Varasamt að fljúga yfir Heklu

Frá gosinu í Heklu árið 2000.
Frá gosinu í Heklu árið 2000. mbl.is/Golli

Páll Einarsson jarðeðlisfræðingur hefur sent Samgöngustofu bréf þar sem hann bendir á að varasamt geti verið að fljúga yfir Heklu, þar sem hún geti byrjað að gjósa með litlum fyrirvara. Páll segir hættu á því að grunlaus flugmaður geti flogið inn í gossstrókinn við Heklu með skelfilegum afleiðingum. Litlu munaði að svo færi í byrjun Heklugossins 17. ágúst 1980.

Vefurinn Alltumflug.is gerði úttekt á þeim fjölda véla sem fóru um flugleiðina beint yfir Heklu í gær og kom í ljós að þær voru 19 talsins, þar af 17 farþegaþotur auk einnar einkaþotu og einnar fraktflugvélar. 

Almennt vinnulag á ekki við um Heklu

Í bréfi Páls, sem birt er á alltumflug.is í dag, kemur fram að hann hafi ekki í huga á almennu hættu sem stafi af því að fljúga yfir virkt eldfjall, enda séu um 30 slík á Íslandi og lítil áhætta að fljúga yfir þau flest. Hekla sé hinsvegar sérstök af þremur ástæðum.

Í fyrsta lagi vegna þess að hún virðist óvenju vinsæl meðal flugmanna, því 10-20 stórar farþegavélar fara beint yfir fjallið á degi hverjum. Ekkert annað eldfjall nálgast þessa tíðni, að sögn Páls. Í öðru lagi sker Hekla sig úr vegna þess að hún hefur verið að undirbúa gos í 14 ár, allt frá síðasta gosi. 

Í þriðja lagi er hættan meiri við Heklu vegna þess að mælanlegur fyrirvari gosa þar er óvenjustuttur, eða 23-79 mínútur samkvæmt reynslu frá gosunum 1970, 1980, 1991 og 2000. Flest önnur eldfjöll hafa sýnt lengri fyrirvara. Gosið árið 2000 er það eina í Heklu þar sem gefin var út aðvörun áður en gosið kom upp, enda var fyrirvarinn lengstur þá eða 79 mínútur.

Páll bendir á að ekki sé víst að hægt verði að gefa út viðvörun á undan næsta gosi. Við þetta bæist að byrjunarfasi Heklugosa er venjulega öflugur og gosstrókurinn rís hratt. „Almennar reglur og vinnulag í sambandi við flug og eldgos duga því tæpast hér, þótt þær geti verið gagnlegar við önnur eldfjöll,“ segir í bréfi Páls til Samgöngustofu.

Strókurinn rís hratt upp í flughæð

Í samtali við alltumflug.is segir Páll að það geti tekið gosmökkinn í Heklu ekki nema 5-20 mínútur að rísa upp í þá hæð þar sem flugvélar fljúga. Hann metur það svo að aðeins þyrfti að færa flugleiðina um 10 km í norður eða suður, til að vera öruggur og minnka áhættuna.

Samgöngustofa gaf þau svör  að engar takmarkanir séu gefnar út fyrir flugumferð nema fyrirséð sé að gos sé að hefjast, eða ef gos er þegar hafið. Páll bendir hinsvegar á í samanburði að í raun sé ekki mikil hætta á því þótt farþegaþotur séu að fljúga yfir Vatnajökul, því það muni taka gos í Bárðarbungu einhverjar klukkustundir að fara í gegnum jökulinn og fyrirvarinn verði því lengri. Annað eigi hinsvegar við um Heklu.

Hér að neðan sést listi yfir þær flugvélar sem flugu beint yfir topp Heklu í gær, 21. ágúst:

3:18 - MMM9601 - Gulfstream (einkaþota) - Keflavik (KEF) - Unknown - Gulfstream VI
7:33 - Etihad Airways - EY103 - Abu Dhabi (AUH) - New York (JFK) - Boeing 777-300ER
9:55 - United Airlines - UA69 - Stockholm (ARN) - Newark (EWR) - Boeing 757-200
10:45 - SAS - SK902 - Stockholm (ARN) - Newark (EWR) - Airbus A330-300
11:05 - Air Berlin - AB7420 - Berlin (TXL) - Chicago (ORD) - Airbus A330-200
12:05 - Austrian Airlines - OS65 - Vienna (VIE) - Chicago (ORD) - Boeing 767-300ER
12:10 - Ukraine International - PS231 - Kiev (KBP) - New York (JFK) - Boeng 767-300ER
12:24 - Austrian Airlines - OS71 - Vienna (VIE) - Toronto (YYZ) - Boeing 767-300ER
13:34 - United Airlines - UA953 - Munich (MUC) - Chicago (ORD) - Boeing 777-200ER
13:59 - Aeroflot - SU150 - Moscow (SVO) - Havana (HAV) - Airbus A330-200
14:49 - Delta Air Lines - DL203 - Stockholm (ARN) - New York (JFK) - Boeing 757-200
15:04 - Air Canada - AC811 - Istanbul (IST) - Toronto (YYZ) - Boeing 767-300ER
15:54 - Lufthansa Cargo - LH8220 - Frankfurt (FRA) - Chicago (ORD) - McDonnell Douglas MD-11
15:59 - Norwegian Long Haul - DY7091 - Copenhagen (CPH) - Los Angeles (LAX) - Dreamliner 787-8
16:09 - SAS (Business Class) - SK951 - Stavanger (SVG) - Houston (IAH) - Boeing 737-700BBJ
16:29 - SAS - SK943 - Copenhagen (CPH) - Chicago (ORD) - Airbus A340-300
17:14 - Air Canada - AC85 - Tel Aviv (TLV) - Toronto (YYZ) - Dreamliner 787-8
17:24 - Lufthansa - LH434 - Munich (MUC) - Chicago (ORD) - Airbus A340-600
19:19 - SAS - SK901 - Copenhagen (CPH) - Newark (EWR) - Airbus A340-300 

