Mikilvægt að ræða hlutverk stjórnarskráa

Guðni Th. Jóhannesson heldur ræðu í dag.
Guðni Th. Jóhannesson heldur ræðu í dag. mbl.is/Ófeigur

„Ef ykkur finnst stjórnarskráin ekki hjálpa ykkur að ná markmiðum ykkar, þá þurfið þið nýja stjórnarskrá,“ sagði prófessor David Carillo á ráðstefnu sem haldin var í ljósi mismunandi hlutverka stjórnarskráa sem haldin var í Háskólanum í Reykjavík í dag.

Guðni Th. Jóhannesson, forseti Íslands, setti ráðstefnuna. Aðrir fyrirlesarar voru: David Carrillo, Stephen Duvernay og Brandon Stracener frá lagadeild Berkeley. Arne Hintz frá Cardiff University, Alex Prichard frá University of Exeter og Ruth Kinna og Thomas Swan frá Loughborough University. Fundarstjóri var Katrín Oddsdóttir stundakennari við lagadeild HR.

Tímasetningin engin tilviljun

Guðni horfði dreyminn á svip yfir kennslustofuna í Háskólanum þegar hann hóf sína ræðu og sagði að hann vildi næstum vera kominn aftur í kennslu þegar hann væri kominn inn í skólann. Hann benti á að tímasetning þessarar ráðstefnu væri engin tilviljun.

„Þennan dag, 20. október fyrir fjórum árum var þjóðaratkvæðagreiðsla um nýja stjórnarskrá Stjórnlagaþings,“ sagði Guðni og benti á að mikill meirihluti þeirra sem kaus hefði samþykkt stjórnarskrána en ekkert hefur gerst í þeim málum síðan.

Gestir fylgdust með fyrirlesurunum.
Gestir fylgdust með fyrirlesurunum. mbl.is/Ófeigur

Forsetinn benti á að auðvelt væri að ræða um sum málefni. „Vísindamaður á ekki að hafa neinar óskir eða drauma, eingöngu hjarta úr steini. Það góða við vísindi er að þau eru sönn, hvort sem þú trúir þeim eða ekki,“ sagði Guðni og tengdi þetta við stjórnarskrármál:

„Eftir bankahrunið 2008 hófst endurnýjunarferli sem endaði með þjóðaratkvæðagreiðslunni fyrir fjórum árum,“ sgði Guðni en ólíkt vísindunum er erfitt að segja til um hvað sé satt eða ósatt í stjórnarskrármálum; fullyrðingar séu ekki réttar eða rangar.

„Framtíðin hér á landi er áhugaverð en það verður kosið til þings eftir níu daga. Það er alltaf mikilvægt að ræða hlutverk stjórnarskrá í samfélögum,“ sagði Guðni að lokum.

Flestallir fylgdust með af mikilli athygli.
Flestallir fylgdust með af mikilli athygli. mbl.is/Ófeigur

David Carrillo, Stephen Duvernay og Brandon Stracener ræddu málin í sameiningu en þeir fjölluðu um beint lýðræði í Kaliforníu, stærsta ríkinu í Bandaríkjunum. 

Þeir segja reynsluna frá sínu ríki góða, að mestu leyti. Fólki hefur völdin og getur tekið þau frá stjórnmálamönnum ef þurfa þykir. Nær þessi saga allt aftur til ársins 1911 en þá var ákveðið að setja upp þrenns konar atkvæðagreiðslur með beinni þátttöku allra kjósenda. 

Tillögum um ný lög, möguleiki á að fella lög úr gildi og vantraust á kjörna fulltrúa. Af þessu þrennu er sá fyrsti langmest notaður, en dæmi eru um hitt. Carrillo líkti aðstæður í Kaliforníu árið 1911 við aðstæður hér á landi í dag.

„Ég hef bara verið í embætti í tvo mánuði“

Duvernay benti á að mikilvægt væri að menn í æðstu stöðum stjórnkerfisins gætu einungis sinnt embættum sínum í ákveðinn tíma, annars vildu menn halda áfram út í eilífðina. „Með fullri virðingu, herra,“ sagði Duvernay og beindi orðum sínum að Guðna. „Ég hef bara verið í embætti í tvo mánuði,“ sagði Guðni og hló.

Stracener fjallaði um neikvæðar hliðar beins lýðræðis. Almennir kjósendur hafa bæði ákveðið að lækka skatta og síðan hefur það tíðkast að fyrirtæki eða ríkir einstaklingar greiða góðum málum sem auka útgjöld atkvæði sitt.

