Talmeinafræðinám í óvissu

mbl.is/Golli

Blikur eru á lofti um kennslu í talmeinafræði hérlendis. Reyndar er meistaranám í faginu tryggt næstu tvö ár í Háskóla Íslands, en framhaldið óljóst vegna fjárskorts. Fagfólk segir afleitt leggist námið af enda eru allt of fáir talmeinafræðingar við störf á Íslandi miðað við þörfina, um 75 manns. Bið eftir því að komast að hjá talmeinafræðingi á stofu er eitt til eitt og hálft ár.

Lengi vel urðu Íslendingar að fara utan til að mennta sig í talmeinafræði en frá 2010 hefur verið boðið upp á nám við HÍ. Nemendur eru teknir inn annað hvert ár, fimmtán í senn, en umsóknir hafa verið á milli 30 og 40 í hvert skipti.

Áður en kennsla hófst fékkst fjárveiting frá tveimur ráðuneytum, heilbrigðis- og menntamála, alls 18 milljónir króna. „Síðan höfum við fengið greiðslu fyrir þreyttar einingar, sem svo eru kallaðar; fáum sem sagt greitt fyrir hvern þann sem lýkur námskeiði,“ segir Sigríður Magnúsdóttir, dósent í talmeinafræði við læknadeild HÍ og frumkvöðull í þessum efnum, í samtali við blaðamann.

Sigríður segir að því sé ekkert til fyrirstöðu að vera með mun fleiri nemendur í fyrirlestrum, flöskuhálsinn sé hins vegar starfsnám og meistaraverkefni nemenda. „Þetta er klínískt nám svo allir fara í starfsnám og starfandi talmeinafræðingar eru það fáir að erfitt hefur verið að koma nemum að. Við höfum reyndar útskrifað tvo hópa þannig að staðan er aðeins að breytast.“

Vandamálið er líka að aðeins tveir starfsmenn eru við námsbrautina, í 50% dósentsstöðu hvor, en auk þess styrkir Heyrnar- og talmeinastöð námsbrautina með því að leggja til kennslu, og sinna þessir þrír kennarar öllum meistaraverkefnum nemendanna fimmtán.

„Þetta hefur gengið með gríðarlegri sjálfboðavinnu okkar, virka daga og um helgar, allt árið! Vinnan er miklu meiri en gert er ráð fyrir en öðruvísi gengur þetta ekki upp og auðvitað viljum við ekki sjá námið lognast út af fyrst það komst af stað,“ segir Sigríður.

Magnús Karl Magnússon, prófessor og deildarforseti læknadeildar HÍ, segir engin áform um að leggja námið af en engin launung sé á að það standi ekki undir sér vegna þess í hve lágum reikniflokki það sé; hve lágar greiðslur HÍ fær frá hinu opinbera með hverjum nemanda.

„Búið er að taka ákvörðun um að auglýsa námið aftur og nemendur verða teknir inn í haust, en læknadeildin hefur lýst því yfir að fjármögnun verði að vera tryggð þegar kemur að því að taka næsta hóp inn að tveimur árum liðnum,“ segir Magnús Karl.

Morgunblaðið veit að í ráðuneyti menntamála er til umfjöllunar bréf frá Háskólanum þar sem farið er fram á hærri fjárhæð vegna umrædds náms en ekki liggur fyrir hvenær niðurstaða fæst.

Nám í talmeinafræði er þverfaglegt en heyrir undir læknadeild. „Þetta er áhugavert og mikilvægt nám. Samvinna er á milli ólíkra deilda, læknadeildar, sálfræðideildar, menntavísindasviðs og íslensku- og menningardeildar. Þegar námið hófst var ljóst að skortur væri á talmeinafræðingum og því er okkur mjög umhugað um að kennsla haldi áfram,“ sagði Magnús Karl Magnússon við Sunnudagsblað Morgunblaðsins.

Talmeinafræðingar vinna með fólki á öllum aldri. „Við hjálpum fyrirburum, börnum með skarð í vör og góm, svo vinnum við með börnum á leikskólum og grunnskólum, með unglingum, fullorðnu fólki og öldruðum,“ segir Sigríður Magnúsdóttir. „Námið er mjög metnaðarfullt og frábærir einstaklingar hafa útskrifast hjá okkur en þrátt fyrir að fjölgað hafi í stéttinni sér ekki högg á vatni; enn eru mörg hundruð börn á biðlistum,“ segir Sigríður. Hún hætti störfum á Landspítalann um síðustu áramót og hættir formlega kennslu í haust fyrir aldurs sakir en segist þrátt fyrir það reikna með að kenna eitthvað áfram.

