„Amma kenndi mér allt“

Þuríður Yngvadóttir þekkir margar trjátegundir. Þá þekkingu hefur hún frá ...
Þuríður Yngvadóttir þekkir margar trjátegundir. Þá þekkingu hefur hún frá ömmu sinni og alnöfnu. mbl.is/Hari

Blóðberg, birkitré, reynitré, rifsber, rófur, furutré og Rauði krossinn. Þekking hinnar ellefu ára gömlu Þuríðar Yngvadóttur vakti mikla athygli þeirra sem horfðu á fræðsluþáttinn Hvað höfum við gert? sem sýndur var í Ríkissjónvarpinu síðasta sunnudag. Þar fór hún létt með að bera kennsl á myndir af öllu þessu og ýmsu öðru til, hluti sem margir fullorðnir myndu klóra sér í höfðinu yfir.

Þátturinn, sem er í umsjón Sævars Helga Bragasonar, fjallar um loftslagsmál og í 2. þætti var m.a. fjallað um hvernig mannfólkið hefur fjarlægst náttúruna og hvernig aukin neysla og offramleiðsla gengur á auðlindir jarðar og ýtir undir loftslagsbreytingar. Sem dæmi var sýnt hversu vel fróðleiksfús börn þekkja fjölmörg vörumerki en ekki jafn auðveldlega nöfn trjáa og grænmetistegunda.

Þuríður skar sig hins vegar úr. Hún þekkti ekki aðeins vörumerki Nike, Coca-Cola og Facebook, svo dæmi séu tekin, heldur einnig öll trén, blóm og grænmeti sem henni voru sýndar myndir af. Og þessa þekkingu á hún að miklu leyti ömmu sinni og alnöfnu að þakka.

Í myndskeiðinu hér að neðan má sjá Þuríði leysa þrautina í þættinum. Greinin heldur áfram fyrir neðan myndskeiðið.


Þuríður býr ásamt tveimur yngri systkinum og foreldrum sínum, verkfræðingunum Yngva Guðmundssyni og Sigrúnu Melax, í Úlfarsárdal. Af svölunum í stofunni er fallegt útsýni yfir gróinn dalinn og holtin og hæðirnar í kring. Náttúran er því ekki langt undan en það var þó í Mosfellsbænum, þar sem fjölskyldan bjó áður, sem Þuríður kynntist henni vel. „Þar var fullt af trjám og við amma fórum saman í gönguferðir og hún kenndi mér allt,“ segir hún brosandi. „Svo fer ég líka oft með ömmu að selja jólatré.“ Í því verkefni sé auðvitað lykilatriði að þekkja muninn á greni og furu.

Tré er nefnilega ekki bara tré.

Yngvi segir Þuríði móður sína taka það hlutverk sitt að fræða barnabörnin um náttúruna alvarlega. Hún er líka sérfræðingur á því sviði, vinnur hjá ORF líftækni, var í stjórn Skógræktarfélags Íslands og er nú formaður Landgræðslusjóðs.

Þuríður yngri og eldri ásamt Ólöfu litlu systur.
Þuríður yngri og eldri ásamt Ólöfu litlu systur. Ljósmynd/Úr einkasafni

Þuríður hin yngri segist hafa gaman af því að læra nýja hluti og að sögn föður hennar er hún nokkurs konar „límheili“. Stundum komi það honum á óvart hvaða upplýsingar hún hafi drukkið í sig. Hann hafi til að mynda furðað sig á því að hún þekkti blóðberg er henni var sýnd mynd af því í sjónvarpsþættinum. Enn og aftur mátti rekja kunnáttuna til Þuríðar ömmu. „Þær höfðu þá farið að tína blóðberg við sumarbústaðinn síðasta sumar og gert sér te,“ útskýrir Yngvi og brosir.

Hann viðurkennir að sennilega megi eitthvað af allri þessari þekkingu Þuríðar rekja til þeirra foreldranna. „Ætli við séum ekki stanslaust að ýta einhverju að henni og ræða við hana um allt milli himins og jarðar. Stundum fær hún nú alveg nóg af því,“ segir hann og horfir hlæjandi á dóttur sína sem kinkar rólega kolli.