Sjá nánar á alltumflug.is

Bréf Páls Einarssonar, prófessors í jarðeðlisfræði, til Samgöngustofu sem hann ...
Bréf Páls Einarssonar, prófessors í jarðeðlisfræði, til Samgöngustofu sem hann sendi nú í ágúst.
Páll EInarsson jarðeðlisfræðingur.
Páll EInarsson jarðeðlisfræðingur. mbl.is(Ómar Óskarsson
í Heklugosinu 1980 munaði litlu að flugvél lenti inni í ...
í Heklugosinu 1980 munaði litlu að flugvél lenti inni í gossstróknum sem reis hratt til himins. Morgunblaðið/Kristinn Ólafsson
Sautjánda Heklugosið frá landnámi, árið 1991, séð frá frá Skarði ...
Sautjánda Heklugosið frá landnámi, árið 1991, séð frá frá Skarði í Landssveit. Þegar gosið hófst sást strókurinn fyrst, og síðan blossi. Morgunblaðið/Þorkell Þorkelsson
mbl.is

Bloggað um fréttina

Innlent »

Rannsóknarnefnd flugslysa skoðar veikindin

Í gær, 23:45 Rannsóknarnefnd flugslysa tók að eigin frumkvæði ákvörðun um að rannsaka veikindi flugliða um borð í flugvélum Icelandair eftir að flugliði varð óvinnufær um borð vegna veikinda í febrúar, að því er fréttastofa RÚV greindi frá nú í kvöld. Meira »

Var látinn þegar bílinn fannst

Í gær, 23:15 Ökumaður bifreiðar sem fór í höfnina á Hvammstanga síðdegis í dag var látinn þegar bifreiðin fannst. Þetta kemur fram í fréttatilkynningu frá lögreglunni á Norðurlandi vestra. Meira »

Lögðu hald á þrjú skotvopn í skútunni

Í gær, 22:45 Lögreglan á Vestfjörðum lagði hald á þrjú skotvopn um borð í erlendu skútunni á Suðureyri, sem lögregla og sérsveitarmenn voru kallaðir út að sl. nótt. Meira »

Sleppa við sektirnar úr hraðamyndavélum

Í gær, 21:32 Færst hefur í aukana að númeraplötur séu fjarlægðar framan af bifreiðum til þess að komast hjá hraðasektum. Málið flækist síðan þegar um bílaleigubíla er að ræða en erfitt getur verið að innheimta hraðasektir hjá erlendum ferðamönnum sem nást á hraðamyndavélar. Meira »

Kalda stríðið endurómar við Höfða

Í gær, 20:40 Búið er að setja upp hvelfingu við Höfða sem minnir á ratsjárstöðvar sem algengar voru hér á landi þegar Kalda stríðið var í algleymingi í tilefni af því að í haust eru 30 ár frá því að leiðtogafundur þeirra Ronalds Reagans og Mikhails Gorbachevs fór fram í húsinu sögufræga. Meira »

Endurreisa trönurnar á Seltjarnarnesi

Í gær, 20:21 Íbúar Seltjarnarness ætla að taka höndum saman á morgun og endurreisa fiskitrönurnar sem stóðu á vestursvæðinu á Seltjarnarnesi. Trönurnar fuku niður í apríl 2015 vegna óveðurs. Meira »

Rukka ekki gjald vegna mótmæla

Í gær, 18:50 Ekki þarf að greiða sérstakt gjald skv. gjaldskrá Reykjavíkurborgar fyrir afnot af borgarlandi vegna mótmæla á Austurvelli. Viðburðir sem opnir eru almenningi og ekki eru í hagnaðarskyni eru þannig undanskildir gjaldtökunni. Meira »

Líklega margþættar skýringar

Í gær, 19:41 Um sex til átta mánuðir eru frá því að bera tók á auknum veikindum hjá flugliðum Icelandair. Axel F. Sigurðsson, trúnaðarlæknir Icelandair, segir veikindin sennilega eiga sér margþættar skýringar, en flugliðar hafa lýst höfuðverk, svima, doða í kringum varir, ógleði og almennri vanlíðan. Meira »

