Tßkn vefjar

Sagan
A­dragandinn
Merki­ frß ReykjavÝk
FarsŠl saga
Hi­ nřja NATO
Dean Acheson
Bjarni Benediktsson
Stikla­ ß stˇru

═sland
A­ildin og varnarsßttmßlinn
Hlutleysi­ kvatt
┴rßsin ß Al■ingi
┴t÷k ß Austurvelli
Vari­ land
Starf NATO hÚr

Vi­t÷l
DavÝ­ Oddsson
Gu­mundur H. Gar­arsson
Halldˇr ┴sgrÝmsson
Jˇn Hßkon Magn˙sson
Ragnar Arnalds
Vladislav Zubok
Vojtech Mastny

Me­ eigin or­um
Bjarni Benediktsson 1949
Ëlafur Thors 1949
Bjarni Benediktsson 1968
Emil Jˇnsson 1968

Samstarfi­
VÝsindasamstarf
Umhverfismßl
Jar­vÝsindi
T÷lvutŠkni
Styrk■egar NATO

 

Stjˇrn Var­bergs, 1961-1962: Jˇn R. Gu­mundsson, Gu­mundur H. Gar­arsson, Gunnar G. Schram, Bjarni Beinteinsson, Stefnir Helgason, Einar Birnir, Bj÷rn Jˇhannsson, Heimir Hannesson, ١r Whitehead, Jˇhannes S÷lvason, Birgir ═sleifur Gunnarsson og Jˇn Arn■ˇrsson. ┴ myndina vantar Bj÷rgvin Vilmundarson, Hrafnkel ┴sgeirsson og Sigur­ Gu­mundsson.

Gu­mundur H. Gar­arsson, fyrsti forma­ur Var­bergs

Var­berg sneri v÷rn Ý sˇkn

VARđBERG, fÚlag ungra ßhugamanna um vestrŠna samvinnu, var stofna­ 18. j˙lÝ 1961. A­ fÚlaginu stˇ­u ungli­ar Ý Al■ř­uflokknum, Framsˇknarflokknum og SjßlfstŠ­isflokknum. äSamstarf flokkanna innan Var­bergs ßtti sinn ■ßtt Ý a­ stu­la a­ ■eirri sßtt um utanrÝkisstefnuna sem rÝkt hefur me­ ■eim sÝ­an,ô segir Gu­mundur H. Gar­arsson, fyrrverandi al■ingisma­ur og fyrsti forma­ur Var­bergs. N˙verandi forma­ur Var­bergs er Birgir ┴rmannsson.

Gu­mundur H. Gar­arsson gekk ungur til li­s vi­ SjßlfstŠ­isflokkinn. ┴ri­ 1960 var hann Ý stjˇrn Sambands ungra sjßlfstŠ­ismanna ■egar bo­ barst sambandinu um a­ tilnefna fulltr˙a ß 2. ■ing ungra lei­andi stjˇrnmßlamanna innan NATO, en ■ingi­ var haldi­ Ý Washington 26. maÝ til 1. j˙nÝ 1960. äŮßverandi forma­ur SUS, ١r Vilhjßlmsson fyrrverandi hŠstarÚttardˇmari, ger­i till÷gu um a­ Úg fŠri ß ■etta ■ing. Frß Sambandi ungra framsˇknarmanna sˇtti ■ingi­ Jˇn Rafn Gu­mundsson og fulltr˙i Sambands ungra jafna­armanna var Sigur­ur Gu­mundsson, bß­ir miklir ßgŠtismenn.ô

Eftir fundinn Ý Washington fengu ═slendingar ßheyrnarfulltr˙a Ý framkvŠmdastjˇrn heildarsamtaka ungra lř­rŠ­issinna­ra stjˇrnmßlasamtaka innan NATO og skipa­i Gu­mundur ■a­ sŠti fyrstu ßrin. ═ BandarÝkjunum haf­i hins vegar kvikna­ s˙ hugmynd me­al ■remenninganna a­ stofna samstarfsnefnd ungs fˇlks um mßlefni NATO eftir a­ heim vŠri komi­. äVi­ rŠddum ■etta vi­ forystumenn flokka okkar eftir a­ heim kom og ni­ursta­an var­ s˙ a­ stofna fÚlag. Vi­ v÷ndu­um vel til alls undirb˙nings og Var­berg var formlega stofna­ ßri sÝ­ar. Samt÷k um vestrŠna samvinnu studdu stofnun fÚlagsins af rß­um og dß­, undir forystu PÚturs Benediktssonar bankastjˇra.ô

Gildi lř­rŠ­islegra stjˇrnarhßtta
═ fÚlagsl÷gum Var­bergs segir, a­ tilgangur fÚlagsins sÚ a­ efla skilning me­al ungs fˇlks ß ═slandi ß gildi lř­rŠ­islegra stjˇrnarhßtta, skapa aukinn skilning ß mikilvŠgi samstarfs lř­rŠ­is■jˇ­anna til verndar fri­inum, vinna gegn ÷fgastefnum og ÷fga÷flum og mennta og ■jßlfa unga ßhugamenn Ý stjˇrnmßlastarfsemi, me­ ■vÝ a­ afla gl÷ggra upplřsinga um samstarf og menningu vestrŠnna ■jˇ­a, um markmi­ og starf Atlantshafsbandalagsins, svo og a­ a­sto­a Ý ■essum efnum samt÷k og stjˇrnmßlafÚl÷g ungs fˇlks, er starfa ß grundvelli lř­rŠ­isreglna.

