Varasamt að fljúga yfir Heklu

Frá gosinu í Heklu árið 2000.
Frá gosinu í Heklu árið 2000. mbl.is/Golli

Páll Einarsson jarðeðlisfræðingur hefur sent Samgöngustofu bréf þar sem hann bendir á að varasamt geti verið að fljúga yfir Heklu, þar sem hún geti byrjað að gjósa með litlum fyrirvara. Páll segir hættu á því að grunlaus flugmaður geti flogið inn í gossstrókinn við Heklu með skelfilegum afleiðingum. Litlu munaði að svo færi í byrjun Heklugossins 17. ágúst 1980.

Vefurinn Alltumflug.is gerði úttekt á þeim fjölda véla sem fóru um flugleiðina beint yfir Heklu í gær og kom í ljós að þær voru 19 talsins, þar af 17 farþegaþotur auk einnar einkaþotu og einnar fraktflugvélar. 

Almennt vinnulag á ekki við um Heklu

Í bréfi Páls, sem birt er á alltumflug.is í dag, kemur fram að hann hafi ekki í huga á almennu hættu sem stafi af því að fljúga yfir virkt eldfjall, enda séu um 30 slík á Íslandi og lítil áhætta að fljúga yfir þau flest. Hekla sé hinsvegar sérstök af þremur ástæðum.

Í fyrsta lagi vegna þess að hún virðist óvenju vinsæl meðal flugmanna, því 10-20 stórar farþegavélar fara beint yfir fjallið á degi hverjum. Ekkert annað eldfjall nálgast þessa tíðni, að sögn Páls. Í öðru lagi sker Hekla sig úr vegna þess að hún hefur verið að undirbúa gos í 14 ár, allt frá síðasta gosi. 

Í þriðja lagi er hættan meiri við Heklu vegna þess að mælanlegur fyrirvari gosa þar er óvenjustuttur, eða 23-79 mínútur samkvæmt reynslu frá gosunum 1970, 1980, 1991 og 2000. Flest önnur eldfjöll hafa sýnt lengri fyrirvara. Gosið árið 2000 er það eina í Heklu þar sem gefin var út aðvörun áður en gosið kom upp, enda var fyrirvarinn lengstur þá eða 79 mínútur.

Páll bendir á að ekki sé víst að hægt verði að gefa út viðvörun á undan næsta gosi. Við þetta bæist að byrjunarfasi Heklugosa er venjulega öflugur og gosstrókurinn rís hratt. „Almennar reglur og vinnulag í sambandi við flug og eldgos duga því tæpast hér, þótt þær geti verið gagnlegar við önnur eldfjöll,“ segir í bréfi Páls til Samgöngustofu.

Strókurinn rís hratt upp í flughæð

Í samtali við alltumflug.is segir Páll að það geti tekið gosmökkinn í Heklu ekki nema 5-20 mínútur að rísa upp í þá hæð þar sem flugvélar fljúga. Hann metur það svo að aðeins þyrfti að færa flugleiðina um 10 km í norður eða suður, til að vera öruggur og minnka áhættuna.

Samgöngustofa gaf þau svör  að engar takmarkanir séu gefnar út fyrir flugumferð nema fyrirséð sé að gos sé að hefjast, eða ef gos er þegar hafið. Páll bendir hinsvegar á í samanburði að í raun sé ekki mikil hætta á því þótt farþegaþotur séu að fljúga yfir Vatnajökul, því það muni taka gos í Bárðarbungu einhverjar klukkustundir að fara í gegnum jökulinn og fyrirvarinn verði því lengri. Annað eigi hinsvegar við um Heklu.

Hér að neðan sést listi yfir þær flugvélar sem flugu beint yfir topp Heklu í gær, 21. ágúst:

