Túrismi á hverfanda hveli

Ferðamaður við Þingvelli.
Ferðamaður við Þingvelli. mbl.is/Sigurður Bogi Sævarsson

„Ísland er að hverfa. Sérstaða þess er að falla. Það er að verða útjaskað og það er verið að taka ævintýrin af okkur og gestum okkar,“ segir Ólafur B. Schram, fjallaleiðsögumaður og ferðaþjónustubóndi til 20 ára, en hann hefur miklar áhyggjur af stöðugri og mikilli fjölgun ferðamanna og stefnuleysi þegar kemur að ágangi á íslenskar náttúruperlur.

„Á Íslandi lætur maður ganga yfir sig harða vetur og rigningasumur af því að Ísland er svo sérstakt að því leyti að það er hægt að fara út í náttúruna og njóta hennar,“ segir Ólafur. „En nú er þetta orðið þannig að það eru komnar biðraðir til þess að sjá yfir Þingvelli; biðraðir á Hakinu, biðraðir við Strokk, biðraðir við Seljalandsfoss. Og fyrsta spurningin sem kemur í kollinn á mér og ég vil svara er: Hver er söluvaran? Erum við að selja land þar sem maður getur lent í ævintýrum og í óvissu eða erum við að selja mini-Þýskaland, þar sem eru beinar brautir og allt brúað og malbikað? Hvar er það sem þessir menn sem stjórna þessu bjóða sig fram í að taka ákvarðanir fyrir ferðageirann, hvar sjá þeir fyrir endann á þessu?“ spyr hann.

Ævintýrið að komast á áfangastað og til baka

Ólafur segir daga gömlu bændagistingarinnar liðna, þar sem bændur voru með nokkur herbergi til útleigu og ferðamenn fengu að upplifa lífið og störfin á bænum. Nú keppist þeir við að byggja hótelganga til að anna aukinni eftirspurn og gestirnir fari á mis við íslensku sveitaupplifunina. Hann gagnrýnir þá viðleitni yfirvalda að gera allan aðgang að náttúruperlum landsins auðveldari og segir lítið spennandi að komast á fólksbíl inn í Þórsmörk, svo dæmi séu tekin. „Það er ævintýrið að komast þangað, vera þar og komast út aftur. Það er það ævintýri sem ég vil selja fólki,“ segir Ólafur. „Ég er fullviss um að meginþorri Íslendinga er sama sinnis.“

Þá tekur hann Landmannaleið um Dómadal sem dæmi. „Þegar ég var að keyra þar í nýliðinni viku þá sé ég að það eru komin ræsi á þremur stöðum í Klukkugilsfitjum og ég hugsaði með mér: Bíddu við, af hverju er verið að setja ræsi hér ef ekki á að þurrka alla leiðina inneftir?“ segir hann. „Þarna sá ég allt í einu að þetta ævintýri; við erum hér að fá fólk á sínum eigin jeppum, eða sem leigir jeppa eða menn með jeppa til að fara í ævintýri; allt í einu er þetta bara búið. Þeir leggja varla ræsi til að koma fólki lengra í ófærunni og segja því svo að snúa við.

Þriðja dæmið sem ég get nefnt er Kjölur. Kjölur var ævintýri, farðu bara 10 ár aftur í tímann; þetta var það fyrsta sem fólk sagði frá: Það fór Kjöl. Því þar þurfti að fara yfir Sandá, Stóralæk og Beljanda og eitthvað vesen. Núna áttu á hættu að það sé Yaris að reyna að komast fram úr þér. Fólk er hingað komið til að væflast, til þess að þvælast, til þess að megna, vinna sigra og komast heim og geta sagt frá ævintýrinu.“

Biðu í röð við Seljalandsfoss

Ólafur segir í raun um vörusvik að ræða, þar sem fólk sé ekki að upplifa þá villtu íslensku náttúru sem auglýsingaherferðirnar ganga út á. „Að mínu áliti er hún besta söluvaran,“ segir hann. Hann segir ferðaþjónustuna í dag ganga út á hraðferðir; að sjá allt landið á fimm dögum en bróðurparti þess tíma sé varið í rútum. Víða verði ekki þverfótað fyrir fólki og lenti hann m.a. í því á dögunum að fara með gamla Íslandsvini að Seljalandsfossi, þar sem þeir máttu bíða, stórhissa, í röð til að komast bak við fossinn. „Þau sögðu: Þetta er ekki það Ísland sem við ætluðum að sýna börnunum okkar,“ segir Ólafur.

