Átökin um Eldvörp

Séð yfir gígaröðina í Eldvörpum.
Séð yfir gígaröðina í Eldvörpum. Mynd/Ómar Ragnarsson

Í lok síðasta árs fékk HS Orka framkvæmdaleyfi til að bora rannsóknarholur í nágrenni Eldvarpa á Reykjanesi, en svo heitir gígaröð sem er um 3 kílómetra til vesturs frá Bláa lóninu. Áður hafði þar verið boruð ein hola á níunda áratugnum. Á undanförnum vikum hafa heyrst andmælaraddir þar sem þessum væntanlegu framkvæmdum er mótmælt. Meðal annars hefur komið fram að með þessu sé verið að eyðileggja „merkilegustu jarðminjar svæðisins.“

Þrátt fyrir nálægð við höfuðborgarsvæðið og að vera rétt við einn vinsælasta ferðamannastað landsins hefur umferð um Eldvörpin verið nokkuð takmörkuð og ekki hefur verið lagt upp með fjöldaferðamennsku um svæðið. Mbl.is mun í þessari grein og fleirum um helgina skoða nánar hvað það er nákvæmlega sem eigi að gera á svæðinu, hvaða orkukostir sé líklegir þar og rýna í jarðfræði staðarins og hvað geri hana merkilega fyrir náttúruvernd og mögulega ferðamennsku um svæðið.

Hvað er eyðilegging og hvað ekki?

Hraunið sem Eldvörp liggja í myndaðist í miklum gosum á 13. öld. Er því um eldgos á sögulegum tíma að ræða. Eins og sjá má á mynd sem fylgir fréttinni liggur gígaröðin í suðvestur-norðaustur stefnu og er um 10 kílómetra löng. Í hrauninu sem liggur þar í kring rýkur á sumum stöðum upp gufa og myndar hún nokkuð dulúðlegt andrúmsloft.

Kort af Eldvarpar- og Svartsengissvæðinu.
Kort af Eldvarpar- og Svartsengissvæðinu.
Gígaröðin er á rauðmerkta svæðinu.
Gígaröðin er á rauðmerkta svæðinu.

 Þessi mögulega röskun gígaraðarinnar hefur verið hvað mest gagnrýnd af náttúruverndarfólki, en meðal annar segir Guðmundur Ingi Guðbrandsson, framkvæmdastjóri Landverndar, að um sé að ræða „sérstakt jarðfræðifyrirbæri“ þar sem óalgengt sé að finna jarðhita í eldgígum sem þessum. Segir hann að þótt ekki eigi að raska gígunum sjálfum, heldur bora í næsta nágrenni þeirra, þá sé verið að eyðileggja ómanngerða náttúru.

Ásgeir Margeirsson, forstjóri HS Orku segir aftur á móti að farið hafi verið eftir öllum leyfisveitingarferlum og leikreglum lýðræðisins við undirbúning málsins og tekið hafi verið mið af athugasemdum, sem meðal annars snerta náttúruvernd. Segir hann ljóst að engir gígar verði eyðilagðir og að passað verði upp á að jarðrask verði sem minnst.

Það er einmitt í þessum skilgreiningarmun sem helsti ágreiningurinn virðist liggja, en Guðmundur vill meina að verið sé að brjóta náttúruverndarlög um verndun hrauna og eldvarpa með framkvæmdaleyfinu og þá sé um óafturkræft rask að ræða sem skemmi ásjón svæðisins. Í framkvæmdaleyfinu og máli Ásgeir má aftur á móti sjá að talið sé að það séu gígarnir sjálfir sem séu helstu náttúruminjarnar og með því að draga sem mest úr raski verði breyting á ásýnd svæðisins takmörkuð mikið.

30-50 megavött og vangaveltur um orkugetu svæðisins

Ef rannsóknir á svæðinu reynast jákvæðar er stefnt að því að virkja jarðhitann á svæðinu, en samkvæmt upplýsingum frá HS Orku væri þá líklegt að fyrst um sinn væri horft til 30 megavatta rafmagnsframleiðslu, með möguleika á að auka hana upp í 50 megavött seinna meir.

Nokkrar gamlar gönguleiðir eru um svæðið.
Nokkrar gamlar gönguleiðir eru um svæðið. Mynd/Ellert Grétarsson

 Næsta virkjun við Eldvörp er í Svartsengi, en þar er nú rafmagnsvirkjun og uppspretta vatnsins sem nýtt er í Bláa lóninu. Eru svæðin í sama eldstöðvarkerfi sem annað hvort er kennt við Svartsengi eða báða staðina. Deilt hefur verið um hvort jarðvarmahólf Eldvarpa og Svartsengis sé hið sama og að þannig væri í raun verið að dæla upp úr sama geyminum ef virkjað yrði í Eldvörpum. Ásgeir segir rannsóknir HS Orku þó sýna fram á annað og bendir meðal annars á að hiti í Eldvörpum sé nokkuð hærri en í Svartsengi, eða 250-270°C á móti 220-230°C í Svartsengi. Þó sé samtenging milli svæðanna, en að ekki sé að nýta sama hitann upp úr báðum holunum.

