Fréttaskýring: Stjórnlagaþing verið þrætuepli flokkanna frá upphafi

Létt var yfir þeim 25 fulltrúum sem kosnir voru á ...
Létt var yfir þeim 25 fulltrúum sem kosnir voru á stjórnlagaþing, er þeir komu saman í Þjóðmenningarhúsinu skömmu eftir kosningarnar í nóvember sl. mbl.is/Eggert

Tekist var á í þingsölum í aðdraganda samþykktar laga 90/2010 um stjórnlagaþing. Frumvarpi til laga um stjórnlagaþing var upphaflega dreift á Alþingi hinn 4. nóvember 2009, en varð loks að lögum 16. júní 2010. Eitt þeirra skilyrða sem Framsóknarflokkurinn setti fram gegn því að verja minnihlutastjórn Samfylkingar og Vinstri-grænna vantrausti var að efna skyldi til stjórnlagaþings.

Til marks um þá staðreynd má líta til ummæla Eyglóar Harðardóttur, þingmanns Framsóknar, á þingi hinn 12. júní síðastliðinn: „Við settum fram þrjú skilyrði og eitt af þeim var stjórnlagaþingið þannig að nú, rúmu ári seinna, getum við sagt að minnihlutastjórnin sé að standa við loforð sitt gagnvart Framsóknarflokknum. Til hamingju, Ísland og til hamingju, þingmenn.“

Snemma sett á oddinn

Forystumenn minnihlutastjórnarinnar hófu fljótlega í kjölfar myndunar stjórnarinnar að vekja máls á því að stjórnlagaþing væri það sem koma skyldi. Í aðsendri grein í Morgunblaðinu hinn 7. mars 2009, um sjö vikum fyrir alþingiskosningar, skrifaði Jóhanna Sigurðardóttir forsætisráðherra að virkja þyrfti þann kraft, sem fælist í þeirri umræðu sem fram hefði farið um framtíðarskipan samfélagsins. Stjórnlagaþing skyldi verða að veruleika: „Loks er gert ráð fyrir því að ákvæði um stjórnlagaþing bætist í stjórnarskrána. Slíkt ákvæði verður stjórnskipuleg heimild eða grundvöllur fyrir því að efna til stjórnlagaþings, en nánari útfærsla á störfum og skipulagi þingsins verður sett með almennum lögum. [...] Ég vil leggja áherslu á að gert er ráð fyrir nánu samráði milli stjórnlagaþingsins og Alþingis um gerð frumvarps til nýrrar stjórnarskrár, ekki síst til að tryggja eins og framast er kostur vandaða meðferð málsins.“

Rætt um að kjósa strax

Upphaflega var rætt um að kosið skyldi til stjórnlagaþings samfara kosningum til Alþingis, sem fóru fram 25. apríl 2009. Ekki tókst að afgreiða málið frá Alþingi í tæka tíð, svo það væri mögulegt. Ný framboð settu stjórnlagaþing í kjölfarið í forgrunn sem eitt baráttumála sinna. Þannig skrifaði Þráinn Bertelsson, efsti maður á lista Borgarahreyfingarinnar í Reykjavíkurkjördæmi norður, í Morgunblaðið í apríl 2009, að þáverandi flokkar á Alþingi væru ekki færir um að knýja fram nauðsynlegar lýðræðisumbætur: „Takmark Borgarahreyfingarinnar er að færa völdin frá flokksræði til lýðræðis. Ef sá sem þetta les treystir í raun og sannleika Sjálfstæðisflokki, Framsóknarflokki og Samfylkingu til að rannsaka hrunið ofan í kjölinn getur viðkomandi í góðri trú haldið áfram að kjósa þá yfir sig og búið sig undir frekari hörmungar. Ef sá sem þetta les telur að VG muni með Samfylkingunni sigla okkur heilu og höldnu út úr kreppunni þá hefur viðkomandi gleymt því að þessir flokkar eru nú andstæðir pólar.“

Sem kunnugt er hefur Þráinn Bertelsson nú gengið til liðs við Vinstri-græna.