Beint lýðræði hefur kosti og galla

„Til eru þeir sem segja nei við öllu sem kosið er um. Kannski er það vegna þess að þeir eru ekki hrifnir af beinu lýðræði, eða ef til vill eiga þessi einstaklingar í vandræðum með að setja sig inn í flókin mál,“ sagði Stracener. Hann benti einnig á að fólk væri ekki í fullri vinnu sem stjórnmálamenn og það hefði ekki 40 klukkustundir á viku til að setja sig inn í öll málefni.

Beint lýðræði átti að vera öryggisventill til að meirihlutinn gæti ekki vaðið yfir minnihlutann. Eins og áðurnefndir fræðimenn frá Kaliforníu bentu á þá getur það hins vegar átt sér stað í beinu lýðræði. „Beint lýðræði er ekki hræðilegt en hefur samt ýmsa galla,“ sagði Stracener.

Lögmaðurinn Ragnar Aðalsteinsson var á meðal þeirra sem hlýddu á ...
Lögmaðurinn Ragnar Aðalsteinsson var á meðal þeirra sem hlýddu á fyrirlestrana í HR. mbl.is/Ófeigur
mbl.is

Innlent »

Milljón fylgir Rúrik á Instagram

Í gær, 21:43 Rúrik Gíslason landsliðsmaður í knattspyrnu er kominn með milljón fylgjendur á samfélagsmiðlinum Instagram. Þessum áfanga náði Rúrik í kvöld, en þegar HM í Rússlandi byrjaði var knattspyrnukappinn einungis með um 30 þúsund fylgjendur. Meira »

Hugsuðu til hákarla á leiðinni

Í gær, 20:40 Þau Lilja Magnúsdóttir, Einar B. Árnason og Kristín Steinunnardóttir tóku í dag þátt í sundi frá fangelsiseyjunni Alcatraz og að landi í San Fransisco í Bandaríkjunum. Öll luku þau við sundið og fóru um 2,4 kílómetra í fjórtán gráðu heitum sjó á um það bil klukkustund. Meira »

Taka fréttum mjög alvarlega

Í gær, 20:25 Starfsfólk tónlistarhátíðarinnar Secret Solstice á að fá alla hátíðargesti til að sýna skilríki til að sanna aldur sinn. Hafa tilmæli um þetta verið ítrekuð, að því er fram kemur í yfirlýsingu frá aðstandendum hátíðarinnar. Meira »

Bakkabræður í hverju horni

Í gær, 19:19 Á Dalvík er að finna hið séríslenska kaffihús Bakkabræðra, Gísli, Eiríkur, Helgi. Boðið er upp á dásamlega fiskisúpu og heimabakaðar tertur og eftir matinn er tilvalið að skoða gersemar hússins, sem allar tengjast þeim bræðrum úr Svarfaðardalnum. Meira »

Leikið í anda vináttu og ástar

Í gær, 17:25 „Fótbolti er vinátta,“ segir Håkan Juholt sendiherra Svía hér á landi í samtali við mbl.is. Sendiráð Svíþjóðar og Þýskalands mættust í knattspyrnuleik í Hljómskálagarðinum í dag í tilefni af því að þjóðirnar takast á í heimsmeistarakeppninni í Rússlandi í kvöld. Meira »

Grunur um ölvunarakstur í Kömbunum

Í gær, 17:12 Lögreglunni á Suðurlandi barst tilkynning um umferðarslys í Kömbunum rétt eftir hádegi í dag. Enginn slasaðist í árekstrinum en ökumaður annars bílsins er grunaður um ölvunarakstur og er í fangageymslu lögreglu. Meira »

Slá þrjár flugur í einu höggi

Í gær, 17:07 Þau Þorbjörg Sandra Bakke og Fannar Ásgrímsson halda þrefalda veislu í dag. Tilefnin eru öll af stærri gerðinni en bæði Þorbjörg og Fannar útskrifast úr Háskóla Íslands í dag en verða ekki viðstödd útskriftarathöfnina þar sem þau ætla einnig að ganga í það heilaga í dag. Meira »

Dæmt til að greiða 58 milljónir

Í gær, 16:26 Þrotabú Pressunnar hefur verið dæmt til að greiða Útverði tæpar 58 milljónir króna vegna kaupa á DV ehf. fyrir fjórum árum. Seljendur DV veittu Pressunni lán fyrir kaupum á félaginu en tókst ekki að fá skuldina greidda þrátt fyrir tilraunir til innheimtu. Meira »

