Tengja fjölgun dauðsfalla við brennisteinsmengun

Gufustrókur frá Hellisheiðarvirkjun. Brennisteinsvetni er á meðal þeirra lofttegunda sem ...
Gufustrókur frá Hellisheiðarvirkjun. Brennisteinsvetni er á meðal þeirra lofttegunda sem virkjunin losar. Rannsókn Ragnhildar bendir til að samband sé á milli aukningar í styrk brennisteinsvetnis í lofti og fjölgunar dauðsfalla á höfuðborgarsvæðinu. mbl.is/Golli

Samband er á milli fjölgunar dauðsfalla á höfuðborgarsvæðinu og hækkunar á styrk brennisteinsvetnis frá jarðhitavirkjunum í nágrenni þess samkvæmt niðurstöðum nýrrar rannsóknar. Ragnhildur Finnbjörnsdóttir, höfundur hennar, segir niðurstöðurnar vísbendingu sem gefi ástæðu til að kanna málið betur.

Í rannsókninni, sem Ragnhildur vann sem hluta af doktorsnámi sínu við miðstöð í lýðheilsuvísindum við Háskóla Íslands, voru tengsl fjölda dauðsfalla á höfuðborgarsvæðinu á árunum 2003 til 2009 og aukningar í styrk brennisteinsvetnis í lofti frá Hellisheiðar- og Nesjavallavirkjunum könnuð. Í ljós kom að dauðsföllum fjölgaði marktækt yfir sumartímann einum til tveimur dögum eftir að meira mældist af brennisteinsvetni í lofti og einnig hjá fólki yfir áttræðu óháð árstíð sama dag eða daginn eftir aukninguna.

Ragnhildur segir að eldri rannsóknir hafi gefið vísbendingar um að samband væri á milli þessara þátta en ekki hafi fengist nein afgerandi niðurstaða. Á Íslandi sé til góður gagnagrunnur yfir mælingar frá Umhverfisstofnun og því hafi hún ákveðið að ráðast í rannsóknina.

„Þá kom í ljós að það var samband á milli þessara þátta. Það er ekki hægt að alhæfa eitthvað út frá einni rannsókn. Þessi rannsókn gefur vísbendingu um að það sé eitthvað að gerast og það þurfi að skoða þetta betur,“ segir Ragnhildur.

Sjálf vinnur hún nú að annarri rannsókn á því hvort samband sé á milli aukningar í styrk brennisteinsvetnis, komu fólks á bráðamóttöku og innlagna á sjúkrahús. Þá rannsókn vonast hún til að birta fyrir lok þessa árs.

Kuldinn gæti falið áhrifin yfir vetrarmánuðina

Almennt eru gildi brennisteinsvetnis afar lág á höfuðborgarsvæðinu að sögn Ragnhildar. Þau fari einstaka sinnum yfir 150 míkrógrömm á rúmmetra en fólk byrji að finna lyktina af menguninni við um 7 míkrógrömm. Það þurfti hins vegar aðeins litla aukningu í styrk brennisteinsvetnisins í lofti til þess að það sæist í fjölgun dauðsfalla. Aukningin í dauðsföllum nemur um 5% yfir sumartímann en rétt um 2% hjá eldra fólki. Ragnhildur segir erfitt að segja til um hvað geti valdið þessu sambandi.

„Erfitt er að alhæfa hvort að um raunverulegt orsakasamband sé að ræða en rannsóknir benda til að brennisteinsvetni geti haft áhrif á æðakerfið og öndunarfærasjúkdóma. Þar sem við vorum að skoða heildardauðsföll, öll dauðsföll nema slys, þá er brennisteinsvetni kannski ekki endilega að valda einhverjum sjúkdómi heldur er það frekar að ýta undir einkenni á sjúkdómum sem einstaklingarnir eru með fyrir,“ segir hún.

Ekki fannst samband á milli dauðsfallanna og aukningar í styrk brennisteinsvetnis á ársgrundvelli. Ragnhildur segir að styrkur brennisteinsvetnis í loftinu sé yfirleitt minni á sumrin en á veturna og því hafi komið á óvart að samband hafi komið fram þá. Ástæðan fyrir því gæti veri sú að aðrir þættir sem hafi sterkari áhrif, eins og kuldi yfir veturinn, geti falið áhrif sem koma fram vegna brennisteinsvetnis. Þegar kuldinn sé tekinn úr samhenginu byrji áhrif efnasambandsins að sjást.