Fáum bara eitt tækifæri

Margrét Tryggvadóttir, þingmaður Hreyfingarinnar, sagði í annarri umræðu um málið á þingi að aðeins gæfist eitt tækifæri til að ráðast í breytingu á stjórnarskránni: „Því kalla ég eftir stjórnlagaþingi fólksins í landinu, stjórnlagaþingi, sem öllum íslenskum þegnum finnst koma sér við. Við fáum bara þetta eina tækifæri til að eiga þetta samtal. Landsmenn allir: Gerum þetta vel og göngum alla leið,“ sagði hún.

Stjórnarliðar tjáðu sig vitanlega líka um frumvarpið á þingi, þegar unnið var að afgreiðslu þess til laga. Eins og áður sagði tók frumvarpið miklum breytingum í meðförum þingsins, og af því tilefni sagði Valgerður Bjarnadóttir, þingmaður Samfylkingarinnar: „Ég vil hins vegar mótmæla því sem ég las eða heyrði einhvers staðar í gær eða í morgun að búið væri að útvatna stjórnlagaþingið. Svo er hreint ekki. En ef vel tekst til getur vel verið að við fáum kryddlegið stjórnlagaþing.“ Ólína Þorvarðardóttir, Samfylkingunni, hafði uppi þessi orð: „Ég tel að málið hafi tekið farsælum breytingum í meðförum nefndarinnar. Þar hefur tekist að sætta andstæð sjónarmið og setja þau í lausnamiðaðan farveg, vandaðan farveg. Málið verður unnið að viturra manna ráði og þess jafnframt gætt að íslenskur almenningur eigi aðkomu að vinnunni með þjóðfundi og síðan fulltrúa á sjálfu stjórnlagaþinginu.“ Allsherjarnefnd hafði frumvarp til laga um stjórnlagaþing til umfjöllunar. Formaður nefndarinnar, Róbert Marshall, fullyrti við lokaafgreiðslu málsins að allsherjarnefnd hefði aldrei nokkurn tímann tekið sér eins langan tíma í afgreiðslu einstaks máls: „[É]g skynja það jafnframt í umræðunni að veruleg ánægja er með hvernig til hefur tekist hjá allsherjarnefnd í þessu máli.“

Fáar hliðstæður

„Það eru miklar væntingar til þess úti í þjóðfélaginu að þjóðin sjálf fái að fjalla um nýja stjórnarskrá og það er löngu tímabært að við komumst eitthvað áleiðis með þetta mál,“ sagði Steingrímur J. Sigfússon skömmu fyrir afgreiðslu frumvarpsins. Jóhanna Sigurðardóttir ritaði síðan á vefsíðu sína tveimur dögum fyrir kosningar til stjórnlagaþings: „Lög um stjórnlagaþing nr. 90/2010 sem samþykkt voru 16. júní 2010 eiga sér fáar hliðstæður í heiminum og munu þau væntanlega hafa áhrif á lýðræðisþróun og aðferðafræði við mótun stjórnarskráa. [...] Með kosningunum er gerð tilraun með nýtt kosningafyrirkomulag þar sem atkvæði kjósenda nýtast mun betur en í hefðbundnum listakosningum.“Stjórnlagaþing
» Framsóknarflokkurinn setti fram kröfu um boðun stjórnlagaþings gegn því að verja minnihlutastjórn VG og Samfylkingar falli í febrúar 2009.
» Jóhanna Sigurðardóttir, formaður Samfylkingarinnar og forsætisráðherra, ritaði grein í Morgunblaðið nokkrum vikum fyrir kosningarnar í apríl 2009 um mikilvægi stjórnlagaþings. Jóhanna hefur áður knúið á um boðun stjórnlagaþings, en hún lagði fram tillögu þess efnis á Alþingi árið 1995.
» Eitt helsta baráttumál nýs framboðs, Borgarahreyfingarinnar, í kosningunum í apríl 2009 var að stjórnlagaþing skyldi haldið.
» Formaður allsherjarnefndar, Róbert Marshall, sagði þingheimi að líklegast hefði nefndin aldrei eytt jafnmiklum tíma í einstakt mál og gert var í tilfelli stjórnlagaþingskosninganna.
» Ólína Þorvarðardóttir benti á í umræðum á Alþingi að loks hefði tekist að koma stjórnlagaþingsmálinu í vandaðan og lausnamiðaðan farveg.

