Læknar teknir upp óafvitandi

Upp geta komið aðstæður þar sem tryggja þarf sönnun þess ...
Upp geta komið aðstæður þar sem tryggja þarf sönnun þess sem kemur upp í samtali. Eggert Jóhannesson

Dæmi eru um að sjúklingar taki upp samskipti sín við lækna, bæði hljóð og mynd, á snjallsíma sína að þeim forspurðum. Formaður Læknafélags Íslands segir að færist þetta athæfi í vöxt gæti það haft áhrif á það traust sem ríkja þarf á milli sjúklinga og lækna. Mál af þessu tagi kom nýlega inn á borð Persónuverndar og nýverið barst Embætti landlæknis kvörtun frá sjúklingi sem var studd upptöku sem tekin var að heilbrigðisstarfsmanni forspurðum.

„Ég hef heyrt um að sjúklingar séu að taka upp lækna að störfum, en veit ekki hversu algengt það er,“ segir Þorbjörn Jónsson, formaður Læknafélags Íslands. „Þeir læknar, sem hafa talað um þetta segja að þetta sé óþægilegt og ég átta mig satt best að segja ekki á því hvers vegna fólk gerir þetta.“

Þorbjörn segir að verði þetta að reglu gæti það haft þau áhrif að læknar yrðu á sérstöku varðbergi í störfum sínum. „Auðvitað er öll varkárni góð, en það er ekki gott þegar samskipti fara að einkennast af tortryggni. Þetta gæti líka haft í för með sér að læknar veiti sjúklingum einfaldlega minni eða öðruvísi upplýsingar.“

Stundum skiljanlegt

Þorbjörn segir að upptökur sjúklinga á samskiptum sínum við lækna geti vel verið skiljanlegar undir tilteknum kringumstæðum. Eins og t.d. hjá eldra fólki, sem farið er að missa heyrn og óttist að missa af einhverju sem fram fer í samtalinu. „Í slíkum aðstæðum er auðvelt að skilja að viðkomandi vilji fá að taka samtalið upp og hlusta kannski á það í ró og næði heima. En í slíkum tilvikum biður fólk yfirleitt um leyfi.“

Þórarinn Ingólfsson, heimilislæknir og formaður Félags heimilislækna, segist ekki hafa lent í þessu í störfum sínum. En einstaka sjúklingar spyrji um leyfi til að fá að taka upp. „Ástæðan fyrir því er yfirleitt sú að fólk er hrætt um að missa af einhverju,“ segir Þórarinn.

Frá Embætti landlæknis fengust þær upplýsingar að kvörtun, sem embættinu hefði borist nýverið, hefði fylgt upptaka af störfum þess heilbrigðisstarfsmanns sem kvartað var yfir. Ákveðið hefði verið að upptakan myndi ekki verða notuð við meðferð málsins, því hún hefði verið fengin að heilbrigðsstarfsmanninum forspurðum.

Í nýlegri umfjöllun danska ríkissjónvarpsins um málið kom m.a. fram að upptökur af heilbrigðisstarfsfólki færist sífellt í vöxt þar í landi. Þar kom m.a. fram að árlega séu þar um tíu upptökur lagðar fram sem sönnunargögn þegar sjúklingar kvarta undan heilbrigðisþjónustu og að líklegt sé talið að sífellt fleiri muni kjósa að fara þessa leið.

Persónuvernd barst nýverið fyrirspurn þar sem spurt var hver væri réttur heilbrigðisstarfsmanns ef skjólstæðingur tekur upp samtal, hljóð og mynd, án vitneskju starfsmannsins og gegn vilja hans. Jafnframt var spurt hvort heilbrigðisstarfsmaður gæti sagt við skjólstæðing að allar hljóð og myndbandsupptökur væru bannaðar í samtalinu og hvort nokkuð mælti á móti því að skilti væri uppi á heilbrigðisstofnun sem bannaði slíkt. Í svari Persónuverndar kom m.a. fram að fjarskiptalög kveði á um að sá aðili að símtali, sem vill hljóðrita það, skuli í upphafi tilkynna viðmælanda um þá fyrirætlun. Ekki er sambærilegt ákvæði í lögum um samtöl sem eiga sér stað augliti til auglitis. Sé slíkt samtal tekið upp einu sinni er ekki um rafræna vöktun að ræða.