Yngva finnst hlutverk foreldra í dag ekki síst vera það að reyna að hafa stjórn á og draga úr öllu því áreiti sem börn verði fyrir. Þannig reyni þau Sigrún til dæmis að beina athygli dóttur sinnar að sjónvarpsefni sem sé henni bæði til gagns og gamans. „Og það má ekki gleyma að sýna umhverfi sínu athygli, náttúrunni og náttúruöflunum. Að útskýra og fræða, reyna í sameiningu að skilja.“

 „Ég á uppáhaldsdýr,“ svarar Þuríður spurð hvað það sé í náttúrunni sem heilli mest. „Þau eru tvö, köttur og refur.“ Ref hefur hún séð með eigin augum, í húsdýragarðinum að Hraðastöðum í Mosfellsdal. Hann er þó langt í frá mest framandi dýrið sem hún hefur barið augum því fjölskyldan bjó í Suður-Afríku fyrir nokkrum árum. Þar voru foreldrarnir í námi og Þuríður gekk í leikskóla. Afríska dýralífið er vissulega fjölskrúðugra en hið íslenska og sá Þuríður þar meðal annars krókódíla, ljón og fiðrildi. Eftirminnilegasta dýrið sem hún komst í tæri við þar var þó kónguló. „Riiiisastór kónguló,“ rifjar hún upp.

Þuríður í safaríi í Suður-Afríku þar sem hún bjó ásamt ...
Þuríður í safaríi í Suður-Afríku þar sem hún bjó ásamt foreldrum sínum. Ljósmynd/Úr einkasafni

Yngvi er vélaverkfræðingur og Sigrún iðnaðarverkfræðingur. „Pabbi vinnur við að búa til rafmagn og heitt vatn með jarðhita,“ upplýsir Þuríður. Umhverfismál koma mikið við sögu í störfum foreldranna og því hefur loftslagsmál oft borið á góma á heimilinu.

Þuríði fannst mjög gaman að taka þátt í litlu tilrauninni í sjónvarpsþættinum. Hún er líka áhugasöm um loftslagsbreytingar. „Mér finnst að við ættum að gera eitthvað í málinu, það er ekki nóg að gera bara þætti og skrifa undir samninga,“ segir hún ákveðin. Þáttur sem þessi gæti þó vakið fólk til umhugsunar um hvernig við göngum um jörðina. Ýmsar breytingar má að mati Þuríðar gera á neysluvenjum. „Ég vil að við hættum að nota svona mikið plast og að nota olíu og bensín á bíla,“ segir hún. Fyrir nokkrum árum skipti fjölskyldan yfir í rafmagnsbíl og tvinnbíl. „Við reynum að leggja eitthvað af mörkum,“ segir Yngvi.

Þuríður býr í Úlfarsárdal og þar er stutt í náttúruna.
Þuríður býr í Úlfarsárdal og þar er stutt í náttúruna. mbl.is/Hari

Þuríður er í 6. bekk í Dalskóla. Þar finnst henni skemmtilegast að læra leiklist og stærðfræði. Hún segir ekki mikla kennslu í náttúrufræðum í skólanum og að meira mætti gera af því. Eftir skóla þykir henni skemmtilegt að spila tölvuleiki og horfa á sjónvarpið og þá verða dýralífsþættir oft fyrir valinu.

Þegar hún verður stór langar hana að verða verkfræðingur, eins og mamma og pabbi. „Maður ræður samt alveg hvað maður gerir,“ segir faðir hennar við hana og þau hlæja bæði.