Innlent »

Standa frammi fyrir 1.000 bita púsli

Í gær, 22:31 Lögreglan er áfram á fullu að greina gögn og feta sig áfram í gegnum þær mögulegu vísbendingar sem hafa borist um hvarf Birnu Brjánsdóttur, sem ekki hefur sést síðan aðfaranótt laugardags. Þetta segir Ágúst Svansson, aðalvarðstjóri hjá lögreglunni og yfirmaður leitar og björgunar. Meira »

Fleira þarf í dansinn en fagra skóna

Í gær, 21:40 Dansarinn Lilja Rúriksdóttir er útskrifuð frá dansdeild The Juilliard School í New York og starfar nú með danshópnum L.A. Dance Project í Los Angeles undir stjórn Benjamins Millepied, eins virtasta danshöfundar samtímans. Meira »

Ákærð fyrir 40 milljóna skattsvik

Í gær, 21:31 Embætti héraðssaksóknara hefur ákært þrjá einstaklinga fyrir meiriháttar brot gegn skattalögum með því að hafa ekki staðið skil á um 40 milljónum í virðisaukaskatt og opinbera staðgreiðslu á árunum 2012-2014 fyrir einkahlutafélag. Meira »

Stórhríð á Vatnsskarði og Öxnadalsheiði

Í gær, 21:30 Stórhríð og snjóþekja er á Öxnadalsheiði og þæfingsfærð og stórhríð á Vatnsskarði. Þá er hálka og stórhríð á Holtavörðuheiði. Hvasst er og skafrenningur á flestum fjallvegum um norðvestanvert landið. Meira »

Bjóða öllum skólum hugbúnað

Í gær, 21:02 „Við höfum fengið mjög góð viðbrögð frá skólunum og vonumst til þess að sjá sem flesta á kynningunni,“ segir Steinunn Anna Gunnlaugsdóttir, framkvæmdastjóri hugbúnaðarfyrirtækisins Locatify í Hafnarfirði, sem á undanförnum árum hefur þróað hugbúnað til sköpunar bóka og ratleikja fyrir grunnskóla. Meira »

Göngumaður í vanda á Helgafelli

Í gær, 20:57 Björgunarsveitir Slysavarnafélagsins Landsbjargar á höfuðborgarsvæðinu voru kallaðar út á áttunda tímanum í kvöld vegna göngumanns sem hafði hrasað í hlíðum Helgafells fyrir ofan Hafnarfjörð um fjögurleytið í dag. Meira »

Þyrlan lent með þá sem slösuðust í Öræfum

Í gær, 20:38 Þyrla Landhelgisgæslunnar lenti á Reykjavíkurflugvelli um áttaleytið í kvöld með tvo menn sem slasast höfðu er bíll þeirra valt út af vegi við Sandfell í Öræfum nú síðdegis. Ekki liggur fyrir hve alvarleg meiðsl þeirra eru, en sjúkrabíll beið á vellinum og fór með mennina á Landspítalann. Meira »

Björgunarsveitir leita í Heiðmörk

Í gær, 20:49 Björgunarsveitir eru komnar langt með að klára að leita þau svæði sem voru teiknuð upp í dag út frá þeim litlu vísbendingum sem hafa fundist í máli Birnu Brjánsdóttur sem týnd hefur verið frá því á laugardaginn. Í það heila hafa um 145 björgunarsveitarmenn komið að leitinni í dag. Meira »

Police need help in missing person case

Í gær, 19:47 It is possible that the young woman, Birna Brjánsdóttir, who disappeared in the early hours of Saturday morning had stopped to chat to tourists on her way up Laugavegur. Both the Reykjavik Metropolitan Police and her next of kin are pleading for help and any clues to her whereabouts. Meira »

„Hún er ekki á flótta undan einhverju“

Í gær, 19:27 Sigurlaug Hreinsdóttir, móðir Birnu Brjánsdóttur sem hefur verið týnd frá því á laugardaginn, segir að í sínum huga sé skýrt að dóttir sín sé í hættu. „Hún er ekki að velja þetta, er ekki þannig stelpa. Hún er ekki á flótta undan einhverju og ekki verið í efnum.“ Meira »