3:18 - MMM9601 - Gulfstream (einkaþota) - Keflavik (KEF) - Unknown - Gulfstream VI
7:33 - Etihad Airways - EY103 - Abu Dhabi (AUH) - New York (JFK) - Boeing 777-300ER
9:55 - United Airlines - UA69 - Stockholm (ARN) - Newark (EWR) - Boeing 757-200
10:45 - SAS - SK902 - Stockholm (ARN) - Newark (EWR) - Airbus A330-300
11:05 - Air Berlin - AB7420 - Berlin (TXL) - Chicago (ORD) - Airbus A330-200
12:05 - Austrian Airlines - OS65 - Vienna (VIE) - Chicago (ORD) - Boeing 767-300ER
12:10 - Ukraine International - PS231 - Kiev (KBP) - New York (JFK) - Boeng 767-300ER
12:24 - Austrian Airlines - OS71 - Vienna (VIE) - Toronto (YYZ) - Boeing 767-300ER
13:34 - United Airlines - UA953 - Munich (MUC) - Chicago (ORD) - Boeing 777-200ER
13:59 - Aeroflot - SU150 - Moscow (SVO) - Havana (HAV) - Airbus A330-200
14:49 - Delta Air Lines - DL203 - Stockholm (ARN) - New York (JFK) - Boeing 757-200
15:04 - Air Canada - AC811 - Istanbul (IST) - Toronto (YYZ) - Boeing 767-300ER
15:54 - Lufthansa Cargo - LH8220 - Frankfurt (FRA) - Chicago (ORD) - McDonnell Douglas MD-11
15:59 - Norwegian Long Haul - DY7091 - Copenhagen (CPH) - Los Angeles (LAX) - Dreamliner 787-8
16:09 - SAS (Business Class) - SK951 - Stavanger (SVG) - Houston (IAH) - Boeing 737-700BBJ
16:29 - SAS - SK943 - Copenhagen (CPH) - Chicago (ORD) - Airbus A340-300
17:14 - Air Canada - AC85 - Tel Aviv (TLV) - Toronto (YYZ) - Dreamliner 787-8
17:24 - Lufthansa - LH434 - Munich (MUC) - Chicago (ORD) - Airbus A340-600
19:19 - SAS - SK901 - Copenhagen (CPH) - Newark (EWR) - Airbus A340-300 

Sjá nánar á alltumflug.is

Bréf Páls Einarssonar, prófessors í jarðeðlisfræði, til Samgöngustofu sem hann ...
Bréf Páls Einarssonar, prófessors í jarðeðlisfræði, til Samgöngustofu sem hann sendi nú í ágúst.
Páll EInarsson jarðeðlisfræðingur.
Páll EInarsson jarðeðlisfræðingur. mbl.is(Ómar Óskarsson
í Heklugosinu 1980 munaði litlu að flugvél lenti inni í ...
í Heklugosinu 1980 munaði litlu að flugvél lenti inni í gossstróknum sem reis hratt til himins. Morgunblaðið/Kristinn Ólafsson
Sautjánda Heklugosið frá landnámi, árið 1991, séð frá frá Skarði ...
Sautjánda Heklugosið frá landnámi, árið 1991, séð frá frá Skarði í Landssveit. Þegar gosið hófst sást strókurinn fyrst, og síðan blossi. Morgunblaðið/Þorkell Þorkelsson
mbl.is

Bloggað um fréttina

Innlent »

Kjöt, grænmeti og ávextir hækka mest

12:08 Vörukarfa ASÍ hefur hækkað í verði í sjö verslunum frá því í júní 2016 þar til nú í september, mesta hækkunin 2%, er hjá Iceland. Í fjórum verslunum hefur vörukarfan lækkað í verði. Meira »

Slökkt á götuljósum vegna norðurljósa

11:53 Í kvöld verður slökkt á götulýsingu á völdum stöðum í Reykjavík svo íbúar og gestir geti notið magnaðrar norðurljósasýningar sem spáð er á himni þegar aldimmt verður orðið í kvöld og nótt. Meira »

Almenningur komi að forgangsröðun fjár

11:48 Skoða mætti að gefa almenningi kost á að hafa bein áhrif á forgangsröðun fjármagns til að stemma stigu við lækkandi kosningaþátttöku, að mati Helga Hrafns Gunnarssonar, þingmanns Pírata. Þingmaður Sjálfstæðisflokks telur hættu á að áhugaleysi aukist því oftar sem fólk er kallað að kjörborðinu. Meira »

Deilt um gildi einkarekstrar

11:39 Fulltrúar stjórnmálaflokkanna voru ekki sammála um það hvort frekari einkarekstur væri æskilegur í heilbrigðiskerfinu á morgunverðarfundi Samtaka heilbrigðisfyrirtækja, Samtaka verslunar og þjónustu og Samtaka atvinnulífsins á Grand hóteli. Meira »

Fái tækifæri til að klára málin

11:19 Stjórnarþingmenn lögðu áherslu á að þingið fengi tækifæri til að leiða til lykta mikilvæg mál sem unnið hefur verið að undanfarið við upphaf þingfundar í dag. Steinunn Þóra Árnadóttir, þingmaður VG, hafði bent á að síðasti dagur starfsáætlunar sé á morgun en ekkert liggi fyrir um framhaldið. Meira »

Tvíhliða samningur um almannatryggingar

11:16 Tekist hefur tvíhliða samningur um almannatryggingar milli Íslands og Bandaríkjanna. Eygló Harðardóttir, félags- og húsnæðismálaráðherra og Robert Cushman Barber, sendiherra Bandaríkjanna á Íslandi, undirrituðu samninginn fyrir hönd ríkjanna í velferðarráðuneytinu í gær. Meira »