Flugvélin var ofhlaðin

Í gær, 15:39 Flugvél, sem fljúga átti frá Akureyri til Keflavíkurflugvallar en brotlenti innarlega í Barkárdal 9. ágúst 2015, með þeim afleiðingum að einn lést og annar slasaðist alvarlega, var ofhlaðin. Þetta er niðurstaða rannsóknarnefndar samgönguslysa, sem gefið hefur út skýrslu um slysið. Meira »

Líkfundur í Ölfusá

Í gær, 13:12 Lík karlmanns sem leitað hefur verið í Ölfusá frá 20. maí fannst fyrir landi Arnarbælis í Ölfusi í morgun.   Meira »

Sótti mann sem féll af hestbaki

Í gær, 11:56 Þyrla Landhelgisgæslunnar var kölluð á Snæfellsnes fyrr í dag vegna karlmanns sem slasaðist við fall af hestbaki. Vegna alvarleika áverka mannsins var talið öruggara að kalla út þyrluna en að flytja hann með sjúkrabíl á Landspítalann í Fossvogi. Meira »

Rigning, skúrir og væta

Í gær, 11:40 Rigning eða skúrir. Dálitlar skúrir. Rigning. Rigning. Væta. Þetta eru nokkur af þeim orðum sem Veðurstofan notar í textaspám sínum til að lýsa veðrinu á landinu næstu daga. Þá er líka von á hvassviðri. Meira »

Styðja þarf betur við íslenska námsmenn

Í gær, 11:23 Háskólarektor benti á ræðu sinni í dag að íslenskir háskólanemar vinni meira en samnemendur þeirra í Evrópu. „Þeir virðast líka leggja harðar að sér í náminu. Þá eru þeir almennt eldri, eiga fleiri börn og eru líklegri til að vera í sambúð.“ Meira »

Leita verðmæta í skipsflaki

Í gær, 09:46 Varðskipið Þór og TF-SIF, flugvél Landhelgisgæslunnar, fylgdust í gær með vinnu rannsóknarskipsins Seabed Worker sem kom inn í efnahagslögsöguna í gærmorgun. Skipið mun næstu daga leita að verðmætum í flaki þýska skipsins SS Minden Meira »

Ásmundur Friðriks á sjó í viku

Í gær, 09:37 Ásmundur Friðriksson, þingmaður Sjálfstæðisflokksins, hélt á sjó í hádeginu í gær en hann mun starfa í viku sem kokkur.  Meira »

Linda sveitarstjóri í Hvalfjarðarsveit

Í gær, 09:23 Linda Björk Pálsdóttir hefur verið ráðin sveitarstjóri í Hvalfjarðarsveit. Linda sinnti áður starfi skrifstofustjóra sveitarfélagsins. Meira »

Um 2.000 kandídatar útskrifast frá HÍ

Í gær, 09:14 Háskóli Íslands brautskráir nærri 2.000 kandídata úr grunn- og framhaldsnámi í dag í Laugardalshöll og líkt og undanfarin ár verða brautskráningarathafnirnar tvær. Meira »

Sveinspróf ekki talið sambærilegt stúdentsprófi

Í gær, 08:57 Sveinn Rúnar Gunnarsson, sem hefur starfað sem héraðslögreglumaður í fjögur ár og verið fastráðinn lögreglumaður síðan í vor hjá lögreglunni á Sauðárkróki, fékk nýverið synjun þegar hann sótti um að komast í lögreglunámið hjá Háskólanum á Akureyri (HA). Meira »

Víðförull hnúfubakur sýnir sig

Í gær, 08:18 Hnúfubakur sem merktur var með gervitunglasendi við Hrísey í Eyjafirði þann 10. nóvember 2014 og var 110 dögum síðar staddur í Karíbahafi, er nú aftur kominn á sumarstöðvarnar hér við land, var í fyrradag í miklu æti suður af Hauganesi ásamt nokkrum öðrum. Meira »
Sumarhús- gestahús- breytingar
Sumarhús - Gestahús - Breytingar ? Framleiðum stórglæsileg sumarhús í ýmsum stær...
SÆT ÍBÚÐ TIL LEIGU Í VENTURA FLORIDA
GOLF & SÓL . Vel búin & björt 2 svh & 2 bh íbúð á 18 holu golfvallarsvæði. 2 sun...
óska eftir vinnu
tvær þýskar stelpur um 25 ára, óska eftir vinnu við sauðfjárbú, hesta eða ferðaþ...
Vel með farinn Golfbíll til sölu á kr. 580.000
Bíllinn er með nýjum rafgeimum og mjög vel með farinn að öllu leiti. upplýsing...