Fréttaskýring: Stjórnlagaþing verið þrætuepli flokkanna frá upphafi

Létt var yfir þeim 25 fulltrúum sem kosnir voru á ...
Létt var yfir þeim 25 fulltrúum sem kosnir voru á stjórnlagaþing, er þeir komu saman í Þjóðmenningarhúsinu skömmu eftir kosningarnar í nóvember sl. mbl.is/Eggert

Tekist var á í þingsölum í aðdraganda samþykktar laga 90/2010 um stjórnlagaþing. Frumvarpi til laga um stjórnlagaþing var upphaflega dreift á Alþingi hinn 4. nóvember 2009, en varð loks að lögum 16. júní 2010. Eitt þeirra skilyrða sem Framsóknarflokkurinn setti fram gegn því að verja minnihlutastjórn Samfylkingar og Vinstri-grænna vantrausti var að efna skyldi til stjórnlagaþings.

Til marks um þá staðreynd má líta til ummæla Eyglóar Harðardóttur, þingmanns Framsóknar, á þingi hinn 12. júní síðastliðinn: „Við settum fram þrjú skilyrði og eitt af þeim var stjórnlagaþingið þannig að nú, rúmu ári seinna, getum við sagt að minnihlutastjórnin sé að standa við loforð sitt gagnvart Framsóknarflokknum. Til hamingju, Ísland og til hamingju, þingmenn.“

Snemma sett á oddinn

Forystumenn minnihlutastjórnarinnar hófu fljótlega í kjölfar myndunar stjórnarinnar að vekja máls á því að stjórnlagaþing væri það sem koma skyldi. Í aðsendri grein í Morgunblaðinu hinn 7. mars 2009, um sjö vikum fyrir alþingiskosningar, skrifaði Jóhanna Sigurðardóttir forsætisráðherra að virkja þyrfti þann kraft, sem fælist í þeirri umræðu sem fram hefði farið um framtíðarskipan samfélagsins. Stjórnlagaþing skyldi verða að veruleika: „Loks er gert ráð fyrir því að ákvæði um stjórnlagaþing bætist í stjórnarskrána. Slíkt ákvæði verður stjórnskipuleg heimild eða grundvöllur fyrir því að efna til stjórnlagaþings, en nánari útfærsla á störfum og skipulagi þingsins verður sett með almennum lögum. [...] Ég vil leggja áherslu á að gert er ráð fyrir nánu samráði milli stjórnlagaþingsins og Alþingis um gerð frumvarps til nýrrar stjórnarskrár, ekki síst til að tryggja eins og framast er kostur vandaða meðferð málsins.“

Rætt um að kjósa strax

Upphaflega var rætt um að kosið skyldi til stjórnlagaþings samfara kosningum til Alþingis, sem fóru fram 25. apríl 2009. Ekki tókst að afgreiða málið frá Alþingi í tæka tíð, svo það væri mögulegt. Ný framboð settu stjórnlagaþing í kjölfarið í forgrunn sem eitt baráttumála sinna. Þannig skrifaði Þráinn Bertelsson, efsti maður á lista Borgarahreyfingarinnar í Reykjavíkurkjördæmi norður, í Morgunblaðið í apríl 2009, að þáverandi flokkar á Alþingi væru ekki færir um að knýja fram nauðsynlegar lýðræðisumbætur: „Takmark Borgarahreyfingarinnar er að færa völdin frá flokksræði til lýðræðis. Ef sá sem þetta les treystir í raun og sannleika Sjálfstæðisflokki, Framsóknarflokki og Samfylkingu til að rannsaka hrunið ofan í kjölinn getur viðkomandi í góðri trú haldið áfram að kjósa þá yfir sig og búið sig undir frekari hörmungar. Ef sá sem þetta les telur að VG muni með Samfylkingunni sigla okkur heilu og höldnu út úr kreppunni þá hefur viðkomandi gleymt því að þessir flokkar eru nú andstæðir pólar.“

Sem kunnugt er hefur Þráinn Bertelsson nú gengið til liðs við Vinstri-græna.

