Birtingardagur: Laugardaginn, 19. apríl 2014 Spila sjálfkrafa

„Verður þetta allt svona?“

Borteigur við Trölladyngju er yfir 3.000 fermetrar. Holuna reyndist ekki hægt að virkja. stækka

Borteigur við Trölladyngju er yfir 3.000 fermetrar. Holuna reyndist ekki hægt að virkja. Morgunblaðið/Kristinn

Borteigur eða borplan fyrir eina borholu er oft yfir 3.000 fermetrar að stærð. Nú eru uppi áætlanir um að bora margar nýjar holur á Reykjanesskaganum. Áhugamaður um náttúru og sögu skagans segir hægt að hafa teigana mun minni en HS Orka segir að þeir séu hafðir eins litlir og hægt sé. 

„Þetta snýst ekki um hvort það eigi að virkja eða ekki heldur að það verði gert þannig að menn geti verið sáttir við framkvæmdirnar,“ segir Ómar Smári Ármannsson um fyrirhugaðar jarðhitaboranir á Reykjanesskaganum.

Hann segir augljóst að við nýlegar og eldri virkjunarframkvæmdir á Suðurnesjum og víðar hafi ekki verið vandað nægilega vel til verka, hægt hefði verið að hafa borstæðin eða borteigana undir jarðborana mun minni, leggja vegi og pípur og reisa virkjanamannvirki þannig að minna beri á þeim í landslaginu.


Ómar Smári er vel þekktur fyrir áhuga sinn á náttúru og minjum Reykjanesskagans, einkum í tengslum við ferðahópinn Ferli en einnig vegna þess að hann er aðstoðaryfirlögregluþjónn á höfuðborgarsvæðinu. Morgunblaðið fór í vikunni með Ómari um þrjú svæði á Suðurnesjum; að Trölladyngju og Sogum, Eldvörpum og Krýsuvík. Á öllum þessum svæðum, og raunar víðar á Suðurnesjum, stendur til að virkja jarðhita og svæðin raðast öll í nýtingarflokk samkvæmt rammaáætlun um vernd og nýtingu náttúrusvæða.


Við Trölladyngju eru tvær nýlegar tilraunaborholur HS orku. Önnur þeirra og sú nýrri (frá 2006) er uppi í hlíð, við gönguleiðina að Sogunum sem er vinsælt útivistarsvæði og rómað fyrir náttúrufegurð. Þar var gert borplan sem Ómar og blaðamaður mældu að væri 45x70 metrar að stærð eða rúmlega 3.000 fermetrar. Það sem upp úr stendur af borholunni sjálfri – en hún reyndist reyndar ónothæf – er ekki nema 2,5x5 metrar.
Ómar Smári fylgdist með framkvæmdunum á sínum tíma og hann segir ljóst að planið hefði mátt vera mun minna, í það minnsta helmingi minna, ef viljinn hefði verið fyrir hendi. Hægt hefði verið að leggja plan undir borinn en síðan flytja aðföng að honum eftir því sem þurfti. Rafstöðina hefði mátt hafa annars staðar og leggja raflínu meðfram veginum. Pípur hefði mátt hafa á neðra borplaninu og flytja þær upp eftir og varahlutir og vinnuskúra hefði sömuleiðis mátt hafa þar. Þess í stað hefði jarðýta gert ljótt sár í hlíðina og síðan hefði hundruðum tonna af möl verið ekið á staðinn til að útbúa óþarflega stórt borplan.

Hafa yrði í huga að jafnvel þótt borholan hefði virkað væri endingartími jarðhitavirkjana ekki nema 50-60 ár. Illgerlegt eða ómögulegt væri að fjarlægja ummerki um holuna að þeim tíma liðnum. Þá minnir hann á að rökin með virkjunum séu gjarnan þau að þær skapi atvinnu. „En það fá ekki færri vinnu við að virkja þótt borstæðið sé lítið,“ segir hann.

Sést yfir fornminjar

Ómar Smári tekur fram að hann sé ekki andvígur því að auðlindirnar séu nýttar. Vinnubrögðin við borholurnar við Trölladyngju og víðar séu á hinn bóginn þannig að þau hljóti að draga úr stuðningi við virkjanir. „Hér sjá menn bara eyðileggingu og hugsa: Verður þetta allt svona?“


Hann bendir einnig á að tilviljun ein hafi ráðið því að vegurinn sem liggur upp að borstæðinu hafi ekki farið yfir gamalt sel en tóftir þess kúra í hlíðinni. Raunar hafi vegurinn verið lagður án gilds framkvæmdaleyfis þá og þegar hann var lagður. Leyfið fékkst eftir á og þá hjá viðeigandi sveitarfélagi.

