Bruðlurum bjargað

Þingholtin séð frá Hallgrímskirkjuturni. Krafa er uppi í þjóðfélaginu um ...
Þingholtin séð frá Hallgrímskirkjuturni. Krafa er uppi í þjóðfélaginu um að endurskoða verðtryggð húsnæðislán í kjölfar dóms Hæstaréttar um gengislán. Ómar Óskarsson

„Það eru alltaf tvær hliðar á medalíunni og menn mega ekki gleyma því,“ segir Pétur H. Blöndal, þingmaður Sjálfstæðisflokksins, aðspurður um þau ummæli þingmannanna Helga Hjörvars og Einars K. Guðfinnssonar að dómur Hæstaréttar um gengislán gefi tilefni til að endurskoða verðtryggð húsnæðislán.

Dómur Hæstaréttar hafi verið mjög góður fyrir þá fjölmörgu sem voru komnir í vonlausa stöðu.

Pétur telur umræðuna um að afnema beri verðtrygginguna á miklum villigötum en hann telur jafnframt að dómur Hæstaréttar um að gengistrygging hafi verið ólögleg verðlauni þá í reynd sem hafi farið óvarlega með fé og tekið áhættu þegar aðgangur að lánsfé var hvað greiðastur. Frekari skref í þessa átt geti dregið úr vilja sparifjáreigenda til að leggja fyrir og þar með ógnað aðgengi að lánsfé í landinu.

Mikilvægi verðtryggingarinnar 

Pétur, sem telur mjög óheppilegt að svona víðtæk lánskjör hafi reynst ólögleg, bendir á mikilvægi verðtryggingarinnar í sparnaði landsmanna.

„Stærstu eigendur verðtryggðra krafna eru lífeyrissjóðirnir, sem fá þvingaðan sparnað. Þessi sparnaður tengist beint verðtryggingu á lífeyrisgreiðslum til lífeyrisþega. Nú má vel vera að menn telji að skerða megi kjör lífeyrisþega. Ég er hins vegar ekki viss um að þeir hafi breiðustu bökin til að bera byrðar.

Sparifjáreigendur eru mjög mikilvægir núna af því að Íslendingar fá ekki erlent sparifé. Það er borin von. Öll lán næstu árin munu koma frá þeim og lífeyrissjóðunum. En þeir eru í mjög viðkvæmri stöðu núna. Óverðtryggðir innlánsreikningar bera neikvæða vexti og þola stóraukna skattheimtu og umræðan um þann þjóðfélagshóp, sem frestar neyslu, sýnir ráðdeild og leggur fyrir er mjög neikvæð. Það er nánast skammaryrði að vera sparifjáreigandi. Sá hópur er því miður ekki nægilega stór.

Ef menn ætla að takmarka verðtryggingu á útlán en ekki á innlán og láta ríkið borga þá þarf að skera enn meira niður í velferðakerfinu eða hækka skatta enn meir.“

Knýr fjárfestingar innanlands

Pétur bendir á mikilvægi innlends sparnaðar fyrir fjárfestingar.

„Á næstu árum munu Íslendingar þurfa að lifa á innlendum sparnaði í öllum fjárfestingum. Verðtryggingin er einasta haldreipi sparifjáreigandans og ef menn ætla að höggva á það haldreipi í landi þar sem eru reglulegar skyndiverðbólgur sem eyðileggja óverðtryggðan sparnað er ég hræddur um að menn geti gleymt innlendum sparnaði og þá verður ekkert lánað út.

Ef ekkert er lánað út eru heldur engar framkvæmdir og engin atvinnuuppbygging vegna þess að við fáum ekki erlent sparifé.“

Erlendir sparifjáreigendur brenndir

Pétur segir óraunhæft að leita út fyrir landsteinanna að lánsfé.

„Erlendir sparifjáreigendur eru aldeilis brenndir. Það getur orðið hér alger stöðnun og ég held að menn þurfi virkilega að skoða hvernig þeir haldi sparifjáreigandanum við efnið.