Fáum bara eitt tækifæri

Margrét Tryggvadóttir, þingmaður Hreyfingarinnar, sagði í annarri umræðu um málið á þingi að aðeins gæfist eitt tækifæri til að ráðast í breytingu á stjórnarskránni: „Því kalla ég eftir stjórnlagaþingi fólksins í landinu, stjórnlagaþingi, sem öllum íslenskum þegnum finnst koma sér við. Við fáum bara þetta eina tækifæri til að eiga þetta samtal. Landsmenn allir: Gerum þetta vel og göngum alla leið,“ sagði hún.

Stjórnarliðar tjáðu sig vitanlega líka um frumvarpið á þingi, þegar unnið var að afgreiðslu þess til laga. Eins og áður sagði tók frumvarpið miklum breytingum í meðförum þingsins, og af því tilefni sagði Valgerður Bjarnadóttir, þingmaður Samfylkingarinnar: „Ég vil hins vegar mótmæla því sem ég las eða heyrði einhvers staðar í gær eða í morgun að búið væri að útvatna stjórnlagaþingið. Svo er hreint ekki. En ef vel tekst til getur vel verið að við fáum kryddlegið stjórnlagaþing.“ Ólína Þorvarðardóttir, Samfylkingunni, hafði uppi þessi orð: „Ég tel að málið hafi tekið farsælum breytingum í meðförum nefndarinnar. Þar hefur tekist að sætta andstæð sjónarmið og setja þau í lausnamiðaðan farveg, vandaðan farveg. Málið verður unnið að viturra manna ráði og þess jafnframt gætt að íslenskur almenningur eigi aðkomu að vinnunni með þjóðfundi og síðan fulltrúa á sjálfu stjórnlagaþinginu.“ Allsherjarnefnd hafði frumvarp til laga um stjórnlagaþing til umfjöllunar. Formaður nefndarinnar, Róbert Marshall, fullyrti við lokaafgreiðslu málsins að allsherjarnefnd hefði aldrei nokkurn tímann tekið sér eins langan tíma í afgreiðslu einstaks máls: „[É]g skynja það jafnframt í umræðunni að veruleg ánægja er með hvernig til hefur tekist hjá allsherjarnefnd í þessu máli.“

Fáar hliðstæður

„Það eru miklar væntingar til þess úti í þjóðfélaginu að þjóðin sjálf fái að fjalla um nýja stjórnarskrá og það er löngu tímabært að við komumst eitthvað áleiðis með þetta mál,“ sagði Steingrímur J. Sigfússon skömmu fyrir afgreiðslu frumvarpsins. Jóhanna Sigurðardóttir ritaði síðan á vefsíðu sína tveimur dögum fyrir kosningar til stjórnlagaþings: „Lög um stjórnlagaþing nr. 90/2010 sem samþykkt voru 16. júní 2010 eiga sér fáar hliðstæður í heiminum og munu þau væntanlega hafa áhrif á lýðræðisþróun og aðferðafræði við mótun stjórnarskráa. [...] Með kosningunum er gerð tilraun með nýtt kosningafyrirkomulag þar sem atkvæði kjósenda nýtast mun betur en í hefðbundnum listakosningum.“Stjórnlagaþing
» Framsóknarflokkurinn setti fram kröfu um boðun stjórnlagaþings gegn því að verja minnihlutastjórn VG og Samfylkingar falli í febrúar 2009.
» Jóhanna Sigurðardóttir, formaður Samfylkingarinnar og forsætisráðherra, ritaði grein í Morgunblaðið nokkrum vikum fyrir kosningarnar í apríl 2009 um mikilvægi stjórnlagaþings. Jóhanna hefur áður knúið á um boðun stjórnlagaþings, en hún lagði fram tillögu þess efnis á Alþingi árið 1995.
» Eitt helsta baráttumál nýs framboðs, Borgarahreyfingarinnar, í kosningunum í apríl 2009 var að stjórnlagaþing skyldi haldið.
» Formaður allsherjarnefndar, Róbert Marshall, sagði þingheimi að líklegast hefði nefndin aldrei eytt jafnmiklum tíma í einstakt mál og gert var í tilfelli stjórnlagaþingskosninganna.
» Ólína Þorvarðardóttir benti á í umræðum á Alþingi að loks hefði tekist að koma stjórnlagaþingsmálinu í vandaðan og lausnamiðaðan farveg.

