Talmeinafræðinám í óvissu

Blikur eru á lofti um kennslu í talmeinafræði hérlendis. Reyndar er meistaranám í faginu tryggt næstu tvö ár í Háskóla Íslands, en framhaldið óljóst vegna fjárskorts. Fagfólk segir afleitt leggist námið af enda eru allt of fáir talmeinafræðingar við störf á Íslandi miðað við þörfina, um 75 manns. Bið eftir því að komast að hjá talmeinafræðingi á stofu er eitt til eitt og hálft ár.

Lengi vel urðu Íslendingar að fara utan til að mennta sig í talmeinafræði en frá 2010 hefur verið boðið upp á nám við HÍ. Nemendur eru teknir inn annað hvert ár, fimmtán í senn, en umsóknir hafa verið á milli 30 og 40 í hvert skipti.

Áður en kennsla hófst fékkst fjárveiting frá tveimur ráðuneytum, heilbrigðis- og menntamála, alls 18 milljónir króna. „Síðan höfum við fengið greiðslu fyrir þreyttar einingar, sem svo eru kallaðar; fáum sem sagt greitt fyrir hvern þann sem lýkur námskeiði,“ segir Sigríður Magnúsdóttir, dósent í talmeinafræði við læknadeild HÍ og frumkvöðull í þessum efnum, í samtali við blaðamann.

Sigríður segir að því sé ekkert til fyrirstöðu að vera með mun fleiri nemendur í fyrirlestrum, flöskuhálsinn sé hins vegar starfsnám og meistaraverkefni nemenda. „Þetta er klínískt nám svo allir fara í starfsnám og starfandi talmeinafræðingar eru það fáir að erfitt hefur verið að koma nemum að. Við höfum reyndar útskrifað tvo hópa þannig að staðan er aðeins að breytast.“

Vandamálið er líka að aðeins tveir starfsmenn eru við námsbrautina, í 50% dósentsstöðu hvor, en auk þess styrkir Heyrnar- og talmeinastöð námsbrautina með því að leggja til kennslu, og sinna þessir þrír kennarar öllum meistaraverkefnum nemendanna fimmtán.

„Þetta hefur gengið með gríðarlegri sjálfboðavinnu okkar, virka daga og um helgar, allt árið! Vinnan er miklu meiri en gert er ráð fyrir en öðruvísi gengur þetta ekki upp og auðvitað viljum við ekki sjá námið lognast út af fyrst það komst af stað,“ segir Sigríður.

Magnús Karl Magnússon, prófessor og deildarforseti læknadeildar HÍ, segir engin áform um að leggja námið af en engin launung sé á að það standi ekki undir sér vegna þess í hve lágum reikniflokki það sé; hve lágar greiðslur HÍ fær frá hinu opinbera með hverjum nemanda.

„Búið er að taka ákvörðun um að auglýsa námið aftur og nemendur verða teknir inn í haust, en læknadeildin hefur lýst því yfir að fjármögnun verði að vera tryggð þegar kemur að því að taka næsta hóp inn að tveimur árum liðnum,“ segir Magnús Karl.

Morgunblaðið veit að í ráðuneyti menntamála er til umfjöllunar bréf frá Háskólanum þar sem farið er fram á hærri fjárhæð vegna umrædds náms en ekki liggur fyrir hvenær niðurstaða fæst.

Nám í talmeinafræði er þverfaglegt en heyrir undir læknadeild. „Þetta er áhugavert og mikilvægt nám. Samvinna er á milli ólíkra deilda, læknadeildar, sálfræðideildar, menntavísindasviðs og íslensku- og menningardeildar. Þegar námið hófst var ljóst að skortur væri á talmeinafræðingum og því er okkur mjög umhugað um að kennsla haldi áfram,“ sagði Magnús Karl Magnússon við Sunnudagsblað Morgunblaðsins.

