Þrítugur Íraki hætti lífi sínu og fórnaði heimili sínu og búsetu er hann veitti bandarískum landgönguliðum upplýsingar sem leiddu til þess að 19 ára bandarískur stríðsfangi var frelsaður í síðustu viku.
ÞAÐ var rúmlega þrítugur íraskur lögfræðingur að nafni Mohammed sem kom bandarískum landgönguliðum á spor Jessicu Lynch, 19 ára bandarísks hermanns, sem sérsveit frelsaði úr haldi Íraka í síðustu viku.

Kona Mohammeds vinnur á sjúkrahúsinu í Nasiriyah í Írak, þar sem Jessica var í haldi, og er hann fór þangað dag einn í síðustu viku til að hitta hana tók hann eftir því að öryggisverðir voru út um allt. Hann varð forvitinn og spurðist fyrir um hverju þetta sætti. Vinur hans, sem er læknir, sagði honum að bandarískur stríðsfangi lægi á sjúkrahúsinu.

Læknirinn sýndi Mohammed gjörgæsludeildina, sem er á fyrstu hæð, og benti í gegnum glugga á stríðsfangann - unga stúlku liggjandi í rúmi með lak breitt yfir sig. Inni í herberginu var svartklæddur Íraki. Mohammed sá þann svartklædda löðrunga konuna tvisvar. Á því augnabliki ákvað Mohammed að gera eitthvað í málinu.

Daginn eftir, þegar sá svartklæddi var fjarri, laumaðist Mohammed inn á gjörgæsludeildina til að hitta ungu konuna. "Ekki vera hrædd, ekki vera hrædd," sagði hann við hana - hann ætlaði að hjálpa henni. Hann hafði uppi á bandarískum landgönguliðum og sagði þeim frá Jessicu.

Black Hawk í skjóli myrkurs

Fimm dögum síðar, í skjóli myrkurs, lentu Black Hawk þyrlur við sjúkrahúsið og þungvopnaðir sérsveitarmenn þustu inn. Með aðstoð korta sem Mohammed og kona hans höfðu teiknað tókst þeim fljótlega að finna Jessicu og fluttu hana á brott.

Mohammed segir að hann hafi ákveðið að bjarga Jessicu vegna þess að hann þoldi ekki að sjá svartklædda Írakann berja hana á sjúkrahúsinu. "Ég kenndi í brjósti um hana," segir hann um viðbrögð sín. "Og ég ákvað að fara til Bandaríkjamannanna og segja þeim alla söguna."

Á fimmtudaginn var Mohammed fluttur ásamt konu sinni og sex ára dóttur til búða bandaríska landgönguliðsins í Suður-Írak, en í gær var förinni heitið áfram til flóttamannabúða í hafnarbænum Umm Qasr við Persaflóann. Landgönguliðarnir segja að án hans hjálpar hefði Jessica aldrei fundist. "Upplýsingarnar frá honum voru hárréttar," sagði Bill Durrett ofursti.

Jessica Lynch var á ferð í bílalest 507. viðhaldsdeildar hersins í Suður-Írak 23. mars er vopnaðar sveitir Íraka sátu fyrir deildinni eftir að hún hafði tekið ranga beygju við Nasiriyah, sem er á bökkum Efrat. Tveir bandarískir hermenn féllu í fyrirsátinni, fimm voru teknir til fanga og óvíst er um afdrif sjö.

Lynch var flutt á sjúkrahús í herstöð Bandaríkjamanna í Þýskalandi í gær þar sem hún gekkst undir aðgerð. Að sögn foreldra hennar var hún ekki með skotsár, eins og fyrri fregnir höfðu hermt. Hún var með brákaðan hryggjarlið, brotin á báðum fótum og öðrum handleggnum.

Bandarísku landgönguliðarnir í Írak vilja ekki gefa upp ættarnafn Mohammeds. Hann fæddist í Najaf, sem er helg borg fyrir shítamúslíma eins og hann, og lærði lögfræði og dálitla ensku í Basra í Suðaustur-Írak og varð lögfræðingur. Hann og konan hans reyndu að koma sér og dóttur sinni sem best fyrir; þau áttu hús og rússneskan bíl. En eins og Mohammed orðaði það, þau þráðu að sá dagur rynni upp er Saddam Hussein hrektist frá völdum.

"Mjög vondir"

Því var það að þegar hann áttaði sig á því að svartklæddi maðurinn inni á stofunni hjá Jessicu á sjúkrahúsinu í Nasiriyah var einn af hinum svonefndu Píslarvottum Saddams, sérsveitarliðum sem taldir eru reiðubúnir til að láta lífið fyrir forsetann og hafa séð um að vinna mörg mestu óhæfuverk stjórnarinnar í Írak, varð hann þess fullviss að eitthvað slæmt væri í aðsigi.

Hann segist þekkja suma Píslarvottana persónulega. Þegar hann er spurður um þá hristir hann bara höfuðið. "Mjög vondir," segir hann. "Mjög, mjög, mjög, mjög vondir." Hann sagði að eftir að stríðið braust út hafi hann einu sinni séð þá draga lík konu eftir götunum og munu þeir hafa drepið hana af því að hún veifaði til bandarískrar þyrlu.

Sama dag og hann sá Jessicu fyrst á sjúkrahúsinu hélt hann af stað fótgangandi í leit að Bandaríkjamönnum. Landgönguliðarnir voru á verði við tvær brýr yfir Efrat austur af Nasiriyah til að tryggja að bílalestir með vistir gætu farið þar um. Mohammed segist hafa gengið um tíu kílómetra frá miðborginni áður en hann hitti landgönguliða.

Hann nálgaðist þá með hendur á lofti. "Hvað viltu?" spurði einn landgönguliðinn. "Ég er með mikilvægar upplýsingar um kvenhermann á sjúkrahúsi," sagði hann. Með því að nefna kvenhermann náði hann athygli landgönguliðanna sem fóru með hann á fund yfirmanna sem spurðu hann spjörunum úr um sjúkrahúsið og hermanninn þar.

Mohammed hafði samband við konuna sína og bað hana að leita skjóls hjá fjölskyldu sinni - og það mátti ekki seinna vera. Sama kvöld, að því er vinir hans tjáðu honum síðar, komu Píslarvottar Saddams á heimili hans og umturnuðu þar öllu. Þeir voru að leita að einhverju.

Bandaríkjamennirnir sendu Mohammed nokkrum sinnum til baka á sjúkrahúsið til að afla upplýsinga. Hann komst að því hversu margir Píslarvottar voru þar, 41, komst að því að fjórir verðir í borgaralegum klæðum voru fyrir utan stofuna sem Jessica var á, vopnaðir Kalashnikov-rifflum og með talstöðvar. Hann fann einnig leiðir sem bandarískir sérsveitarliðar gætu farið um sjúkrahúsið.

"Hefði ekki sloppið lifandi"

Mohammed fórnaði heimili sínu og búsetu til að hjálpa konu sem hann hafði bara séð einu sinni. Hann kom ásamt fjölskyldu sinni til búða landgönguliðanna með ekkert nema fötin sem þau voru í og eitt teppi. En Mohammed brosti breitt og sagðist ekki hafa neinar efasemdir um að hann hefði breytt rétt.

"Hún hefði ekki sloppið lifandi. Þetta var mikilvægt. Manneskja er manneskja, sama hverrar þjóðar hún er. Trúið mér, ég elska Bandaríkjamenn," sagði hann.

The Washington Post.