Líklegt að framkvæmdir hefjist á þessu ári

Framkvæmdarleyfið sem Grindavík veitti HS Orku gildir í eitt ár og er því líklegt að framkvæmdir hefjist innan þess tíma. Staðfestir Ásgeir það, en tekur þó fram að enn hafi ekki verið tekin ákvörðun um hvar fyrst verði borað. Koma tveir staðir helst til greina, en á öðrum staðnum er nú þegar borpallur eins og nefnt var að ofan. Það er þó ekki óalgengt að framkvæmdaleyfi sem þessi séu framlengt og því þarf ekki að vera að strax verði hafist handa við rannsóknir á staðnum.

Ítarlegar verður fjallað um Eldvörp á mbl.is um helgina.

mbl.is

Bloggað um fréttina

Innlent »

Viðhaldi ekki sinnt fyrr en í neyð

Í gær, 23:07 Ástand húsnæðis leikskóla í Reykjavík er víða slæmt og þarfnast bæði hús og lóðir viðhalds og endurbóta. Borgaryfirvöld drógu úr öllu viðhaldi árið 2008, í kjölfar hrunsins, og síðan þá hefur viðhaldi lítið verið sinnt og ekki er farið í endurbætur fyrr en komið eru upp neyðarástand, að sögn leikskólastjóra. Meira »

Vara við hringingum úr svikanúmeri

Í gær, 22:29 Fjölmargar ábendingar berast nú lögreglu vegna sjálfvirkra hringinga úr erlendu símanúmeri. Er þá hringt og skellt á nær samstundis þannig að símanúmerið situr eftir í hringilista viðkomandi. Telur lögregla líklegt að um svikanúmer sé að ræða. Meira »

Góða veðrið flytur vestur í vikunni

Í gær, 21:52 Spáð er blíðskaparveðri á Norðvesturlandi næstu tvo daga en þá tekur að kólna lítillega. Hins vegar verður 12-14 gráðu hiti og skýjað á Suðvesturlandi á morgun og hinn en svo hlýnar eftir því sem líður á vikuna. Þetta segir vakthafandi veðurfræðingur á Veðurstofu Íslands. Meira »

Börnin eru mín besta lyfjagjöf

Í gær, 20:40 Arnrún Magnúsdóttir hefur gengið í gegnum miklar hremmingar síðustu misseri. Rúmt ár er síðan hún fékk tvívegis blóðtappa í höfuðið með stuttu millibili. Hún og eiginmaður hennar, Friðrik V. Karlsson, ráku árum saman veitingastaðinn Friðrik V við góðan orðstír. Þau lokuðu staðnum er hún veiktist. Meira »

50% starfsmanna orðið fyrir ofbeldi

Í gær, 19:51 Um helmingur barnaverndarstarfsmanna í Reykjavík segist hafa orðið fyrir ofbeldi í starfi af hálfu aðstandenda barnanna. Samkvæmt nýlegri viðhorfskönnun, sem greint var frá í kvöldfréttum Stöðvar 2, hafa 50% starfsmanna Barnaverndar Reykjavíkur orðið fyrir einhvers konar aðkasti. Meira »

2 starfsmenn á hvert leikskólabarn

Í gær, 19:20 Misjafnt er hvernig sumarfríi leikskólanna er háttað. Í Reykjavík eru allir leikskólar lokaðir yfir sumarið, í flestum tilfellum í fjórar vikur. Í Garðabæ eru leikskólarnir opnir allt árið og þessa dagana eru starfmenn helmingi fleiri en börnin. Meira »

25 stig, blankalogn og glampandi sól

Í gær, 17:30 Það var sannkölluð veðurblíða í Hallormsstaðarskógi í dag. Hitastigið fór upp í 25 gráður samkvæmt löggiltum hitamælum á svæðinu og segir aðstoðarskógarvörður að í skógarrjóðrum hafi það líklega verið nær 26 eða 27 stigum. Meira »

„Markmiðið að koma lifandi í mark“

Í gær, 18:27 Frændsystkinin Gauti Skúlason og Ásthildur Guðmundsdóttir ætla að fara saman hálfmaraþon í Reykjavíkurmaraþoninu þann 19. ágúst næstkomandi, eða 21 kílómetra. Þrátt fyrir að Gauti muni hlaupa vegalendina og Ásthildur sitja í sérsmíðuðum hlaupahjólastól, þá eru þau að gera þetta saman. Meira »