Gu­mundur segir a­ Var­berg hafi teki­ virkan ■ßtt Ý starfi ungra stjˇrnmßlamanna ß vettvangi NATO frß upphafi samtaka ■eirra. äA­ildin var ˇmetanleg Ý barßttunni vi­ andstŠ­inga NATO, sem voru mj÷g hßvŠrir og stˇryrtir ß ■essum tÝma. Frß ■vÝ a­ Var­berg var stofna­ hafa ■˙sundir ungra ═slendinga komi­ ■ar vi­ s÷gu. Var­berg hefur ■ˇ aldrei veri­ mj÷g fj÷lmennt fÚlag, enda var tilgangurinn me­ stofnun ■ess fyrst og fremst a­ byggja upp sterkan, samhentan barßttukjarna fyrir mßlsta­ frjßlsra, vestrŠnna ■jˇ­a. Var­berg heldur ■vÝ merki enn ß lofti og ßt÷k Ý stjˇrnmßlum innanlands hafa ekki komi­ Ý veg fyrir a­ unga fˇlki­ Ý Var­bergi hafi sta­i­ saman Ý varnar- og ÷ryggismßlum ■jˇ­arinnar, enda teki­ fram Ý fÚlagsl÷gum a­ fÚlagi­ fjalli einungis um utanrÝkismßl.ô

Kalda strÝ­i­ Ý algleymingi
Var­bergsfÚl÷g voru stofnu­ um land allt og fÚlagi­ hÚlt fundi og rß­stefnur og gaf ˙t efni um barßttumßl sÝn, m.a. tÝmariti­ Vi­horf Ý fÚlagi vi­ Samt÷k um vestrŠna samvinnu. ä┴ ■essum ßrum var kalda strÝ­i­ Ý algleymingi og ßt÷kin Ý varnar- og ÷ryggismßlum h÷r­ og ˇvŠgin,ô segir Gu­mundur. ä╔g skil ekki enn hvernig nokkur ═slendingur gat ßnetjast hugmyndafrŠ­i ■eirra ofbeldisafla sem komm˙nisminn Ý SovÚtrÝkjunum var frß upphafi og enn sÝ­ur eftir a­ illvirki StalÝns ur­u lř­um ljˇs.ô

Starf Var­bergs gekk strax vel. äVi­ snerum v÷rn Ý sˇkn. Fundir okkar vÝ­a um land voru fj÷lsˇttir og fyrirlesarar ß ■eim voru gjarnan innlendir og erlendir forystumenn me­ sÚr■ekkingu ß ■essum mßlum, til dŠmis Benedikt Gr÷ndal, fyrrverandi ■ingma­ur Al■ř­uflokksins, og James K. Penfield, sendiherra BandarÝkjanna ß ═slandi ß ■essum tÝma. Vi­ efndum lÝka til fj÷lmennrar rß­stefnu hÚr ß landi um NATO Ý j˙nÝ 1962, ■ar sem mŠttir voru ungir stjˇrnmßlalei­togar frß ÷llum NATO-rÝkjunum. Ůß skipul÷g­um vi­ heimsˇknir til a­alst÷­va NATO Ý ParÝs og Brussel og til Noregs, Danmerkur og BandarÝkjanna. Var­berg naut frß upphafi stu­nings fj÷lda a­ila, innanlands sem erlendis. Sendirß­ NATO-rÝkjanna Ý ReykjavÝk veittu okkur til dŠmis gˇ­a li­veislu. Vi­ h÷f­um ekki ˙r miklu a­ spila, en NATO a­sto­a­i okkur me­ ■vÝ a­ koma ß fˇt upplřsingaskrifstofu Ý ReykjavÝk, sem hinn mŠti ma­ur og vinur minn, Magn˙s heitinn ١r­arson, veitti forst÷­u. Skrifstofan var mikill ■yrnir Ý augum komm˙nista og Magn˙s sŠtti oft svÝvir­ilegum ßrßsum ß sÝ­um Ůjˇ­viljans, sem og řmsir a­rir sem b÷r­ust fyrir NATO. N˙ vilja flestir ■essara ßrßsarmanna gleyma fortÝ­ sinni. Ůeir fagna a­ild Pˇllands, TÚkklands og Ungverjalands a­ NATO og lřsa sig rei­ub˙na a­ ■jˇna ■eim mßlsta­ sem ■eir svÝvirtu sem mest.ô

Ůegar Gu­mundur lÝtur yfir farinn veg segir hann a­alatri­i­ vera a­ sannleikurinn hafi sigra­. äFrelsi og umbur­arlyndi og skilningur milli einstaklinga og ■jˇ­a Ý skjˇli lř­rŠ­is er ■a­ sem mestu mßli skiptir Ý vßlyndum heimi.ô


Morgunbla­i­

                                                                                                  NATO