Talmeinafræðingar vinna með fólki á öllum aldri. „Við hjálpum fyrirburum, börnum með skarð í vör og góm, svo vinnum við með börnum á leikskólum og grunnskólum, með unglingum, fullorðnu fólki og öldruðum,“ segir Sigríður Magnúsdóttir. „Námið er mjög metnaðarfullt og frábærir einstaklingar hafa útskrifast hjá okkur en þrátt fyrir að fjölgað hafi í stéttinni sér ekki högg á vatni; enn eru mörg hundruð börn á biðlistum,“ segir Sigríður. Hún hætti störfum á Landspítalann um síðustu áramót og hættir formlega kennslu í haust fyrir aldurs sakir en segist þrátt fyrir það reikna með að kenna eitthvað áfram.

„Við leggjum mikla áherslu á lokaverkefni og nemarnir okkar hafa m.a. unnið að gerð íslenskra málþroskaprófa og framburðarprófa til notkunar við greiningu og meðferð barna,“ segir Sigríður.

„Þetta er gríðarlega skemmtileg vinna og mjög gefandi en það horfir ekki vel, því miður. Kennslan stendur ekki undir sér þrátt fyrir heimanmundinn. Nýliðun er lítil í stéttinni og stefnir í mikil vandræði. Margir talmeinafræðingar eru á milli sextugs og sjötugs og fara að hætta.“

Sigríður nefnir að dýrt sé að fara utan til náms og bendir á, af töluverðum þunga, að mjög mikilvægt sé að talmeinafræðingar læri í íslensku málumhverfi.

Nánar er fjallað um málið í Sunnu­dags­blaði Morg­un­blaðsins

Sigríður Magnúsdóttir talmeinafræðingur.
Sigríður Magnúsdóttir talmeinafræðingur.

Innlent »

Vildu flutning til Akraness 2007

07:57 Stjórn HB Granda hf. ákvað síðla sumars árið 2007 að sameina alla landvinnslu félagsins á botnfiski í einu fiskiðjuveri. Taldi stjórnin ákjósanlegt að reisa til þess nýtt mannvirki á Akranesi, sem hýsa myndi alla vinnslu og nauðsynlegar frystigeymslur. Meira »

Fresta því að fara til tannlæknis

07:37 Þegar upp kemur sú staða að þurfa að fara til tannlæknis frestar fimmti hver fullorðinn Íslendingur því eða hættir við að fara. Meira »

Viðvörunarskilti við Draugahlíðarbrekku endurnýjað

07:34 Viðvörunarskilti sem sýnir fjölda látinna í umferðinni og stendur suðvestan við Suðurlandsveg rétt ofan við Draugahlíðarbrekku hefur nú verið gert upp og endurnýjað en 17 ár eru frá því það var fyrst sett upp. Meira »

Greiðfært víðast hvar

06:57 Vegir eru að mestu greiðfærir á Suður- og Vesturlandi en hálkublettir eru á Fróðárheiði og í Svínadal. Á Vestfjörðum er víða hálka eða hálkublettir, einkum á fjallvegum. Meira »

Snjókoma á laugardaginn

06:56 Vorið virðist ekki alveg vera komið því á laugardag er spáð skammvinnri norðanátt með ofankomu og kólnandi veðri. Á sunnudag hlýnar aftur á móti á nýjan leik og er spáð vaxandi austanátt og með rigningu. Meira »

Rötuðu ekki í bílinn

06:50 Ferðamenn höfðu samband við lögregluna á Suðurlandi skömmu fyrir eitt í nótt þar sem þeir voru rammvilltir á Sólheimasandi. Höfðu þeir gengið að flugvélarflakinu og rötuðu ekki aftur í bílinn. Meira »

Andlát: Sverrir Pálsson

05:30 Sverrir Pálsson, fyrrverandi skólastjóri, lést á dvalarheimilinu Hlíð á Akureyri föstudaginn 24. mars, 92 ára að aldri.   Meira »

Slökkvistarfi lokið á Siglufirði

06:06 Slökkvistarfi lauk formlega í brugg­verk­smiðjunni Seg­ull 67 á Sigluf­irði um hálfeitt í nótt en um klukkan 23 var búið að slökkva eldinn að mestu, að sögn varðstjóra í lögreglunni á Norðurlandi eystra. Meira »