Sóttu slasaðan göngumann við Helgufoss

Í gær, 16:38 Tilkynnt var um slasaðan göngumann við Helgufoss í Mosfellsdal í dag en þar hafði fjölskylda verið í göngu þegar amman missteig sig og slasaðist á ökkla. Meira »

Pottur brann yfir í Garðabæ

Í gær, 16:32 Pottur brann yfir í Boðahlein í Garðabæ í dag. Samkvæmt upplýsingum frá slökkviliði var nokkur viðbúnaður þegar fyrst var tilkynnt um atvikið en þegar fyrsti dælubíll mætti á vettvang var öðrum bílum snúið við. Meira »

Á bráðamóttöku á Íslandi

Í gær, 16:30 Ferð til Íslands í raunveruleikaþáttunum The Real Housewives fór ekki eins og ætlað var.  Meira »

Á HM þrátt fyrir svakalega byltu

Í gær, 16:25 Fáir reiknuðu með að knapinn Svavar Hreiðarsson og hryssan Hekla myndu komast á HM í Hollandi í ágúst eftir að hafa dottið illa í júní. Svavar hlaut miklar blæðingar í vöðvum en hann náði þó takmarkinu og er á leið til Hollands. Hann er jafnframt fyrsti landsliðsknapinn með MS-sjúkdóminn. Meira »

Árekstur á Ólafsfjarðarvegi

Í gær, 16:22 Ólafsfjarðarvegur er lokaður vegna bílslyss en vegurinn er lokaður við Syðri-Haga. Þetta kemur fram í tilkynningu frá lögreglunni á Norðurlandi eystra. Meira »

Lóðalagerinn tæmdist

Í gær, 14:50 Nær öllum lausum lóðum í Grindavík hefur verið úthlutað og skortur er á húsnæði. Þótt húsnæðismál séu ofarlega á baugi er það þó helsta kappsmál bæjarins að ná því í gegn að endurbætur verði gerðar á Grindavíkurvegi. Meira »

Drep í húð eftir fitufrystingu

Í gær, 13:45 Engar reglur eða lög eru til um hver megi bjóða upp á fitufrystingu eða sprautun fylliefna undir húð. Formaður félags íslenskra lýtalækna, Halla Fróðadóttir, telur að þetta þurfi að endurskoða en í dag falla þessar meðferðir ekki undir heilbrigðisstarfsemi. Meira »

Ók á umferðarljós og ljósastaur

Í gær, 15:00 Bifreið var ekið á umferðarljós og ljósastaur við Gullinbrú í Grafarvogi í Reykjavík núna seint á þriðja tímanum í dag. Samkvæmt upplýsingum frá slökkviliðinu á höfuðborgarsvæðinu voru tveir í bílnum. Meira »

Kannabismoldin á borði lögreglu

Í gær, 14:26 Lögreglan er búin að kanna vettvanginn á jörðinni Miðdal 1 við Nesjavallaleið þar sem mikið magn af kannabismold var skilið eftir ásamt umbúðum af áburði og vökvakerfi. Landeigandinn segir að ræktendurnir hefðu einnig skilið eftir sig vísbendingar sem lögregla geti nýtt til að hafa uppi á þeim. Meira »

Skjálfti í Mýrdalsjökli

Í gær, 13:06 Skjálfti að stærð 3,2 með upptök við Austmannsbungu í Mýrdalsjökli mældist klukkan 22:18 í gærkvöldi. Fáeinir eftirskjálftar fylgdu í kjölfarið. Meira »
Véla & tækjakerrur til afgreiðslu samdægurs
Einnig bílaflutningakerrur og fjölnotavagnar með innbyggðum sliskjum. Sími 615 ...
STIGAR OG HANDRIÐ ALLAR MÖGULEGAR GERÐIR
Sjá: http://www.youtube.com/watch?v=73dIQgOl2JQ&feature=channel Facebook > Mag...
VÖNDUÐ VEL BÚIN KENNSLUBIFREIÐ
Vönduð, vel búin kennslubifreið Subaru XV 4WD . Akstursmat og endurtökupróf. Gyl...
 
Breyting á aðal- og deiliskipulagi
Tilkynningar
Auglýsing um skipulag á Akranesi Till...
Aðalfundur
Fundir - mannfagnaðir
Aðalfundur Hollvinasamtaka Heilsustofn...
Félagsstarf
Staður og stund
Árskógar 4 Opin smíðastofa kl. 9-16. Sun...
Félagsstarf
Staður og stund
Árskógar 4 Smíðar/útskurður m./leiðb. kl...