Talmeinafræðinám í óvissu

mbl.is/Golli

Blikur eru á lofti um kennslu í talmeinafræði hérlendis. Reyndar er meistaranám í faginu tryggt næstu tvö ár í Háskóla Íslands, en framhaldið óljóst vegna fjárskorts. Fagfólk segir afleitt leggist námið af enda eru allt of fáir talmeinafræðingar við störf á Íslandi miðað við þörfina, um 75 manns. Bið eftir því að komast að hjá talmeinafræðingi á stofu er eitt til eitt og hálft ár.

Lengi vel urðu Íslendingar að fara utan til að mennta sig í talmeinafræði en frá 2010 hefur verið boðið upp á nám við HÍ. Nemendur eru teknir inn annað hvert ár, fimmtán í senn, en umsóknir hafa verið á milli 30 og 40 í hvert skipti.

Áður en kennsla hófst fékkst fjárveiting frá tveimur ráðuneytum, heilbrigðis- og menntamála, alls 18 milljónir króna. „Síðan höfum við fengið greiðslu fyrir þreyttar einingar, sem svo eru kallaðar; fáum sem sagt greitt fyrir hvern þann sem lýkur námskeiði,“ segir Sigríður Magnúsdóttir, dósent í talmeinafræði við læknadeild HÍ og frumkvöðull í þessum efnum, í samtali við blaðamann.

Sigríður segir að því sé ekkert til fyrirstöðu að vera með mun fleiri nemendur í fyrirlestrum, flöskuhálsinn sé hins vegar starfsnám og meistaraverkefni nemenda. „Þetta er klínískt nám svo allir fara í starfsnám og starfandi talmeinafræðingar eru það fáir að erfitt hefur verið að koma nemum að. Við höfum reyndar útskrifað tvo hópa þannig að staðan er aðeins að breytast.“

Vandamálið er líka að aðeins tveir starfsmenn eru við námsbrautina, í 50% dósentsstöðu hvor, en auk þess styrkir Heyrnar- og talmeinastöð námsbrautina með því að leggja til kennslu, og sinna þessir þrír kennarar öllum meistaraverkefnum nemendanna fimmtán.

„Þetta hefur gengið með gríðarlegri sjálfboðavinnu okkar, virka daga og um helgar, allt árið! Vinnan er miklu meiri en gert er ráð fyrir en öðruvísi gengur þetta ekki upp og auðvitað viljum við ekki sjá námið lognast út af fyrst það komst af stað,“ segir Sigríður.

Magnús Karl Magnússon, prófessor og deildarforseti læknadeildar HÍ, segir engin áform um að leggja námið af en engin launung sé á að það standi ekki undir sér vegna þess í hve lágum reikniflokki það sé; hve lágar greiðslur HÍ fær frá hinu opinbera með hverjum nemanda.

„Búið er að taka ákvörðun um að auglýsa námið aftur og nemendur verða teknir inn í haust, en læknadeildin hefur lýst því yfir að fjármögnun verði að vera tryggð þegar kemur að því að taka næsta hóp inn að tveimur árum liðnum,“ segir Magnús Karl.

Morgunblaðið veit að í ráðuneyti menntamála er til umfjöllunar bréf frá Háskólanum þar sem farið er fram á hærri fjárhæð vegna umrædds náms en ekki liggur fyrir hvenær niðurstaða fæst.

Nám í talmeinafræði er þverfaglegt en heyrir undir læknadeild. „Þetta er áhugavert og mikilvægt nám. Samvinna er á milli ólíkra deilda, læknadeildar, sálfræðideildar, menntavísindasviðs og íslensku- og menningardeildar. Þegar námið hófst var ljóst að skortur væri á talmeinafræðingum og því er okkur mjög umhugað um að kennsla haldi áfram,“ sagði Magnús Karl Magnússon við Sunnudagsblað Morgunblaðsins.

Talmeinafræðingar vinna með fólki á öllum aldri. „Við hjálpum fyrirburum, börnum með skarð í vör og góm, svo vinnum við með börnum á leikskólum og grunnskólum, með unglingum, fullorðnu fólki og öldruðum,“ segir Sigríður Magnúsdóttir. „Námið er mjög metnaðarfullt og frábærir einstaklingar hafa útskrifast hjá okkur en þrátt fyrir að fjölgað hafi í stéttinni sér ekki högg á vatni; enn eru mörg hundruð börn á biðlistum,“ segir Sigríður. Hún hætti störfum á Landspítalann um síðustu áramót og hættir formlega kennslu í haust fyrir aldurs sakir en segist þrátt fyrir það reikna með að kenna eitthvað áfram.