Sjaldan eru allar tóftir skráðar. Það gildir t.d. um tóftir í Krýsuvík sem að óbreyttu muni fara undir borplan, þar séu auðsjáanlega fornminjar sem hvergi hafi verið skráðar eða rannsakaðar. Aðspurður segir Ómar Smári að með tillögu HS orku vegna borunar í Krýsuvík hafi fylgt fornleifaskráning. „Í skýrslunni eru þessar tóftir ekki tilgreindar og það eru ekki nógu góð vinnubrögð.“

Þriðja svæðið sem farið var um var Eldvörp en þar vill HS Orka bæta við fimm borteigum, þar af tveimur sem eru á skilgreindu iðnaðarsvæði. Einn borteigur er þar fyrir, ríflega 3.100 fermetrar auk um 1.200 fermetra svæðis meðfram veginum sem var raskað. Ómar Smári segir að í Eldvörpunum verði að fara sérstaklega varlega enda sé svæðið ríkt af fegurð og sögu en um leið afar viðkvæmt. Ástundi menn sömu vinnubrögð og hingað til lítist honum hins vegar ekki á blikuna.

Ætla að fara varlega

Ásbjörn Blöndal, forstöðumaður þróunarsviðs HS Orku, segir að við Eldvörp standi til að fara eins varlega og framast sé unnt. Til standi að beita skáborun og bora í um 1.000-1.200 metra frá teigunum, miðað við lóðlínu, sem sé það mesta sem hægt sé að gera í jarðlögum sem þessum.


Það vekur nokkra athygli að einn af nýju teigunum í Eldvörpum er nánast við hliðina á þeim eina sem fyrir er. Ásbjörn segir að ekki sé hægt að nota þann gamla þar sem staðsetningin hans sé með þeim hætti að erfitt sé að stækka hann. Ef hann yrði stækkaður yrði farið yfir svæði sem menn vilji vernda.


En hvað þá með stærð borteiganna? Ásbjörn segir að undanfarin ár og áratugi hafi menn reynt að taka sem minnst svæði undir borteiga. „Það er fyrst og fremst verktakinn sem ákvarðar hvað hann þarf til að hann geti unnið verkið sómasamlega. Það hefur allt kapp verið lagt á að hafa umfangið eins lítið og kostur er.“


Nokkuð frá Eldvörpunum er annar og mun stærri borteigur, um 6.000 fermetrar að stærð, samkvæmt lauslegri mælingu. Á honum eru tvær niðurdælingarholur fyrir Svartsengi og Ásbjörn segir að það hafi verið sú stærð sem þurfti fyrir tvær holur.
Þá tekur Ásbjörn fram að HS Orka vinni náið með Grindavíkurbæ að undirbúningi framkvæmda við Eldvörp. Svæðið sé hverfisverndað og ekki verði hróflað við gígunum, enda séu þeir friðaðir. Teigarnir verði að mestu við núverandi veg og pípur og annað lagðar meðfram honum. Meðal þess sem hefur verið rætt um að gera er að leggja hraunhellur/hraungrýti yfir þá borteiga sem ekki nýtast, þ.e. ef holurnar gefa ekki af sér orku. Þá megi nánast afmá ummerki um rask, líkt og hafi verið gert við hús Bláa lónsins. Slíkt sé ekki hægt að gera við vinnsluholur því þær þurfi að hreinsa reglulega með bortæki.


Deiliskipulagstillaga að framkvæmdum í Eldvörpum er nú til meðferðar hjá Grindavíkurbæ.