Kári himinlifandi yfir kjarki læknanna

08:46 Kári Stefánsson, forstjóri deCODE, segir fyrsta barnið sem á „þrjá foreldra“ vera fagnaðarefni og segist vera himinlifandi yfir kjarki læknanna sem framkvæmdu aðgerðina. Meira »

„Heilmikil hreyfing á fylginu“

10:55 „Þetta er vísbending um að það er heilmikil hreyfing á fylginu,“ segir Birgir Guðmundsson dósent við félagsvísindadeild Háskólans á Akureyri, spurður út í sveiflur á fylgi sjórnmálaflokka í tveimur skoðanakönnunum sem gerðar voru með stuttu millibili. Meira »

57 milljónir til 18 skóla

08:18 Forsvarsmenn nýrra Erasmus-plús samstarfsverkefna í leik-, grunn- og framhaldsskólum skrifuðu í gær undir samninga við Landskrifstofu Erasmus-plús á Íslandi. Meira »

8 ára hljóp á eftir 9 ára með hníf

07:58 Lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu barst um hálfsexleytið í gær tilkynning frá níu ára dreng, sem sagði átta ára strák hafa hlaupið á eftir sér með hníf og verið ógnandi. Meira »

Leyfi þarf fyrir drónum í þjóðgarði

07:57 Þjóðgarðsverðir í Vatnajökulsþjóðgarði hafa beint þeim fyrirmælum til gesta þjóðgarðsins að þeir leiti leyfis hjá landvörðum hyggist þeir fljúga drónum innan marka þjóðgarðsins. Meira »

Gefur kost á sér sem ritari Framsóknarflokksins

07:53 Jón Björn Hákonarson, forseti bæjarstjórnar Fjarðabyggðar og oddviti Framsóknarmanna í Fjarðabyggð, tilkynnti í dag að hann gefi kost á sér í embætti ritara Framsóknarflokksins á flokksþinginu sem haldið verður dagana 1-2. október næstkomandi. Meira »

Léttskýjað yfir landinu

07:41 Hæg norðlæg eða breytileg átt verður yfir landinu í dag. Víðast hvar verður léttskýjað, en þykknar upp norðantil síðdegis. Hiti verður á bilinu 2-10 stig og verður hlýjast syðst á landinu, en víða verður þó vart við næturfrost. Meira »

Sjálfstæðisflokkurinn stærstur

06:53 Sjálfstæðisflokkurinn mælist stærsti flokkurinn í skoðanakönnun sem Fréttablaðið, Stöð 2 og Vísir létu gera á mánudagskvöld, Píratar tapa hins vegar um 10% fylgi samkvæmt könnuninni, sem bendir til þess að núverandi stjórnarmeirihluti gæti haldið. Meira »

Brýnt að bæta vegakerfið

05:30 Áætlað er að stofnkostnaður við að færa vegakerfið að stöðlum og öllum settum framkvæmdamarkmiðum Vegagerðarinnar nemi nærri 400 milljörðum króna. Meira »

Leituðu manns í Esjunni

07:06 Neyðarlínunni barst tilkynning um ellefuleytið í gærkvöldi um að karlmaður hafi ekki skilað sér til baka eftir gönguferð á Esjuna, en maðurinn hafði orðið viðskilja við félaga sinn í myrkrinu. Meira »

Vildu meiri mat og neituðu að borga

06:09 Lögreglan á höfuðborgarsvæðinu var kölluð á veitingastað í Hafnarfirði um hálftíuleytið í gærkvöldi vegna átta erlendra ferðamanna sem neituðu að borga reikninginn fyrir matinn og drykkina sem þeir voru búnir að neyta. Meira »

Kvikuholu varanlega lokað

05:30 Fyrsta verkefni Íslenska djúpborunarverkefnisins (IDDP) lauk síðastliðinn vetur með því að steypt var í kvikuholuna við Kröflu og henni lokað varanlega. Meira »
Hreinsa þakrennur o.fl
Hreinsa þakrennur fyrir veturinn og tek að mér ýmis verkefni. Uppl. í síma 847 8...
Gullfallegt sófasett.
Til sölu þetta fallega íslenska sófasett 3+1+1. Sófasettið er nýbólstrað. Til sý...
Suzuki Bouleward S40 650cc '2005
Fallegt, létt og meðfærilegt hjól. Ekið 10þ km. Nýtt afturdekk. Hiti í handföng...
Hópferðabílar
HÓPFERÐABÍLAR TIL LEIGU með eða án bílstjóra. --------16 manna-------- --------9...
 
Fundarboð
Fundir - mannfagnaðir
Kjördæmisráð Sjálfstæðisflokksins ...
Framhald
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naudungarsolu...
Eldri borgarar
Staður og stund
Aflagrandi 40 Opin vinnustofa kl. 9, gön...
L fjölnir 6016092719 i fjhst.
Félagsstarf
? FJÖLNIR 6016092719 I Fjhst. Mynd ...