Þuríður hefur séð mörg framandi dýr. Hér er hún í ...
Þuríður hefur séð mörg framandi dýr. Hér er hún í Suður-Afríku og ef vel er að gáð má sjá ljón fyrir aftan hana. Ljósmynd/Úr einkasafni
mbl.is

Innlent »

Brýrnar helsti veikleikinn

15:01 Brýrnar eru helsti veikleiki vegakerfisins á Suðurlandi, það blasir við. Þetta segir Ólafur Guðmundsson umferðaröryggissérfræðingur. Ólafur mun sjá um úttekt á umferðaröryggi á Suðurlandi. Meira »

Forsetinn á meðal píslarvotta

13:19 Píslarganga umhverfis Mývatn er haldin í 25. skipti í dag, föstudaginn langa. Gangan er með nokkuð óhefðbundnu sniði en píslarvottarnir fara yfir með mismunandi hætti, ýmist á tveimur jafnfljótum, á hjólum eða á hjólaskíðum. Meira »

Þyrlan sótti slasaðan mótorhjólamann

12:56 Þyrla Landhelgisgæslunnar flutti slasaðan mann á Landspítala í nótt, en maðurinn hafði slasast á fæti á ferð sinni um Víðidalstunguheiði á mótorhjóli, eða svokölluðum krossara. Meira »

Ný lyfta skref í átt að bættum eldvörnum

12:18 Ný lyfta er í uppsiglingu í Hallgrímskirkjuturni. Henni verður komið fyrir í sömu lyftugöngum og hin gamla var í en sú var orðin 50 ára gömul. Framkvæmdunum fylgja bættar brunavarnir á alla kanta, að sögn framkvæmdastjóra kirkjunnar. Meðan á þeim stendur verður kirkjuturninn lokaður gestum. Meira »

Skíðafærið á föstudaginn langa

10:07 Það viðrar ágætlega til skíðaiðkunar í dag, föstudaginn langa, fyrir norðan, austan og vestan. Höfuðborgarbúar verða hins vegar að sætta sig við að búið er að að loka Bláfjöll­um og Skála­felli end­an­lega þenn­an vet­ur­inn. Meira »

Allt að 16 stiga hiti á Norðausturlandi

08:35 Föstudagurinn langi verður vætusamur á Suður- og Vesturlandi en útlitið er heldur betra á Norðaustur- og Austurlandi þar sem verður léttskýjað og allt að 16 stiga hiti. Meira »

Fjórum bjargað úr eldsvoða

08:14 Lögreglumenn á Ísafirði björguðu fjórum út úr húsi um klukkan þrjú í nótt eftir að eldur kom upp á sólpalli hússins. Lögreglumennirnir voru í eftirlitsferð þegar þeir sáu reyk stíga upp af húsinu, sem er viðarhús. Meira »

Átta manns í andlegu ójafnvægi

07:13 Lögreglan á höfuðborgarsvæðinu sinnti í nótt og gærkvöldi átta útköllum vegna fólks í andlegu ójafnvægi, víðs vegar í borginni og nágrenni hennar. Í dagbók lögreglu kemur fram að í öllum tilfellum fóru lögreglumenn á vettvang og reyndu eftir fremstu getu að aðstoða einstaklingana. Meira »

„Bullandi menning í hverjum firði“

Í gær, 22:15 „Það er frábær stemning í bænum og spennan er í hámarki. Ég er búinn að vera hérna síðustu tvær vikurnar og það er búið að vera stemning í bænum allan þennan tíma,“ segir rokkstjóri hátíðarinnar Aldrei fór ég suður, Kristján Freyr Halldórsson, í samtali við mbl.is. Meira »

Íris í auglýsingu Bernie Sanders

Í gær, 21:52 Ferðalag um Gvatemala leiddi til þess að Íris Gunnarsdóttir kemur fyrir í auglýsingu Bernie Sanders, frambjóðanda í forvali Demókrataflokksins. „Þetta er bara svolítið súrrealískt,“ segir hún um hvernig það er að bregða fyrir í auglýsingunni sem snýr að upplifun kvenna af opinberu heilbrigðiskerfi. Meira »