Eðlilegt að spyrja leyfis

Helga Þórisdóttir, forstjóri Persónuverndar, segir að tilvik sem þetta falli hvorki undir fjarskiptalög né ákvæði um vöktun í lögum um persónuvernd. „En þó þetta falli ekki þar undir eiga þarna við grunnreglur persónuverndarlaga; þarna er verið að vinna persónuupplýsingar um annað fólk og getur því snúist um sanngirniskröfu, þ.e. að láta vita af upptöku.“

Helga segir að upp gætu komið aðstæður þar sem tryggja þyrfti sönnun þess sem kemur upp í samtali. „T.d. geta ráðleggingar heilbrigðisstarfsfólks verið flóknar og sjúklingur gæti viljað taka þær upp. Það væri eðlilegt að spyrja leyfis, en það er ekki beinlínis tekið fram í lögum að það skuli gert. Það má segja að þarna eigi við ein af þessum gömlu og góðu reglum í lífinu; maður kemur heiðarlega fram við fólk og af sanngirni eins og gert er ráð fyrir í 7. grein persónuverndarlaga.“

Líklegt að gerist hér

Ólafur G. Skúlason, formaður Félags íslenskra hjúkrunarfræðinga, segist ekki vita til þess að hjúkrunarfræðingar að störfum hafi verið teknir upp að þeim forspurðum og það sama segir Kristín Á. Guðmundsdóttir, formaður Sjúkraliðafélags Íslands. „En það er ekkert ólíklegt að þetta gerist hér fyrst þetta gerist í öðrum löndum,“ segir Kristín.

Innlent »

Húsráðendur slökktu eldinn

15:37 Eldur kom upp við eldamennski í íbúð í fjölbýlishúsi í Breiðholti um hálfþrjúleitið í dag. Húsráðendum hafði þegar tekist að slökkva eldinn þegar slökkvilið bar að garði en töluverður reykur var í íbúðinni sem þurfti að reykræsta. Meira »

Mosaviðgerðir heppnuðust mjög vel

15:30 Viðgerðir á skemmdarverkum í mosanum í Litlu Svínahlíð við Nesjavelli lauk núna í vikunni og lítur út fyrir að þær hafi tekist mjög vel. Magnea Magnúsdóttir, umhverfis- og landgræðslustjóri Orku náttúrunnar, fór fyrir átta manna hóp sem fór til að laga skemmdirnar. Meira »

Umsókn skoðuð á grundvelli nýrra upplýsinga

15:14 Útlendingastofnun staðfestir að mál Bala Kamallakharan, sem synjað var um ríkisborgararétt, sé í skoðun. Ákvörðun Útlendingastofnunar byggir á umsögn frá lögreglu og í tilfelli Bala er nú til skoðunar hvort umsögnin byggi á réttum upplýsingum. Meira »

Starfsmönnum fækkað jafn og þétt

14:50 Hjá Ríkisútvarpinu eru 258 stöðugildi og eru í þeirri tölu þeir sem eru í fullu starfi og þeir sem eru í hlutastarfi. Þetta kemur fram í svari Kristjáns Þórs Júlíussonar, mennta- og menningarmálaráðherra, við skriflegri fyrirspurn frá Kolbeini Óttarssyni Proppé, þingmanni Vinstrihreyfingarinnar - græns framboðs um verktakavinnu hjá stofnuninni. Meira »

„Guðrún kaus sjálf að stíga til hliðar“

14:45 „Guðrún kaus sjálf að stíga til hliðar, vegna þess að spjótin hafa beinst að henni. Hún gerir það til að tryggja faglega úttekt,“ segir Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir, sem hefur tekið við hluverki talskonu Stígamóta eftir að Guðrún Jónsdóttir steig til hliðar fyrr í dag. Meira »

Ónýtur eftir harðan árekstur

14:43 Þrír voru fluttir á heilsugæslustöð eftir harða aftanákeyrslu á Snæfellsnesi nú skömmu eftir hádegi. Annar bílanna tveggja er talinn gjörónýtur eftir áreksturinn. Meira »

Afleit ráðstöfun fyrir flugmenn

14:35 „Að flugmenn komi til starfa hjá flugfélögum í gegnum áhafnaleigur verður sífellt algengara.“ Þannig hefst pistill Örnólfs Jónssonar, flugstjóra og formanns Fé­lags ís­lenskra at­vinnuflug­manna (FÍA) í fréttablaði félagsins. Meira »

Æfðu viðbrögð við sprengjuhótun

14:41 Farþegaskipum er skylt að halda æfingar einu sinni í viku þar sem æfð eru viðbrögð við eldsvoða og skipið yfirgefið. Einnig þarf að æfa viðbrögð við því ef sprengjuhótun berst skipunum eða önnur ógn steðjar að þeim. Meira »

