Hvernig verður stjórnarskránni breytt?

Tillögur stjórnarskrárnefndar að þremur nýjum ákvæðum í stjórnarskrá lýðveldisins verða kynntar í lok vikunnar en þau snúa að náttúruauðlindum í þjóðareign, umhverfi og náttúru og að ákveðið hlutfall kosningabærra manna geti kallað eftir þjóðaratkvæði um lög frá Alþingi. Þó ekki um lög sem sett eru til að framfylgja þjóðréttarlegum skuldbindingum, lög um skattamál og fjárlög og fjáraukalög. Þá náðist ekki samstaða í nefndinni um ákvæði um framhald ríkisvalds til alþjóðlegra stofnana sem var eitt af því sem nefndin hafði til skoðunar líkt og fjallað er um í Morgunblaðinu í dag.

Tillögur stjórnarskrárnefndarinnar verða afhentar forsætisráðherra og fara síðan í kjölfarið til meðferðar á Alþingi en til þess að lagafrumvarp um stjórnarskrárbreytingar nái fram að ganga þurfa 2/3 þingmanna að samþykkja það samkvæmt bráðabirgðaákvæði í stjórnarskránni sem samþykkt í tengslum við síðustu þingkosningar. Frumvarpið fer þá í þjóðaratkvæði og þarf bæði meirihluta gildra atkvæða og stuðning 40% kosningabærra manna í landinu til þess að það nái fram að ganga, en gildistími bráðabirgðaákvæðisins er til 30. apríl 2017.

Fyrir þennan tíma þarf allt ferlið við að breyta stjórnarskránni að eiga sér stað samkvæmt bráðabirgðaákvæðinu að mati Bjargar Thorarensen, lagaprófessors við Háskóla Íslands og sérfræðings í stjórnskipunarrétti. Það er afgreiðsla Alþingis og þjóðaratkvæðagreiðslan auk staðfestingar forseta Íslands. Ekkert liggur fyrir um það hvenær þjóðaratkvæðið kann að fara fram að því gefnu að Alþingi afgreiði máli frá sér en til skamms tíma voru uppi hugmyndir um að það gæti hugsanlega farið fram samhliða forsetakosningunum í vor.

Frumvarpið þarf að samþykkja í október

Hvort þjóðaratkvæðagreiðslan um stjórnarskrárbreytingarnar fer fram samhliða næstu þingkosningum eða fyrr á eftir að koma í ljós. Eðli málsins samkvæmt ræðst það ekki síst af því hvort sú breiða samstaða á Alþingi, sem kveðið er á um í bráðabirgðaákvæðinu í stjórnarskránni, næst um breytingarnar og hversu mikinn tíma þingið tekur í að fjalla um málið og afgreiða það frá sér. Það er ef það verður niðurstaðan. Sem fyrr segir þarf samþykki 2/3 þingmanna sem eru 42 þingmenn af þeim 63 sem þar eiga sæti.

Bráðabirgðaákvæðið í stjórnarskránni gerir ráð fyrir því að sex mánuðir hið minnsta og níu mánuðir hið mesta þurfi að líða frá því að frumvarp um stjórnarskrárbreytingar er samþykkt á Alþingi þar til það er lagt í þjóðaratkvæði. Þetta þýðir að ef halda á þjóðaratkvæðagreiðsluna samhliða næstu þingkosningum þarf að samþykkja frumvarpið í síðasta lagi í október næsta haust sé miðað við lágmarkstímann. Í vor sé miðað við hámarkið. Verði ákveðið að halda þjóðaratkvæðagreiðsluna fyrr þarf að sama skapi að samþykkja frumvarpið fyrr. 