Hvernig viðhöldum við vilja þess litla hóps manna sem sparar á Íslandi til þess að halda því áfram. Hvernig viðhöldum við vilja þeirra sem fresta neyslu; kaupa sér ekki jeppa, kaupa sér ekki utanlandsferðir og ekki flatskjái til þess að leggja fyrir.“

Umbunar þeir sem sýndu ekki ráðdeild

Pétur telur að niðurstaða Hæstaréttar umbuni í reynd þeim sem kusu að sýna ekki ráðdeild í uppsveiflunni. 

„Dómur Hæstaréttar er eins og blaut tuska í andlit sparifjáreiganda. Hann verðlaunar þá sem tóku áhættu, þá sem eyddu og voru óvarkárir í fjármálum.

Nokkrir sparifjáreigendur hafa hringt í mig og sagt að skilaboð dómsins séu að fólk eigi ekki að vera varkárt í fjármálum og ekki að leggja fyrir. Það á bara að taka áhættu, eyða og bruðla og láta svo bjarga sér.“

Skilja ekki efnahagslögmálin

Borið hefur á því í umræðunni að verðtryggingin sé böl sem verði að bæta. Pétur telur að margir málshefjendur virðist ekki skilja efnahagslögmálin sem hér séu að baki.

„Ég fullyrði að þeir átti sig ekki nægilega á því hvað þessi dómur Hæstaréttar þýðir fyrir fjármálakerfi landsins. Þeir átta sig ekki á því hvaða hlutverk bankar gegna í nútíma fjármálakerfi.

Menn geta haft hvaða skoðanir sem þeir vilja á bönkunum. Mér þykir t.d. mjög slæmt að þeir skuli til fjölda ára hafa staðið fyrir samningum sem voru ólöglegir en eftir sitjum við Íslendingar og þurfum að hafa starfandi bankakerfi.

Bankakerfið verður ekki starfhæft nema við höfum peninga sem innlán sem þeir geta lánað út. Þeir geta reynt að fá lán erlendis en það er búið að loka fyrir það, algjörlega. Þannig að verðtryggingin er haldreipi sparifjáreigandans og ef hann treystir ekki hagstjórninni þá getum við lent í því að þessi sparifjáreigandi hætti að leggja fyrir og eyði peningunum þess í stað. Og þá er ekkert til að lána.“

Mjög óheppilegur dómur

- Má því skilja að þú teljir þennan dóm óheppilegan?

„Hann er mjög óheppilegur því hann segir að um árabil hafi verið stunduð útlán sem voru með ólöglegum kjörum sem er ekki traustvekjandi. Þó ekki liggi alveg fyrir hvernig vextir eigi að reiknast er ljóst að mörg lán verða með erlendum lágum vöxtum á íslenskar krónur.

Þau lán munu væntanlega brenna upp eins og var fyrir 1980. Ekki liggur heldur fyrir hvaða áhrif dómurinn hefur á stöðu bankakerfisins. Svo er slæmt merki fyrir þá sem sýndu ráðdeild og tóku ekki áhættu og getur þannig skaðað sparnaðarviljann.“

- Telurðu því umræðu um að þetta sé mikið fagnaðarefni því vera of einhliða?

„Vissulega. Menn horfa aðeins á aðra hliðina á medalíunni og hlakka yfir því að bankarnir fari illa. Landið þarf eftir sem áður einhverjar bankastofnanir og sparifjáreigendur til þess að heimili og fyrirtæki geti fengið lán,“ segir Pétur H. Blöndal.  

Pétur H. Blöndal, þingmaður Sjálfstæðisflokksins.
Pétur H. Blöndal, þingmaður Sjálfstæðisflokksins.
Pétur segir innlán nauðsynleg til að tryggja aðgang að lánsfé ...
Pétur segir innlán nauðsynleg til að tryggja aðgang að lánsfé sem aftur geti fjármagnað framkvæmdir innanlands. Ernir Eyjólfsson
mbl.is

Innlent »

Hagvaxtarstefnan að „líða undir lok“

17:28 „Sú hagfræðikenning sem hefur mótað efnahagsstefnu 20. aldarinnar, efnahagsstefna sem byggir fyrst og fremst á því að halda áfram hagvexti út í eitt, sú efnahagsstefna er að líða undir lok.“ Þetta sagði Katrín Jakobsdóttir á fundi VG og verka­lýðshreyf­ing­ar­inn­ar um kjara­mál fyrr í dag. Meira »