Innlent »

Dekkjakurlið burt af skólalóðum í Hafnarfirði

Í gær, 23:42 Hafist hefur verið handa við að fjarlægja dekkjakurl af fótboltavöllum við grunnskóla í Hafnarfirði og stefnt er að því að allt dekkjakurl verði farið af skólalóðum áður en skólar hefjast í haust. Meira »

Sóttu veika konu á skemmtiferðaskip

Í gær, 23:26 Stjórnstöð Landhelgisgæslunnar barst beiðni um þrjúleytið í dag um að sækja veika konu um borð í skemmtiferðaskip suður af landinu. Meira »

Tvær útafkeyrslur í Skriðdalnum

Í gær, 21:45 Tveir bílar fóru út af þjóðvegi 1 í Skriðdal á Fljótsdalshéraði í kvöld. Erlendir ferðamenn voru í báðum bílunum og var farið með farþega annars bílsins til frekari skoðunar á fjórðungssjúkrahúsið í Neskaupstað. Meira »

Sækist eftir 2.-4. sæti hjá Pírötum

Í gær, 21:28 Bjartmar Alexandersson, framkvæmdastjóri Grænnar framtíðar og formaður Ungra umhverfissina, býður sig fram í 2.-4. sæti í prófkjöri Pírata í Reykjavíkurkjördæmi suður fyrir komandi Alþingiskosningar. Meira »

Pirraðar kríur og ótrúir svanir

Í gær, 20:44 Margir kunna að halda að það séu aðeins endur sem synda um á Reykjavíkurtjörn en það er fjarri sanni. Fuglaáhugamaðurinn Aron Leví Beck leiddi mbl.is í allan sannleikann um fuglalífið á tjörninni en hann tístir fróðleiksmolum undir myllumerkinu #fuglatwitter. Meira »

Krefjast áhættumats á sjókvíaeldi

Í gær, 19:46 Landssamband veiðifélaga gerir alvarlegar athugasemdir við áform fyrirtækisins Laxar Fiskeldi um 9.000 tonna sjókvíaeldi á norskættuðum laxi í Berufirði og Fáskrúðsfirði. Sambandið krefst þess að áhættumat fari fram og gagnrýnir að engin stefna hafi verið mörkuð um framtíð sjókvíaeldis á Íslandi. Meira »

Pílagrímsferð á slóðir Fórnarinnar

Í gær, 18:30 Rússneski kvikmyndaleikstjórinn Andrei Tarkovsky er af mörgum talinn einn af stórmeisturum kvikmyndasögunnar fyrr og síðar. Fyrsta kvikmyndahlutverk Guðrúnar S. Gísladóttur var í hans síðustu mynd, Fórninni, sem tekin var upp á Gotlandi sumarið 1985. Meira »

Lítil hugmynd orðin risastór

Í gær, 18:49 Dúkkan Lúlla, sem frumkvöðullinn Eyrún Eggertsdóttir hannaði og bjó til, gengur nú kaupum og sölum á Ebay og fleiri uppboðssíðum á allt að 40 þúsund krónur. Dúkkan kostar 70 dollara út úr búð eða um 8.500 krónur. Meira »

Vaða Bláfjallakvísl upp í mitti

Í gær, 18:30 Ferðafólk sem nú er á göngu um Laugaveginn er hvatt til að gæta varúðar við Bláfjallakvísl vegna mikils rennslis í ánni. Óvenjumikið jökulvatn er þessa dagana í Bláfjallakvísl sem rennur frá norðurhluta Mýrdalsjökuls. Vatnið á bílvaðinu nær til að mynda nú upp í mitti, en er venjulega í hnédýpt. Meira »