Stjórnarskrárnefndin var skipuð í nóvember 2013 af Sigmundi Davíð Gunnlaugssyni og er hún skipuð fulltrúum þeirra flokka sem fulltrúa eiga á Alþingi. Formaður nefndarinnar er Páll Þórhallsson, skrifstofustjóri í forsætisráðuneytinu, en aðrir nefndarmenn eru: Birgir Ármannsson og Valgerður Gunnarsdóttir fyrir Sjálfstæðisflokkinn, Einar Hugi Bjarnason og Jón Kristjánsson fyrir Framsóknarflokkinn, Valgerður Bjarnadóttir fyrir Samfylkinguna, Aðalheiður Ámundadóttir fyrir Pírata, Katrín Jakobsdóttir fyrir Vinstrihreyfinguna - grænt framboð og Valgerður Björk Pálsdóttir fyrir Bjarta framtíð.

Björg Thorarensen, prófessor við lagadeild Háskóla Íslands.
Björg Thorarensen, prófessor við lagadeild Háskóla Íslands. mbl.is/Golli
mbl.is

Innlent »

Strekkings norðanátt á landinu í dag

08:40 Áframhaldandi strekkings norðanátt verður á landinu í dag með talsverðu vatnsveðri fyrir norðan, en víða verður léttskýjað syðra. Norðanátti gengur síðan niður á morgun og veður fer skánandi. Meira »

Ekki vitað um íslensk fórnarlömb

08:21 Eng­ar upp­lýs­ing­ar hafa borist ut­an­rík­is­ráðuneyt­inu um að ís­lensk­ir rík­is­borg­ar­ar séu á meðal þeirra sem létu lífið eða særðust í hryðju­verk­inu í Barcelona í gærdag, þegar sendiferðabíl var ekið á hóp fólks á Römblunni. Meira »

Plakat Loftleiða falt fyrir 65.000 kr.

08:18 Gamalt plakat frá flugfélaginu Loftleiðum, líklega frá árinu 1955, er nú til sölu á vefsíðunni eBay. Athygli vekur að verðmiðinn er um 600 Bandaríkjadalir, eða um 65 þúsund íslenskar krónur. Meira »

Vilja reisa minnisvarða við Höfða

07:57 Bandaríska stríðsminnisvarðanefndin hefur sótt um leyfi til að reisa minnisvarða um seinni heimsstyrjöldina í Reykjavík.  Meira »

Fær ekki greiddar frekari bætur

07:37 Samgöngustofa hefur úrskurðað að kona sem ferðaðist til Rómar með Wow Air í september síðastliðnum fái ekki bætur umfram þær sem Wow Air hefur nú þegar boðið henni vegna fimm daga farangurstafa. Meira »

5 teknir við ölvunarakstur

06:43 Lögreglan á höfuðborgarsvæðinu stöðvaði 30 ökumenn við eftirlit með ölvunarakstri í nótt. 25 þeirra reyndust vera undir mörkum, en bifreiðum þeirra var lagt og bíllyklar teknir í vörslu lögreglu að því er segir í dagbók lögreglu. Meira »

Fleiri vinna 40 stundir í viku

05:30 Um þriðjungur starfandi fólks á íslenskum vinnumarkaði segist nú vinna sléttar 40 stundir að jafnaði í venjulegri viku og er það 2,2% aukning frá sama tíma í fyrra. Meira »

Nýtt torg við Hlemm

05:30 Hafinn er undirbúningur deiliskipulags fyrir Hlemmsvæðið í Reykjavík. Þar er gert ráð fyrir að nýtt almenningstorg í líkingu við Austurvöll eða Lækjartorg verði þar sem nú er bílastæði við gamla banka- og pósthúsið við Rauðarárstíg. Meira »

Ferðatöskur fullar af eikarfræjum

05:30 Aðalsteinn Sigurgeirsson, skógfræðingur og fagmálastjóri Skógræktarinnar, safnaði ásamt félögum sínum eikarfræjum úr 300 ára gömlum eikarskógi í fjöllunum suðvestan við Göttingen í Þýskalandi. Meira »

Vill tryggja útgáfuna

05:30 „Tilefnið er einfaldlega hin harðnandi og mikla samkeppni sem íslenskan á í og er að glíma við um þessar mundir og birtist meðal annars í stöðu bókaútgáfunnar sem útgefendur hafa nú kynnt.“ Meira »