Styrktartónleikar fyrir Söndru

17:25 Stuðlabandið, Stebbi Hilmars, Páll Rózinkrans, Ívar Daníelsson, Hlynur Ben, Úlfur úlfur og fjölmargir tónlistarmenn munu koma fram á styrktartónleikum miðvikudaginn þann 21. nóvember kl. 20:00. Meira »

Koma þurfi á fót upplýsingamiðstöð

17:04 Auka þarf upplýsingaflæði og tryggja að innflytjendur fái fréttir af innlendum vettvangi, til að efla lýðræðisþátttöku fólks af erlendum uppruna. Þetta er meðal þess sem fram kom í umræðum á fjölmenningarþingi Reykjavíkurborgar, sem haldið var í fimmta sinn í Ráðhúsi Reykjavíkur í dag. Meira »

Öllu innanlandsflugi aflýst

16:39 Öllu innanlandsflugi hefur verið aflýst í dag vegna veðurs. Samkvæmt upplýsingum frá Air Iceland Connect þá ættu aflýstar flugferðir ekki að hafa nein áhrif á flugdagskrá morgundagsins. Vakthafandi veðurfræðingur á Veðurstofu Íslands segir að veðrinu muni slota í nótt. Meira »

„Skaðlegar staðalímyndir“ í bók Birgittu

16:26 Sólveig Auðar Hauksdóttir, hjúkrunarfræðingur á Landspítalanum, birti í morgun ljósmynd af síðu í nýrri barnabók eftir Birgittu Haukdal, þar sem hún gagnrýnir „skaðlegar staðalímyndir“ af starfi hjúkrunarfræðinga sem sýnd er í bókinni. Meira »

Raskanir hafa keðjuverkandi áhrif

15:31 Ellefu af tólf landgöngubrúm á Keflavíkurflugvelli voru teknar í notkun á nýjan leik klukkan eitt í dag þegar lægði nægilega mikið. Farþegar í þrem­ur flug­vél­um sem lentu á Kefla­vík­ur­flug­velli í morg­un höfðu þá beðið í nokkrar klukkustundir eftir að kom­ast úr vél­un­um vegna vonskuveðurs. Meira »

Stödd í „grafalvarlegum stéttaátökum“

15:20 „Við ætlum vissulega að semja um krónur og aura, en við ætlum líka að semja um lífsskilyrði í þeirra víðasta skilningi,“ sagði Sólveig Anna Jónsdóttir, formaður Eflingar á fundi Vinstri grænna og verkalýðshreyfingarinnar um kjaramál nú í hádeginu. Meira »

Húsið að mestu leyti ónýtt

14:04 Húsnæði við Hvaleyrarbraut 39 í Hafnarfirði er nánast alveg ónýtt eftir að eldur kom þar upp í gærkvöldi, að sögn Eyþórs Leifssonar, varðstjóra hjá slökkviliðinu á höfuðborgarsvæðinu. „Það er spurning með þessa steyptu veggi, hvort þeir geti haldið sér, en húsið er annars að mestu ónýtt og þetta er mikið eignatjón.“ Meira »

Kannski sem betur fer ég

13:25 María Dungal framkvæmdastjóri er með nýrnabilun á lokastigi. Hér heima gekk hún á milli lækna og var sagt að taka vítamín og hætta að ímynda sér hluti en yfirþyrmandi þreyta hefur umturnað lífi hennar. 11 manns hafa boðið Maríu nýra án þess að það hafi gengið. Meira »

Kastar handsprengjum á ríkisstjórnarheimilið

13:19 Miðflokkurinn er að reyna að kasta handsprengjum inn á ríkisstjórnarheimilið að mati Loga Einarssonar, formanns Samfylkingarinnar. Sagði Logi í þættinum Víglínunni á Stöð 2 að afstaða Miðflokksins til þriðja orkupakkans væri poppúlísk. Málið væri stormur í vatnsglasi. Meira »

