John Gotti, fínn í tauinu eins og alltaf, fyrir rétti í New York 1990.
John Gotti, fínn í tauinu eins og alltaf, fyrir rétti í New York 1990.
BANDARÍSKI mafíuforinginn John Gotti, sem m.a. hlaut á ferli sínum viðurnefnið "Don Teflon" vegna þess að hann virtist ætíð geta hrist af sér allar ákærur, lést á fangelsissjúkrahúsi sl. mánudag. Hann var með krabbamein.

BANDARÍSKI mafíuforinginn John Gotti, sem m.a. hlaut á ferli sínum viðurnefnið "Don Teflon" vegna þess að hann virtist ætíð geta hrist af sér allar ákærur, lést á fangelsissjúkrahúsi sl. mánudag. Hann var með krabbamein.

Gotti var 61 árs og afplánaði lífstíðardóm sem hann hlaut 1992 fyrir morð og fjárkúganir. Gotti komst til æðstu metorða innan mafíunnar og varð alræmdur í Bandaríkjunum og víðar, bæði vegna afbrotaferilsins og vegna íburðarmikils lífsstíls. Þannig hlaut hann einnig viðurnefnið "Dapper Don", eða "fágaði doninn", vegna þess hve hann var ætíð fínn í tauinu.

Gotti fæddist inn í fátæka fjölskyldu ítalskra innflytjenda í New York, þar sem hann hóf feril sinn við skipulagða glæpastarfsemi með ránum á flutningabílum. Þegar hann var 21 árs hafði hann þegar verið handtekinn fimm sinnum, en ætíð voru ákærurnar felldar niður eða mildaðar - og einmitt þannig urðu samskipti hans við arm laganna lengst af.

Hann vann sig í áliti innan Gambino glæpasamtakanna með blóðhefnd sem hann hlaut vægan fangelsisdóm fyrir, og er hann var látinn laus vann hann sig upp innan samtakanna með dyggri aðstoð vinar síns Sammy "Bola" Gravano. Saman lögðu þeir svo á ráðin um morðið á fjölskylduhöfuðpaurnum "Stóra Páli" Castellano, sem var skotinn til bana ásamt bílstjóra sínum fyrir utan Sparks steikhúsið á Manhattan 1985.

Gotti tók þá völdin í fjölskyldunni og varð um leið miðpunktur rannsókna alríkislögreglunnar (FBI) á skipulagðri glæpastarfsemi. Með yfirvöldin á hælunum varð Gotti áberandi í fjölmiðlum og prýddi meðal annars forsíðu Time fréttatímaritsins, sem hið nýja andlit skipulagðrar glæpastarfsemi. Eftir að hann hafði verið fundinn sýkn saka í fjölda dómsmála hlaut hann viðurnefnið "Don Teflon".

Gula pressan sagði hann vera frægasta mafíumann síðan Al Capone, og Gotti naut frægðarinnar, sannfærður um að hann myndi standa af sér allar atlögur lögregluyfirvalda. "Þegar litið er yfir valdaferil Gottis sér maður að eini árangurinn sem hann í rauninni náði sem mafíuforingi var að fanga athygli almennings," sagði Allan May, höfundur bókarinnar "Mafíusögur" og vefsíðunnar www.crimelibrary.com.

"En sem leiðtoga skorti hann alveg þá hæfileika sem einkenna feril mafíumanna á borð við Al Capone. Á endanum var það kæruleysi Gottis og sjálfsánægja sem leiddu til þess að hann féll af stalli." Athyglin sem Gotti hlaut kom líka niður á "kaupsýslu" Gambino-fjölskyldunnar, því að lögreglan sótti að henni úr öllum áttum.

Við réttarhöldin sem leiddu til lífstíðardómsins yfir Gotti byggði FBI mál sitt á segulbandsupptökum sem náðust með hlerunartækjum er komið hafði verið fyrir í höfuðstöðvum Gottis í Litlu Ítalíu-hverfinu í New York. Mátti þar heyra Gotti tala opinskátt um mafíuframkvæmdir, þar á meðal morð.

Á einni segulbandsupptökunni mátti heyra hann láta í veðri vaka að Gravano skyldi fá það óþvegið, og þegar Gravano heyrði upptökuna gekkst hann inn á að vitna gegn Gotti og samstarfsmanni hans, gegn því að fá sjálfur fimm ára fangelsisdóm fyrir 19 morð. Upptökurnar og vitnisburður Gravanos dugðu til að Gotti var fundinn sekur. Fyrir utan dómshúsið gengu stuðningsmenn hans berserksgang, veltu bílum og æptu: "Látið Gotti lausan!"

Hann var fluttur í alríkisfangelsið í Marion í Illinois þar sem hann sat uns hann var fluttur á fangelsissjúkrahúsið í Springfield í Missouri, þar sem hann lést.

Lögreglumenn sem unnu að því að handsama hann fordæmdu hann einróma. "Þegar allt kemur til alls olli hann mafíunni og Gambino-fjölskyldunni meira óláni en nokkuð annað," sagði Ronald Goldstock, fyrrverandi yfirmaður þeirrar deildar FBI sem rannsakaði skipulagða glæpastarfsemi. Gotti hefði verið erkiklaufi.

"Hann kunni ekki að forðast hleranir (hann var gripinn þrisvar með þeim hætti), hann veitti mönnum frama á grundvelli vináttu og skyldleika, en ekki eftir því hversu hæfir menn voru - og sumir þessara manna snérust gegn honum, hann olli heiftarlegum innanbúðarerjum innan mafíunnar og hann olli því að bæði fjölmiðlar og lögregla beindu allri sinni athygli að mafíunni."

New York. AP, AFP, Newsday.