Aftarlega á merinni í rannsóknum á áhrifum loftmengunar á heilsu

Rannsóknin er sú fyrsta sem gerð er á Íslandi um samband styrks brennisteinsvetnis og dauðsfalla en áður hefur verið rannsakað hvort fylgni sé á milli notkunar hjarta-, æða- og astmalyfja og aukins styrks efnisins í andrúmslofti. Samband reyndist á milli aukinnar notkunar astmalyfja og brennisteinsvetnis þar.

„Við erum í raun mjög aftarlega á merinni á Íslandi með að skoða áhrif loftmengunar á heilsu. Norðurlöndin eru miklu duglegri en þau eru aftur á móti ekki með þetta brennisteinsvetni sem við erum með,“ segir Ragnhildur.

Rannsókn Ragnhildar og félaga á sambandi dauðsfalla og brennisteinsvetnis

Ragnhildur Finnbjörnsdóttir, doktorsnemi við miðstöð í lýðheilsuvísindum við Háskóla Íslands.
Ragnhildur Finnbjörnsdóttir, doktorsnemi við miðstöð í lýðheilsuvísindum við Háskóla Íslands.
mbl.is

Innlent »

Holtavörðuheiði lokuð í dag

18:22 Aðgerðum lögreglu er lokið á Holtavörðuheiði en þrír slösuðust þar fyrr í dag þegar sjö bílar lentu í árekstri. Þeir sem slösuðust voru fluttir á á sjúkra­húsið á Akra­nesi eða á heilsu­gæslu­stöðina í Borg­ar­nesi en ekki er talið að meiðsli þeirra séu alvarleg. Meira »

Hafa upplýsingar um fleiri tilfelli

18:01 „Þetta er umfangsmikið mál,“ sagði Snorri Birgisson, lögreglufulltrúi og yfirmaður mansalsteymis lögreglunnar á höfuðborgarsvæðinu. Karl og kona voru í gær úrskurðuð í gæsluvarðhald til 6. desember vegna rannsóknar á umfangsmikilli vændisstarfssemi. Meira »

Svikahrappar senda fölsk fyrirmæli

17:08 Landsbankinn varar á heimasíðu sinni við svikahröppum sem senda út falska tölvupósta. Fram kemur í frétt á vef bankans að hrapparnir sendi fölsk fyrirmæli til starfsfólks fyrirtækja um að millifæra fé á erlenda bankareiknina. Á þessu hefur borið undanfarna daga. Meira »

„Þetta voru ákaflega vímaðir menn“

16:37 Mönnunum tveimur sem réðust á fimm ára barn í aftursæti bifreiðar við gatnamót Laugavegs og Snorrabrautar síðdegis í gær hefur verið sleppt. Þeir voru yfirheyrðir í dag en ekki þótti ástæða til að krefjast þess að þeir yrðu hnepptir í gæsluvarðhald. Meira »

Snjónum kyngir niður á Hólum

16:17 Snjóþungt er á Hólum í Hjaltadal en allt skólahald þar var fellt niður í dag vegna veðurs, eins og víðar í nágrenninu. Éljagangur og mikill vindur er nú í Skagafirði og ýmsir vegir illfærir. Meira »

„Voru þetta mistök hjá höfundunum?“

16:07 „Voru þetta mistök hjá höfundum þessa frumvarps eða eru þar embættismenn að verki sem bera litla virðingu fyrir iðnnámi eða líta það hornauga sem óæðra nám en háskólanám?“ spyr Níels Sigurður Olgeirsson, formaður MATVÍS, í yfirlýsingu til fjölmiðla. Meira »

Sýknaður í 80 milljóna kr. fjárdráttarmáli

15:45 Hæstiréttur hefur sýknað mann sem var dæmdur í 9 mánaða fangelsi í Héraðsdómi Suðurlands fyrir fjárdrátt, en hann var sakaður um að hafa dregið að sér 79 milljónir króna úr einkahlutafélagi sem hann átti helmingshlut í. Meira »

Þingið álykti um landsdómsmálið

15:46 Sigmundur Davíð Gunnlaugsson, formaður Miðflokksins, hyggst leggja fram þingsályktunartillögu á komandi þingi þess efnis að rangt hafi verið að ákæra Geir H. Haarde. Þetta upplýsir hann í pistli á heimasíðu sinni. Meira »