Verið að eyðileggja söluvöruna með offjölgun ferðamanna

Ólafur segir eina lausnina einfalda; hærra verð, og kallar eftir álögum á flugmiða í stað náttúrupassa. Hann segist hafa átt viðræður við aðra leiðsögumenn, rútubílstjóra og þjóðgarðsverði en enginn þeirra kannist við að hafa verið kallaður til samráðs um stefnumótun í ferðaþjónustunni, sem sé nú óumdeilt stærsta atvinnugrein Íslendinga. „Þetta er fólkið sem fer út á mörkina og vinnur við þessar aðstæður en kemur ekki nálægt þessari óstjórn,“ segir hann. Þá segir hann mikilvægt að hafa í huga að stórir hagsmunaaðilar hafi mikið að segja um hvaða leiðir eru farnar. „Þar ríkir peningalegt lýðræði.“

Hann segir að Íslendingar ættu að viðhalda eftirspurninni eftir landinu með því að fullnægja henni ekki. „Við verðum bara að fara að líta á íslenska náttúru eins og fiskistofnana. Það má ekki bara ganga endalaust á þetta og eftirspurnin á ekkert að ráða þessu endilega,“ segir Ólafur. „Hvað gera ekki flugfélögin? Fáir miðar á lágu verði og þegar sætin eru orðin fá eftir getur maður keypt þau á þreföldu verði.“

Hann segir að verið sé að eyðileggja söluvöruna með offjölgun. „Það er einhvers staðar lína á hverjum stað á landinu þar sem fólkið – ég tala nú ekki um jörðina, heldur fólkið – þolir ekki meiri ágang. Við þurfum líka að tala um þolmörk fólksins, ekki bara grassvarðarins. Það fer svolítið kikkið úr þessu þegar það er of margt fólk og hættan er sú að kynningin verði óaðlaðandi.“

Ólafur B. Schram, fjallaleiðsögumaður og ferðaþjónustubóndi.
Ólafur B. Schram, fjallaleiðsögumaður og ferðaþjónustubóndi.
Ferðamenn við Seljalandsfoss.
Ferðamenn við Seljalandsfoss. Rax / Ragnar Axelsson

Innlent »

Ekkert fundist við Hvaleyrarvatn

01:03 Lögreglumenn, sem fóru að Hvaleyrarvatni við Hafnarfjörð skömmu eftir miðnætti, eftir að ábending barst um líkfund þar hafa ekkert fundið. Svo virðist sem orðrómur á samfélagsmiðlum hafi orðið til þess að þessi ábending kom fram. Meira »

Lögregla á leið að Hvaleyrarvatni

00:40 Lögregla er nú á leiðinni að Hvaleyrarvatni við Hafnarfjörð vegna ábendingar sem barst um að þar hefði fundist mannslík. Þetta staðfestir Grímur Grímsson, yfirlögregluþjónn hjá lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu, í samtali við mbl.is. Hann segir að óstaðfest sé hvort ábendingin sé rétt. Meira »

Enginn enn verið handtekinn

00:08 Enginn hefur verið handtekinn í tengslum við leitina að Birnu Brjánsdóttir, sem ekkert hefur spurst til frá því á aðfaranótt laugardags. Þetta staðfesti Grímur Grímsson yfirlögregluþjónn í samtali við mbl.is nú undir miðnætti. Meira »

Eldur í blaðagámi við Spöngina

Í gær, 22:46 Slökkviliðinu á höfuðborgarsvæðinu barst um níuleytið í kvöld tilkynning um eld í blaðagámi við verslunarkjarnann Spöngina í Grafarvogi. Meira »

Vill að Bjarni geri grein fyrir verkum sínum

Í gær, 22:32 Nefndarmönnum efnahags- og viðskiptanefndar bárust í dag þær fregnir að forsætisráðherra, Bjarni Benediktsson, ætlaði ekki að koma á fund nefndarinnar til þess að ræða framgöngu sína við birtingu skýrslu um mat á umfangi eigna Íslendinga á aflandssvæðum. Smári McCarthy, fulltrúi Pírata í efnahags- og viðskiptanefnd, telur það ótækt að forsætisráðherra vilji ekki gera grein fyrir verkum sínum. Meira »

Sex bíla árekstur á Breiðholtsbraut

Í gær, 22:29 Sex bíla árekstur varð á Breiðholtsbrautinni um fimmleytið í dag, nærri Selásbraut. Þrír voru fluttir á slysadeild eftir áreksturinn. Að sögn slökkviliðsins á höfuðborgarsvæðinu voru áverkar tveggja hinna slösuðu minniháttar, en eitthvað meiri áverkar voru á þeim þriðja. Meira »

Polar Nanoq snúið við til Íslands

Í gær, 21:10 Grænlenska skipið Polar Nanoq hefur snúið af leið sinni og er nú á leiðinni aftur til Íslands. Skipverjar fengu bón um að snúa við aftur til landsins þar sem ræða þyrfti við þá. Danski herinn segir að íslenska lögreglan hafi beðið um aðstoð frá danska herskipinu Triton. Meira »

Húsfyllir á bænastund í Hallgrímskirkju

Í gær, 21:23 Húsfyllir var á bænastund sem haldin var í Hallgrímskirkju í kvöld til stuðnings aðstandendum Birnu Brjánsdóttur, sem lögregla og björgunarsveitir hafa leitað að undanfarið. Meira »