„Við leggjum mikla áherslu á lokaverkefni og nemarnir okkar hafa m.a. unnið að gerð íslenskra málþroskaprófa og framburðarprófa til notkunar við greiningu og meðferð barna,“ segir Sigríður.

„Þetta er gríðarlega skemmtileg vinna og mjög gefandi en það horfir ekki vel, því miður. Kennslan stendur ekki undir sér þrátt fyrir heimanmundinn. Nýliðun er lítil í stéttinni og stefnir í mikil vandræði. Margir talmeinafræðingar eru á milli sextugs og sjötugs og fara að hætta.“

Sigríður nefnir að dýrt sé að fara utan til náms og bendir á, af töluverðum þunga, að mjög mikilvægt sé að talmeinafræðingar læri í íslensku málumhverfi.

Nánar er fjallað um málið í Sunnu­dags­blaði Morg­un­blaðsins

Sigríður Magnúsdóttir talmeinafræðingur.
Sigríður Magnúsdóttir talmeinafræðingur.

Innlent »

Björt framtíð samþykkir sex efstu menn

Í gær, 22:24 Björt Ólafsdóttir, Nichole Leigh Mosty, Óttarr Proppé, Páll Valur Björnsson, G. Valdimar Valdemarsson og Preben Pétursson leiða lista Bjartrar framtíðar í kjördæmunum sex fyrir þingkosningarnar í haust. Meira »

Boðað til flokksþings fyrir kosningar

Í gær, 22:11 Kjördæmisþing Framsóknarflokksins í Suðvesturkjördæmi samþykkti í kvöld tillögu þess efnis að efna til flokksþings í aðdraganda þingkosninganna í haust. Þetta þýðir að flokksþing mun fara fram, þar sem reglur flokksins kveða á um að halda skuli flokksþing ef meirihluti kjördæmisþinga óskar þess. Meira »

Sinntu ekki fyrirmælum Gæslunnar

Í gær, 21:51 Tveir skipverjar voru færðir til sýnatöku í dag en þeir eru grunaðir um að hafa verið undir áhrifum við stjórn handfærabáts sem Landhelgisgæslan hafði afskipti af nú síðdegis. Gæslan hafði vísað bátnum til hafnar í gær en skipverjar sinntu ekki fyrirmælum. Meira »

Tilboðstími lengdur til 8. september

Í gær, 21:13 Opnun tilboða vegna smíði nýrrar Vestmannaeyjaferju hefur verið frestað til 8. september næstkomandi. Opnunin átti að hefjast í dag. Meira »

Ósátt við útisvæði barnanna

Í gær, 20:31 Foreldrar barna í frístundaheimilinu í Glaðheimum eru ósáttir við þá útiaðstöðu sem börnunum sem eru 6-9 ára er boðið upp á. Lítið sem ekkert af leiktækjum er í boði fyrir börnin úti og þá vilja þeir að sett sé upp girðing við Holtaveg til að auka öryggi barnanna. Meira »

Íslensk bæjarheiti vestra

Í gær, 19:30 Þegar farið er um byggðarlög Íslendinga í Ameríku, ekki síst í Norður-Dakóta og Manitoba, má víða sjá íslensk bæjarheiti. Jóel Friðfinnsson, bóndi með meiru í Geysisbyggð í Manitoba í Kanada, segir að skipta megi nöfnunum í sex flokka og ætlar hann að gera nánari grein fyrir því á Þjóðræknisþingi á Hótel Natura á sunnudag. Meira »

Bónusarnir „lykta af sjálftöku“

Í gær, 19:17 Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsráðherra, segir milljóna bónusa til handa starfsmönnum eignarhaldsfélagsins Kaupþings lykta af sjálftöku. Þetta kom fram í kvöldfréttum RÚV. Meira »

Ráðherra getur ekki beitt sér í málinu

Í gær, 19:21 „Þetta er gríðarlega alvarleg staða,“ segir iðnaðar- og viðskiptaráðherra um þá stöðu sem upp er komin við framkvæmdirnar á Bakka. Úrsk­urðar­nefnd um­hverf­is- og auðlinda­mála felldi úr­sk­urði um stöðvun fram­kvæmda vegna ákv­arðana um að samþykkja fram­kvæmda­leyfi fyr­ir Þeistareykjalínu. Meira »

Stelpum eru allir vegir færir

Í gær, 18:30 Tíu stelpur á aldrinum 14 til 16 ára af Austurlandi tóku ásamt jafnmörgum þýskum jafnöldrum sínum þátt í ungmennaskiptaverkefninu Girls4Girls í Tübingen í Suður-Þýskalandi. Sjálfsmyndin var í brennidepli sem og alls konar verkefni sem hverfðust um réttindi og stöðu kvenna fyrr og nú. Meira »