Búllan skýtur rótum í Noregi

Í gær, 21:00 Hamborgarabúllan við Torggötu er steinsnar frá Dómkirkjunni í Ósló. Innan um plaköt af poppgoðum má þar finna ýmislegt sem minnir á Ísland. „Grundvallaratriði er að gera borgarana eins og Tommi hefur kennt okkur. Við höfum sett sálina aftur í reksturinn,“ segir veitingamaðurinn Christopher Todd. Meira »

Gylfi ekki ákærður fyrir hatursorðræðu

Í gær, 20:08 Lögreglustjórinn á Suðurlandi hefur fellt niður mál á hendur tónlistarmanninum Gylfa Ægissyni. Samtökin 78 kærðu Gylfa og nokkra aðra fyrir hatursorðræðu árið 2015. Greint var frá þessu í kvöldfréttum RÚV sem segir fram koma í bréfi lögreglustjóra að málið þyki ekki líklegt til sakfellingar. Meira »

Uppselt varð á Tvíhöfða á 65 mínútum

Í gær, 18:21 Á 65 mínútum varð uppselt á sýningu Tvíhöfða sem fer fram í kvöld í Ísafjarðarbíói, segir Kristján Freyr Halldórsson, rokkstjóri hátíðarinnar Aldrei fór ég suður, í samtali við mbl.is. „Það verður bara ein sýning, því miður, því síminn stoppar ekki,“ segir hann. Meira »

Þekkingarleysi á skyldum lögreglu

Í gær, 17:45 Staðir þar sem fíklar geta nálgast hreinar sprautunálar og aðra þjónustu eru ekki undir sérstöku eftirliti lögreglu, en eru þó „enginn griðastaður“ hvað eftirlit laga og reglna varðar. Nýtt frumvarp heilbrigðisráðherra um neyslurými, sem er til umsagnar hjá Alþingi fékk harða umsögn lögreglu. Meira »

Blaðamenn búa víða við ótta

Í gær, 17:27 Ísland er í fjórtánda sæti á lista yfir fjölmiðlafrelsi í ríkjum heim, samkvæmt nýjum matskvarða Blaðamanna án landamæra, The World Press Freedom Index. Ísland fer niður um eitt sæti á milli ára. Meira »

Í gæsluvarðhald með falskt vegabréf

Í gær, 17:00 Landsréttur staðfesti í gær úrskurð héraðsdóms Reykjavíkur um gæsluvarðhald yfir manni sem var handtekinn á þriðjudag er hann notaði falsað skilríki í banka. Kom þá í ljós að maðurinn var eftirlýstur og með endurkomubann og var hann úrskurðaður í gæsluvarðhald til 24. apríl. Meira »

Aftur lokað að Dettifossi

Í gær, 16:36 Aftur er búið að loka fyrir umferð að Dettifossi og nú vegna asahláku á svæðinu. Greint var frá því í morgun að búið væri að opna fyrir umferð um Detti­foss­veg frá Þjóðvegi 1 og norður að foss­in­um, en lokað hafði verið frá því á mánudag. Meira »

Óánægja með viðtöl Bandaríkjamanna

í gær Flugfarþegi lýsti í dag óánægju sinni með framgöngu manna í brottfararsal Flugstöðvar Leifs Eiríkssonar í Facebook-hópnum Bakland ferðaþjónustunnar. Mennirnir tveir spurðu fólk spurninga um það hvert það hygðist ferðast. Meira »

Líf og fjör í páskaeggjaleit K100

í gær Fjölmargir, ungir sem aldnir, litu við í Hádegismóum í dag þar sem fram fór páskaeggjaleit útvarpsstöðvarinnar K100. Líf og fjör var í leitinni og gestirnir nutu útivistarinnar til hins ýtrasta. Boðið var upp á veitingar fyrir alla. Meira »
Tæki fyrir traktorinn
Við erum með jarðtætara, hagasláttuvélar, kurlara og allt mögulegt fyrir traktor...
Greinakurlari
Glussastýrður greinakurlari fyrir traktor, www.hardskafi.is Sími 896 5486...
* Öll stærstu á einum stað
Þú getur spilað með í yfir 50 stærstu Lottóum heimsins. Í yfir 12 ár hafa lottó...