37% styðja ríkisstjórnina

Í gær, 18:21 Sjálfstæðisflokkur mælist með 26% fylgi og Píratar með 25% í nýrri skoðanakönnun Gallup sem framkvæmd var dagana 30. júní til 26. júlí. Fylgi við ríkisstjórnina helst óbreytt frá fyrri könnun. Meira »

Stúdentar óánægðir með framkvæmdir

Í gær, 18:04 Framkvæmdir hafa staðið yfir við húsnæði hjónagarða að Eggertsgötu 4 undanfarið og valdið íbúum töluverðum óþægindum. Íbúar hússins segja umgengni verktaka með öllu ólíðandi og nálægt að upp úr syði þegar vatn flæddi inn í húsið eftir rigningu fyrr í vikunni. Meira »

Hlaupurum boðið í annað hlaup

Í gær, 17:56 Ívar Trausti Jósafatsson, ábyrgðaraðili Adidas Boost 10 km hlaupsins, hefur sent frá sér tilkynningu þar sem hann tekur fulla ábyrgð á þeim mistökum að hlaupið var aðeins 8,7 km í stað 10 km. Meira »

„Hef heyrt að Erpur mæti með 50 manna lið“

Í gær, 17:41 „Það er glampandi sól á Ísafirði og gott veður. Við erum byrjuð að vökva vellina og allt lítur vel út,“ segir Thelma Rut Jóhannsdóttir, drullusokkur og skipuleggjandi Mýrarboltamótsins sem fer fram á Ísafirði um verslunarmannahelgina. Meira »

Fólk beðið að gefa ekki öndunum

Í gær, 16:20 Óvenjuleg og litskrúðug brák hefur sést á nokkrum stöðum á Tjörninni undanfarna daga. Brákin myndast vegna þess að ákveðnir blágrænir þörungar eða gerlar fjölga sér of hratt og enda sem skán ofan á vatninu. Reykjavíkurborg biður fólk að gefa öndunum ekki brauð á meðan brákin er á vatninu. Meira »

Ferðafólk gæti varúðar

Í gær, 15:23 Ferðafólk á göngu um Laugaveginn er hvatt til að gæta varúðar við Bláfjallakvísl vegna mikils rennslis.   Meira »

Sáttameðferð þjónar tilgangi

Í gær, 16:58 Skylda foreldra til sáttameðferðar áður en krafist er úrskurðar eða mál höfðað vegna forsjár, lögheimilis eða umgengni, þjónar tilgangi sínum. Þetta sýnir ný skýrsla sem innanríkisráðuneytið hefur gefið út. Meira »

Vill draga úr ónæði vegna flugumferðar

Í gær, 15:56 Bæjarráð Reykjanesbæjar hefur beint þeim tilmælum til flugvallaryfirvalda á Keflavíkurflugvelli og þeirra flugfélaga sem nota flugvöllinn, að reynt verði eftir fremsta megni að draga úr og takmarka óþarfa ónæði sem íbúar Reykjanesbæjar verða fyrir vegna flugumferðar um Keflavíkurflugvöll. Meira »

73% heimtur á jafnréttisáætlunum

Í gær, 15:17 Jafnréttisstofa hefur tekið á móti og samþykkt jafnréttisáætlanir hjá 54 af 74 sveitarfélögum landsins. Þetta eru heimtur upp á 73%, sem telst mjög góður árangur að því er fram kemur í frétt á vef stofnunarinnar. Meira »
HÚSAVIÐHALD
Viðgerðir og viðhald fasteigna er okkar fag. Húsaklæðning ehf. hefur í áratugi ...
Einyrki-Launakerfi.Launaseðlar í Excel
Töflukerfi í Excel fyrir Launaútreikn,Launaseðla, Skilagr RSK og Lífeyrissj. Upp...
Verkstjórnun - Húsasmíði atvinna óskast
Verkstjórnun - Húsasmíði - Húsasmiður með mikla reynslu af verktakastarfsemi og ...