„Við leggjum mikla áherslu á lokaverkefni og nemarnir okkar hafa m.a. unnið að gerð íslenskra málþroskaprófa og framburðarprófa til notkunar við greiningu og meðferð barna,“ segir Sigríður.

„Þetta er gríðarlega skemmtileg vinna og mjög gefandi en það horfir ekki vel, því miður. Kennslan stendur ekki undir sér þrátt fyrir heimanmundinn. Nýliðun er lítil í stéttinni og stefnir í mikil vandræði. Margir talmeinafræðingar eru á milli sextugs og sjötugs og fara að hætta.“

Sigríður nefnir að dýrt sé að fara utan til náms og bendir á, af töluverðum þunga, að mjög mikilvægt sé að talmeinafræðingar læri í íslensku málumhverfi.

Nánar er fjallað um málið í Sunnu­dags­blaði Morg­un­blaðsins

Sigríður Magnúsdóttir talmeinafræðingur.
Sigríður Magnúsdóttir talmeinafræðingur.

Innlent »

„Við erum að hlusta á Noreg!“

07:53 Landhelgisgæslan hefur þurft að glíma við afar sérstök talstöðvar-skilyrði frá því í nótt og áfram í morgun sökum háþrýstisvæðis sem nær frá Færeyjum og norður með vesturströnd Noregs. Meira »

Sumarið kemur í næstu viku

07:37 „Almennt séð er ég brattur fyrir þetta sumar,“ segir Sigurður Þ. Ragnarsson, jarð- og veðurfræðingur, eða Siggi stormur, sem hefur spáð í sumarveðrið síðustu 18 ár við góðan orðstír. Meira »

Ók á bifreið í ölæði

07:22 Þrír ölvaðir ökumenn voru teknir úr umferð á höfuðborgarsvæðinu í nótt að því er fram kemur í dagbók lögreglu.  Meira »

Týndi félögunum og gististaðnum

07:20 Laust fyrir klukkan þrjú í nótt kom ölvaður Englendingur inn á lögreglustöðina við Hverfisgötu að leita sér hjálpar.  Meira »

Þingi frestað 2. júní

05:30 Samkvæmt endurskoðaðri starfsáætlun Alþingis verður þingi frestað næsta fimmtudag, þann 2. júní, en í þarnæstu viku, dagana 6. til 9. júní verða nefndadagar. Meira »

Grundvallarbreyting á námsaðstoð

05:30 Nýtt frumvarp Illuga Gunnarssonar menntamálaráðherra um heildarendurskoðun á lögum um Lánasjóð íslenskra námsmanna gerir ráð fyrir að námsmenn í fullu námi geti fengið 65 þúsund króna beinan styrk á mánuði. Meira »

Munu þefa uppi lykt af fiskþurrkun

05:30 „Það eru engir staðlar aðrir en nefið á okkur,“ segir Stefán Gunnar Thors, sviðsstjóri umhverfis- og skipulagssviðs hjá VSÓ ráðgjöf. Meira »

Áhrif á 3.000 flugferðir

05:30 Yfirvinnubann og veikindi flugumferðarstjóra hafa haft áhrif á 3.000 ferðir flugvéla á milli Evrópu og Ameríku. Samkvæmt útreikningum Isavia hefur þetta valdið alþjóðlegu flugfélögunum aukakostnaði vegna meiri brennslu eldsneytis sem nemur eitthvað á annan milljarð króna. Meira »

Ívilnanir réttlæti takmarkanir

05:30 Ragnheiður Elín Árnadóttir, iðnaðar- og viðskiptaráðherra, telur að ívilnanir, sem þeir sem bjóði upp á heimagistingu fái, réttlæti takmarkanir sem lagðar eru til í frumvarpi um heimagistingu um 90 daga hámarksfjölda gistinátta og tekjuhámark vegna heimagistingar. Meira »

