Lærðu að þekkja dulnefni sykurs

Guðrún Bergmann.
Guðrún Bergmann. mbl.is/Árni Sæberg

„Í tilefni af átakinu Sykurlaus september, datt mér í hug að skrifa smá um sykur og þau ótal dulnefni sem hann er falinn undir. Auðvitað hafa margar greinar verið skrifaðar um sykur og áhrif hans á líkama okkar, svo og um það hversu háan sykurstuðul tiltekin sætuefni hafa. En til að forðast sykur og önnur miður góð sætuefni eins og maíssíróp, sem er ódýrt sætuefni og mikið notað bæði í gosdrykkja- og matvælaiðnaði, er nauðsynlegt að vita undir hvaða dulnefnum hann er falinn,“ segir Guðrún Bergmann í sínum nýjasta pistli: 

Það gerir líka kröfu um að innihaldslýsing vörunnar sé lesin. Margir hafa sett sér ákveðna þumalputtareglu þegar kemur að sykri. Ein er sú að hann sé ekki ofar en í fjórða sæti á innihaldslista vörunnar. Önnur regla er að sykur sé 10% eða minna af heildarinnihaldi vörunnar, en ef við leitum bara að orðinu „sykur“ eða „sugar“ geta ýmis önnur heiti alveg farið fram hjá okkur.

SYKUR OG SÆTUEFNI ERU VÍÐA FALIN
Margir hafa tilhneigingu til að halda að viðbættan sykur sé aðeins að finna í eftirréttum, kexi og kökum. Hann er hins vegar að finna í ansi mörgum öðrum matvælum, því framleiðendur bæta sykri í 74% af pakkaðri matvöru sem seld er í matvörumörkuðum í dag.

Sumar fæðutegundir sem markaðssettar eru sem náttúrulegar eða heilsusamlegar eru hlaðnar viðbættum sykri. Hið sama á við um ýmsar glútenlausar vörur, en þetta gerir kröfu um enn meiri árvekni þeirra sem vilja forðast sykurinn.

DULNEFNIN
Sú regla gildir víða að framleiðendur eigi að telja upp öll innihaldsefni í fæðunni í röð eftir magni hvers og eins. Viðbættur sykur er hins vegar notaður í mörgum myndum og því er oft erfitt að finna hann á innihaldslistanum. Hann gengur nefnilega undir um það bil 60 mismunandi heitum, sem hér eru á ensku, því þannig sjáum við þau oft á umbúðum:

agave nectar                       barbados sugar                  
barley malt                        barley malt syrup
beet sugar                         brown sugar
buttered syrup                     cane juice
cane juice crystals                cane sugar
caramel                            carob syrup
castor sugar                       coconut palm sugar
coconut sugar                      confectioner’s sugar
corn sweetener                     corn syrup
corn syrup solids                  date sugar
dehydrated cane juice              demerara sugar
dextrin                            dextrose
diatase                            ethyl maltol
evaporated cane juice              free-flowing brown sugars
fructose                           fruit juice
fruit juice concentrate            galactose
glucose                            glucose solids
golden sugar                       golden syrup
grape sugar                        HFCS (high-fructose corn syrup) honey  
icing sugar                        invert sugar                                          
malt syrup                         maltodextrin
maltol                             maltose
mannose                            maple syrup
molasses                           muscovado
palm sugar                         panocha
powdered sugar                     raw organic sugar
refiner’s syrup                    rice syrup
saccharose                         sorghum syrup
sucrose                            sugar (granulated)
sweet sorghum                      syrup
treacle                            turbinado sugar
yellow sugar

HVÍTUR, LJÓSBRÚNN EÐA BRÚNN – ALLT SYKUR
Fæstir gera sér grein fyrir því að hrásykur er í raun bara sykur sem er einungis 84% hreinsaður svo hann inniheldur enn einhver næringarefni. Hvítur sykur er hins vegar 99,9% hreint kolvetni og algerlega næringarsnauður. Brúnn sykur eða púðursykur er hvítur sykur sem úðaður hefur verið með mólassa til að gera hann annaðhvort ljós- eða dökkbrúnan.

Þegar kemur að salti og fitum í matvælum er oft tilgreint hversu stóran hluta af ráðlögðum dagskammti þau innihalda, en slíkar upplýsingar koma yfirleitt ekki fram þegar um sykur er að ræða. Bandarísku hjartaverndarsamtökin mæla með því að karlmenn neyti ekki meira en 9 teskeiða (38 g) af viðbættum sykri á dag, konur 6 teskeiða (25 g) og börn fái ekki meira en 3–6 teskeiðar (12–25 g) á dag. Gott er að hafa þessar tölur til hliðsjónar, en 4 g af sykri jafngilda 1 tsk. og í hverju grammi eru 4 hitaeiningar svo í teskeiðinni eru 16 hitaeiningar.