Flateyringar safna fyrir Grænland

14:29 Björgunarsveitin Sæbjörg hefur efnt til söfnunar á meðal Flateyringar vegna hamfaranna í Grænlandi. Flateyringar vilja með því endurgjalda þann stuðning sem Grænlendingar sýndu þeim í kjölfar snjóflóðsins árið 1995. Meira »

Gerð úttekt á starfsumhverfi Stígamóta

14:13 Guðrún Jónsdóttir, talskona Stígamóta mun stíga til hliðar á meðan athugun fer fram á vinnumhverfi samtakanna. Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir tekur við hennar hlutverki. Þetta kemur fram í tilkynningu á vef samtakanna. Meira »

Vinna að því að útvíkka jafnréttið

14:11 Vinna er í gangi í velferðaráðuneytinu við að útvíkka jafnréttishugtakið og falla málefni transfólks og intersex-einstaklinga undir þá vinnu. Þetta kemur fram í svari Þorsteins Víglundssonar, félags- og jafnréttisráðherra, við skriflegri fyrirspurn frá Kötlu Hólm Þórhildardóttur, varaþingmanni Pírata, um málefni fólks með ódæmigerð kyneinkenni. Meira »

160% fjölgun ferðafyrirtækja á áratug

14:06 Fyrirtækjum í ferðaþjónustu hefur fjölgað gífurlega mikið á síðustu tíu árum og eru nú um 3.500 fyrirtæki sem sjá um gistiþjónustu, afþreyingu tengda ferðaþjónustu, rútuþjónustu, bílaleigu og sem starfa sem ferðaskrifstofur. Meira »

Skráðu sig óvart úr prófinu

13:43 Ýmsir tæknilegir erfiðleikar komu upp við samræmd próf 4. og 7. bekkjar í fyrra. Var það í fyrsta sinn sem prófin voru lögð fyrir á rafrænu formi samhliða því sem próftíminn var styttur. Meira »

Bregðast við offitu barna

12:08 Árlegum fundi smáþjóða um heilbrigðismál á Möltu lauk í dag þar sem meðal annars var undirrituð sameiginleg yfirlýsing þjóðanna um að sporna megi við vaxandi offitu barna með fjölbreyttum aðferðum og stuðla þar með að bættum uppvaxtarskilyrðum. Meira »

Metumferð um vegi en fjárfesting lítil

11:42 Undanfarin sex ár hefur fjárfesting hins opinbera á sviði vegasamgangna numið um 0,9% af vergri landsframleiðslu. Tvo áratugi þar á undan nam þessi fjárfesting um 1,6% af vergri landsframleiðslu. Á sama tíma er umferð um hringveginn 44% meiri fyrstu fimm mánuði ársins en fyrir fimm árum síðan. Meira »

Smáríkjafundur WHO verður á Íslandi

13:34 Alþjóðaheilbrigðismálastofnunin (WHO) hefur þegið boð íslenskra stjórnvalda um að halda fund smáríkja um heilbrigðismál á Íslandi að ári. Óttarr Proppé heilbrigðisráðherra kynnti boð þessa efnis á árlegum fundi smáríkjanna sem lauk á Möltu í gær. Meira »

Ákvörðun í máli Bala endurskoðuð

11:57 Bala Kamallakharan fékk þær fréttir frá Útlendingastofnun að ákvörðun um höfnun umsóknar hans um íslenskan ríkisborgararétt verði endurskoðuð. Meira »

Fundur ótengdur uppsögnum Icelandair

11:37 Wow air heldur í dag opinn fund fyrir flugmenn þar sem starfsemi fyrirtækisins verður kynnt fyrir mögulegum umsækjendum. Upplýsingafulltrúi Wow segir svona kynningar alþekktar í flugheiminum og að umræddur fundur komi ekki í framhaldi af uppsögnum hjá Icelandair. Meira »
Volvo XC60
Á götuna 4/2015 ekinn 32.000 km. Tvílitt leður, brúnn metalic. Tvöf. dekkjagangu...
Skartgripur sem á sér 1700 ára sögu.
Men úr silfri eða gulli smíðuð á Íslandi eftir hugmynd Dr. Gunnars Jónssonar. Ve...
 
Foroya landstýri announcement
Tilkynningar
Announcement Føroya Landsstýri - ...
Staður og stund
Staður og stund
Árskógar Opin smíðastofa kl. 9-15. Bónus...
Deiliskipulag
Tilkynningar
Rangárþing ytra Auglýsing um skipula...
Endurskoðun hveravalla
Tilkynningar
Mat á umhverfisáhrifum Endu...