Ræningjunum sleppt úr haldi

15:39 Þremenningunum, sem réðust á mann á sjötugsaldri á heimili hans í vesturhluta Kópavogs á þriðjudagskvöld, var sleppt úr haldi lögreglu í gærkvöldi eftir yfirheyrslur. Lögregla mun ekki fara fram á gæsluvarðhald yfir mönnunum, sem höfðu fartölvu og yfirhafnir með sér úr húsi mannsins. Meira »

Flokkarnir nálgast lendingu

15:38 „Við teljum að við séum að nálgast það að við getum lent þessu máli,“ segir Katrín Jakobsdóttir, formaður VG, í samtali við mbl.is. Formenn VG, Sjálfstæðisflokks og Framsóknarflokks sitja nú á fundi í ráðherrabústaðnum þar sem stjórnarmyndunarviðræður flokkanna halda áfram. Meira »

„Var hugsað sem pólitísk aðför“

15:33 „Þrátt fyrir að dómstólinn hafi komist að þeirri niðurstöðu að lögin um landsdóm standist Mannréttindasáttmálann breytir það ekki þeirri niðurstöðu sem ég held að flestir séu sammála um að atkvæðagreiðslan á Alþingi var pólitísk.“ Þetta segir Þorsteinn Pálsson, fyrrverandi forsætisráðherra, í samtali við mbl.is. Meira »

Myndaði nakta konu í sturtu

15:14 Héraðsdómur hefur dæmt karlmann í 30 daga skilorðsbundið fangelsi fyrir að hafa á síðasta ári tekið myndband af konu án hennar vitneskju þegar hún var nakin í sturtu. Þá fór hann inn í kvennaklefa í þeim tilgangi að taka myndband af annarri konu þegar hún var einnig nakin í sturtu. Meira »

Samþykktu tillögu um Landssímareit

14:56 Borgarráð Reykjavíkur samþykkti á fundi sínum í dag deiliskipulagstillögu Landssímareitsins svokallaða við Austurvöll. Þar með er heimild til að reisa 160 herbergja hótel á reitnum fest frekar í sessi. Meira »

Starfshópur um seinkun klukku

14:47 Óttarr Proppé heilbrigðisráðherra hefur skipað starfshóp til að kanna ávinning fyrir lýðheilsu og vellíðan landsmanna af því að leiðrétta klukkuna hér á landi til samræmis við gang sólar. Meira »

Vilja breyta menningunni

14:22 Kynferðisleg áreitni í stjórnmálum var rædd í Magasíninu. Vala Pálsdóttir, formaður Landsamtaka Sjálfstæðiskvenna og Willum Þór Þórsson, þingmaður Framsóknarflokksins fóru yfir áherslur og mikilvægi þess að tekið sé á hlutunum. Meira »

Þrír slösuðust á Holtavörðuheiði

14:51 Þrír slösuðust í árekstrinum sem varð á Holtavörðuheiði fyrr í dag og verða þeir fluttir á sjúkrahúsið á Akranesi eða á heilsugæslustöðina í Borgarnesi. Meira »

Vegum lokað um allt land

14:35 Búið er að opna vegi á Suðausturlandi en hætta er á að loka þurfi einhverjum hluta af Þjóðvegi 1 aftur. Hvasst er á svæðinu en vindhraði mælist til að mynda 22 m/s á Höfn og 26 m/s á Hvalnesi. Meira »

„Má segja að ríkið sleppi með þetta“

14:06 „Þessi niðurstaða kemur ekki á óvart. Það má segja að ástæðan sé sú að umfang málsins fyrir Mannréttindadómstólnum er miklu minna en lagt var upp með í kærunni.“ Þetta segir Davíð Þór Björgvinsson, lagaprófessor og fyrrverandi dómari við Mannréttindadómstól Evrópu, í samtali við mbl.is. Meira »

Mátturinn eða dýrðin - Greinaflokkur

Eldri borgarar
Staður og stund
Aflagrandi 40 Opin vinnustofa kl. 9 og j...
L edda 6017112119 i h&v
Félagsstarf
? EDDA 6017112119 I H&V; Mynd af augl...
Framhald uppboðs
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naudungarsolu...
Framhald
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naudungarsolu...