast sín fyrir

Í gær, 21:00 Eftir þrjú ár af árangurslausum tilraunum til þess að eignast barn hafa Eyrún Telma Jónsdóttir og unnusti hennar Rúnar Geirmundsson ákveðið að leita sér frekari hjálpar. Meira »

Hvers vegna viltu dýrt heimili?

í gær Heimilið á að segja sögu okkar og alls staðar þar sem reynt er of mikið til að allt líti sem dýrast út, það er ekki heimili sem er að virka eins og það á að gera. Þar er verið að skapa ímynd sem er ekki raunveruleiki heldur draumur um eitthvað annað líf. Þar sem sótt er í það sem á að vera „æðislegra” en það sem er. Meira »

Allt á útopnu í Geysi

í gær Það var margt um manninn við sýningaropnun í Kjallaranum í Geysi Heima á laugardaginn þegar Halla Einarsdóttir opnaði einkasýningu sína, ÞRÖSKULDUR, SKAÐVALDUR, ÁBREIÐUR. Fjöldi fólks lagði leið sína á Skólavörðustíginn en boðið var upp á léttar veitingar. Meira »

Mjöður sem kveikir meltingareldinn

í gær „Logandi sterkur eplasíder er magnað fyrirbæri og eitthvað sem við ættum öll að brugga á þessum tíma árs. Svona mjöður „bústar“ ofnæmiskerfið og hitar okkur frá hvirfli ofan í tær. Nú er lag að skella í einn (eða tvo) til að koma eldhress undan vetri,“ segir Guðrún Kristjánsdóttir í Systrasamlaginu í sínum nýjasta pistli. Meira »

Er ég of ung fyrir botox?

í gær „Ég er tæplega þrítug og farin að hafa áhyggjur af því að eldast. Það eru ekki komnar neinar sjáanlegar hrukkur en andlitið mitt er farið að missa fyllingu og verða „eldra“ í útliti,“ spyr íslensk kona. Meira »

Er sjálfsfróunartæknin vandamálið?

í gær „Hann hefur aldrei fengið fullnægingu eða sáðlát við samfarir. Hann sagði mér nýlega að hann fróaði sér á maganum (liggur með andlitið niður og nuddar sér upp við rúmið).“ Meira »

Katrín átti ekki roð í Naomi Campbell

í fyrradag Katrín hertogaynja er ekki alltaf best klædda konan á svæðinu. Á mánudaginn fyllti hún Buckingham-höll af fagfólki.  Meira »

Svona fór Aldís að því að léttast um 60 kg

í fyrradag Aldís Ólöf Júlíusdóttir var orðin 140 kg þegar hún ákvað að taka málin í sínar hendur árið 2015. Í dag er hún 60 kílóum léttari og segir að þetta sé allt annað líf. Hún er 32 ára, býr á Siglufirði þar sem hún starfar í kjörbúð og svo rekur hún fyrirtækið Krílaklæði. Meira »

Bað alltaf um það sama í förðunarstólnum

20.2. Lydia F. Sellers sá um hár og förðun á Meghan Markle í tvö ár áður en hún trúlofaðist Harry Bretaprins. Sellers segir áreynsluleysi einkenna útlit Meghan Markle. Meira »

Sex ára með 180 þúsund króna tösku

20.2. Blue Ivy dóttir Beyoncé og Jay-Z er sex ára og gengur um með tösku frá Lous Vuitton og í leðurjakka frá Givenchy.   Meira »

Ertu búin að finna Le Mépris rauðan?

20.2. Kvikmyndin Le Mépris (Contempt) er án efa ein fallegasta mynd sögunnar. En rauði liturinn úr myndinni er nú vinsælasti rauði litur tískunnar. Meira »

Marmari og stuð í Hafnarfirði

19.2. Við Vörðustíg í Hafnarfirði stendur sjarmerandi hús með ákaflega fallegu eldhúsi. Svört eldhúsinnrétting prýðir eldhúsið og marmaraborðplata setur setur punktinn yfir i-ið. Meira »

Sveinbjörg Birna selur húsið

20.2. Sveinbjörg Birna Sveinbjörnsdóttir borgarfulltrúi hefur sett raðhús sitt við Bakkasel í Breiðholti á sölu. Húsið er 253 fm og var byggt 1974. Meira »

Í stærð 16 og hamingjusöm

20.2. Hunter McGrady sat fyrir í sundfatablaði Sports Illustrated. McGrady sem er stærri en flestar hinar stelpurnar í blaðinu leið ömurlega í stærð tvö. Meira »

Sex sambandsráð Kristen Bell

19.2. Leikarahjónin Kristen Bell og Dax Shapard eru hamingjusamlega gift og fara reglulega í hjónabandsráðgjöf. Bell kann því nokkur ráð þegar kemur að því að láta sambönd ganga upp. Meira »

Katrín stakk í stúf í grænu

19.2. Á meðan konur á BAFTA-verðlaunahátíðinni mættu flestar í svörtu mætti Katrín hertogaynja í grænum kjól.   Meira »