Áður gerðar athugasemdir við brunastiga

Í gær, 18:03 Eldvarnaeftirlit Brunavarna Árnessýslu hefur oftar en einu sinni gert athugasemdir við brunastiga þar sem þrítug kona féll 6,3 metra niður um op á mánudagskvöld. Síðasta athugasemd var gerð í lok ársins 2015. Meira »

Davíð Þór prestur í Laugarneskirkju

Í gær, 17:38 Séra Davíð Þór Jónsson hefur verið kjörinn sóknarprestur Laugarneskirkju. Frá þessu greinir formaður sóknarnefndar Laugarnessóknar á Facebook-síðu kirkjunnar. Embættið veitist frá 15. september næstkomandi. Meira »

Hraðakstur við grunnskóla borgarinnar

Í gær, 17:30 Lögreglan á höfuðborgarsvæðinu hefur verið við hraðamælingar við grunnskóla á svæðinu í vikunni og segir ástandið ekki gott. Hátt í 200 ökumenn hafa verið staðnir að hraðakstri og eiga sekt yfir höfði sér. Meira »

Verður friðað hús fjarlægt?

Í gær, 17:15 Fyrir liggur tillaga að breytingu á deiliskipulagi í Reykjavík sem felur meðal annars í sér að byggingar á lóð númer 1 við Veghúsastíg verði fjarlægðar. Húsið sem þar stendur, Veghús, er 117 ára gamalt, var byggt árið 1899 og er friðað með lögum. Meira »

Flokksþing ákveðið í kvöld?

Í gær, 16:40 Hægt er að taka ákvörðun um flokksþing Framsóknarflokksins með tvennum hætti. Annars vegar samkvæmt ákvörðun miðstjórnar sem er hin hefðbunda leið og hins vegar ef meirihluti kjördæmisþinga flokksins fer fram á það. Meira »

Háskólarnir skildir eftir

Í gær, 15:55 Ekki er hægt að fresta lengur aukinni fjárfestingu í háskólastiginu á Íslandi, að sögn Jóns Atla Benediktssonar, rektors Háskóla Íslands. Á ársfundi skólans í dag sagði hann fimm ára fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar gífurleg vonbrigði því háskólarnir væru skildir eftir þegar kæmi að uppbyggingu innviða. Meira »

Álagning útsvars í hæstu leyfilegu hæðum

Í gær, 16:59 Það er löngu tímabært að löngu tímabili taprekstrar Reykjavíkurborgar ljúki, að mati borgarfulltrúa Sjálfstæðisflokksins. Þeir telja ákveðinn viðsnúning í 6 mánaða uppgjöri borgarinnar en segja að hafa beri í huga að viðsnúninginn megi rekja til þess að skatttekjur eru 575 milljónum króna yfir áætlun og að tekjum sé flýtt vegna eftirálagðs útsvars um 1,5 milljarða króna. Meira »

Sendir Renzi samúðarkveðjur

Í gær, 16:25 Forsætisráðherra Íslands hefur sent Matteo Renzi, forsætisráðherra Ítalíu, samúðarkveðjur frá ríkisstjórninni og íslensku þjóðinni vegna gríðarmikillar eyðileggingar og mannfalls af völdum jarðskjálftans á Ítalíu í gær. Meira »

Embætti umboðsmanns neytenda verði stofnað

Í gær, 15:40 Þingsályktunartillaga um fjögurra ára áætlun um ýmis mál til hagsbóta fyrir neytendur hefur verið lögð fram á Alþingi. Þar er meðal annars lagt til að stofnað verði nýtt embætti umboðsmanns neytenda sem hafi mjög skýrt og afmarkað hlutverk. Meira »
Snyrti-/nuddbekkur rafmagns Egat Diva
Egat Diva Rafmagns snyrti-/nuddbekkur, svartir og beige á litinn.100% visa raðgr...
Sumarhúsalóð í ÖNDVERÐARNESI til sölu
Innst í bottlanga við golfvöllinn, braut 11. Frábær staðsetning með einstöku úts...
HÚSAVIÐGERÐIR
Viðgerðir og viðhald fasteigna er okkar fag. Húsaklæðning ehf. hefur í áratugi ...
Infrarauður Saunaklefi 60.000 kr afsláttur 299.000
Fyrir 3-4 1 stk eftir. -Interior Wood:Hemlock -Exterior Wood: Hemlock -Inf...
 
Samkoma
Félagsstarf
Samkoma kl. 20 í Kristniboðs- salnum. M...
Framhald uppboðs
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naudungarsolu...
Félagsstarf
Staður og stund
Árskógar 4 Smíðar og útskurður með leiðb...
Framhald uppboðs
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naudungarsolu...