Litlar líkur á skorti

Fyrstu íbú­arn­ir eru nú að koma sér fyr­ir á Aust­ur­höfn …
Fyrstu íbú­arn­ir eru nú að koma sér fyr­ir á Aust­ur­höfn við Hörpu og hafa selst íbúðir fyr­ir um millj­arð króna í hús­un­um sex. mbl.is/Arnþór Birkisson

Litlar líkur eru á að hér myndist skortur á íbúðum miðað við það magn sem er núna í byggingu og þann fjölda íbúða sem þarf til þess að mæta þörf. Hvort verið sé að byggja í takt við eftirspurn, er hins vegar annað mál segir í nýrri Hagsjá Landsbankans.

Eftirspurn hefur aukist talsvert á síðustu mánuðum og virðist vera meiri á markaði fyrir dýrari eignir og sérbýli ef marka má gögn um hlutfall íbúða sem seljast yfir ásettu verði. Hversu lengi sú eftirspurn mun vara og þar af leiðandi hvort nauðsynlegt sé að grípa inn í og mæta henni, er hins vegar óvíst. 

Greint var frá því fyrr í vikunni að til þess að viðhalda þörf miðað við stöðuga mannfjöldaaukningu þurfi um 1.700 íbúðir að komast á það byggingarstig að verða fokheldar (stig 4) á ári hverju.

Síðustu tvö ár hafa yfir 3.000 íbúðir komist á það stig og voru tæplega 2.600 íbúðir á stigum 1-3 um síðustu áramót, samkvæmt Þjóðskrá.

„Framboð af íbúðum virðist því vera nokkurt um þessar mundir, sé tekið mið af þörf út frá mannfjölda. Nýjar íbúðir hafa sjaldan verið fleiri, íbúðir sem náðu því stigi að verða fullbúnar (stig 7) í fyrra voru um 3.800 talsins og hafa ekki verið fleiri síðan árið 2007, þegar þær voru tæplega 5.000 samkvæmt Þjóðskrá.

Um síðustu áramót voru samtals 4.400 íbúðir í byggingu, óháð byggingarstigi, tæplega 2.800 þeirra í fjölbýli og um 1.600 í sérbýli. Að jafnaði hafa ríflega 5.000 íbúðir verið í byggingu um hver áramót frá upphafi árs 2016, um 3.000 í fjölbýli og 2.000 í sérbýli,“ segir í Hagsjá Landsbankans í morgun.

Hlutfall sérbýlis á meðal íbúða í byggingu hefur dregist saman á síðustu árum. Það fór úr því að vera um 48% af ófullbúnum íbúðum á árunum 2008 og 2009 niður í 29% árið 2019 en fór upp í 37% á árinu 2020. Heilt á litið er fjöldi íbúða sem er í byggingu nú örlítið minni en við höfum vanist á síðustu árum og dregst saman frá fyrra ári.

Hagfræðideild Landsbankans segir þó að erfitt sé að færa rök fyrir því út frá mannfjöldaþróun og þarfagreiningum að það sé mest þörf fyrir stærri íbúðir þar sem fjölskyldur hafa orðið minni.

„Þessi staða er því nokkuð skýrt dæmi um það að þörf og eftirspurn fara ekki alltaf saman. Líkt og hagfræðideild hefur bent á gæti þessi eftirspurn dregist saman þegar aðstæður breytast í samfélaginu,“ segir í Hagsjá Landsbankans en hana má lesa hér

mbl.is