EM ekki í líkingu við neitt annað

05:30 „Ég held að maður muni ekki gera sér grein fyrir því hversu stórt ævintýri þetta verður, fyrr en á staðinn verður komið,“ segir Aron Einar Gunnarsson, fyrirliði íslenska karlalandsliðsins í knattspyrnu, um lokamót Evrópukeppninnar í viðtali við Sunnudagsblað Morgunblaðsins. Meira »

Sjúkrahótel á Landakotsspítala

05:30 Hluti af nýrri útskriftardeild Landspítala, sem opnuð var á Landakoti í mars sl., er nú notaður sem sjúkrahótel fyrir hluta þeirrar starfsemi sem áður var á Sjúkrahótelinu í Ármúla. Meira »

Ökumenn húsbíla fresti för sinni

Í gær, 22:40 Talsvert hvasst er um suðvestanvert landið en fram kemur á vefsíðu Vegagerðarinnar að þótt vindstyrkur hái ef til vill ekki almennri umferð sé full ástæða fyrir ökumenn húsbíla, eða annarra tækja sem ekki þola mikinn vind, að fresta för. Meira »

Margir unnu milljónir í kvöld

Í gær, 22:08 Þrátt fyrir að enginn fengi fyrsta vinning kvöldsins í EuroJackpot-lottóinu, sem hljóðaði upp á tæplega tvo milljarða króna, gekk annar vinningurinn út. Fjórir skipta honum með sér og fær hver um sig tæplega 35 milljónir króna. Meira »

Hyggst hætta sem rektor MR

Í gær, 21:25 Yngvi Pétursson hyggst láta af störfum sem rektor Menntaskólans í Reykjavík síðar á þessu ári en í ræðu sinni á skólaslitum skólans í dag sagði hann að þetta yrðu hans síðustu skólaslit. Meira »

Skiptir máli að biðja fyrir þjóðinni

Í gær, 20:47 Guðrún Margrét Pálsdóttir forsetaframbjóðandi segist mundu standa fyrir góðum gildum í embætti. Hún trúir því að hún hafi hlutverk og muni vera til blessunar fyrir íslensku þjóðina í ýmsum málum, t.d. þannig að Íslendingar hlúi að rótum sínum. Meira »

Gekk um og sektaði fólk

Í gær, 21:39 Karlmaður gekk á dögunum um Vesturbæ Reykjavíkur og sektaði bifreiðar sem hann taldi að lagt væri ólöglega. Til þess hefur hann þó enga heimild haft. Meira »

Samstarf en ekki kosningabandalag

Í gær, 21:02 „Ég hef ekki orðið var við neinn stuðning við hugmyndir um kosningabandalag með öðrum flokkum innan raða Pírata,“ segir Helgi Hrafn Gunnarsson, þingmaður Pírata, í samtali við mbl.is. Þar segist hann eiga við formlegt kosningabandalag þar sem flokkar gangi í eina sæng fyrir kosningar. Meira »

Tveir bílar í hörðum árekstri

Í gær, 20:44 Harður árekstur varð í kvöld á gatnamótum Langholtsvegar og Sæbrautar í Reykjavík þar sem tvær bifreiðar lentu saman. Þrír voru fluttir á slysadeild til aðhlynningar. Meira »
Véla & tækjakerrur til afgreiðslu samdægurs
Einnig bílaflutningakerrur og fjölnotavagnar með innbyggðum sliskjum. Sími 848 ...
HARMONIKKUHURÐIR SPARA MIKIÐ PLÁSS
Margar gerðir, oftast afgreiddar samdægurs, verð frá kr. 13.900,- Sími 848 3215...
Póstkort - Póstkort
Langar þig í raunverulegt póstkort sent frá útlöndum? Skoðaðu www.postcrossing....
Michelin sumardekk 195/65-15
Tekin undan nýjum bíl. S. 896 3589 haddogg@simnet.is Verð 40 þ....
 
Forstöðumaður
Önnur störf
FORSTÖÐUMAÐUR SÖLU- OG MARKAÐSSVIÐS ...
Sálfræðingur
Heilbrigðisþjónusta
Sálfræðingur Heilsugæslan...
Útboð viðbygging v íþróttamiðstöðina
Tilboð - útboð
Útboð Fjallabyggð óskar e...
Commercial assistant
Öryggisstörf/Gæsla
COMMERCIAL ASSIST...