Engar vísbendingar á samfélagsmiðlum

Í gær, 21:03 Lögreglan hefur fengið aðgang að öllum samfélagsmiðlum Birnu Brjánsdóttur. Við skoðun á þeim hefur ekkert komið í ljós sem varpað getur frekara ljósi á hvarf hennar snemma á laugardagsmorgun. Meira »

Leitin að Birnu: Ferðir bílsins

Í gær, 20:04 Rauð Kia Rio-bifreið er orðin að miðpunkti rannsóknar við leitina að Birnu Brjánsdóttur. Bíll af þeirri gerð og þeim lit sást á Laugavegi, svo mögulega við áhaldahús Golfklúbbs Kópavogs og Garðabæjar og svo við Hafnarfjarðarhöfn. Meira »

„Einhver sem veit meira“

Í gær, 19:46 Það er því „einhver sem veit meira og hefur ekki gefið sig fram“ að sögn Gríms Grímssonar, yfirlögregluþjóns hjá lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu, í samtali við mbl.is um mál Birnu Brjánsdóttur sem hefur verið horfin síðan á laugardaginn. Meira »

Evrópumeistarar í netkotru

Í gær, 19:30 Evrópumeistaramótinu í netkotru lauk á sunnudag og vann Ísland þar glæsilegan sigur. Kotra, eða backgammon, er einn elsti leikur í heimi en stutt er síðan keppni landsliða hófst. Á vef Kotrusambandsins kemur fram að tuttugu lið hafi hafið keppni á mótinu en þrjú staðið eftir á síðasta degi mótsins. Meira »

Eru að ljúka leit við Urriðaholt

Í gær, 18:56 Björgunarsveitir Landsbjargar munu ekki halda áfram leit að Birnu Brjánsdóttur, sem ekkert hefur til spurst frá því aðfaranótt laugardags, í kvöld eða nótt nema nýjar vísbendingar berist. Verið var að ljúka leit í Urriðaholti um sexleytið. Meira »

Óvissuferð sköpunarinnar

Í gær, 18:30 Bókin Skapandi ferli – Leiðarvísir er ætluð þeim sem vilja fara ótroðnar slóðir og leggja af stað í hvers kyns sköpunarferðalög. Höfundurinn, Eirún Sigurðardóttir, kynnir til sögunnar aðferðafræði sem hún byggir á þekkingu sinni og reynslu sem myndlistarkona og stundakennari við LHÍ og á áratuga starfi á mörkum listgreina. Meira »

Bænastund fyrir Birnu

Í gær, 18:01 Bænastund verður haldin í Hallgrímskirkju í Reykjavík til stuðnings aðstandendum Birnu Brjánsdóttur sem lögregla og björgunarsveitir hafa leitað að undanfarið, en hún hvarf skyndilega í í miðbæ Reykjavíkur aðfaranótt laugardags. Meira »

Sást til rauðrar fólksbifreiðar í Garðabæ

Í gær, 18:35 Golfklúbbur Kópavogs og Garðabæjar hefur veitt lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu myndefni úr eftirlitsmyndavél áhaldahúss klúbbsins. Á myndunum sést rauð fólksbifreið aka fram hjá klúbbnum á milli 05:30 og 06:00 á laugardagsmorgun. Meira »

Triton siglir í átt að Polar Nanoq

Í gær, 18:24 Danska varðskipið Triton er á leið í átt að grænlenska skipinu Polar Nanoq. Landhelgisgæslan vildi ekki staðfesta hvort stofnunin stæði í aðgerðum vegna málsins. Danski herinn verst sagna og vísar á íslensku lögregluna. Meira »

Rauði bíllinn tengdur grænlensku skipi

Í gær, 17:44 Rauði Kia Rio-bíllinn sem leitað hefur verið að sást við Hafnarfjarðarhöfn á öryggismyndavélum. Þykir ljóst að ökumenn og farþegar í bílnum eru tengdir grænlensku skipi sem heitir Polar Nanoq. Skipið hélt úr höfn á laugardag. Birna Brjánsdóttir sést ekki í öryggismyndavélum. Meira »
Málningar- og viðhaldsvinna
Getum bætt við okkur inni- og útiverkefnum. Vönduð vinnubrögð og góð umgengni. T...
Bátakerru stolið
Þessari kerru var stolið um Hvítasunnuhelgina í bryggjuhverfinu í Reykjavík. Þei...
VÖNDUÐ VEL BÚIN KENNSLUBIFREIÐ
Vönduð, vel búin kennslubifreið Subaru XV 4WD . Akstursmat og endurtökupróf. Gyl...
 
Könnun
Tilkynningar
KÖNNUN Á ÁFORMUM MARKAÐSAÐILA VARÐAN...
Félagsstarf
Staður og stund
Aflagrandi 40 Opin vinnustofa kl. 9, bin...
Byggðakvóti
Tilkynningar
Auglýsing vegna úthlutunar ...
I.o.o.f. ob.1,petrus - 19701178-m.t.w.á
Félagsstarf
I.O.O.F. Ob.1,Petrus - 19701178- M.T.W....