  • Til baka
  • Blogga um frétt
  • Senda

Bloggað um fréttina

Loka

Innlent »

Hefur rætt við Sigmund um framboð

Guðni Ágústsson, fyrrverandi formaður Framsóknarflokksins.
Í gær, 22:04 Guðni Ágústsson og Sigmundur Davíð Gunnlaugsson forsætisráðherra hafa rætt saman um hugsanlegt framboð Guðna til borgarstjórnar Reykjavíkur. Guðni segist muni svara fljótlega þeim sem hvatt hafa hann í framboð. Meira »

Snjalltækni til byltingar í skólum

Skólastjórnendur hafa margir tekið upp notkun spjaldtalva í skólastarfi.
Í gær, 20:40 Settur hefur verið á fót vefurinn snjallskoli.is sem er umræðuvettvangur fyrir skólastjórnendur um það hvernig nýta megi snjalltækni til kennslu í skólum. Höfundur hans segir mikilvægt að skólastjórnendur séu meðvitaðir um mikilvægi stefnumótunar þegar kemur að innleiðingu snjalltækni í skólastarfi. Meira »

Aldrei fór ég suður formlega opnuð

Í gær, 20:01 Tónlistarhátíðinni Aldrei fór ég suður var hleypt af stokknum á Ísafirði í dag í 11. sinn. Á setningarathöfninni, sem fór fram í skemmu Gámafélagsins í Grænagarði á Ísafirði, voru margir mættir til þess að hlusta á fjölda þeirra tónlistarmanna sem munu láta ljós sitt skína á hátíðinni. Meira »

Lásu alla Passísálmana

Í gær, 19:57 Seltjarnarneskirkja var meðal þeirra kirkna þar sem allir 50 Passíusálmarnir voru lesnir í dag á Föstudaginn langa. Hefur þetta orðið að hefð í kirkjunni síðan Ragnheiður Steindórsdóttir leikkona flutti alla sálmana ein í Seltjarnarneskirkju fyrir nokkrum árum, en það var í fyrsta skipti sem vitað er til að kona hafi lesið þá alla upp opinberlega á einum degi. Meira »

Rækta hvönn við Eyrabakka

Í gær, 17:20 Bæjarráð Árborgar hefur samþykkt að leigja 10 hektara af landi á Eyrabakka til ræktunar á hvönn.  Meira »

Grunur um fjárdrátt hjá starfsmannafélagi

Álver Fjarðaáls í Reyðarfirði.
Í gær, 16:47 Gjaldkeri Sóma, starfsmannafélags Alcoa Fjarðaáls, hefur verið kærður til lögreglu en grunur leikur á að hann hafi dregið sér fjármuni úr sjóðum félagsins. Meira »

Tapa á bílaborgarstefnu

Gísli Marteinn Baldursson er á leið í leyfi frá RÚV til að sinna námi við ...
Í gær, 18:46 Gísli Marteinn Baldursson segist í viðtali við Sunnudagsblað Morgunblaðsins ekki í vafa um að borgarbúar og sjálfstæðisfólk vilji allt aðra línu en „harðasta flokksfólkið“ í Sjálfstæðisflokknum vill. Meira »

„Hef ekki áhuga á að vera nakin“

Bólusett er gegn HPV-veirunni.
Í gær, 16:49 Á síðasta ári komu rúmlega 31 þúsund konur í leghálskrabbameinsskoðun. m 16 konur greinast með leghálskrabbamein hér á landi á hverju ári, en talið er að þær væru að minnsta kosti 45 ef ekki væri boðið upp á leit að krabbameininu. Um tvær konur deyja á hverju ári hér á landi af völdum krabbameinsins Meira »

Veður er að ganga niður

Hálka er á Hellisheiði en hálkublettir á Mosfellsheiði.
Í gær, 16:18 Suðvestan vindurinn sem gengið hefur yfir landið er hægt og bítandi að ganga niður, en þó ekki markvert fyrr en síðdegis. Él verða um vestanvert landið og víða einhver skafrenningur á fjallvegum. Kólnar á láglendi í kvöld og myndast ísing á vegum suðvestan- og vestanlands, að því er fram kemur í tilkynningu frá Vegagerðinni. Meira »

Gengu píslargöngu fyrir 20 árum

Snæbjörn Pétursson, Jóhann Gestsson, Steinar Sigurðsson, Hafdís Finnbogadóttir að leggja af stað í gönguna. Það ...
Í gær, 16:04 Árviss píslaganga var gengin umhverfis Mývatn í dag samkvæmt hefð sem hófst 1994 þegar fjórir vinnufélagar í Kísiliðjunni gengu hring um Mývatn á þessum degi í norðanhríðarveðri. Meira »

Megas flutti Passíusálmana

Megas söng í Grafarvogskirkju í dag.
Í gær, 15:51 Tónleikar Megasar í Grafarvogskirkju í dag voru velsóttir, en Megas flutti lög við Passíusálma séra Hallgríms Péturssonar.  Meira »