SKAÐLEGT SÆTUEFNI
Eitt skaðlegasta sætuefnið á markaðnum í dag er High-fructose corn syrup, sem er maíssíróp. Það er ódýrt og notað í miklum mæli til að sæta matvæli, gosdrykki og ýmsar matvörur, jafnvel þær sem flokkaðar eru sem heilsuvörur, en maíssírópið er talið sérlega ávanabindandi.

Þar fyrir utan er nánast allur maís sem ræktaður er í dag mjög erfðabreyttur og við ræktunina er notað mikið af illgresis- og skordýraeitri, sem situr svo í maísnum.

SYKURSÝKI AÐ VERÐA EINS OG FARALDUR
Á ráðstefnu sem haldin var nýlega í Háskólabíói undir heitinu “Who Wants to Live Forever?” eða „Hvernig viltu eldast?“ fjölluðu læknar, bæði frá Bretlandi og Bandaríkjunum, um þann mikla vanda sem sykursýki 2 eða áunnin sykursýki er.

Allir voru sammála um að lækka mætti blóðsykurinn með breyttu og betra mataræði og koma þannig í veg fyrir alla þá sjúkdóma sem fylgja sykursýkinni og þann mikla kostnað sem leggst á heilbrigðiskerfin vegna hennar.

Sykur er eins og sandur innan í okkur sem eyðileggur æðaveggi, veldur hjarta- og æðavandamálum, blóðsykursveiflum og slappleika sem þeim fylgir, eyðileggingu á taugum sem getur leitt til aflimunar m.a. táa eða fótleggja, auk þess sem sykursýki skaðar sjónina og getur leitt til blindu.

Í tilviki sykurs, sem og í öðrum tilvikum sem snúa að heilbrigðum lífsstíl, gildir að gera sér grein fyrir langtímaáhrifunum á líkamann, því þegar þau koma loks fram í dagsljósið er of seint að snúa þeim við. Forðumst því sykur til að vernda heilsuna.

Ef þér fannst þessi grein áhugaverð, deildu henni þá endilega með öðrum.

Guðrún Bergmann er höfundur 17 bóka um sjálfsrækt og náttúrulegar leiðir til betri heilsu. Nýjustu bækur hennar eru HREINT Í MATINN og HREINN LÍFSSTÍLL. Guðrún hefur leiðbeint um 800 manns í gegnum HREINT MATARÆÐI hreinsikúrinn á rúmum tveimur árum. Nánari upplýsingar á:https://gudrunbergmann.is/namskeid/

Heimildir: HREINT Í MATINN eftir Guðrúnu Bergmann og Candida sveppasýking eftir Hallgrím Þ. Magnússon og Guðrúnu Bergmann.

Vefsíðan: Diabetes.co.uk

mbl.is

Svona bjó Meghan þegar hún kynntist Harry

14:28 Áður en að Meghan Markle flutti í lítið hús við Kensington-höll bjó hún í leiguhúsnæði í Toronto. Húsið er kannski ekki mjög stórt en þó feiki nógu stórt fyrir þau Meghan, hundana hennar og Harry þegar hann kíkti í heimsókn. Meira »

Í 140 þúsund króna sokkum

11:28 Sokkar eru ekki bara sokkar, Gucci-sokkarnir sem söngkonan Rihanna klæddist á dögunum kosta meira en ársbirgðir af sokkum.   Meira »

Þetta er Pantone litur 2018

10:01 Hönnunarþyrstir einstaklingar eru yfirleitt í stuði á þessum árstíma þegar nýr Pantone litur er kynntur. Litur ársins 2018 er Ultra Violet eða Útfjólublár og ber litaheitið PANTONE 18-3838. Meira »

Arnar Gauti verður listrænn stjórnandi

09:33 Arnar Gauti Sverrisson hefur verið ráðinn listrænn stjórnandi heimilissýningarinnar Lifandi heimili og hönnun sem fram fer í Laugardalshöll 1.-3. júní 2018. Sýningin var haldin í fyrsta skipti í fyrra undir nafninu Amazing home show en breyttu nafni fylgja breyttar áherslur. Meira »

Framhjáhaldið hófst í hádegismatnum

08:00 „Hann sótti mig og við keyrðum á sveitahótel þar sem við borðuðum yndislega máltíð. Hann fór frá borðinu og bókaði herbergi. Við vissum bæði hvað við vildum.“ Meira »

Guðni Már skilinn

Í gær, 23:32 Guðni Már Henningsson útvarpsmaður á Rás 2 er skilinn við Mariu Ylfu Lebedeva sem er ljósmyndari. Eiríkur Jónsson greinir frá þessu. Meira »

Viltu skarta þínu fegursta um jólin?