Hlakkar til að læra heima

Í gær, 18:42 „Bara gaman,“ segir Jakob Már Kjartansson snöggur til svars, spurður út í fyrsta skóladaginn. Hann er nýbyrjaður í 1. bekk í Vatnsendaskóla og líkar vel. Meira »

Einn vann 2 milljónir í Jóker

Í gær, 18:40 Þrír deildu með sér fyrsta vinningi í Víkingalottó kvöldsins og fengu tæpar 40 milljónir króna hver í sinn hlut. Tveir vinningsmiðanna voru seldir í Noregi og einn í Danmörku. Meira »

Nutu sólar í borginni

Í gær, 18:32 Hlýindin í ágústmánuði hafa glatt landsmenn sem hafa notið blíðunnar en dagarnir 15.-18. ágúst voru þeir hlýjustu á landinu á árinu. Í hádeginu mældist hiti í höfuðborginni um 16-18° og mátti sjá að fólk á höfuðborgarsvæðinu kunni vel að meta sólargeislana. Meira »

Bifreið í höfnina á Hvammstanga

Í gær, 18:16 Miklar aðgerðir standa nú yfir á Hvammstanga vegna bifreiðar sem fór í höfnina. Þyrla Landhelgisgæslunnar var kölluð til um kl. 16.15 og er komin á vettvang. Þá hefur mbl.is heimildir fyrir því að björgunarsveitin Húnar sé einnig á staðnum. Meira »

Ákvörðun ráðherra kom á óvart

Í gær, 17:43 „Þetta kom okkur mjög á óvart,“ segir Jón Atli Benediktsson, rektor Háskóla Íslands, um ákvörðun Illuga Gunnarssonar, mennta- og menningamálaráðherra, um að flytja lögreglunám til Háskólans á Akureyri þvert á niðurstöðu matsnefndar sem mat Háskóla Íslands hæfastan. Meira »

Reykjanesbraut lokað í norðurátt

Í gær, 17:21 Reykjanesbraut í norður, á móts við Vallarhverfi í Hafnarfirði, hefur verið lokað um óákveðinn tíma vegna umferðaróhapps. Umferð er bent um Strandgötu. Þetta segir í tilkynningu frá lögreglu. Meira »

Allt of lítið og allt of seint

Í gær, 16:36 Stýrivaxtalækkun Seðlabankans upp á 0,5 prósentustig, sem tilkynnt var í morgun, er allt of lítil og kemur allt of seint. Þetta sagði Þorsteinn Sæmundsson, þingmaður Framsóknarflokksins, á Alþingi í dag í umræðum um störf þingsins. Sagði hann fréttirnar eftir sem áður jákvæðar. Meira »

Komnir í gegnum Húsavíkurhöfða

Í gær, 17:27 Búið er að grafa í gegnum Húsavíkurhöfða en það var Erna Björnsdóttir, forseti sveitarstjórnar Norðurþings, sem sprengdi síðasta haftið. Göngin eru um eins kílómetra löng og tengja saman hafnarsvæðið á Húsavík og iðnaðarsvæðið á Bakka. Meira »

Börn í 1. bekk hafa forgang

Í gær, 16:52 Enn vantar 185 starfsmenn í um 90 stöðugildi á frístundaheimilum Reykjavíkurborgar. Fyrir um viku síðan vantaði 261 starfsmann til að fylla 127 ómönnuð stöðugildi en fólk er ráðið til starfa á hverjum degi. Uppi var svipuð staða í fyrra en jafnan er komið jafnvægi á mönnun um miðjan september. Meira »

Allt slakara úti á landi?

Í gær, 16:12 „Mér finnst það alveg hreint með ólíkindum þetta viðhorf að ef eitthvað sé úti á landi þá hljóti það að vera á einhvern hátt slakara. Við höfum aldrei fett fingur út í það þótt að hér hafi áratugum saman verið háskóli á höfuðborgarsvæðinu þar sem nemar af landsbyggðinni hafa bara sótt sér nám hingað suður og ekki þótt neitt tiltökumál.“ Meira »
NUDD- LÁTTU DEKRA VIÐ ÞIG.
HEITIR STEINAR OG OLIA- STURTA OG HANDKLÆÐI Á STAÐNUM NUDD GEFUR SLÖKUN OG...
Yokohama 225/65-17 heilsársdekk til sölu.
Ókeyrð dekk, Hljóðlát og þægileg. Virka vel í bleytu og snjó. Verð 60 þ. haddog...
Vatnshitarar fyrir sumarhús.
Ýmsar gerðir af vatnshiturum 3300w til 21000w fyrir sumarhús, þessi búnaður er f...
 
Deiliskipulag
Tilkynningar
Stykkishólmsbær Auglýsing um breyting...
Eldri borgarar
Staður og stund
Árskógar 4 Félagsvist með vinningum kl. ...
Samkoma
Félagsstarf
Samkoma kl. 20 í Kristniboðs- salnum. M...
Félagsstarf
Staður og stund
Árskógar 4 Opið hús, spilað vist og brid...