Andlát: Sveinn Sæmundsson

05:30 Sveinn Sæmundsson, rithöfundur og fyrrverandi blaðafulltrúi, lést á hjúkrunarheimili Hrafnistu í Boðaþingi sunnudaginn 26. mars á 94. aldursári. Meira »

13.000 hafa tryggt sér miða á Elly

05:30 Uppselt er á allar sýningar verksins Elly í Borgarleikhúsinu þar sem fjallað er um líf söngkonunnar Ellyar Vilhjálms.  Meira »

Allir leita leiða til að hagræða

05:30 „Ég hef verið að heyra í mönnum víðsvegar um land og það er erfitt ástand í greininni núna, sérstaklega í bolfiskinum,“ segir Jens Garðar Helgason, formaður Samtaka fyrirtækja í sjávarútvegi. Meira »

Skoða að hætta póstsendingum

05:30 Sendingarmáti vegabréfa er til skoðunar hjá innanríkisráðuneytinu og Þjóðskrá Íslands. Til greina kemur að hætt verði að senda þau með almennum pósti en til þess þarf reglugerðarbreytingu. Meira »

Mjólkin frestast líklega

05:30 Frumvarp til laga um breytingu á búvörulögum og búnaðarlögum sem mæla fyrir um frávik frá samkeppnislögum fyrir mjólkuriðnaðinn, var ekki lagt fram eða afgreitt á aukafundi ríkisstjórnarinnar í gærmorgun, en á laugardag, þann 1. apríl, rennur út frestur til þess að leggja fram þingmál á vorþingi. Meira »

Stefnir í uppsagnir á Raufarhöfn

05:30 Allt stefnir í að tíu til tólf manns missi vinnuna hjá fiskvinnslunni Hólmsteini Helgasyni ehf. á Raufarhöfn í vor eða rúm 6,5 prósent íbúa þorpsins. Meira »

Þingmenn skora á HB Granda

Í gær, 23:56 Þingmenn Norðvesturkjördæmis hafa sent frá sér áskorun til stjórnar HB Granda um að fresta fyrirhuguðum áformum sínum um að loka botnfiskvinnslu fyrirtækisins á Akranesi og taka þess í stað upp viðræður við bæjaryfirvöld á staðnum um áform sem verið hafi í undirbúningi um framtíðaruppbyggingu fyrirtækisins þar. Meira »

Ánægð með besta tilboðið

05:30 Fjögur tilboð bárust vegna byggingar nýs hjúkrunarheimilis við Sólvang í Hafnarfirði, en opnað var fyrir tilboð í gær. Með heimilinu bætast við 60 rými. Meira »

Aukinn þrýstingur í Heklu

05:30 „Flestar mælingar sem fyrir liggja í dag benda til þess að Hekla sé tilbúin í eldgos, en hins vegar er ekki vitað hvað kemur slíku af stað,“ segir Páll Einarsson jarðeðlisfræðingur við Háskóla Íslands. Meira »

Víðast hvar greiðfært á vegum

Í gær, 23:46 Vegir eru greiðfærir á Suður- og Vesturlandi samkvæmt upplýsingum frá Vegagerðinni en á Vestfjörðum er sums staðar snjóþekja, hálka eða hálkublettir á heiðum og hálsum en að mestu autt á láglendi. Meira »
Til sölu Færeyingur Haffrúin 6032
Gengur í Strandveiðina, Ný vél, vökvagír, skrúfa og mælaborð, nýtt rafkerfi,raf...
Ljosmyndari.is hefur opnað vefverslun
Höfum opnað vefverslun með ýmsar ljósmyndavörur. Svo sem flöss, töskur, filt...
Hyundai i30 Station 2014 staðgr afsl
Til sölu Hyundai i30 ssk station 2014, ekinn 86.xxx km, á góðum vetrardekkjum, s...
 
Framhald uppboðs
Nauðungarsala
Uppboð Einnig birt á www.naudungarsolu...
Eldri borgarar
Staður og stund
Aflagrandi 40 Opin vinnustofa kl. 9, mor...
Félagsstarf
Staður og stund
Aflagrandi 40 Opin vinnustofa kl. 9, bin...
Anr17030235 styrkur
Styrkir
Atvinnuvega- og nýsköpunarráðuneytið ...