Í gær, 18:00 Þegar einn annasamasti tími ársins er á næsta leiti hættir okkur til að gleyma gleðinni í amstri dagsins. Auk daglegra verka eru flest okkar í óðaönn að skipuleggja hátíðina, skreyta húsið að utan og innan, undirbúa að pakkarnir verði á sínum stað. Meira »

Stella ofursvöl í Spaksmannsspjörum

Í gær, 21:00 Stella Blómkvist hefur slegið í gegn í Sjónvarpi Símans Premium en hún fer með hlutverk lögfræðings sem blandast inn í æsispennandi mál. Leikkonan Heiða Reed, sem leikið hefur í þáttunum Poldark, leikur Stellu. Meira »

Fimm merki um að rassinn sé of aumur

í gær Það er ekki nóg að gera bara magaæfingar þar sem það skiptir líka máli að hafa sterka rassvöðva. Þú færð ekki bara kúlurass af því að gera rassæfingar heldur getur líkamsstaðan líka batnað. Meira »

Eftirlætismaskari Lilju Ingva

í gær Lilja Ingvadóttir einkaþjálfari er mikil áhugamanneskja um snyrtivörur en hún segist gjarnan verða eins og krakki í nammibúð þegar hún kíkir í snyrtivöruverslanir. Við fengum að kíkja í snyrtibuddu Lilju og forvitnast um eftirlætis maskarann. Meira »

Nýtt útlit fyrir 6.000 kr.

í gær Eftir langt tímabil hvítra veggja eru litaðir veggir að verða móðins á ný. Fyrir um fimm árum fór að bera á gráum tónum og að heilu íbúðirnar væru málaðar í sama lit, bæði veggir og loft. Síðan tók blái liturinn við en nú er grænn að verða vinsælli. Meira »

Christian Louboutin hannaði Stjörnustríðsskó

í gær Skóhönnuðurinn Christian Louboutin hannaði fjögur skópör í tilefni af frumsýningu Star Wars: The Last Jedi. Skórnir eru hannaðir út frá fjórum kvenpersónum en bera um leið helsta einkenni Louboutin, rauða sólann. Meira »

Líkamstjáning sem margborgar sig

í fyrradag Til þess að koma vel fyrir getur ekki bara borgað sig að halda augnsambandi og heilsa fólki af öryggi þar sem það er líka ráðlagt að spegla hreyfingar fólks, þó ekki á kjánalegan hátt. Meira »

Rassaæfing Adriönu Lima

í fyrradag Adriana Lima sýndi það á tískusýningu Victoria's Secret að hún gleymdi ekki að æfa rassvöðvana. Hér er rassæfing sem Lima gerði þegar hún bjó sig undir tískusýninguna. Meira »

10 flottustu kinnbeinin að sögn lýtalæknis

9.12. Kinnbein leikkonunnar Keira Knightley bera af ef eitthvað er að marka lýtalækni. Breskur lýtalæknir fór yfir beiðnir frá sjúklingum sínum og setti saman lista yfir tíu konur með flott kinnbein. Meira »

Þægilegustu jólafötin!

9.12. Um helgina kynna félagasamtökin Tau frá Tógó nýja hönnun eftir Helgu Björnsson fatahönnuð, blússu sem er saumuð á heimili fyrir munaðarlaus börn í Afríkuríkinu Tógó. Ljósmyndarinn Benni Valsson, sem hefur myndað helstu stjörnur heims eins og Bruce Willis, Leonardo diCaprio, Naomi Watts og Audrey Tautou, myndaði átta íslenskar listakonur í blússunni. Meira »

Með ilmkerti á ólíklegustu stöðum

í fyrradag Steinunn Jónasdóttir segir að ilmkerti hafi miklu meiri áhrif en fólk geri sér grein fyrir. Þegar hún hannar sín ilmkerti brjótast fram gamlar minningar. Meira »

Andlitsmeðferðir og jólastemning

9.12. Það var stemning á Guinot MC snyrtistofunni á Grensásvegi þegar jólagleði fyrir viðskiptavini var haldin. Á jólagleðinni var ný andlitsmeðferð sýnd en hún heitir Hydra Peeling og vinnur að endurnýjun húðarinnar. Boðið var upp á sanna jólastemningu og léttar veitingar. Meira »

10 bestu maskararnir

9.12. Alltaf erum við í leit að hinum fullkomna maskara en það er vissulega persónubundið hvað hentar hverjum og einum. Nokkrir maskarar þykja þó skara fram úr og njóta alltaf mikilla vinsælda. Meira »

Kynlífsráð frá gömlum hjónum

8.12. Hjón sem hafa verið gift í 20, 30 eða jafnvel 40 ár fara yfir hvað þarf til þess að halda kynlífinu góðu í löngu og fullnægjandi hjónabandi. Meira »