Aukið framboð á félagslegu húsnæði

05:30 Velferðarráð Reykjavíkurborgar samþykkti á fundi sínum í gær að auka framboð á félagslegu húsnæði til samræmis við húsnæðisáætlun Reykjavíkurborgar. Meira »

Vöxtur á landsbyggðinni

05:30 Skýrsla Byggðastofnunar um Hagvöxt landshluta 2008 til 2015 er komin út. Þetta er áttunda skýrslan sem Þróunarsvið Byggðastofnunar, í samvinnu við Hagfræðistofnun Háskóla Íslands, gefur út. Meira »

Neysluvatn í Atlavík ekki drykkjarhæft

05:30 Bilun í tækjabúnaði veldur því að sjóða þarf neysluvatn á tjaldsvæðinu í Atlavík áður en það er drukkið.   Meira »

Hlustendur verða hluti af verkinu

Í gær, 21:30 Ingibjörg Friðriksdóttir, tónskáld, söngkona og hljóðlistakona, hefur lengi fengist við tónsmíðar og listsköpun. Hún útskrifaðist frá Mills College í Bandaríkjunum og er útskriftarverkefni hennar til sýnis í Hörpu fram yfir Menninganótt. Í verkinu sameinar Ingibjörg ástríðu sína fyrir tónlist og listsköpun, en allir þeir sem koma og upplifa verk hennar verða ósjálfrátt hluti af því. Meira »

„Geirvörtusmyrsl og vasilín á hæla“

Í gær, 20:42 „Ef ég get hlaupið 21 kílómetra þá geta allir hlaupið. Það er engin afsökun,“ segir grínistinn Steindi Jr. Hann kveðst ekki vera mikill hlaupari en ætlar að hlaupa 21 kílómetra í Reykjavíkurmaraþoninu Meira »

Áhuginn mun aukast mikið

Í gær, 22:54 „Þetta eru frábær kaup, mér líst alveg ljómandi vel á þetta,“ segir Magnús Steindórsson, Eyjamaður og stuðningsmaður Everton, um kaup enska knattspyrnufélagsins Everton á landsliðsmanninum Gylfa Þór Sigurðssyni. Meira »

Fjölskyldur sameinast á Dönskum dögum

Í gær, 20:55 Bæjarhátíðin Danskir dagar í Stykkishólmi fer fram í 23. sinn um helgina þar sem fjölskyldur koma saman og njóta fjölbreyttrar dagskrár með dönskum blæ. Meira »

Hleypur kasólétt í Reykjavíkurmaraþoninu

Í gær, 20:35 „Við ætlum að fara saman, ég og Nían,“ segir Kolbrún Ýr Einarsdóttir, sem tekur þátt í Reykjavíkurmaraþoninu, kasólétt. Kolbrún hleypur fyrir Neistann, styrktarfélag hjartaveikra barna, í minningu sonar síns Rökkva Þórs Sigurðssonar, sem lést aðeins sjö vikna gamall. Meira »
Gisting við Gullna hringinn..
Studio herb. með sérbaði og eldunaraðstöðu, heitur pottur utandyra, 6 mínútur fr...
TIL LEIGU MJÖG GOTT 180 FM ATVINNUHÚSNÆÐI Í REYKJANESBÆ
Til leigu mjög gott 180 fm atvinnuhúsnæði á góðum stað í Njarðvík, við Reykjan...
HÚSAVIÐHALD
Viðgerðir og viðhald fasteigna er okkar fag. Húsaklæðning ehf. hefur í áratugi ...
Bílskúr/garðhús - Stapi 15 fm bjálkahús - kr. 395.000,-
Stapi er splunkunýtt hús sem við höfum hannað sérstaklega fyrir íslenskan markað...
 
Vélavörður
Sjávarútvegur
Vélavörður Vísir hf. óskar ef...
Félagsstarf
Staður og stund
Árskógar Opin smíðastofa kl. 9-15. Opið ...
Háseti
Sjávarútvegur
Háseti Vísir hf óskar eftir a...
Félagsstarf
Staður og stund
Árskógar Hádegismatur, mexíkanskur hakkr...