„Erfitt að kveðja skip eins og Vilhelm“

12:54 Landað var úr Vilhelm Þorsteinssyni EA 570 í Neskaupstað í vikunni og var það síðasta löndun skipsins í íslenskri höfn undir merkjum Samherja. Skipið hefur verið selt til Rússlands, en kom nýtt til landsins árið 2000. Meira »

Vita lítið um umfang tjónsins

12:50 Eigendur neðri hæðar Hvaleyrarbrautar 39, Dverghamrar ehf., hafa lítið fengið að vita um stöðu mála eftir að eldur kom upp á efri hæð hússins í gærkvöldi. Meira »

Ætlaði að redda uppeldinu

12:15 Það er ekki á hverjum degi sem systur eru á sama tíma með bók í jólabókaflóðinu. Júlía Margrét og Kamilla Einarsdætur koma úr bókelskri rithöfundafjölskyldu og eru helstu stuðningsmenn hvor annarrar. Meira »

Skorti ekki vatn heldur þrýsting

11:50 Vatnsveita Hafnarfjarðar þurfti á auka þrýsting að halda vegna slökkvistarfs á Hvaleyrarbraut en þar varð stórbruni í gærkvöldi. Jón Guðmundsson, vaktmaður hjá Vatnsveitu Hafnarfjarðar, segir að vatnsveitan hafi ekki þurft á meira vatni að halda eins og kom fram í frétt Vísis í nótt. Meira »

Slitlag flettist af á Snæfellsnesi

11:37 Slitlag er tekið að flettast af vegi á Snæfellsnesi að því er fram kemur á vef Vegagerðarinnar, en verulega hvasst er nú á Suðvestur- og Vesturlandi. Varar Vegagerðin sérstaklega við veðri í Búlandshöfðanum, þar sem skemmdir hafa orðið á slitlagi vegna foks. Meira »

Það var nánast ekkert eftir

11:00 „Við höfðum miklar áhyggjur af eldinum. Sem betur fer þá stóð vindurinn í rétta átt, út á sjó,“ segir Helga Guðmundsdóttir eigandi Crossfit Hafnarfjarðar sem er í næsta húsi við Hvaleyrarbraut 39 sem brann í nótt. Meira »

Farþegar bíða þess að komast úr vélum

10:37 Tafir hafa orðið á flugferðum til og frá Keflavíkurflugvelli nú í morgun vegna veðurs. Farþegar í þremur flugvélum frá British Airwaves, EasyJet og Delta sem lentu á Keflavíkurflugvelli á níunda tímanum bíða þess enn að komast úr vélunum. Þetta segir Guðjón Helgason, upplýsingafulltrúi Isavia. Meira »

Elsta íslenska álkan 31 árs

10:15 Álka sem fannst við Bjargtanga á Látrabjargi í júní 2016 reyndist vera elsta álka sem fundist hefur hér við land eða að minnsta kosti 31 árs. Hún var hin sprækasta þegar henni var sleppt og gæti því verið orðin 33 ára. Meira »

Gætu slökkt eldinn um hádegisbil

10:00 „Við fengum upplýsingar í morgun um að hugsanlega myndi slökkvistarfi ljúka um hádegisbil,“ segir Skúli Jónsson aðstoðaryfirlögregluþjónn hjá lögreglunni í Hafnarfirði um bruna sem kom upp hús­næði við Hval­eyr­ar­braut 39 í Hafnar­f­irði í gærkvöldi. Meira »
isl-stáleldhúskollar ódýrir
er með nokkra ódýra eldhús-kolla á 5,500 kr STYKKIÐ sími 869-2798...
VELLÍÐAN OG DEKUR.
Stress er þáttur í daglegu lífi. slökun og meðferð við stressi- áralöng reynsl...
Nissa Leaf til sölu..
Til sölu Nissan Leaf Tekkna árg. 2016. 30 kw, dökkblár, leiðurklæddur, myndavél...
Sólarsella til sölu.
2 sölarsellur til sölu, stór og minni ásamt slatta af ljósum og öryggisboxi. ve...