Aldrei fengið jafnmikil viðbrögð

Gísli Marteinn Baldursson er á leið í leyfi frá RÚV til að sinna námi við ...
Í gær, 15:20 Um fátt var meira rætt í febrúar en viðtal Gísla Marteins Baldurssonar við forsætisráðherra, Sigmund Davíð Gunnlaugsson. Í viðtali við sunnudagsblað Morgunblaðsins segir Gísli Marteinn frá því að viðtalið hafi komið honum á óvart og viðbrögðin verið ótrúlega mikil, en flest jákvæð. Meira »

Princeton varð fyrir valinu

Guðrún Valdís fyrir utan Nassau Hall í Princeton.
Í gær, 15:05 „Ég er loksins búin að velja, og endaði á því að velja Princeton eftir langa umhugsun. Það var eiginlega ekki hægt að velja vitlaust,“ segir Guðrún Valdís Jónsdóttir, nemandi í sameindalíffræði við Háskóla Íslands, en henni var á dögunum boðin skólavist við Harvard og Princeton í Bandaríkjunum. Meira »

Innanlandsflugi aflýst vegna veðurs

Flugvél Flugfélags Íslands á Reykjavíkurflugvelli.
Í gær, 12:20 Áætluðum ferðum Flugfélags Íslands á Ísafjörð og Akureyri í dag hefur verið aflýst vegna veðurs.  Meira »

Gæti haft áhrif á ferð Vilborgar

Vilborg Arna dvelur nú í grunnbúðum Everest.
Í gær, 11:29 Óvíst er hvaða áhrif snjóflóðið sem féll í Everest hefur á þá fyrirætlan Vilborgar Örnu Gissurardóttur að klífa hæsta tind jarðar á næstu vikum. Að sögn Vilborgar sjást afleiðingar flóðsins vel úr grunnbúðunum en ekki er enn vitað hvernig umhorfs er ofar í hlíðunum, þar sem gangan á tindinn hefst. Meira »

Passíusálmar fluttir á ýmsa vegu

Margir mættu með eigin sálmabækur til að hlýða á upplestur Passíusálma sem hófst í Hallgrímskirkju ...
Í gær, 14:09 Á föstudaginn langa býður hefðin að hlýða á Passíusálmana. Hefðbundinn lestur þeirra hófst í Hallgrímskirkju kl. 13 og stendur í 5 tíma. En sálmarnir eru víðar lesnir í dag og sumstaðar með óvenjulegu sniði, m.a. í Hafnarfjarðarkirkju þar sem gömlu þjóðlögin eru sungin við sálmana. Meira »

Gassprenging í World Class

World Class Laugar
Í gær, 12:16 Lítil gassprenging varð í líkamsræktarstöðinni World Class í Laugum í dag. Sprengingin varð þegar starfsmaður ætlaði að kveikja upp í arni á spa-svæði líkamsræktarstöðvarinnar en arinninn gengur fyrir gasi. Meira »

3d prentun færir almenningi völdin myndskeið

150414-3Dprent
Í gær, 11:14 Þrívíddarprentun gæti orðið næsta stóra tæknibylting sem gjörbreytir neysluháttum og færir meiri völd til almennings, líkt og prentbyltingin gerði á sínum tíma. Þetta segir dósent í HR sem kennir námskeið um nýja tækni. Hægt er að nálgast mikið af þrívíddarteikningum á sjóræningjavefnum piratebay. Meira »
Skattframtal 2014
Aðstoða við gerð skattframtala fyrir einstaklinga og rekstraraðila. Einnig bókha...
Málun og viðgerðir
Inni - útimálun. Lökkun - spörslun. Þakmálun Tilboð eða tímavinna. Sími 867-...
Hyundai Elantra til sölu
HUYNDAY ELANTRA árg 2003 1,6 ltr. Sjálfskiptur ekinn 120 þús. Ný tímareim , ný...
Til sölu íbúð á Sunny Beach Búlgariu
Penthouse íbúð til sölu SUNNY BEACH Búlgaríu.verð 11milljónir íslenskar..skoða ý...
 
Aðalfundur
Fundir - mannfagnaðir
Aðalfundur Síldarvinnslun...
Ökutæki
Nauðungarsala
Uppboð Eftirtalin ökutæki ver...
Útboð - sólmundarhöfða
Tilboð - útboð
Akraneskaupstaður, Orkuveita Reyk...
Aðalfundur
Fundir - mannfagnaðir
AðalfundurSkinneyjar â€" Þinga...