Myndband sem sýnir ferðir Birnu

Í gær, 18:51 Lögreglan á höfuðborgarsvæðinu hefur nú birt myndband sem unnið er upp úr ör­ygg­is­mynda­vél­um sem sýna ferðir Birnu Brjáns­dótt­ur, sem týnd hef­ur verið frá því aðfaranótt laug­ar­dags. Meira »

Slökkt var á símanum handvirkt

Í gær, 18:18 Mál Birnu Brjánsdóttur er ekki rannsakað sem sakamál heldur mannshvarf. Engar staðfestar vísbendingar eru um að refsiverð háttsemi hafi átt sér stað, en þegar svona langur tími er liðinn síðan síðast spurðist til hennar vakna spurningar og lögreglan leggur þess vegna mikla áherslu á að finna hana. Meira »

Leitaði vísbendinga við Reykjanesbraut

Í gær, 18:16 Ekkert varð af leit Landhelgisgæslunnar að Birnu Brjánsdóttur, sem týnd hefur verið frá því aðfaranótt laugadags, nú síðdegis. Greint hafði verið frá því að þyrla Landhelgisgæslunnar myndi taka þátt í leitinni í Urriðaholti í Garðabæ. Meira »

Bílvelta í Öræfum

Í gær, 16:40 Bíll valt út af vegi við Sandfell í Öræfum nú á fjórða tímanum. Hefur lögreglan á Suðurlandi óskað eftir því að þyrla Landhelgisgæslunnar verði send á vettvang, til að sækja tvo farþega bílsins, sem komust út úr honum af eigin rammleik. Meira »

Telur ekki tilefni til að skoða mál Bjarna

Í gær, 16:11 Umboðsmaður Alþingis telur ekki tilefni til þess að taka til skoðunar meint brot Bjarna Benediktssonar, forsætisráðherra og fyrrverandi fjármálaráðherra, á siðareglum ráðherra í ljósi þess að hann hefur sjálfur lýst þeirri skoðun sinni opinberlega að um mistök hafi verið að ræða af hans hálfu eftir á að hyggja. Meira »

Lögreglan mun dreifa myndbandi í kvöld

Í gær, 17:03 Lögreglan vinnur að myndbandi sem unnið er upp úr öryggismyndavélum sem sýna ferðir Birnu Brjánsdóttur, sem týnd hefur verið frá því aðfaranótt laugardags. Þar sem fólk sem ekki tengist málinu sést á myndböndunum er unnið að því að taka það út. Meira »

Þyrlan leitar í Urriðaholti

Í gær, 16:17 Þyrla Landhelgisgæslunnar er á leiðinni í Urriðaholt í Garðabæ í tengslum við leitina að Birnu Brjánsdóttur sem hefur verið saknað síðan aðfaranótt laugardags. Meira »

Vigdís Ósk aðstoðar Jón

Í gær, 15:51 Vigdís Ósk Häsler Sveinsdóttir lögfræðingur hefur verið ráðin aðstoðarmaður Jóns Gunnarssonar, samgöngu- og sveitarstjórnarráðherra. Þetta kemur fram á vefsíðu innanríkisráðuneytisins. Meira »
Íbúð óskast til skammtímaleigu.
Íslensk bresk fjölskylda óskar eftir íbúð með húsgögnum miðsvæðisí Reykjavík í þ...
ÚTSALA 30-50% afsláttur
Útsalan er hafin, 30-50% afsláttur af öllum útsöluvörum. Flott föt, fyrir flotta...
DEK 30 KW Rafstöðvar
Eigum 30 kw rafstöð á lager, góð reynsla, og varahlutaþjónusta. 1275.000 + vsk ...
 
Félagsstarf aldraðra
Staður og stund
Aflagrandi 40 Opin vinnustofa kl. 9, gön...
L edda 6017011719 iii
Félagsstarf
? EDDA 6017011719 III Mynd af auglýs...
L hlín 6017011619 lv/v heimsókn til sno
Félagsstarf
? HLÍN 6017011619 lV/V Heimsókn til S...
Skattadagur
Fundir - mannfagnaðir
Félag löggiltra endurskoðenda SKATTAD...